II OZ 599/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Leszek Kamiński, po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Starosty M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 kwietnia 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 571/15 w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Starosty M. na decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 26 stycznia 2015 r., nr ... w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 571/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania decyzji M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 26 stycznia 2015 r., nr ..., w przedmiocie nakazu rozbiórki. W zaskarżonym postanowieniu Sąd Wojewódzki wskazał, że w piśmie z dnia 16 lutego 2015 r. Starosta M., zw. dalej skarżącym lub Starostą, wniósł skargę na decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 26 stycznia 2015 r. w przedmiocie nakazu rozbiórki. W skardze zawarł wniosek o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji. Rozpatrując sprawę Sąd Wojewódzki stwierdził, że skarżący we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji wskazał w sposób lakoniczny na konieczność poniesienia "stosunkowo wysokich kosztów", na trudności związane z długą procedurą ich odzyskania oraz podniósł, że wykonanie decyzji skutkowałoby nieuzasadnionym zwolnieniem od tego obowiązku inwestora. Sąd wskazał, że skarżący ograniczył uzasadnienie swojego wniosku jedynie do przedstawienia powyższych twierdzeń, nie popierając ich jakimikolwiek dowodami. W ocenie Sądu Wojewódzkiego, skarżący nie uzasadnił w wystarczający sposób, iż wykonanie zaskarżonej decyzji spowodowałoby dla niego zaistnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody bądź wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków, w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. Biorąc pod uwagę prowizoryczny charakter przedmiotowych budowli i adekwatne koszty rozbiórki, Sąd Wojewódzki uznał, że wykonanie zaskarżonej decyzji nie narazi skarżącego na wyrządzenie znacznej szkody. Wskazał również, że dla niniejszego rozstrzygnięcia argumenty skarżącego dotyczące potencjalnego uwolnienia inwestora od rzekomego ciążącego na nim obowiązku, jak również braku możliwości lokalizacji przedmiotu rozbiórki nie mają znaczenia przy rozpoznaniu przedmiotowego wniosku. W tym stanie rzeczy, Sąd stanął na stanowisku, że skarżący nie uzasadnił w należyty sposób wniosku o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji poprzez nienależyte udowodnienie wystąpienia którejkolwiek z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a., poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że nie zachodzą przesłanki do wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji administracyjnej. Skarżący powtórzył argumentację z wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Wskazał, że swoją argumentacją co najmniej uprawdopodobnił wystąpienie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz, że w jego ocenie nie zachodzi potrzeba przedkładania dowodów na okoliczność, że rozbiórka obiektu spowodowałaby po stronie skarżącego wysokie koszty i w konsekwencji zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia w majątku skarżącego znacznej szkody. Zdaniem skarżącego, przepisy p.p.s.a. nie nakładają na skarżącego obowiązku uprawdopodobnienia, a tym bardziej udowodnienia określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłanek. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Zatem zasadą jest wykonalność decyzji ostatecznej. Sąd jednak może, choć nie musi, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie chodzi przy tym o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu. Sąd administracyjny, wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno o wniosek skarżącego, jak i materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy i ocenić, czy występują wymienione przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Jednakże uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04, z dnia 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04, z dnia 28 listopada 2012 r., sygn. akt I FSK 1263/12). Nie wystarcza przy tym jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia, wniosek taki powinien zostać poparty stosownymi dokumentami źródłowymi pozwalającymi wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Przytoczenie okoliczności pozwalających sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności dopiero w zażaleniu na postanowienie sądu pierwszej instancji oddalające wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej, nie uzasadnia uwzględnienia zażalenia. Zażalenie nie jest środkiem służącym do uzupełniania złożonego w sprawie wniosku (por. postanowienie NSA z 23 kwietnia 2009 r., I OZ 375/09). W świetle powyższego, trafnie Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący w złożonym wniosku nie wykazał w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że wykonanie rozbiórki z reguły wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody bądź trudnych do odwrócenia skutków. Pogląd ten jest powszechnie przyjmowany w orzecznictwie sądów administracyjnych. Nie oznacza to jednak, że w każdym przypadku decyzja o nakazie rozbiórki podlega wstrzymaniu (por. postanowienie NSA z dnia 14 maja 2014 r., sygn. akt II OZ 456/14). Naczelny Sąd Administracyjny zgadza się z Sądem Wojewódzkim, że w niniejszej sprawie zabrakło prawidłowego uzasadnienia wniosku, bowiem uzasadnienia takiego w żadnym wypadku nie może stanowić argument dotyczący tego, że obowiązek wykonania nakazu rozbiórki powinien zostać nałożony na inwestora, a nie na właściciela działek, czy też argument braku możliwości lokalizacji przedmiotu rozbiórki. Jak słusznie zauważył Sąd Wojewódzki argumenty te podlegać będą ocenie na etapie rozpoznania skargi i nie mogą stanowić podstawy do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Ponadto wskazać należy, że w art. 61 § 3 p.p.s.a. mowa jest o takiej szkodzie, która nie będzie mogła być zrekompensowana, skarżący natomiast nie powołuje się na brak możliwości rekompensaty wyegzekwowanej rozbiórki, wskazuje jedynie na stosunkowo wysokie koszty i długą procedurę ich odzyskiwania, co również nie może stanowić przesłanki wstrzymania wykonania decyzji. Odnosząc się do możliwości przywrócenia rzeczy do stanu pierwotnego, Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że z doświadczenia życiowego wynika, iż w interesie skarżącego nie będzie leżało przywracanie do stanu pierwotnego obiektów znajdujących się w stanie rozpadu, których przeznaczenie nie jest określone. Naczelny Sąd Administracyjny stanął wiec wobec faktu, że po pierwsze ani we wniosku skarżącego, ani w aktach sprawy nie ma stosownych argumentów czy dokumentów wskazujących na grożące skarżącemu konsekwencje przekraczające normalne następstwa wykonania zaskarżonego aktu, po drugie te argumenty które zostały podniesione przez skarżącego (choć nietrafne) nie zostały uprawdopodobnione, zatem nie mogą stanowić podstawy wstrzymania zaskarżonej decyzji. W świetle powyższego Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że skarżący nie wykonał ciążącego na nim z mocy art. 61 § 3 p.p.s.a. obowiązku wykazania zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Z przytoczonych powyżej powodów, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, mając na uwadze art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a. ----------------------- 4