II OSK 3053/15

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-08-31

Skład orzekający: Zdzisław Kostka, Andrzej Gliniecki, Joanna Brzezińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zbiornik na olej napędowy o pojemności 50 000 dm³, posadowiony na dzierżawionej działce rolnej, stanowi tymczasowy obiekt budowlany, którego budowa nie wymaga pozwolenia na budowę, a jedynie zgłoszenia, i czy jego rozbiórka może zostać nakazana na podstawie art. 48 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Zbiornik na olej napędowy o pojemności 50 000 dm³, nawet jeśli ma cechy tymczasowego obiektu budowlanego, wymaga pozwolenia na budowę, jeśli nie został przewidziany do rozbiórki lub przeniesienia w terminie 120 dni od rozpoczęcia budowy i nie dokonano zgłoszenia. Brak zgłoszenia lub przekroczenie terminu 120 dni powoduje, że obiekt traktowany jest jako postawiony bez wymaganego pozwolenia, co uzasadnia zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego i nakazanie rozbiórki, zwłaszcza gdy jest sprzeczny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej rozbiórkę zbiornika na olej napędowy o pojemności 50 000 dm³, który został posadowiony na dzierżawionej działce rolnej bez pozwolenia na budowę. Spółka P. Sp. z o.o. twierdziła, że zbiornik jest tymczasowym obiektem budowlanym, wymagającym jedynie zgłoszenia. Organy administracji oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny uznały, że zbiornik nie spełniał wymogów tymczasowości i był sprzeczny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, co uzasadniało nakaz rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Spółka wniosła skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie Sędzia NSA Andrzej Gliniecki Sędzia del. WSA Joanna Brzezińska (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Anita Lewińska-Karwecka po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej P. Sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w Częstochowie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 9 września 2015 r. sygn. akt II SA/Gl 307/15 w sprawie ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w Częstochowie na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 9 września 2015r., sygn. akt II SA/Gl 307/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę P. Sp. z o.o. w Częstochowie na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach sprawy: Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w Częstochowie, pismem z [...] maja 2014r. zawiadomił Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o wykryciu w trakcie czynności kontrolno – rozpoznawczych na posesji przy ulicy O. w Turowie zbiornika do magazynowania oleju napędowego o pojemności 50.000 dm³. Do pisma dołączono decyzję z [...] maja 2014r. nr [...] zakazującą użytkownikowi/inwestorowi – P. Sp. z o.o. w Częstochowie eksploatacji wskazanego zbiornika w zakresie dotyczącym realizacji procesu magazynowania w nim oleju napędowego oraz związanego z tym procesu przeładunku, ponieważ realizowany proces technologiczny stwarza bezpośrednie niebezpieczeństwo powstania pożaru lub wybuchu i może powodować zagrożenie życia ludzi. Decyzja została utrzymana w mocy decyzją Śląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Katowicach dnia [...] października 2014r. nr [...]. W dniu 8 lipca 2014r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Częstochowie przeprowadził oględziny wymienionej nieruchomości, w toku których ustalił, że na posesji położonej w Turowie przy ulicy O. znajdują się dwa zbiorniki do magazynowania oleju napędowego o pojemności odpowiednio 20.000 dm³ i 50.000 dm³. Inwestorem i jednocześnie użytkownikiem wskazanych obiektów jest P. Sp. z o.o. w Częstochowie. Na ustawienie wskazanych obiektów inwestor nie posiadał decyzji o pozwoleniu na budowę. Większy zbiornik, który został ustawiony w pierwszym półroczu 2013r. położony został na ławach żelbetowych ustawionych na gruncie nasypowym. Drugi zbiornik ustawiono w czerwcu 2014r. na płycie żelbetowej. Zgodnie z oświadczeniem użytkownika obydwa zbiorniki są zatankowane i są to zbiorniki dwupłaszczowe. Podczas oględzin ogłoszono decyzję o zakazie ich dalszego użytkowania, która jednakże została uchylona decyzją Powiatowego Inspektora z dnia [...] lipca 2014r., z powodu uchybień formalnych. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Częstochowie, decyzją z dnia [...] października 2014 r. nr [...], na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2013r. poz. 1409 ze zm.) nakazał inwestorowi – P. Sp. z o.o. w Częstochowie, dokonać rozbiórki samowolnie zrealizowanego zbiornika na olej napędowy o pojemności 50.000 dm³. Organ uzasadnił, że działka nr [...], na której usytuowano sporny zbiornik stanowi własność K. i A. K., a P. Sp. z o.o. w Częstochowie na podstawie umowy z dnia 1 grudnia 2013r. dzierżawi część wskazanej działki. Powołując się na treść art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane organ stwierdził brak możliwości legalizacji dokonanej samowoli budowlanej w związku z niezachowaniem wymogu zgodności wykonania obiektu z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Olsztyn dotyczącego miejscowości Turów i Bukowno, uchwalonego przez Radę Gminy Olsztyn (uchwała nr XXXI/233/2005 z dnia 22 listopada 2005r.). Działka, na której usytuowano sporny zbiornik, zgodnie z tym planem, położona jest w obszarze oznaczonym symbolem [...]. Zgodnie z § 44 planu podstawowe przeznaczenie dla tego terenu to tereny rolnicze – pola uprawne, łąki i pastwiska, przy czym dopuszcza się: rozbudowę, budowę i wymianę kubatury w ramach istniejących działek siedliskowych; lokalizację sieci i urządzeń infrastruktury technicznej; lokalizację dróg dojazdowych i wewnętrznych – dojazdów do pól i istniejących siedlisk; prowadzenie ciągów spacerowych tras rowerowych wykorzystaniem istniejących dróg dojazdowych do pól; zabudowę służącą produkcji rolnej, ogrodniczej hodowlanej, zieleń i ogrody przydomowe. Zdaniem organu, budowa zbiornika przeznaczonego do magazynowania oleju napędowego pozostaje w sprzeczności podstawowym oraz dopuszczalnym przeznaczeniem terenu działki oznaczonej nr ewidencyjnym [...], co tym samym uniemożliwia podjęcie próby legalizacji zrealizowanej inwestycji. W odwołaniu od tej decyzji pełnomocnik P. Sp. z o.o. w Częstochowie zarzucił naruszenie art. 75, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a oraz art. 48 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Decyzją z dnia [...] stycznia 2015r. nr [...]Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Katowicach utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, iż w toku postępowania odwoławczego uzyskano od Starosty Częstochowskiego wypis i wyrys z ewidencji gruntów dla działki, na której znajduje się sporny obiekt oraz działki sąsiedniej oraz informację, że organ administracji architektoniczno-budowlanej, po dniu 1 stycznia 2010r. nie wydawał decyzji o pozwoleniu na budowę, ani nie przyjmował zgłoszeń robót budowlanych dotyczących przedmiotowych zbiorników. Wezwania, skierowanie do właścicieli działki, na której znajdują się sporne obiekty, do udzielenia informacji czy umowa dzierżawy zawarta z odwołującą spółką na okres od dnia 1 grudnia 2013r. do dnia 31 grudnia 2014r. została przedłużona oraz przedłożenia kopii ewentualnej nowej umowy, pozostały bez odpowiedzi. Organ odwoławczy wskazał, że przedmiotowy zbiornik na olej napędowy jest obiektem budowlanym, budowlą, co wprost wynika z treści art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Organ podkreślił także, że w przedmiotowej sprawie doszło do budowy obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 6 tej ustawy tj. wykonania obiektu budowlanego w określonym miejscu. Na poparcie tego stanowiska przywołano wyrok NSA z 9 grudnia 2008r. sygn. akt II OSK 1545/07. Podniesiono, że budowa zbiornika o pojemności 50.000 dm³ nie została zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, bowiem ustawodawca nie wyszczególnił tego rodzaju robót budowlanych w art. 29 – 31 Prawa budowlanego, a bezspornie inwestor nie legitymuje się pozwoleniem na budowę, nie dokonał także zgłoszenia. Organ pierwszej instancji wdrożył postępowanie legalizacyjne określone w art. 48 Prawa budowlanego, jednak z uwagi na sprzeczność obiektu z obowiązującym dla działki nr [...] (na której jest położony) miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, obiekt ten nie nadaje się do zalegalizowania. Organ drugiej instancji za niezasadny uznał również zarzut, iż to organ nadzoru budowlanego, zamiast organu gminy, ocenił zgodność obiektu budowlanego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Jak wynika bowiem z art. 48 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, organ nadzoru budowlanego nakaże inwestorowi przedłożenie zaświadczenia o zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, jedynie wtedy, gdy budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Tym samym konieczna jest uprzednia ocena zgodności obiektu z porządkiem planistycznym i do jej dokonania jest uprawniony i zobowiązany organ nadzoru budowlanego. W ocenie organu odwoławczego, organ pierwszej instancji dokonał takiej oceny i prawidłowo uznając, że wypadła ona dla inwestora negatywnie, nie zobowiązywał go do dalszych czynności. Wyjaśnił, także, że w § 5 pkt 13 wymienionego planu zdefiniowano pojęcie "infrastruktury technicznej" i zbiornik na paliwo nie mieści się w tej definicji i stąd dopuszczalności usytuowania spornego zbiornika na terenie o przeznaczeniu rolniczym nie można upatrywać w zapisie planu dotyczącym lokalizacji sieci i urządzeń infrastruktury technicznej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach P. Sp. z o.o. w Częstochowie zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez: - zastosowanie art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane i przyjęcie, że skarżąca spółka była zobowiązana do uzyskania pozwolenia na budowę zbiornika w sytuacji, gdy zbiornik przeznaczony na magazynowanie oleju napędowego zgodnie z rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, (...), stanowią stacje kontenerowe i przez to są tymczasowymi obiektami budowlanymi w świetle ustawy Prawo budowlane, wobec których nie istnieje obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, a jedynie obowiązek dokonania zgłoszenia. W związku z powyższym doszło do naruszenia art. 30 ust. 1 w związku z art. 29 ust. pkt 12 oraz art. 3 ust. 5 Prawa budowlanego; - naruszenie art. 2 i art. 32 Konstytucji poprzez działanie organu administracji w sposób sprzeczny z zasadami sprawiedliwości społecznej oraz równości wobec prawa wskutek prowadzenia postępowania administracyjnego bez informowania strony oraz prowadzenia postępowania w sposób niezgodny z przepisami prawa oraz jego celem, ponieważ prowadzone postępowanie nakierowane było tylko i wyłącznie na wydanie decyzji o rozbiórce nieruchomości z pominięciem możliwości przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego; Zarzucono także rażące naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, tj.: – art. 75 § 1 w związku z art. 75 § 2 - poprzez wydanie obu decyzji pomimo braku zaświadczenia właściwego organu w przedmiocie zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego; – art. 77 § 1 w związku z art. 48 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane poprzez zaniechanie zebrania materiału dowodowego w sposób wyczerpujący; – art. 80 poprzez przyjęcie, że budowa zbiornika przeznaczonego do magazynowania oleju napędowego pozostaje w sprzeczności zarówno z podstawowym, jak również dopuszczalnym przeznaczeniem terenu; – art. 10 w związku z art. 61 §1 poprzez pozbawienie strony czynnego udziału w postępowaniu na etapie zbierania dowodów w sprawie; – art. 9, art. 7 i art. 8 poprzez nieinformowanie strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które miały wpływ na treść wydanej decyzji, działanie organu administracji wbrew interesowi społecznemu i słusznemu interesowi stron postępowania oraz działanie organu wbrew zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. W odpowiedzi na skargę Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W motywach wyroku oddalającego skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wskazał, że istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do ustalenia czy na usytuowanie spornego zbiornika skarżąca spółka była zobowiązana do uzyskania pozwolenia na budowę, czy też jest to tymczasowy obiekt budowlany do ustawienia którego wymagane było jedynie zgłoszenie, a następnie ustalenie czy możliwe było usankcjonowanie stwierdzonej samowoli budowlanej. Sąd pierwszej instancji zważył, że ustawa Prawo budowlane nie definiuje pojęcia "przenośnego dystrybutora paliw ze zbiornikiem", zatem należało się odwołać się do terminologii przyjętej w § 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych ich usytuowania (t.j. Dz.U. z 2014r., poz. 1853), zgodnie z którym zbiorniki i urządzenia do tymczasowego wydawania paliw umieszczone naziemnie o konstrukcji umożliwiającej jej przemieszczanie określone są jako stacje kontenerowe. Owe obiekty kontenerowe zaliczane są do tymczasowych obiektów budowlanych, w rozumieniu art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego. Uznając tymczasowe obiekty budowlane jako odmianę obiektów budowlanych, a także uwzględniając przywołaną definicję budowli Sąd stwierdzi, że kontenerowe stacje paliw są obiektami budowlanymi. Wobec takiego założenia, posadowienie zbiornika w danym miejscu można uznać za budowę w znaczeniu wykonania obiektu budowlanego w świetle art. 3 pkt 6 cytowanej ustawy. Samo bowiem usytuowanie obiektu budowlanego we wskazanym miejscu jest w istocie tożsame z pojęciem budowy obiektu budowlanego. Z kolei przyjęcie, iż przenośny zbiornik na paliwo jest obiektem budowlanym, a jego ustawienie w określonym miejscu stanowi budowę, determinuje fakt powstania obowiązku uzyskania przez inwestora przed realizacją inwestycji budowlanej decyzji o pozwoleniu na budowę albo dokonania zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno – budowlanej. Sąd I instancji zważył, że skoro objęty nakazem rozbiórki, przenośny zbiornik dwupłaszczowy do przechowywania oleju napędowego o pojemności 50.000 dm³ jest tymczasowym obiektem budowlanym, który został ustawiony w pierwszym półroczu 2013r. i przy tym nie był przewidziany do rozbiórki bądź przeniesienia przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy, to strona skarżąca była obowiązana uzyskać pozwolenie na jego budowę przed rozpoczęciem robót budowlanych. W sprawie bezsporne natomiast pozostaje, że skarżąca spółka nie uzyskała pozwolenia na posadowienie przedmiotowego zbiornika. Następnie Sąd wskazał, że w świetle treści § 44 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Olsztyn dotyczącego miejscowości Turów i Bukowno, przyjętego przez Radę Gminy Olsztyn uchwałą Nr XXXI/233/2005 z dnia 22 listopada 2005r., podstawowe przeznaczenie dla terenu, na którym znajduje się sporny zbiornik to tereny rolnicze – pola uprawne, łąki i pastwiska, a w ramach przeznaczenia dopuszczalnego przewidziano: rozbudowę, budowę i wymianę kubatury w ramach istniejących działek siedliskowych; lokalizację sieci i urządzeń infrastruktury technicznej; lokalizację dróg dojazdowych i wewnętrznych – dojazdów do pól i istniejących siedlisk; prowadzenie ciągów spacerowych tras rowerowych wykorzystaniem istniejących dróg dojazdowych do pól; zabudowę służącą produkcji rolnej, ogrodniczej hodowlanej, zieleń i ogrody przydomowe. Oznacza to, zdaniem Sądu I instancji, że organy słusznie przyjęły, że budowa zbiornika przeznaczonego do magazynowania oleju napędowego pozostaje w sprzeczności podstawowym oraz dopuszczalnym przeznaczeniem tego terenu, co tym samym uniemożliwia podjęcie próby legalizacji zrealizowanej inwestycji. Sąd I instancji wskazał, że wbrew twierdzeniom skarżącej, zgodnie z art. 49b ustawy Prawo budowlane, prowadzący postępowanie organ nadzoru samodzielnie ocenia czy zachodzą przesłanki wskazane w ust. 2 art. 49b, a więc samodzielnie ocenia, czy wykonana budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W niniejszej sprawie organy nadzoru prawidłowo ustaliły, że legalizacja obiektu w postaci zbiornika na gaz płynny nie jest możliwa z uwagi na sprzeczność inwestycji z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W aktach sprawy znajduje się wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Olsztyn podpisany przez osobę upoważnioną przez Wójta Gminy Olsztyn, które potwierdzają ustalenia poczynione przez organ nadzoru. Stąd też samodzielne ustalenia organu nadzoru potwierdzone zostały przez organ właściwy. Sąd Wojewódzki za nietrafne uznał również zarzuty dotyczące naruszenia zasad ogólnych postępowania administracyjnego, tj. art. 7, art. 8 czy art. 9 k.p.a. i art. 10 §1 k.p.a., uznając, że skarżąca nie przedstawiła żadnej przekonującej argumentacji w tym zakresie. Nadto z analizy akt administracyjnych wynika, że pełnomocnikowi doręczano korespondencję na każdym etapie postępowania począwszy od zawiadomienia o jego wszczęciu, dwukrotnie złożył on odwołania od decyzji organu oraz delegował substytuta na dokonywane oględziny, czyli uczestniczył w postępowaniu. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku P. Sp. z o.o. w Częstochowie zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj.: - art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane poprzez jego zastosowanie i przyjęcie, iż w niniejszej sprawie Spółka była zobowiązana do uzyskania pozwolenia na budowę zbiornika, w sytuacji gdy zbiorniki przeznaczone na magazynowanie oleju napędowego zgodnie z rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy, stanowią tymczasowe obiekty budowlane wobec, których nie istnieje obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, a jedynie co najwyżej jego zgłoszenia, przez co doszło także do naruszenia art. 30 ust. 1 pkt. w zw. z art. 29 ust. 1 pkt. 12 oraz art. 3 ust. 5 Prawa budowlanego poprzez ich błędną wykładnię językową czyniącą określenie wskazane przez ustawodawcę za zbędne oraz rozszerzające stosowanie przepisów szczególnych wobec uregulowań ogólnych tj. pominięcie "daty rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu" i skutku związanego z brakiem takiego zgłoszenia; - art. 48 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż organ może nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części w drodze decyzji jeżeli został postawiony bez wymaganego zgłoszenia w ogóle tj. w każdym przypadku, w tym także w sytuacji wskazanej w art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy, gdy zgodnie z tym przepisem jedynie w sytuacjach wskazanych tylko i wyłącznie w art. 29 ust. 1 pkt 1 a, 2b i 19a w/w ustawy organ może nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego; Powyższe zarzuty skutkowały zdaniem skarżącej kasacyjnie następnie naruszeniem art. 49b, 50 i 51 ustawy Prawo budowlane poprzez ich niezastosowanie, bowiem doszło do wydania decyzji Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w niewłaściwym trybie i opartej o niewłaściwą podstawę prawną. Spółka zarzuciła także naruszenie przepisu postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, wbrew materiałowi zgromadzonemu w aktach sprawy, że zbiornik dwupłaszczowy do przechowywania oleju napędowego o pojemności 50.000dm3 "nie był przewidziany" do rozbiórki bądź przeniesienia przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonej w zgłoszeniu, w sytuacji gdy z żadnych dokumentów przedstawionych w sprawie nie wynika zamiar skarżącej spółki co do tego jak długo zbiornik ten miał się tam znajdować, a sama okoliczność ustawienia jego w pierwszym półroczu 2013r. nie świadczy o "przewidywalności" posadowienia zbiornika dłużej niżeli 120 dni do dnia wskazanego w zgłoszeniu, w szczególności wobec okoliczności, iż do zgłoszenia takiego nie doszło, co potwierdza także następnie wadliwie zastosowany art. 48 ust. 1 ustawy Prawo Budowlane. Mając powyższe na uwadze skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji albo o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i rozpoznanie skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 P.p.s.a., a także o zasądzenie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369, dalej "p.p.s.a.") Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie podstawy nieważności wskazane w art. 183 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zachodzą, zaś granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej wniosek (uchylenie zaskarżonego wyroku) i podstawy (wskazane naruszenia przepisów prawa). Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Nie jest zasadny zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów postępowania, a to art. 133 § 1 p.p.s.a., bowiem jak wynika z analizy akt niniejszej sprawy Sąd prawidłowo i wszechstronnie przeprowadził kontrolę legalności zaskarżonego aktu administracyjnego i przedstawił w tym zakresie stan sprawy w sposób znajdujący oparcie w zgromadzonym w aktach sprawy materiale dowodowym i ustaleniach dokonanych w skarżonej decyzji. Powyższy przepis nie może jednak służyć do kwestionowania ustaleń i oceny ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Pozostałe zarzuty skargi kasacyjne również pozbawione są usprawiedliwionych podstaw. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zbiornik na olej napędowy o pojemności 50000 m3 objęty nakazem rozbiórki w rozpoznawanej sprawie na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, jako budowlę, należało zakwalifikować do tymczasowych obiektów budowlanych w rozumieniu art. 3 pkt 5 ustawy, przy czym prawidłowo organy administracji oraz Sąd pierwszej instancji uznały, że ten obiekt budowlany nie stanowił obiektu tymczasowego o jakim mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie bowiem z art. 3 pkt 5 ustawy Prawo budowlane tymczasowy obiekt budowlany jest to obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Sąd pierwszej instancji dokonał prawidłowej kwalifikacji prawnej obiektu wybudowanego przez skarżącą na działce nr ewid. [...] w Turowie. Z ustalonego stanu faktycznego sprawy wynika bowiem bezspornie, że na dzierżawionej części nieruchomości stanowiącej własność K. i A. K. skarżąca Spółka wybudowała, w rozumieniu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego, w pierwszym półroczu 2013r. przedmiotowy obiekt budowlany – zbiornik do przechowywania oleju napędowego. Bez wątpienia przy budowie obiektów budowlanych przeznaczonych do magazynowania, przeładunku, dystrybucji ropy naftowej oraz produktów naftowych mają zastosowanie przepisy ustawy Prawo budowlane, a także przepisy rozporządzenia wykonawczego Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie (Dz.U. z 2014r., poz. 1853). Zgodnie z § 1 pkt 4 ww. rozporządzenia określenie "stacja kontenerowa" – oznacza zbiorniki i urządzenia do tymczasowego wydawania paliw płynnych, o konstrukcji umożliwiającej ich przemieszczanie. Podkreślić przy tym należy, że w dziale IV rozporządzenia dotyczącym stacji paliw płynnych i stacji kontenerowych, w § 96 ust. 3 przewidziano, że pojemność zbiorników magazynowych dla produktów naftowych w stacji kontenerowej nie powinna przekraczać 30 m3. Z kolei w § 99 ust. 1 zastrzeżono, że dopuszcza się użytkowanie stacji kontenerowych wyłącznie jako tymczasowych obiektów budowlanych przeznaczonych do zaopatrzenia w produkty naftowe Sił Zbrojnych oraz w celu realizacji inwestycji o znaczeniu krajowym, a także do zaopatrzenia jednostek pływających żeglugi morskiej i śródlądowej, kolejnictwa oraz statków powietrznych lotnictwa cywilnego. W świetle analizy akt administracyjnych niniejszej sprawy, niesporna pozostaje okoliczności, że jej przedmiot stanowi wybudowany przez skarżącą obiekt budowlany – zbiornik służący do magazynowania oleju napędowego o pojemności 50.000 m3, przy czym wywodząc, że stanowi on stację kontenerową w rozumieniu ww. rozporządzenia skarżąca nie wskazała, ani też nie wskazuje na to zgromadzony materiał dowodowy, iżby przedmiotowy zbiornik użytkowała jako tymczasowy obiekt budowlany służący któremukolwiek ze wskazanych w § 99 ust. 1 rozporządzenia celów. Tym samym bez znaczenia w okolicznościach tej sprawy pozostają wywody skarżącej, zmierzające do wykazania, iż charakter spornego obiektu budowlanego stanowił