I OSK 2379/15
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-06-21
Skład orzekający: Elżbieta Kremer, Jolanta Sikorska, Magdalena Józefczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo z dnia 16 kwietnia 2013 r. stanowiło doprecyzowanie wniosku z dnia 29 grudnia 2005 r. o odszkodowanie za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, czy też nowy wniosek złożony po terminie?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że pismo z dnia 16 kwietnia 2013 r. nie było nowym wnioskiem o odszkodowanie za inną nieruchomość, lecz doprecyzowaniem wniosku z dnia 29 grudnia 2005 r. Wskazanie nowego numeru księgi wieczystej dla części nieruchomości zajętej pod drogę publiczną, już wskazanej we wniosku z 2005 r., nie zmieniało przedmiotu żądania. W związku z tym organ pierwszej instancji nie miał podstaw do uznania pisma z 2013 r. za nowy wniosek, a decyzja Wojewody Mazowieckiego uchylająca decyzję Prezydenta i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania była prawidłowa.Stan faktyczny
Wnioskodawcy domagali się odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną na podstawie art. 73 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Wniosek pierwotnie złożono 29 grudnia 2005 r. dotyczący działki o nr ewidencyjnym [...] objętej KW nr [...]. W 2013 r. złożono pismo nazwane "doprecyzowaniem wniosku", wskazujące inny numer księgi wieczystej dla części nieruchomości zajętej pod drogę. Organ pierwszej instancji uznał to pismo za nowy wniosek złożony po terminie, odmawiając jego uwzględnienia. Organ odwoławczy uchylił tę decyzję, uznając pismo z 2013 r. za doprecyzowanie i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Miasta Stołecznego Warszawy na decyzję organu odwoławczego. NSA rozpoznał skargę kasacyjną Miasta Stołecznego Warszawy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Miasta Stołecznego Warszawy.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędziowie: Sędzia NSA Jolanta Sikorska Sędzia del. WSA Magdalena Józefczyk (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Magdalena Błaszczyk po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2017r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Miasta Stołecznego Warszawy od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 262/15 w sprawie ze skargi Miasta Stołecznego Warszawy na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku w sprawie ustalenia i przyznania odszkodowania za nieruchomość oddala skargę kasacyjną
Wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2015 r. sygn. IV SA/Wa 262/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Miasta Stołecznego Warszawy na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku w sprawie ustalenia i przyznania odszkodowania za nieruchomość.
Z uzasadnienia wyroku wynika, że Z. K. i M. K. podaniem z dnia [...] grudnia 2005 r. zwrócili się o ustalenie i wypłacenie odszkodowania na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 z późn. z.) za działkę nr ewid. [...] objętą KW nr [...] zajętą pod drogę publiczną na obszarze około 24 m2. Z odpisu KW nr [...], wynikało, że wnioskodawcy są współwłaścicielami ww. działki o pow. 442 m2 na zasadzie ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej.
Decyzją z dnia [...] października 2011 r. nr [...], Wojewoda Mazowiecki odmówił stwierdzenia nabycia przez Gminę [...] z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną - część ulicy P., oznaczonej w ewidencji gruntów nr ewid. [...]. Działka ta, jak ustalił organ, tak w dniu 31 grudnia 1998 r. jak i w dniu 1 stycznia 1999 r. stanowiła współwłasność osób fizycznych, pozostawała w ich władaniu i nie była zajęta w żadnej części pod drogę publiczną. Nieruchomość objęta KW nr [...] nie stanowi części ulicy P.i w całości znajduje się w ogrodzeniu właścicieli działki nr [...]. Nie została zatem spełniona jedna z przesłanek uwłaszczenia określonych w art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 roku - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, tj. zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną przed dniem 31 grudnia 1998 r.
Mając na względzie powyższe decyzją z dnia [...] października 2012 r. nr [...], Prezydent [...] odmówił ustalenia wnioskowanego odszkodowania.
Odwołania od ww. decyzji Prezydenta [...] wnieśli Z. K. oraz . K. i M.K., przedstawiając jednocześnie akt poświadczenia dziedziczenia po zmarłym w dniu [...] sierpnia 2010 r. M. K.
Podaniem z dnia 28 grudnia 2012 r. Prezydent [...] wystąpił o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] października 2011 r. z uwagi na to, że wydano ją na rzecz osoby zmarłej - M.K. Rozpoznając to podanie Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] stwierdził nieważność decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] października 2011 r.
W dniu 16 kwietnia 2013 r. Z. K., B. K. i M.K. złożyli pismo doprecyzowujące żądanie z grudnia 2005 r. domagając się w dalszym ciągu odszkodowania za tę część gruntu nieruchomości objętej KW [...], którą zabrano pod drogę i chodnik, a obecnie objętą KW nr [...].
Decyzjami z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] oraz z dnia [...] października 2011 r. nr [...], Wojewoda Mazowiecki stwierdził nabycie przez Gminę [...] z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 roku prawa własności nieruchomości zajętej pod część ulicy P. w W. oznaczonych w obrębie ewidencyjnym [...] jako działki nr ewid. [...],[...],[...],[...],[...]oraz w obrębie ewidencyjnym [...]działki nr [...],[...].
Traktując pismo skarżących z dnia [...] kwietnia 2013 r. jako nowy wniosek w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania Prezydent [...] decyzją z dnia [...] maja 2014 r. odmówił jego uwzględnienia. Wyjaśnił, że we wniosku z dnia 29 grudnia 2005 r. precyzyjnie wskazano przedmiot roszczenia, co zdeterminowało kierunek postępowania. Zmiana zakresu wniosku poprzez sprostowanie właściwego oznaczenia numeru księgi wieczystej nie mogła odnieść skutku z uwagi na upływ terminu określonego w art. 73 ust. 4 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Dlatego też pismo z dnia 16 kwietnia 2013 r. potraktowano jako nowy wniosek, a nie sprecyzowanie wniosku z dnia 29 grudnia 2005 r.
W odwołaniu Z. K., B. K. i M.K. podnieśli, że pismo z dnia 16 kwietnia 2013 r. należało traktować jako doprecyzowanie dotychczasowego wniosku z dnia 29 grudnia 2005 r.
Decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...], znak [...] , Wojewoda Mazowiecki - działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (dalej określanej jako "K.p.a."), uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia uznając, że nie wyjaśniono dostatecznie okoliczności faktycznych sprawy. Nie było podstaw do traktowania pisma odwołujących się z dnia 16 kwietnia 2013 r. jako żądania wszczynającego postępowanie o odszkodowanie za inną nieruchomość tym bardziej, że postępowanie wszczęte wnioskiem z dnia 29 grudnia 2005 r. nie zostało na dzień wydania objętej odwołaniem decyzji zakończone. Odwołujący się wyraźnie zaś wskazywali, że tylko doprecyzowują wniosek z grudnia 2005 r. W obu wnioskach mowa jest o nieruchomości zajętej pod drogę publiczną pochodzącej pierwotnie z ogólnej księgi wieczystej nr [...]. Konieczne zatem stało się skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Skargę do WSA w Warszawie wniosło Miasto Stołeczne Warszawa, kwestionujące podstawę prawną wydanej decyzji kasacyjnej określoną w art. 138 § 2 K.p.a. Stwierdziło, że nie zostały spełnione przesłanki określone w tym przepisie, jako że nie ma konieczności przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego mającego istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy był kompletny i został oceniony prawidłowo. Nie wskazano zaś w decyzji kasacyjnej, jakie dodatkowo okoliczności należałoby wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. W takim stanie rzeczy należało co najwyżej zreformować zaskarżoną decyzję i orzec co do istoty sprawy, skoro organ odwoławczy uznał, że odmowa przyznania odszkodowania była niezasadna. Niezależnie od tego zwrócono uwagę, że organ odwoławczy błędnie przyjął, że wniosek o odszkodowanie został zgłoszony z zachowaniem ustawowego terminu, podczas gdy zgłoszono go z uchybieniem terminu określonego w art. 73 ust. 4 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczną, jako że poprzedni wniosek dotyczył innej nieruchomości. Wskazanie nowego zakresu żądania po upływie terminu określonego w art. 73 ust. 4 ww. ustawy nie mogło odnieść skutku prawnego. Wniosek z dnia 29 grudnia 2005 r. był precyzyjny, dotyczył nieruchomości objętej KW nr [...] zajętej pod drogę, oznaczoną nr ewid. [...]