I OSK 1192/15

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2015-05-12

Skład orzekający: Jan Paweł Tarno

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Naczelny Sąd Administracyjny jest uprawniony do wstrzymania wykonania decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, wydanej na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w sytuacji, gdy organ pierwszej instancji nie wstrzymał jej wykonania z urzędu po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny jest uprawniony do wstrzymania wykonania decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, wydanej na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, nawet jeśli organ pierwszej instancji nie wstrzymał jej wykonania z urzędu po wniesieniu skargi. Wynika to z art. 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który nakłada na organ obowiązek wstrzymania wykonania decyzji w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego, a jego niewypełnienie przez organ pierwszej instancji nie pozbawia NSA uprawnienia do zastosowania art. 61 § 3 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżący S. S. wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA w Białymstoku oddalającego jego skargę na decyzję Wojewody Podlaskiego zezwalającą na założenie i przeprowadzenie linii elektroenergetycznej przez jego nieruchomość. W skardze kasacyjnej zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, argumentując, że projektowana linia koliduje z urządzeniami melioracyjnymi, zniszczy uprawy stanowiące zaplecze żywieniowe dla trzody chlewnej i pozbawi go płatności unijnych. Uczestnik postępowania wniósł o oddalenie wniosku.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Paweł Tarno, po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku S. S. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej S. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 22 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Bk 968/14 w sprawie ze skargi S. S. na decyzję Wojewody Podlaskiego z dnia [...] lipca 2014 r., znak [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości poprzez udzielenie zezwolenia na założenie i przeprowadzenie linii elektroenergetycznej, a także na eksploatację linii postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. W skardze kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 22 stycznia 2015 r., II SA/Bk 968/14 o oddaleniu skargi S. S. na decyzję Wojewody Podlaskiego z [...] lipca 2014 r., znak [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości poprzez udzielenie zezwolenia na założenie i przeprowadzenie linii elektroenergetycznej, a także na eksploatację linii, S. S. zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z [...] lipca 2014 r. We wniosku zaznaczył, że w decyzji zezwolono inwestorowi na założenie i przeprowadzenie przez nieruchomość stanowiącą jego własność kablowego odcinka linii elektroenergetycznej średniego napięcia 20kV, polegające na ułożeniu w ziemi przewodów linii kablowej na głębokości 1 metra i na długości ok. 75 metrów, wybudowaniu jednego słupa krańcowego linii z głowicą kablową oraz eksploatację linii w pasie technologicznym o szerokości 6 metrów, o łącznej powierzchni 0,0271 ha. Wnoszący skargę kasacyjną podkreślił, że projektowana linia ma przebiegać przez centralną część jego działki, na której w 2006 r. zostały wykonane urządzenia melioracji wodnej, za które skarżący zobowiązany jest ponieść opłatę melioracyjną w wysokości 13 088,86 zł, płatną w ratach do 30 października 2022 r. Lokalizacja linii kablowej na głębokości 1 metra pozostaje w kolizji (krzyżuje się) ze znajdującymi się w gruncie urządzeniami melioracji wodnych, których wykonanie było niezbędne dla rolniczego wykorzystania przedmiotowej działki. Ponadto wskazano, że omawiane działka stanowi zaplecze żywieniowe dla ok. 120 sztuk trzody chlewnej, ponieważ wnoszący skargę kasacyjną corocznie pozyskuje z niej ok. 30% karmy dla zwierząt. Zniszczenie upraw skutkować będzie koniecznością redukcji stanu trzody chlewnej, która jest jedynym źródłem utrzymania. Dodatkowo posiadanie tej działki oraz utrzymanie jej w dobrej kulturze rolnej gwarantuje mu płatności unijne w kwocie ponad 9 000 zł rocznie. Wykonanie zaskarżonej decyzji wywoła skutki powodujące istotną i trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego będzie albo w ogóle niemożliwy, albo też dopiero po dłuższym czasie i stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. W odpowiedzi, uczestnik postępowania wniósł o oddalenie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując, że ułożenie przez inwestora linii na działce skarżącego nie spowoduje zmiany sposobu korzystania z nieruchomości. Skarżący nadal będzie mógł wykorzystywać ją na cele rolne w pełnym zakresie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; zwanej p.p.s.a.), sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z przyjętej wykładni powołanego przepisu wynika, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności dopuszczalne jest również na etapie postępowania kasacyjnego (por. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 kwietnia 2007 r., I GPS 1/07, ONSAiWSA z 2007 r., nr 4, poz. 77). Zaskarżona decyzja Wojewody Podlaskiego z [...] lipca 2014 r. została wydana na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2014 r. poz. 518 ze zm., zwanej dalej u.g.n.), znajdującego się w dziale III ustawy. Stosownie do treści art. 9 u.g.n., w sprawach, o których mowa w przepisach działu III, z wyłączeniem art. 97 ust. 3 pkt 1, art. 122, art. 124 ust. 1a, art. 124b ust. 1, art. 126 i art. 132 ust. 1a, wykonanie decyzji następuje po upływie 14 dni od dnia, w którym upłynął bezskutecznie trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi na decyzję do sądu administracyjnego. W przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego w tych sprawach organ, który wydał decyzję, wstrzymuje z urzędu jej wykonanie, w drodze postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie. Z akt sprawy wynika, że po wniesieniu skargi przez S. S., Wojewoda Podlaski, pomimo obowiązku wynikającego z art. 9 u.g.n., nie wstrzymał z urzędu wykonania zaskarżonej decyzji. Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny jest uprawniony do rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wniosek podlegał uwzględnieniu. Ustawodawca poprzez art. 9 u.g.n. wyraża szczególną wolę zapewnienia ochrony tymczasowej w czasie trwania postępowania przed sądem administracyjnym, zobowiązując organ do jej udzielenia niezależnie od złożenia przez skarżącego wniosku i sposobu jego uzasadnienia. Oznacza to, że rozważając przesłanki wstrzymania określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. należy – z uwagi na treść art. 9 u.g.n. – uznać, że wykonanie decyzji Wojewody Podlaskiego z [...] lipca 2014 r. spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jest to związane z charakterem decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia m.in. na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej, o której mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 i 5 w związku z art. 193 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło