I SA/Lu 1239/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Niezgoda po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. Sp.z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego postanawia: I. odrzucić skargę, II. zwrócić A. Sp.z o.o. kwotę 100,00 zł /sto złotych/ tytułem uiszczonego w sprawie wpisu. Skargą datowaną na dzień 5 listopada 2014 r. A. Sp. z o.o. z siedzibą zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] z [...] nr [...]. Z uwagi na nieczytelny podpis widniejący pod skargą, stosownie do zarządzenia Przewodniczącej Wydziału I z dnia 23 grudnia 2014 r. wezwano spółkę do usunięcia braków formalnych skargi m.in. do złożenia dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej (KRS), nadto wyjaśnienia, kto z imienia i nazwiska podpisał skargę w imieniu spółki w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na wezwanie Sądu M. K. wskazał (pismo z [...] stycznia 2015 r.), że to on jest Prezesem Zarządu spółki, i że to on podpisał skargę, jako osoba umocowana do reprezentacji spółki. Dołączył także informację z Krajowego Rejestru Sądowego według stanu na dzień 25 grudnia 2014 r. oraz – w terminie późniejszym - na dzień 27 stycznia 2015 r. Wydruki z internetowej Centralnej Informacji Krajowego Rejestru Sądowego zawierały informację, że organem uprawnionym do reprezentacji skarżącej Spółki jest zarząd, oraz, że w jego skład został powołany M. K. –Prezes. Dnia 18 marca 2015 r. do tutejszego Sądu wpłynęło pismo z Sądu Rejonowego [...] Wydział Krajowego Rejestru Sądowego dotyczące wykreślenia z urzędu danych zawartych w Dziale 2 Rubryce 1 dotyczących członka zarządu A. Sp. z o.o. – M. P. K., z uwagi na otrzymaną informację z Krajowego Rejestru karnego, z której wynika, iż jest on skazany za przestępstwa objęte zakresem art. 18 § 2 Ksh. Do pisma załączono odpis postanowienia Sądu z dnia [...], sygn. [...]. Z treści postanowienia wynika, że M. K. był karany wyrokiem Sądu Rejonowego [...] z dnia [...] w sprawie o sygn. [...] za czyn o następującej kwalifikacji: art. 286 § 1 Kk w zw. z art. 12 Kk. Wyrok ten uprawomocnił się w dniu [...] czerwca 2014 r. Wobec tego Sąd przyjął, że z uwagi na karalność w zakresie opisanym w art. 18 § 2 i § 3 Ksh w stosunku do M. K. istnieje zakaz zajmowania funkcji członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, wobec czego zamieszczone w rejestrze dane, niedopuszczalne ze względu na obowiązujące przepisy prawa, należało wykreślić z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy na treść art. 28 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - powoływanej dalej jako p.p.s.a.), zgodnie z którym osoby prawne dokonują czynności w postępowaniu przez organy lub osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Przy czym na podstawie art. 29 tej ustawy organ lub osoby uprawnione do działania w imieniu osób prawnych mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. W razie stwierdzenia braków w składzie właściwych organów na podstawie art. 31 § 1 p.p.s.a. sąd wyznacza odpowiedni termin do ich uzupełnienia. W przypadku bezskutecznego upływu wyznaczonego w tym celu terminu, sąd odrzuca skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 w związku z § 2 p.p.s.a. Działanie osoby prawnej przez jej organy w postępowaniu sądowym nie jest związane ze zdolnością sądową tej osoby, ale z jej zdolnością procesową w tym sensie, że brak takiego organu (lub brak w jego składzie) uniemożliwia osobie prawnej korzystanie z posiadanej zdolności procesowej. Ze złożonej informacji z Krajowego Rejestru Sądowego wynikało, że organem uprawnionym do reprezentacji był jej zarząd, w którego skład jednoosobowo wchodził M. K.. Dnia [...] czerwca 2014 r. uprawomocnił się wyrok skazujący M. K. za czyn z art. 286 § 1 Kk w zw. z art. 12 Kk. Zgodnie z treścią art. 18 § 1 członkiem zarządu, rady nadzorczej, komisji rewizyjnej albo likwidatorem może być tylko osoba fizyczna mająca pełną zdolność do czynności prawnych. Nie może być członkiem zarządu, rady nadzorczej, komisji rewizyjnej albo likwidatorem osoba, która została skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwa określone w przepisach rozdziałów XXXIII-XXXVII Kodeksu karnego oraz w art. 585(6), art. 587, art. 590 i w art. 591 ustawy (§ 2), przy czym zakaz, o którym mowa w § 2, ustaje z upływem piątego roku od dnia uprawomocnienia się wyroku skazującego, jednakże nie może zakończyć się wcześniej niż z upływem trzech lat od dnia zakończenia okresu odbywania kary (§ 3). Jak podkreślił Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z 10 stycznia 2008 r. sygn. IV CSK 356/07, zgodnie z art. 201 § 1 Ksh, zarząd prowadzi sprawy spółki z o.o. i ją reprezentuje, ale skoro uprawniona do sprawowania tej funkcji jest tylko osoba fizyczna, to może ona skutecznie czynić to tylko wtedy, gdy nie utraciła zdolności do pełnienia tych obowiązków. Nie posiadając takich uprawnień, nie może skutecznie reprezentować spółki. Osoby prawne dokonują bowiem czynności procesowych przez swoje organy uprawnione do działania w ich imieniu (art. 67 § 1 k.p.c.), czyli osoby mające zdolność do sprawowania funkcji w danym organie. Dalej wskazać należy, że ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nakazuje zawiesić postępowanie, jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie (art. 124 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Obowiązek taki dotyczy jednak wyłącznie postępowań toczących się. O toczącym się postępowaniu można zaś mówić dopiero po skutecznym wniesieniu pisma inicjującego postępowanie. Wszczęcie postępowania następuje na skutek wniesienia skargi lub wniosku, o którym mowa w art. 63 p.p.s.a., czyniących zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a także spełniających inne wymagania określone w przepisach szczególnych. Podkreślenia bowiem wymaga, iż braki w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą mogą powodować różne skutki w zależności od momentu ich ujawnienia. Braki istniejące w chwili wnoszenia skargi skutkują odrzuceniem skargi, a nie zawieszeniem postępowania (por.: T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie 2, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2008, s. 200 - 202 i 450; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie 3, Wolters Kluwer, Warszawa 2009, s. 103 -105 i 348; B. Dauter, Metodyka pracy sędziego sądu administracyjnego, Wydanie 2, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2009, s. 281) Tymczasem w dacie wniesienia skargi (6 listopada 2014 r.) skarżąca Spółka, jak wynika z dokumentów otrzymanych przez tutejszy Sąd, nie miała zarządu, gdyż od uprawomocnienia się wyroku z dnia [...], co miało miejsce [...] czerwca 2014 r., do składu zarządu Spółki nie powołano nowej osoby. Ponieważ Spółka nie posiada organu powołanego do jej reprezentowania, to pomimo posiadania zdolności sądowej i procesowej, nie może ujawnić swojej woli i podejmować czynności prawnych lub procesowych. Brak organu uniemożliwia działanie osoby prawnej. Fakt, że spółka nadal istnieje, co za tym idzie ma zdolność sądową i zdolność procesową, nie zmienia postaci rzeczy, iż nie mając organu powołanego do jej reprezentacji, jako osoby prawnej, nie mogła realizować tych zdolności, a zatem jej działanie było uniemożliwione. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę, jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. W myśl natomiast § 2 tego artykułu z powodu m.in. braku w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej skarżącym, uniemożliwiającego jego działanie, sąd odrzuci skargę dopiero wówczas, gdy brak nie zostanie uzupełniony. W razie stwierdzenia nieprawidłowości, które mają charakter usuwalny, sąd zobowiązuje stronę do usunięcia braków w tym zakresie w wyznaczonym terminie lub podejmuje z urzędu działania, o których mowa w art. 31 § 1 zdanie drugie komentowanej ustawy. W postanowieniu NSA z dnia 15 maja 2007 r., II FSK 261/07, LEX nr 338295, podkreślono, że odrzucenie skargi z powodu braku zdolności sądowej jednej ze stron może nastąpić dopiero wtedy, gdy strona zostanie wcześniej wezwana do uzupełnienia takiego braku, przy czym wezwanie w trybie art. 31 § 1 p.p.s.a. można wystosować wówczas, gdy brak w postaci zdolności sądowej daje się uzupełnić (Komentarz do art.31 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, M. Niezgódka-Medek). W sprawie niniejszej mamy do czynienia z sytuacją, gdy z akt sprawy niniejszej wynika, ze wszelką korespondencję kierowaną na adres Spółki odbiera wyłącznie były Prezes zarządu M. K. (k.13, k.20, k.29) co oznacza, że Sąd nie ma możliwości nawiązać w sposób skuteczny kontaktu ze Spółką. Tym samym brak jest możliwości doręczenia korespondencji Spółce, zgodnie z wymogami art. 67 § 3 p.p.s.a. Podsumowując: do prowadzenia spraw spółki z o.o. oraz jej reprezentacji uprawniony jest zarząd. Spółka aktualnie nie posiada tego organu. Tym samym w organie skarżącej zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. Mając powyższe na uwadze Sąd, na mocy art. 58 § 1 pkt 5 i § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. O zwrocie wpisu sądowego orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a.