I OSK 1917/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 8 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. P. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 9 kwietnia 2015 r., sygn. akt IV SA/Gl 1189/14 o odrzuceniu skargi A. P. na czynność Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] w przedmiocie odmowy wydania legitymacji osoby niepełnosprawnej postanawia postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r. A. P. wystąpił do Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z wnioskiem o wydanie legitymacji osoby niepełnosprawnej albowiem posiadana przez niego legitymacja traci ważność w dniu [...] kwietnia 2014 r. Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] powiadomił wnioskodawcę, że z uwagi na złożone przez A. P. odwołanie od orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Katowicach z dnia [...] marca 2014 r. do Sądu Rejonowego w [...] nie może wydać wnioskowanej legitymacji. W piśmie z dnia [...] czerwca 2014 r. A. P. zwrócił się do Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z prośbą o to by organ rozpoznał jego wniosek o wydanie legitymacji osoby niepełnosprawnej w formie decyzji administracyjnej. W kolejnym piśmie z dnia [...] czerwca 2014 r. organ ponownie poinformował A. P. o braku możliwości wydania legitymacji osoby niepełnosprawnej. Pismo to zostało doręczone wnioskodawcy w dniu [...] lipca 2014 r. A. P. pismem z dnia [...] sierpnia 2014 r., wystąpił z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Pismo to zostało złożone w dniu [...] sierpnia 2014 r. Ustosunkowując się do tego wezwania Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] w piśmie z dnia [...] września 2014 r. podtrzymał swoje stanowisko. Odpowiedź na wezwanie została doręczona wnioskodawcy [...] września 2014 r. A. P. wniósł bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, skargę na pismo Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., podważając zasadność odmowy legitymacji osoby niepełnosprawnej. W dniu [...] października 2014 r. Sąd przekazał skargę Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...], celem nadania jej biegu stosownie do wymogu zawartego w treści art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach skargę odrzucił. Sąd wskazał, że czynność polegająca na odmowie wydania legitymacji osoby niepełnosprawnej mieści się w zakresie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Konkretyzuje bowiem normę prawa powszechnie obowiązującego tj. § 35 pkt 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej (Dz. U. 139, poz. 1328) w sprawie orzekania o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności. Przedmiotem podejmowanej czynności jest określony i zindywidualizowany stosunek administracyjny. Skuteczne wniesienie takiej skargi uzależnione jest jednak od wyczerpania na drodze administracyjnej trybu określonego w art. 52 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu – w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności – do [usunięcia] naruszenia prawa. Jednocześnie, w myśl art. 53 § 2 p.p.s.a., skargę na inne niż decyzja lub postanowienie akty z zakresu administracji publicznej, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Skarżący kwestionuje stanowisko organu polegające na odmowie wydania legitymacji osoby niepełnosprawnej wyrażone w piśmie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. Organ doręczył skarżącemu powyższe pismo w dniu [...] lipca 2014 r., i to od tej daty należy liczyć upływ 14 dniowego terminu do wezwania na piśmie organu do usunięcia naruszenia prawa. A. P. występując w dniu [...] sierpnia 2014 r. z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa niewątpliwie uchybił zdaniem sądu 14-dniowemu terminowi do jego wniesienia. Od tego postanowienia skarżący złożył skargę kasacyjną, wnosząc o uchylenie postanowienia w całości, rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym, przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu oraz dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów wskazanych w uzasadnieniu do skargi na okoliczność niemożności odbioru przez skarżącego przesyłki w przepisanym przez sąd terminie. Załączył dwie karty informacyjne z leczenia szpitalnego oraz pismo organu z [...].06.2014 r. Skarżący zarzucił naruszenie art. 52 § 3 w zw. z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie, tj. odrzucenie skargi na bezczynność organu w przedmiocie odmowy wydania legitymacji osoby niepełnosprawnej z powołaniem się na uchybienie terminowi do wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa i niewłaściwe przyjęcie daty doręczenia skarżącemu decyzji organu. Wskazał, że pismo nie zostało nadane przesyłka poleconą, lecz zwykłą, a list znalazł po powrocie ze szpitala w swojej skrzynce pocztowej ok. [...].08.2014 r. Skarżący nie mógł odebrać pisma osobiście w dniu [...] lipca 2014 r., gdyż był wtedy hospitalizowany. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 zd. pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Nie stwierdziwszy przesłanek zaistnienia nieważności niniejszego postępowania Naczelny Sąd Administracyjny związany powołanymi w skardze kasacyjnej zarzutami, rozpoznał sprawę w granicach tej skargi. Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Przede wszystkim wskazać trzeba, że trafnie wskazał sąd pierwszej instancji, iż czynność polegająca na odmowie wydania legitymacji osoby niepełnosprawnej mieści się w zakresie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W związku z tym, wniesienie takiej skargi uzależnione jest jednak od wyczerpania na drodze administracyjnej trybu określonego w art. 52 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu – w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności – do usunięcia naruszenia prawa. Dopiero po otrzymaniu odpowiedzi organu na to wezwanie można w odpowiednim terminie wnieść skargę do sądu. W rozpoznawanej sprawie dniem, w którym skarżący dowiedział się o piśmie stanowiącym czynność polegającą na odmowie wydania legitymacji osoby niepełnosprawnej z dnia [...].06.2014 r. jest [...] lipca 2014 r. Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa powinno być zatem wystosowane do organu do dnia [...] lipca 2014 r. Skarżący natomiast zwrócił się z pismem do organu dopiero [...] sierpnia 2014 r., a więc uchybił terminowi do wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Tym samym procedura wnoszenia skargi do sądu administracyjnego nie została zachowana i skarga podlegała odrzuceniu. Odnosząc się zaś do twierdzeń zawartych w skardze kasacyjnej, jakoby skarżący nie odebrał pisma w dniu [...] lipca 2014 r., gdyż był wtedy hospitalizowany (a więc termin do wezwania organu do usunięcia naruszeń prawa nie rozpoczął wtedy biegu) oraz że był w jego posiadaniu dopiero po znalezieniu w skrzynce pocztowej wskazać trzeba, że są one nieuzasadnione. Przede wszystkim zauważyć należy, że sąd pierwszej instancji przed wydaniem zaskarżonego postanowienia zwrócił się do skarżącego z wezwaniem do wskazania kiedy odebrał on pismo z [...].06.2014 r. Skarżący w odpowiedzi stwierdził, że nie pamięta, ale jest to z pewnością zgodne z data ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki. W związku z tym sam skarżący przyznał, że pismo zostało mu doręczone przesyłką poleconą, nie zaś, jak obecnie twierdzi, zwykłą. Ponadto, ze zwrotnego potwierdzenia odbioru tej przesyłki wynika, że została ona odebrana w dniu [...] lipca 2014 r. osobiście przez skarżącego (wyraźna adnotacja). Z kolei z informacji śledzenia przesyłek Poczty Polskiej wynika, że skarżący odebrał przesyłkę osobiście w urzędzie pocztowym w dniu [...] lipca 2014 r. Odnosząc się zaś do załączonych kart leczenia szpitalnego wskazać trzeba, że obejmują one okresy: od [...] lipca do [...] lipca 2014 r. oraz od [...] sierpnia do [...] sierpnia 2014 r. Wynika z tego prawie trzytygodniowa przerwa w hospitalizacji, podczas której skarżący mógłby, gdyby jego twierdzenia o tym, że przesyłkę zastał w skrzynce pocztowej, miały pokrycie a aktach sprawy, być w posiadaniu pisma od organu z dnia [...].06.2014 r. Ponadto, nie można wykluczyć, że skarżący odbywał przerwy w hospitalizacji. Potwierdza to zwłaszcza osobiste stawiennictwo w urzędzie pocztowym i odebranie przesyłki zawierającej pismo z dnia 25.06.2014 r. Ponadto wskazać trzeba, że w sprawie I OSK 1810/15, w której skarżący złożył skargę kasacyjną na postanowienie wydane w tożsamym stanie faktycznym, z tym że w sprawie dotyczącej wydania karty parkingowej osoby niepełnosprawnej, skarżący nie kwestionował, że odebrał przesyłkę od organu w dniu [...] lipca 2014 r. Ostatecznie zaś za nieuwzględnieniem twierdzeń wynikających z powoływania się przez skarżącego na pobyt w szpitalu przemawia to, że sądowi pierwszej instancji odrzucającemu skargę skarżącego nie można zarzucić naruszenia prawa. W związku z tym skarżący wniósł skargę z uchybieniem terminu do złożenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Sąd zatem zasadnie skargę odrzucił. Odnosząc się zaś do wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu wskazać trzeba, że pełnomocnik skarżącego powinien zwrócić się w tym celu ze stosownym wnioskiem do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Wobec przedstawionych okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 182 § 1 i 3 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.