. Natomiast podanie z dnia 16 kwietnia 2013 r. wskazuje zupełnie inny przedmiot roszczenia i nie mogło być traktowane jako sprostowanie wniosku z dnia 29 grudnia 2005 r. Twierdzenie, że pismo z 2013 r. było doprecyzowaniem podania z 2005 r. w zakresie numeru księgi wieczystej stanowiło nadużycie prawa.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podobnie jak uczestnik M. K. podczas rozprawy.
Oddalając skargę WSA w Warszawie uznał, że kontrolowana decyzja nie narusza prawa. Przypomniał, że obowiązkiem organów administracji publicznej jest załatwienie spraw przy uwzględnieniu słusznego interesu obywateli i interesu społecznego, w szczególności z poszanowaniem zasady prawdy obiektywnej, wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, stosownie do wymagań określonych w art. 7, 77 i 80 K.p.a.
Sąd wojewódzki za bezsporne uznał, że M. i Z. K. z wnioskiem o odszkodowanie w trybie art. 73 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, wystąpili 29 grudnia 2005 r. Dotyczył on działki nr ewid. [...], objętej KW nr [...], zajętej pod drogę publiczną na obszarze około 24 m2. Z kolei w piśmie z dnia 11 kwietnia 2013 r., wniesionym w toku postępowania zainicjowanym ww. podaniem, wniesiono o sprostowanie wniosku z dnia 29 grudnia 2005 r. poprzez przyznanie odszkodowania za tę część gruntu (...) nieruchomości KW [...] (dawniej [...]), którą (...) zabrano pod drogę i chodnik, a obecnie objętą księgą wieczystą KW Nr [...]. Z akt sprawy administracyjnej nie wynikało zaś, aby organ przeprowadził jakiekolwiek postępowanie w celu wyjaśnienia, jakie działki objęte decyzją uwłaszczeniową Wojewody zajęte pod część ulicy P. w W. w dniu 31 grudnia 1998 r. stanowiły własność małżonków K. Z decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2014 r. wynikało, że postępowanie z wniosku z dnia 29 grudnia 2005 r. nie zostało na dzień wydania kontrolowanej decyzji zakończone. Prezydent [...] nie wydał decyzji dotyczącej działki nr [...], a stwierdził jedynie, że wniosek z 2005 r. zostanie rozpoznany odrębną decyzją, a rozpoznał wniosek z 2013 r., traktując go jako nowy. W ocenie Sądu wojewódzkiego organ I instancji nie miał jednak podstaw, aby na tym etapie postępowania uznać pismo skarżących z 2013 r. za nowy wniosek. Treść tego pisma wskazuje bowiem, że intencją wnioskodawców nie było domaganie się odszkodowania za inną nieruchomość, lecz tylko wyjaśnienie kwestii nieruchomości, co do której wniosek został już złożony. W obu podaniach wskazano zaś, że wniosek dotyczy nieruchomości zajętej pod ul. P. w W. Prawidłowo zatem organ odwoławczy uchylił decyzję I instancji zobowiązując Prezydenta do dokładnego zbadania stanu spraw.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosło Miasto stołeczne Warszawa, zaskarżając go w całości. Domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania oraz orzeczenia o kosztach postępowania, zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono:
1) na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, naruszenie art. 73 ust. 4 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczną, poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że wniosek o odszkodowanie za działki zajęte pod drogę (działki objęte [...], tj. [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]) został złożony w terminie, podczas gdy pismo z dnia 16 kwietnia 2013 r. stanowiło nowy wniosek, złożony po terminie określonym w ww. przepisie,
2) na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
- art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) i c) P.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 98 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, polegające na nieuwzględnieniu skargi pomimo tego, że zaskarżoną decyzję wydano z naruszeniem przepisów prawa materialnego, a postępowanie przed organem drugiej instancji było dotknięte wadami, które uzasadniały uchylenie decyzji Wojewody Mazowieckiego,
- art. 133 § 1 P.p.s.a. poprzez wydanie wyroku z pominięciem całokształtu okoliczności sprawy i zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności poprzez niedokonanie prawidłowej analizy kwestii dopuszczalności precyzowania wniosku w trybie art. 73 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczną,
- art. 151 P.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie i oddalenie skargi w sytuacji, gdy istniały podstawy do uwzględnienia skargi.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreślono, że wniosek o odszkodowanie za grunt zajęty pod drogę mógł być zgłoszony tylko w terminie określonym w art. 73 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. W postępowaniu prowadzonym na wniosek strony to strona określa zakres żądania, którym organ jest związany. Działka nr [...] nie była nigdy odłączana z księgi wieczystej nr [...] i dołączana do księgi nr [...]. Także działki objęte KW nr [...]nie były odłączane z KW nr [...]. Opisane nieruchomości są więc odrębne od siebie, a pismo z dnia 16 kwietnia 2013 r. wskazywało zupełnie nowy zakres przedmiotowy. Wnioskodawcy wskazywali określone nieruchomości w sposób konkretny, nie wymagający wzywania ich do doprecyzowania, a aprobując zmianę zaakceptowaną przez Sąd stanowić będzie obejście przepisów dotyczących terminu zgłoszenia wniosku określonego w art. 73 ww. ustawy. Wydając zaskarżony wyrok WSA w Warszawie w ocenie skarżącego kasacyjnie nie poddał wnikliwej analizie prawidłowości prowadzonego przez organ odwoławczy postępowania dowodowego, dokonanej przez ten organ oceny materiału dowodowego, poczynionych ustaleń faktycznych oraz prawidłowości zastosowania norm prawa materialnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna okazała się niezasadna.
Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie opierało się wyłącznie na badaniu zasadności zarzutów powołanych w skardze kasacyjnej, które okazały sie zasadne.
Zasada związania granicami skargi kasacyjnej determinuje zakres kontroli instancyjnej, jaką Naczelny Sąd Administracyjny powinien podjąć w celu stwierdzenia ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz na kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia w zakresie wskazanym w zarzutach przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach powołanych podstaw kasacyjnych.
W sytuacji, kiedy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia przepisów postępowania. Do kontroli subsumpcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przepis prawa materialnego można przejść dopiero wówczas, gdy okaże się, że stan faktyczny przyjęty w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony. Stąd, wobec postawienia w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia prawa materialnego oraz przepisów postępowania, jako pierwszy należało poddać ocenie zarzut naruszenia przepisów postępowania, przy czym w pierwszej kolejności należy to czynić pod kątem prawidłowości dokonanych ustaleń faktycznych, które wyznaczają przepisy prawa materialnego mające w sprawie zastosowanie.
Przechodząc do merytorycznej oceny zarzutów skargi kasacyjnej na wstępie należy zauważyć, że przedmiotem kontroli Sądu pierwszej instancji była decyzja Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] listopada 2014 r., którą na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. uchylono decyzję Prezydenta miasta [...] z dnia [...] maja 2014 r. wobec odmowy uwzględnienia pisma skarżących z dnia 16 kwietnia 2013 r. oraz uznania, że jest to nowy wniosek o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną.
Z art. 73 ust. 1 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną wynika, że nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, niestanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne z dniem 1 stycznia 1999 r. stały się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Odszkodowanie, o którym mowa w ust. 1 i 2 tego artykułu, podlega ustalaniu i wypłacie według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, na wniosek właściciela nieruchomości złożony w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do 31 grudnia 2005 r. (ust. 4 art. 73 ustawy). Termin do złożenia tego wniosku jest terminem prawa materialnego, a z jego upływem roszczenie o odszkodowanie wygasa.
Okolicznością bezsporną w niniejszej sprawie jest, że Z. K. i M. K. wystąpili z wnioskiem z dnia 29 grudnia 2005 r. o ustalenie i wypłacenie odszkodowania zgodnie z art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną za działkę objętą KW nr [...] o nr ewidencyjnym [...] zajętą pod drogę publiczną na obszarze około 24 m2. Pismem z dnia 16 kwietnia 2013 r. Z. K., B. K. - M. i M. K. (następcy prawni M. K.) złożyli pismo nazwane "doprecyzowanie wniosku z grudnia 2005 r.", w którym poinformowano, że zabrana im część gruntu pod drogę i chodnik obecnie została objęta księga wieczystą nr [...].
Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko zawarte w zaskarżonym wyroku, stanowiące akceptację poglądu wyrażonego przez Wojewodę Mazowieckiego, że organ pierwszej instancji nie miał podstaw, aby pismo wnioskodawców z dnia 11 kwietnia 2013 r. uznać za nowy wniosek. Nie domagali się w nim bowiem wypłaty odszkodowania za jeszcze inną (dodatkową, nową, kolejną) nieruchomość stanowiącą ich własność w dniu 31 grudnia 1998 r. a zajętą na drogę publiczną, ale wskazali jedynie numer księgi wieczystej dla tej części ich nieruchomości, która została zajęta na urządzenie drogi publicznej, wskazanej we wniosku z dnia 29 grudnia 2005 r. Wskazane w uzasadnieniu wyroku argumenty na poparcie stanowiska Sądu pierwszej instancji znajdują potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym.
W kwestii uzupełnienia wskazać należy, że w ustawie wprowadzającej ustawy reformujące administrację publiczną nie zawarto żadnych regulacji dotyczących wniosku, o którym mowa w art. 73 ust. 4 tej ustawy. Postępowanie o ustalenie i wypłatę odszkodowania jest postępowaniem, co do którego mają zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym również przepisy dotyczące wniosku jako pisma wszczynającego postępowanie administracyjne. Wniosek uzewnętrznia wolę podmiotu go składającego i to ten podmiot jest dysponentem wniosku. Sąd I instancji dokonał prawidłowej analizy treści wniosku w kontekście obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa tak procesowego jak i materialnego odnośnie określenia przedmiotu żądania przywołując na poparcie swoich twierdzeń orzecznictwo sądów administracyjnych. W okolicznościach sprawy na akceptację zasługuje ocena Sądu pierwszej instancji, że nie było podstaw do zakwalifikowania pisma wyjaśniającego wnioskodawców, jako nowego wniosku dotyczącego innej nieruchomości. Prawidłowo też zostało ocenione działanie organu drugiej instancji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., gdyż dla rozstrzygnięcia sprawy wymagane jest przeprowadzenie w całości postępowania wyjaśniającego. Naczelny Sąd Administracyjny uznaje stanowisko Sądu pierwszej instancji za zgodne z przepisami prawa. Wyrok oddalający skargę znajduje potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Sąd wojewódzki wykazał, że Wojewoda Mazowiecki orzekając na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. zasadnie wyjaśnił przyczyny, dla których wymagane jest powtórzenie postępowania wyjaśniającego.
Sąd pierwszej instancji zwrócił też uwagę, że z uzasadnienia decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] maja 2014 r. wynika, że postępowanie z wniosku małżonków K. z dnia 29 grudnia 2005 r. nie zostało na dzień wydania zaskarżonej decyzji zakończone i nie została wydana decyzja w zakresie działki nr [...] twierdząc, że zostanie on rozpoznany odrębną decyzją. Z akt administracyjnych sprawy wynika ponadto, że wpłynięcie pisma uzupełniającego wniosek o odszkodowanie z dnia 11 kwietnia 2013 r. stało się podstawą do zawieszenia postępowania prowadzonego na podstawie wniosku z dnia 29 grudnia 2005 r. przez organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r.
Ograniczenie się przez organ pierwszej instancji do zawieszenia postępowania administracyjnego nie znajduje żadnego uzasadnienia prawnego, bo przeprowadzenie rzetelnego postępowania wyjaśniającego z zastosowaniem wszystkich reguł wynikających z art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. skutkowałoby wyjaśnieniem czy istotnie część działki skarżących została zajęta pod drogę publiczną, a wynikowo prawidłowym zastosowaniem przepisów prawa materialnego odnośnie ustalenia prawa do odszkodowania. W rozpoznawanej sprawie nie zostało przeprowadzone żadne postępowanie wyjaśniające, a bez wyjaśnienia wskazanych okoliczności nie można jednoznacznie określić, czy zakres przedmiotowy wniosku z 2005 r. i pisma uzupełniającego z 2013 r. nie są tożsame. Te względy przemawiają za podjęciem zawieszonego postępowania wszczętego wnioskiem z dnia 29 maja 2005 r. przeprowadzenie jednego wspólnego postępowania wyjaśniającego, a zgromadzony materiał dowodowy i poczynione ustalenia pozwolą na wydanie decyzji administracyjnej zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
Z tych względów Sąd za niezasadny uznał zarzut naruszenia przepisów postępowania, to jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., bowiem Sąd I instancji zasadnie uznał, że Wojewoda Mazowiecki prawidłowo przyjął, że nastąpiło naruszenie przepisów postępowania przez organ I instancji w zakresie wynikającym z art. 138 § 2 K.p.a.
Nie nastąpiło też naruszenie art. 133 § 1 P.p.s.a., bo sprawa wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości, od czego uchylił się skarżący kasacyjnie, co wyżej zostało już opisane. Powyższe nie spowodowało skutecznego zakwestionowania niezastosowania przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., o którym mowa w pkt 2 skargi kasacyjnej.
Nie mógł odnieść skutku zarzut naruszenia art. 151 P.p.s.a., który nie został powiązany z żadnym innym przepisem stosowanym przez organy administracji publicznej. Ani w uzasadnieniu postawionych zarzutów, ani w uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzut naruszenia tego przepisu nie został uzasadniony, a zatem nie sposób odnieść się do jego trafności.
Podkreślić należy, że przepisy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. nie są regulacjami samodzielnymi; ich powołanie w podstawie kasacyjnej wymaga wskazania dodatkowo przepisów postępowania, które w ocenie skarżącej kasacyjnie zostały naruszone i mimo tego sąd pierwszej instancji nie uwzględnił skargi, tylko ją oddalił (wyrok NSA z 21.12.2016 r. sygn. akt II OSK 820/15 dostępny na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Pomimo uznania skargi kasacyjnej za niezasadną, Naczelny Sad Administracyjny wyraził ocenę prawną odnośnie konieczności podjęcia zwieszonego postępowania, która będzie wiążące w prowadzeniu postępowania administracyjnego.
W kwestii kosztów postępowania Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnia, że z mocy art. 200 i art. 204 P.p.s.a. nie zachodziły przesłanki uwzględnienia wniosku uczestników o zwrot kosztów postępowania, gdyż ich zwrot dotyczy tylko organu i skarżącego kasacyjnie.
-----------------------
r
2
9
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło