II OZ 703/15

Dnia 23 lipca 2015 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2015 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Rejonowego Zarządu Infrastruktury we Wrocławiu na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 maja 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 852/15 o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi Rejonowego Zarządu Infrastruktury we Wrocławiu na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2015 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 19 maja 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 852/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej WSA) w Warszawie odmówił Rejonowemu Zarządowi Infrastruktury we Wrocławiu przywrócenia terminu do wniesienia skargi na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej GINB) z dnia [...] stycznia 2015 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia. W uzasadnieniu postanowienia sąd I instancji wskazał, że w dniu 27 lutego 2015 r. Rejonowy Zarząd Infrastruktury we Wrocławiu nadał w urzędzie pocztowym skargę na postanowienie GINB z dnia [...] stycznia 2015 r. Skarga ta została zaadresowana do ww. organu, lecz omyłkowo na adres WSA w Warszawie - ul. [...] w Warszawie. Doręczenie zwrotu przesyłki do nadawcy, z adnotacją "adresat nieznany", zostało dokonane w dniu 18 marca 2015 r. Pismem z dnia 23 marca 2015 r. skarżący nadał ponownie, na właściwy adres organu, ww. skargę wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Skarżący podał, że w terminie wniósł skargę, ale została ona zwrócona przez operatora pocztowego do nadawcy. Skarżący podniósł we wniosku, że nie można się zgodzić z informacją operatora pocztowego, zawartą na zwróconej przesyłce z dnia 27 lutego 2015 r., iż "adresat jest nieznany", skoro wskazał jako adresata organ - GINB, lecz osoba przygotowująca przesyłkę wpisała zły adres. W uzasadnieniu powołał się na obowiązujące przepisy art. 3 pkt 2, art. 32 ust. 1 oraz art. 33 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2012 r., poz. 1529) oraz stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 12 stycznia 2011 r., sygn. akt I OZ 1006/10. Wskazując na powyższe sąd I instancji stwierdził, że skarżący nie dochował należytej staranności przy nadaniu skargi do WSA w Warszawie za pośrednictwem organu - GINB. Błędne zaadresowanie przesyłki w tym przypadku obciąża skarżącego. Zaskarżonemu zażaleniem Rejonowego Zarządu Infrastruktury we Wrocławiu postanowieniu zarzucono: I. rażące naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. - art. 86 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej Ppsa) poprzez uznanie, że niewłaściwe zaadresowanie przesyłki pocztowej przez pracownika skarżącego oraz niedostarczenie przesyłki przez Pocztę Polską w sytuacji, gdy adresat, tj. GINB, który jako centralny organ administracji rządowej jest adresatem możliwym do zidentyfikowania dla operatora pocztowego, nie stanowią okoliczności wskazujących na brak winy skarżącego w uchybieniu terminu, II. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. - art. 26 ust. 1 w zw. z art. 27 ust. 1 ustawy - Prawo pocztowe poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że operator pocztowy w sposób prawidłowy uznał, iż przesyłki z dnia 27 lutego 2015 r. nie można doręczyć adresatowi i winna ona zostać zwrócona do nadawcy. Mając na względzie powyższe zarzuty strona skarżąca wniosła o: - uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia WSA w Warszawie i przywrócenie terminu do wniesienia skargi, a ponadto, - na podstawie art. 200 Ppsa zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego wg norm przepisanych. W uzasadnieniu podniesiono, że GINB jako centralny organ administracji rządowej jest podmiotem publicznym, którego adres winien być znany operatorowi pocztowemu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 Ppsa jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Wniosek o przywrócenie terminu powinien powoływać zatem okoliczności wskazujące na brak winy strony w uchybieniu terminu, które zapewniają uprawdopodobnienie zasadności tego wniosku, w myśl art. 87 § 2 Ppsa. W orzecznictwie i literaturze prawniczej przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu jest stanem wyjątkowym i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. wyrok NSA z dnia 8 stycznia 2002 r., sygn. akt II SA/Wr 1329/01, niepubl.). Biorąc powyższe pod uwagę, należy stwierdzić, że przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło na skutek przeszkody, której strona nie była w stanie usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z dnia 7 stycznia 2009 r., sygn. akt I OZ 938/08, [w:] www.cbois.nsa.gov.pl). Podkreślić przy tym należy, że w swojej ocenie Sąd związany jest granicami wytyczonymi przez art. 85 Ppsa, tj. zasadą bezskuteczności czynności sądowych dokonanych po upływie terminu. Instytucja przywrócenia terminu jest bowiem wyjątkiem od tej ogólnej zasady. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego strona skarżąca nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu, a zatem nie wypełniła dyspozycji art. 87 § 2 Ppsa. W niniejszej sprawie skarga została nadana w terminie otwartym do jej wniesienia, jednakże na skutek błędu w adresie, przesyłka została zwrócona już po upływie tego terminu. W związku z powyższym strona skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia wyżej wskazanego środka zaskarżenia. W niniejszej sprawie, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, sąd I instancji prawidłowo uznał, że w sytuacji, gdy pracownik strony skarżącej błędnie zaadresował przesyłkę wpisując nieprawidłowy adres i w konsekwencji przesyłka ta została zwrócona, a termin do wniesienia środka zaskarżenia już upłynął, brak jest podstaw do uznania, że niedotrzymanie terminu do wniesienia skargi było niezawinione. Błąd w adresie skutkujący niemożnością doręczenia korespondencji należy uznać za niedbalstwo osoby dokonującej wysyłki, co wyłącza możliwość przywrócenia terminu. Gdyby wnoszący skargę dołożył należytej staranności wymaganej w tej sytuacji i sprawdził dokładny adres organu, nie doszłoby do pomyłki, a w konsekwencji skarga zostałaby wniesiona w terminie prawem przewidzianym. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z argumentacji wniosku jaki i zażalenia, wskazującej że adres adresata jest powszechnie znany wynika, iż operator pocztowy, winien sam poszukiwać jego adresu, co jest w istocie próbą przerzucenia odpowiedzialności za błędnie nadaną w świetle obowiązujących przepisów przesyłkę listową, w sytuacji gdy operator ten nie miał obowiązku doszukiwania się tego adresu. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 Ppsa, orzekł jak w sentencji.