o wyłączeniu obowiązku uzyskania przed jego wybudowaniem pozwolenia na budowę. Zgodnie z dyspozycją art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania skarżonej decyzji), roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Skarżąca kasacyjnie zarzuca, że skoro przedmiotowy obiekt stanowi tymczasowy obiekt budowlany, to zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 12 oraz art. 3 ust. 5 ustawy Prawo budowlane, nie istniał obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, "a jedynie co najwyżej zgłoszenia", przez co wydana w trybie art. 48 ww. ustawy decyzja nakazująca rozbiórkę jest wadliwa i oparta na błędnej wykładni powyższych przepisów i pominięcia wskazanej przez ustawodawcą :daty rozpoczęcia budowy określonej w zgłoszeniu" i skutku związanego z brakiem takiego zgłoszenia., w konsekwencji skutkowało to naruszeniem art. 49b, art. 50 i art. 51 ustawy Prawo budowlane przez ich niezastosowanie. Stanowisko skarżącej kasacyjnie nie zasługuje na akceptację. Zgodnie art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy Prawo budowlane pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Oznacza to, iż konstytutywnym elementem normy prawnej wynikającej z art. 3 pkt 5 i art. 29 ust. 1 pkt 12 Praw budowlanego, jest zarówno zamiar inwestora rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce tymczasowego obiektu budowlanego, nie później niż przed upływem 120 dni, jak też dokonanie zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 ust. 1, w którym zostanie określony termin rozpoczęcia budowy – będący jednocześnie początkiem biegu terminu do dokonania przez inwestora rozbiórki tymczasowego obiektu budowlanego lub przeniesienia go w inne miejsce. Tym samym, w sytuacji gdy inwestor wybuduje obiekt budowlany, o którym mowa w art. 3 pkt 5, ale nie dopełni obowiązku dokonania zgłoszenia tej budowy w organie administracji architektoniczno – budowlanej, nie znajduje zastosowania wyłączenie obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12. Zauważyć także należy, że nawet tymczasowy obiekt budowlany postawiony zgodnie z warunkami określonymi w art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego, lecz nierozebrany lub nieprzeniesiony w inne miejsce przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu, przestaje być obiektem budowlanym, którego budowa nie wymagała pozwolenia na budowę. Taki obiekt budowlany należy uznać za postawiony bez wymaganego pozwolenia na budowę (por. postanowienie NSA z 14 maja 2013r. sygn. II OW 13/13, wyrok NSA z dnia 18 listopada 2014r. sygn. II OSK 1057/13 Z prawidłowych i niespornych ustaleń faktycznych organu wynika natomiast, iż obiekt ten został wybudowany bez dokonania zgłoszenia i bez uzyskania pozwolenia na budowę, a w dacie wydawania decyzji przez organ odwoławczy stał już co najmniej 1,5 roku. Oznacza to, jak prawidłowo uznał Sąd pierwszej instancji, iż do obiektu tego nie miało zastosowania wyłączenie przewidziane w przepisie art. 29 ust. 1 pkt 12 pozwalające na wybudowanie obiektu o charakterze tymczasowym w oparciu o zgłoszenie właściwemu organowi. Należy przy tym zauważyć, że "tymczasowość" obiektu budowlanego nie ma znaczenia dla wymagań prawnych związanych z jego budową. Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy, budowa wszystkich obiektów budowlanych wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, a jedyne wyjątki od tej zasady są enumeratywnie wyliczone w art. 29. Skoro funkcjonujący zbiornik na olej napędowy wymagał pozwolenia na budowę, to w tych okolicznościach sprawy organy zasadnie przyjęły jako materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia (nakazu rozbiórki) przepisy art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. W konsekwencji zatem, nie można skutecznie zarzucić Sądowi wojewódzkiemu dokonania wadliwej oceny legalności decyzji organów nadzoru budowlanego i niezastosowania art. 49b, art. 50 i art. 51 tej ustawy. Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił, na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło