II SA/Wa 1048/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Sędziowie WSA Danuta Kania, Andrzej Góraj, Protokolant starszy sekretarz sądowy Maria Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi M. R. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] kwietnia 2014 r. bez numeru w przedmiocie ustalenia niezdolności do służby oraz ustalenia stopnia inwalidztwa i związku chorób ze służbą 1. oddala skargę w zakresie ustalenia niezdolności do służby, 2. odrzuca skargę w pozostałym zakresie. Centralna Komisja Lekarska ABW, na podstawie § 23 ust. 1 pkt 1 w zw. z § 11 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 kwietnia 2003 r. w sprawie oceny zdolności fizycznej i psychicznej do służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (Dz. U. Nr 88, poz. 809 ze zm.), w zw. z § 20 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 sierpnia 2003 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencji Wywiadu, emerytów i rencistów Urzędu Ochrony Państwa, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencji Wywiadu (Dz. U. Nr 160, poz. 1552 ze zm.), oraz w zw. z art. 20 ust. 1 pkt 2 i ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 18 lutego 1991 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego. Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. Nr 8, poz. 67 ze zm.), orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 2014 r. (bez numeru) po rozpatrzeniu odwołania M. R., utrzymała w mocy orzeczenie Regionalnej Komisji Lekarskiej Nr [...] Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia niezdolności do służby (kat. D), częściowej niezdolności do pracy, nieistnienia związku schorzenia ze służbą, zaliczenia do II grupy inwalidztwa, braku związku inwalidztwa ze służbą, braku związku inwalidztwa z chorobą pozostającą w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby, braku wskazania do sprawowania opieki innej osoby, ustalenia daty powstania inwalidztwa na [...] marca 2014 r., wyznaczenia terminu badania kontrolnego na marzec 2016 r. po uprzedniej konsultacji neurologicznej i psychiatrycznej. W uzasadnieniu CKL wskazała, że schorzenie stanowiące podstawę do stwierdzenia niezdolności do służby zostało ustalone u M. R. na podstawie rozpoznania postawionego w trakcie hospitalizacji w SPSK nr [...] w [...] (w dn. [...]-[...] sierpnia 2014 r.), gdzie ustalono jednostkę chorobową, przypisując jednocześnie odpowiedni kod wg Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób (ICD [...]), a uprzednio schorzenie rozpoznane zostało w 2013 r. podczas leczenia w tutejszej poradni (zaświadczenie Poradni Neurologicznej z dnia [...] stycznia 2014 r.). W szpitalu w następstwie postawionego rozpoznania włączono komisjowanemu leczenie schorzenia wg standardów postępowania medycznego, zalecając dalszą kontrolę badań, co jest sprawą oczywistą w przypadku każdej nowo rozpoznanej choroby i każdego zastosowanego leczenia. M. R., reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej ABW z dnia [...] kwietnia 2014 r. utrzymujące w mocy orzeczenie Regionalnej Komisji Lekarskiej Nr [...] Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia okresowej niezdolności do służby (kat. D), częściowej niezdolności do pracy, nieistnienia związku schorzenia ze służbą, zaliczenia do II grupy Inwalidztwa, braku związku inwalidztwa ze służbą, braku związku inwalidztwa z chorobą pozostającą w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby, braku wymogu opieki innej osoby oraz powstania inwalidztwa od [...] marca 2014 r., a także wyznaczającego termin badania kontrolnego na marzec 2016 r. Zaskarżonemu orzeczeniu pełnomocnik zarzucił naruszenie: 1) art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (...), poprzez nieprawidłowe ustalenie, że w wypadku skarżącego z racji całkowitej niezdolności do służby powstało inwalidztwo; 2) § 11 ust. 1 pkt 3 w zw. z poz. 72 i objaśnieniami do poz. 72 załącznika nr 6 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 kwietnia 2003 r. w sprawie oceny zdolności fizycznej i psychicznej do służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, poprzez błędne przyjęcie, że zainteresowany jest niezdolny do służby z uwagi na schorzenie lub ułomność fizyczną albo psychiczną nie pozwalającą na pełnienie służby przez określony czas, a w szczególności przez błędne przyjęcie, że zainteresowany spełnił kumulatywnie warunki: przejścia obserwacji szpitalnej oraz w ramach leczenia szpitalnego - wszystkich dodatkowych badań mających znaczenie w rozpoznaniu padaczki; 3) § 4 i § 5 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 sierpnia 2003 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencji Wywiadu, emerytów i rencistów Urzędu Ochrony Państwa, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencji Wywiadu, poprzez błędne ustalenie, że całkowita niezdolność do służby wynikała w badanym przypadku z naruszenia sprawności organizmu, które nie rokuje poprawy oraz jest długotrwałe, a oceny stanu zdrowia dokonano po zakończeniu leczenia. Pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w części uznającej zainteresowanego za niezdolnego do służby i zasądzenie kosztów postępowania sądowego wg norm przepisanych. Podniósł, że zaskarżone orzeczenie nie odpowiada wymogom prawa, gdyż ustalony w sprawie stan faktyczny nie daje dostatecznych podstaw, aby M.R. uznać za osobę okresowo niezdolną do służby (kategoria D) oraz osobę, która w następstwie tej właśnie niezdolności posiada inwalidztwo II grupy. Wskazał, że okoliczność faktyczna polegająca na tym, że schorzenia lub ułomności fizyczne albo psychiczne nie pozwalają funkcjonariuszowi na pełnienie służby trwale albo przez określony czas nie podlega uznaniu administracyjnemu. Zostało bowiem w przypadku osób cierpiących na padaczkę (a tę chorobę przyjęto u M. R., jako dyskwalifikującą go ze służby) uregulowane w przepisach o charakterze bezwzględnie obowiązującym. Regionalna Komisja Lekarska Nr [...] ABW przy wydawaniu orzeczenia zupełnie pominęła regulacje adresowane do osób cierpiących na padaczkę, zawarte w poz. 72.2 i w objaśnieniach do poz. 72 załącznika nr 6 do rozporządzenia z dnia 15 kwietnia 2003 r. Pełnomocnik wskazał, że z karty informacyjnej wystawionej przez Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny Nr [...] w [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...], rozpoznano u skarżącego w trakcie obserwacji szpitalnej padaczkę w obserwacji ([...]). Według pełnomocnika skarżącego, wyrażenie padaczka w obserwacji wskazuje, że obserwacja, od wyniku której uzależniona jest ostateczna diagnoza wykrywająca padaczkę, dopiero nastąpi w przyszłości (o ile do niej dojdzie). Nadto, przytoczony przepis wymaga, aby definitywne badania rozpoznające padaczkę (a więc niwelujące status w obserwacji) były dokonywane w trakcie leczenia szpitalnego, które aktualnie nie jest prowadzone. Ocenę tę potwierdza zdaniem pełnomocnika epikryza, zgodnie z którą miała miejsce wyłącznie utrata przytomności o charakterze napadu padaczkowego, a więc objawy, które definitywnie na padaczkę jeszcze nie wskazywały. Stwierdzono, że powyższe rozpoznanie postawiono na podstawie badań dodatkowych. Zdaniem pełnomocnika skarżącego, badania dodatkowe, o jakich mowa w poz. 72 załącznika nr 6 r.o.z. potwierdziły wcześniejszą nie definitywną diagnozę. Centralna Komisja Lekarska ABW w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie w zakresie dotyczącym ustalenia niezdolności do służby i odrzucenie w zakresie dotyczącym częściowej niezdolności do pracy, nieistnienia związku schorzenia ze służbą, zaliczenia do II grupy inwalidztwa, braku związku inwalidztwa ze służbą, braku związku inwalidztwa z chorobą pozostającą w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby, braku wskazania do sprawowania opieki innej osoby, ustalenia daty powstania inwalidztwa na [...] marca 2014 r., wyznaczenia terminu badania kontrolnego na marzec 2016 r. Organ wskazał, że kognicja sądów administracyjnych do rozpoznawania skarg na orzeczenia komisji lekarskich obejmuje ocenę zgodności orzeczeń wydanych przez komisje lekarskie ale tylko w zakresie oceny zdolności do służby, w pozostałym zaś zakresie (dotyczącym częściowej niezdolności do pracy, nieistnienia związku schorzenia ze służbą, zaliczenia do II grupy inwalidztwa, braku związku inwalidztwa ze służbą, braku związku inwalidztwa z chorobą pozostającą w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby) orzeczenie to może być przedmiotem oceny ale sądu powszechnego. Funkcjonariuszowi ABW przysługuje w tym zakresie prawo wniesienia odwołania do sądu powszechnego od decyzji organu rentowego. Odnosząc się do ustalenia niezdolności do służby, organ podał, że dokumentacja lekarska zawiera wyniki badań lekarskich, które dały podstawę do zaliczenia funkcjonariusza do kategorii D, a schorzenie to zostało stwierdzone w trakcie hospitalizacji w SPSK nr [...] w [...], a uprzednio rozpoznane już w 2013 r. podczas leczenia w tamtejszej poradni. Twierdzenie pełnomocnika, iż schorzenie to powinno zostać zaliczone do napadowego zaburzenia świadomości o nieustalonej etiologii organ uznał za nieuzasadnione, albowiem to podczas leczenia szpitalnego ustalono jednostkę chorobową i przypisano jej kod w Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób, który w załączniku nr 6 do rozporządzenia został wskazany w rozdziale 72 pkt 2 nie zaś w pkt. 1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] kwietnia 2014 r. w zakresie obejmującym ustalenie niezdolności do służby (kategoria zdrowia D) nie jest zasadna. W pozostałym zakresie, skarga podlegała odrzuceniu. Stwierdzając powyższe, wskazania wymaga, że orzeczenia komisji lekarskich ABW można podzielić na dwie grupy. Jedna grupa orzeczeń dotyczy zagadnień zdolności do służby, to jest zagadnień ustalania stanu zdrowia danej osoby na potrzeby zaliczenia jej do określonej kategorii zdolności do służby w celu przyjęcia do służby, jej dalszego pełnienia albo zwolnienia ze służby. Te orzeczenia komisji lekarskich mają byt w pełni autonomiczny: ostateczne orzeczenie komisji w tym przedmiocie jest wiążące dla Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, właściwego w sprawach powołania określonej osoby do służby albo do zwolnienia ze służby, przy czym przyjęcie do służby lub zwolnienie ze służby następuje w trybie administracyjnym przez wydanie decyzji administracyjnej (rozkazu personalnego), podlegającej zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Natomiast druga grupa orzeczeń, to orzeczenia ustalające związek schorzenia ze służbą i stopień inwalidztwa dla celów między innymi emerytalno-rentowych. Podstawą tych orzeczeń są odrębne przepisy, to jest przepisy rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 sierpnia 2003 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencji Wywiadu, emerytów i rencistów Urzędu Ochrony Państwa, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencji Wywiadu (Dz. U. Nr 160, poz. 1552 ze zm.), wydanego na podstawie delegacji zawartej w art. 21 ust. 5 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. Nr 53, poz. 214 ze zm.). Takie orzeczenia nie mają samodzielnego bytu. Są one poddawane kontroli przez sądy powszechne w ramach odwołań od decyzji wydawanych w innych postępowaniach przez organy właściwe w sprawach odszkodowawczych lub emerytalno-rentowych. Orzeczenia z tej drugiej grupy mają wyłącznie charakter orzeczenia wstępnego, jako jedna z przesłanek ustalenia prawa do określonych świadczeń, ich zakresu i wysokości. W konsekwencji nie podlegają one zaskarżeniu do sądu administracyjnego, gdyż sprawy orzekania o inwalidztwie i związku schorzeń ze służbą nie należą do właściwości sądów administracyjnych (v. wyroki NSA z dnia 30 kwietnia 2010 r. sygn. akt I OSK 93/10, z dnia 29 maja 2008 r. sygn. akt II OSK 667/08 orzeczenia.nsa.gov.pl, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 27 października 1999 r. sygn. III ZP 9/99, OSNAPiUS z 2000 r., nr 5, poz.167, uchwała NSA z dnia 19 stycznia 1998 r. sygn. akt OPS 8/97, postanowienie NSA z dnia 6 listopada 2000 r. sygn. OSA 1/00 ONSA z 2001 r., nr 2, poz.47). Z tego względu, skarga na orzeczenie CKL ABW w [...] w zakresie dotyczącym zaliczenia do II grupy inwalidztwa, braku związku schorzeń ze służbą, częściowej niezdolności do pracy, braku związku inwalidztwa ze służbą, braku związku inwalidztwa z chorobą pozostającą w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby, braku wskazania do sprawowania opieki innej osoby, ustalenia daty powstania inwalidztwa na [...] marca 2014 r., wyznaczenia terminu badania kontrolnego na marzec 2016 r., podlegała odrzuceniu. Dokonując natomiast kontroli zaskarżonego orzeczenia CKL ABW w [...] w zakresie ustalenia niezdolności M. R. do służby (kategoria zdrowia D) Sąd stwierdził, iż odpowiada ono prawu. Organowi nie można w tej sprawie zarzucić naruszenia prawa, które miałoby wpływ na wynik sprawy. Zaskarżone orzeczenie we wskazanym zakresie zostało wydane zgodnie z rozporządzeniem Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 kwietnia 2003 r. w sprawie oceny zdolności fizycznej i psychicznej do służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 242). Z akt sprawy wynika, iż przeprowadzone zostało badanie lekarskie, z którego to badania, zgodnie z § 12 powołanego rozporządzenia, sporządzony został protokół. Protokół badania lekarskiego skarżącego spełnia wymogi wynikające z powołanego § 12 rozporządzenia. W oparciu o dokumentację medyczną zgromadzoną w sprawie i własne badanie komisji lekarskiej, dokonano oceny stanu zdrowia skarżącego. Skład komisji orzekającej, w tym przewodniczący i 2 członków tej komisji, był zgodny z wymogami zawartymi w załączniku nr 7 do powołanego rozporządzenia. Pod orzeczeniem widnieją podpisy członków komisji. Kategoria zdrowia – D, do której zaliczony został M. R. przez Regionalną Komisję Lekarską Nr [...] ABW w [...], powodująca jego niezdolność do służby - znajduje oparcie w powołanym rozporządzeniu (§ 11 ust. 1 pkt 3). Za niezasadne Sąd uznał zarzuty skargi dotyczące naruszenia § 11 ust. 1 pkt 3 w zw. z poz. 72 i objaśnieniami do poz. 72 załącznika nr 6 rozporządzenia w sprawie oceny zdolności fizycznej i psychicznej do służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Z akt sprawy wynika, wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżącego, że M.R. przeszedł wymaganą, zgodnie z opisem do § 72 załącznika nr 6 do rozporzadzenia, obserwację szpitalną, w tym badania dodatkowe mające znaczenie w rozpoznaniu choroby, która stanowiła podstawę zaliczenia do kategorii zdrowia D i ustalenia niezdolności do służby. Organ nie naruszył tym samym § 11 ust. 1 pkt 3 rozporzadzenia z dnia 15 kwietnia 2003 r. w zw. z poz. 72 załącznika nr 6 do tego rozporządzenia. Z akt sprawy wynika, że w trakcie hospitalizacji, która miała miejsce w dniach [...]-[...] sierpnia 2014 r. stwierdzono u skarżącego schorzenie [...] (padaczka – w obserwacji). Okoliczność, że w trakcie hospitalizacji rozpoznano padaczkę w obserwacji ([...]) nie oznacza, że nie rozpoznano padaczki ([...]), jak wskazuje pełnomocnik skarżącego. Z akt sprawy wynika nadto, iż w trakcie hospitalizacji wykonano badania dodatkowe, o których jest mowa w § 72 załącznika nr 6 do rozporzadzenia. W trakcie leczenia szpitalnego włączono leczenie tego schorzenia. Powyższe znajduje potwierdzenie w treści karty informacyjnej z pobytu w Samodzielnym Publicznym Szpitalu Klinicznym nr [...] w [...]. W ocenie Sądu, w sprawie tej – w świetle zgromadzonej dokumentacji – brak jest podstaw do podważenia ustaleń RKL Nr [...] ABW w [...] i CKL ABW w [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. we wskazanym wyżej zakresie. Organowi nie można zarzucić naruszenia prawa. Zaskarżone orzeczenie w rozpatrywanym zakresie nie było dowolne, a oparte zostało na dokumentacji medycznej, co znalazło wyraz w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w punkcie 1 wyroku. W punkcie 2 wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 powołanej ustawy.