II GZ 912/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia W. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 listopada 2015 r. sygn. akt V SA/Wa 987/15 w zakresie odmowy zmiany postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi W. Z. na postanowienie Ministra Finansów z dnia 22 [...] 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wstrzymania postępowania egzekucyjnego oraz odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego postanawia: oddalić zażalenie Zaskarżonym postanowieniem z 26 maja 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 987/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przyznania W. Z. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 1 lipca 2015 r., sygn. akt II GZ 344/15, oddalił zażalenie skarżącego na ww. postanowienie. Pismem z dnia 14 [...] 2015 r., skarżący ponownie zwrócił się przyznanie prawa pomocy. Wyżej wymienione pismo Sąd potraktował jako wniosek o zmianę postanowienia 26 maja 2015 r. po czym, z uwagi na brak przesłanek zmiany postanowienia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił jego zmiany. W uzasadnieniu postanowienia Sąd podkreślił, że skarżący nie wykazał, by w okresie od wydania postanowienia z 26 maja 2015 r. do momentu zapadnięcia tego postanowienia nastąpiła istotna zmiana okoliczności dotyczących jego sytuacji majątkowej, co uzasadniałoby wydanie postanowienia o treści innej, niż treść Postanowienia z 26 maja 2015 r. W zażaleniu na powyższe postanowienie Skarżący zarzucił Sądowi I instancji błąd w ustaleniach faktycznych oraz wniósł o ponowne rozpatrzenie wniosku. W uzasadnieniu wskazał, że uzupełnił wszystkie dokumenty i braki do uzupełnienia których został wezwany. Podkreślił, że dokumenty te zostały mu przygotowane przez biuro rachunkowe, z którego usług wnioskodawca korzysta. Wskazał, że od kilku miesięcy odnotowywał stratę z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, co zmusiło go do zamknięcia firmy i przejścia na wcześniejszą emeryturę z tytułu wykonywania pracy w warunkach szczególnych. Podał, że w chwili obecnej jedynym źródłem utrzymania jego jest emerytura otrzymywana z ZUS, z której musi on płacić alimenty na swoją małżonkę w kwocie [...] zł. miesięcznie, ponieść koszty związane z utrzymaniem mieszkania oraz koszty związane z leczeniem, co powoduje, skarżącemu pozostają środki, z których nie jest on w stanie zaspokoić swoich podstawowych potrzeb życiowych nie mówiąc już o pokryciu opłaty od skargi. Podał, że w chwili obecnej prowadzone jest przeciwko niemu postępowanie egzekucyjne przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w O., z tytułu czego zostało zajęte jego świadczenie emerytalne. Sprzedane przez Skarżącego pojazdy ze względu na swój wiek oraz stan techniczny nie przedstawiały znacznych wartości, a środki uzyskane z ich sprzedaży zostały przeznaczone na spłatę zobowiązań względem pracowników. Dodatkowo podniósł, że pozostaje on ze swoją małżonką w stanie separacji faktycznej czego efektem jest nałożony na niego obowiązek alimentacyjny i w związku z tym zarówno wnioskodawca jak i jego współmałżonka prowadzą oddzielne gospodarstwa domowe pomimo tego, że zamieszkują razem. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Postanowienie w przedmiocie prawa pomocy należy do rozstrzygnięć niekończących postępowania w sprawie, które - stosownie do treści art. 165 p.p.s.a., może być uchylone i zmienione wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby było zaskarżone, a nawet prawomocne. Przez pojęcie "zmiany okoliczności sprawy" w rozumieniu art. 165 p.p.s.a. należy rozumieć wszelkie zmiany występujące zarówno w okolicznościach faktycznych sprawy, jak i w obowiązującym prawie. Muszą to być jednak takie zmiany, które uzasadniają zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia. W przypadku postanowienia wydanego w zakresie prawa pomocy zmiana okoliczności sprawy musi być oceniana w kontekście przesłanek, które legły u podstaw postanowienia, o zmianę którego występuje strona. W okolicznościach niniejszej sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawidłowo zastosował art. 165 p.p.s.a. i wniosek skarżącego z 14 września 2015 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika procesowego - potraktował, jako wniosek o zmianę postanowienia tego Sądu z 26 maja 2015 r. Zestawiając dane przedstawione przez Skarżącego na etapie pierwszego wniosku o przyznanie prawa pomocy - skarżący prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe i jest współwłaścicielem mieszkania o powierzchni [...] m. kw.; źródłem utrzymania strony jest świadczenie emerytalne w wysokości [...] zł.; wnioskodawca opłaca mieszkanie w wysokości [...] zł, opłata za telefon wynosi [...] zł; rachunek za prąd wynosi [...] zł (za dwa miesiące), za telewizję kablową [...] zł (rachunek wystawiony na żonę) oraz, że płaci żonie alimenty w wysokości [...] zł.; - z danymi przedstawionymi przez niego we wniosku o zmianę postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy, należy podzielić stanowisko Sądu I instancji o braku przesłanek do zmiany pierwotnie wydanego postanowienia. Oprócz stwierdzenia o pogorszeniu się stanu zdrowia Skarżącego, na którą to okoliczność nie przedstawił żadnego dowodu w postaci np. dokumentacji lekarskiej, wniosek nie zawiera bowiem żadnych nowych okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę oceny jego sytuacji. Słusznie zatem Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący składając ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy nie opisał żadnych dodatkowych zmian w swojej sytuacji finansowej. Powielił argumentację zawartą w poprzednim wniosku złożonym na formularzu oraz w nadesłanych dodatkowych wyjaśnieniach. Nie uzupełnił danych znanych Sądowi o żadne dodatkowe informacje. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że przedstawione przez stronę skarżącą w kolejnym wniosku o przyznanie prawa pomocy, jak i w zażaleniu wyjaśnienia w żaden sposób nie wskazują, że zaszła jakakolwiek zmiana okoliczności faktycznych uzasadniająca zmianę oceny jego sytuacji dokonanej przez Sąd postanowieniem z dnia 26 maja 2015 r. Skarżący składając po raz kolejny zażalenie o treści niemal identycznej jak wszystkie pisma składane przez niego na wcześniejszych etapach postępowania w tej sprawie, nie mógł zakładać, iż tym razem ocena Sądu będzie odmienna od wcześniejszych. Mając powyższe okoliczności na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji