II OSK 59/16
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-09-13
Skład orzekający: Marzenna Linska-Wawrzon, Teresa Kobylecka, Mirosław Gdesz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji stronie postępowania administracyjnego, mimo ustanowienia przez nią profesjonalnego pełnomocnika, jest skuteczne i czy termin do wniesienia odwołania należy liczyć od daty doręczenia stronie, czy też od daty doręczenia pełnomocnikowi?Ratio decidendi
Doręczenie decyzji stronie postępowania administracyjnego, która ustanowiła profesjonalnego pełnomocnika, jest bezskuteczne, jeśli nie zostało doręczone pełnomocnikowi. Termin do wniesienia odwołania biegnie od daty skutecznego doręczenia decyzji pełnomocnikowi. Rozpoznanie odwołania wniesionego po terminie, liczonym od daty doręczenia stronie, stanowi rażące naruszenie prawa.Stan faktyczny
Spółka E. sp. z o.o. prowadziła działalność w zakresie unieszkodliwiania odpadów medycznych bez wymaganego pozwolenia zintegrowanego. K. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska decyzją z dnia 9 marca 2012 r. wstrzymał użytkowanie instalacji. Decyzja ta została doręczona spółce w dniu 13 marca 2012 r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska decyzją z dnia 21 stycznia 2015 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, ustalając nowy termin wstrzymania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność decyzji Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, uznając, że odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji zostało wniesione po terminie. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, uznając, że odwołanie zostało wniesione w terminie, gdyż decyzja organu pierwszej instancji powinna być doręczona ustanowionemu pełnomocnikowi spółki.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. Zasądza od Głównego Inspektora Ochrony Środowiska na rzecz E. sp. z o.o. kwotę 360 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędziowie Sędzia NSA Teresa Kobylecka (spr.) Sędzia del. WSA Mirosław Gdesz Protokolant starszy asystent sędziego Maciej Stojek po rozpoznaniu w dniu 13 września 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej E. sp. z o.o. z siedzibą w B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 września 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 1001/15 w sprawie ze skargi E. sp. z o.o. z siedzibą w B. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 21 stycznia 2015 r. nr ... w przedmiocie wstrzymania użytkowania instalacji do unieszkodliwiania odpadów 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, 2. zasądza od Głównego Inspektora Ochrony Środowiska na rzecz E. sp. z o.o. z siedzibą w B. kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 30 września 2015r., sygn. akt IV SA/Wa 1001/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi E. Sp. z o.o. z siedzibą w B. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 21 stycznia 2015 r., nr ... w przedmiocie wstrzymania użytkowania instalacji do unieszkodliwiania odpadów, stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz zasądził na rzecz strony zwrot kosztów postępowania sądowego.
W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd wskazał, że K. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska decyzją z dnia 9 marca 2012r. wydaną na podstawie art. 365 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2013r., poz. 1232 ze zm.; dalej: "POŚ") wstrzymał z dniem 8 czerwca 2012r. użytkowanie instalacji do unieszkodliwiania zakaźnych odpadów medycznych i weterynaryjnych, eksploatowanej bez wymaganego pozwolenia zintegrowanego przez stronę skarżącą. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że eksploatowana instalacja nie spełniała warunków określonych w art. 42 ust. 1a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. o odpadach (Dz.U. 2010r. Nr 185, poz. 1243 ze zm.), gdyż unieszkodliwianie zakaźnych odpadów medycznych i weterynaryjnych prowadzone było innymi metodami niż te, które prowadzą do obniżenia zawartości ogólnego węgla organicznego do 5% w tych odpadach. Ponadto K. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska ustalił, iż instalacja eksploatowana była na mocy pozwolenia zintegrowanego udzielonego decyzją Wojewody K. z dnia 10 kwietnia 2006r. dla Spółki E. bis spółka z o.o. z siedzibą w M. (obecnie E. Spółka z o.o. z siedzibą w B.) zmienionego decyzją tego samego organu z dnia 23 maja 2007r. oraz decyzją Marszałka Województwa K. z dnia 1 lipca 2009r., którą przeniesiono prawa i obowiązki wynikające z w/w decyzji na E. Spółka z o.o., B., które wygasło z dniem 12 marca 2011r., w związku z niedostosowaniem warunków technicznych prowadzenia działalności do przepisów ustawy, tj. obowiązku termicznego przekształcania zakaźnych odpadów medycznych i weterynaryjnych, zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 22 stycznia 2010r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 28, poz. 145). Pomimo tego strona nie zaprzestała działalności w zakresie unieszkodliwiania zakaźnych odpadów medycznych i weterynaryjnych. Prowadziła zatem działalność w zakresie unieszkodliwiania odpadów medycznych i weterynaryjnych bez wymaganego pozwolenia.
Strona odwołała się od ww. decyzji wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania w całości.
Decyzją z dnia 21 stycznia 2015r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska uchylił pkt 2 decyzji organu pierwszej instancji i ustalił termin wstrzymania instalacji na 28 luty 2015r., a w pozostałej części utrzymał decyzję w mocy. W ocenie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska decyzja została wydana prawidłowo i zgodnie z obowiązującymi przepisami. Zgodnie z art. 42 ust. 1a ustawy o odpadach zakazuje się unieszkodliwiania zakaźnych odpadów medycznych lub zakaźnych odpadów weterynaryjnych innymi metodami niż te, które prowadzą do obniżenia zawartości ogólnego węgla, organicznego do 5% w tych odpadach. Zakazuje się unieszkodliwiania tych odpadów przez ich współspalanie. Posiadacz odpadów, który przed dniem wejścia w życie ustawy o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw prowadził działalność w zakresie unieszkodliwiania zakaźnych odpadów medycznych i zakaźnych odpadów weterynaryjnych innymi metodami niż termiczne przekształcanie odpadów, jest obowiązany dostosować warunki techniczne prowadzenia działalności do przepisów ustawy oraz uzyskać niezbędne decyzje w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie tej ustawy (tj. do dnia 12 marca 2011r.). Strona z określonych przepisami obowiązków się nie wywiązała i nadal unieszkodliwianie odpadów medycznych i weterynaryjnych odbywało się poprzez sterylizację w autoklawie. Ponadto, ust. 2 ww. artykułu wskazuje jednoznacznie, iż zezwolenia, pozwolenia lub decyzje zatwierdzające program gospodarki odpadami niebezpiecznymi w zakresie dotyczącym unieszkodliwiania zakaźnych odpadów medycznych i zakaźnych odpadów weterynaryjnych innymi metodami niż termiczne przekształcanie odpadów zachowują moc na czas, na jaki zostały wydane, jednak nie dłużej niż 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy. A zatem należy stwierdzić, że po tym terminie, tj. do dnia 12 marca 2011r. przywołane powyżej decyzje (zezwolenie, pozwolenia lub decyzje zatwierdzające program gospodarki odpadami niebezpiecznymi) nie mogą być podstawą do prowadzenia działalności w zakresie unieszkodliwiania zakaźnych odpadów medycznych i weterynaryjnych innymi metodami niż termiczne przekształcanie odpadów, gdyż utraciły one moc obowiązywania.
Spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję organu odwoławczego, zarzucając jej i decyzji organu pierwszej instancji naruszenie: (1) art. 365 ust 1 oraz art. 193 ust 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska; (2) art. 162 kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.); (3) art. 10 ustawy z dnia 22 stycznia 2010r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych ustaw (Dz.U. Nr 28 , poz. 145) w związku z art. 42 ust. 1 a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. o odpadach w brzmieniu po zmianie dokonanej ww. ustawą, a nadto (4) art. 7, art. 11, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. - poprzez zaniechanie przeprowadzenia postępowania dowodowego w odniesieniu do ustalenia faktu wygaśnięcia decyzji oraz - z ostrożności procesowej - przesłanek do wygaśnięcia decyzji, nie dokonanie ustaleń niezbędnych do rozpoznania sprawy i oparcie rozstrzygnięcia na dowolnych przesłankach; (5) art. 74 ust. 1 Konstytucji RP
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Dokonując oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, choć z innych powodów, niż podniesione w skardze.
Sad wskazał, że z akt sprawy wynika, iż decyzja organu I instancji doręczona została stronie skarżącej w dniu 13 marca 2012r. Odwołanie w imieniu E. sp. z o.o. z siedzibą w B. wniósł profesjonalny pełnomocnik. Z prezentaty znajdującej się na odwołaniu wynika, że powyższe pismo wpłynęło do organu w dniu 30 maja 2012r. W aktach administracyjnych brak jest koperty, w związku z czym Sąd w trakcie postępowania sądowo-administracyjnego zwrócił się do organu oraz pełnomocnika skarżącego o wyjaśnienie, czy odwołanie od decyzji organu I instancji z dnia 9 marca 2012r. wniesiono pocztą, czy też bezpośrednio do organu. Z wyjaśnień pełnomocnika strony skarżącej wynika, że odwołanie od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 9 marca 2012r. zostało nadane w Urzędzie Pocztowym w dniu 28 maja 2012r., co zostało potwierdzone załączonym do pisma dowodem nadania.
Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał dzień 28 maja 2012r. za datę wniesienia odwołania i stwierdził, że powyższe odwołanie złożone zostało z uchybieniem terminu, o jakim mowa w przepisie art. 129 § 2 k.p.a., zgodnie z którym odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Zgodnie bowiem z powołanym wyżej przepisem, termin do złożenia odwołania upłynął w dniu 27 marca 2012r.
W ocenie Sądu, rozpoznanie merytoryczne przez Głównego inspektora Ochrony Środowiska odwołania od decyzji K. Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 9 marca 2012r., wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony oznacza, że organ odwoławczy podjął działania bez podstawy prawnej, a wydane przez niego rozstrzygnięcie dotknięte jest wadą nieważności z art. 156 §1 pkt 2 k.p.a. Rozpoznanie odwołania złożonego po terminie oznacza weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji, która korzysta z ochrony trwałości i stanowi naruszenie art. 16 § 1 k.p.a.
Zdaniem Sądu I instancji postępowanie wstępne organu odwoławczego związane z wniesieniem przez stronę skarżącą odwołania winno zakończyć się wydaniem postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania zgodnie z treścią art. 134 k.p.a. Decyzja organu I instancji, po bezskutecznym upływie terminu określonego art. 129 § 2 k.p.a., stała się ostateczna i nie mogła być przedmiotem postępowania odwoławczego bez zastosowania procedur określonych art. 58 k.p.a. Skoro procedura taka nie została uruchomiona, Główny Inspektor Ochrony Środowiska nie był organem uprawnionym do rozpoznania odwołania w postępowaniu odwoławczym. Wynika to z faktu, że tylko odwołanie wniesione przez uprawniony podmiot z zachowaniem terminu określonego w art. 129 § 2 k.p.a. wywołuje skutek w postaci dewolucji uprawnień do rozpoznania sprawy przez organ wyższej instancji. W ugruntowanym poglądzie, zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie przyjmuje się, że rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Oznacza bowiem niedopuszczalną weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, korzystającej z cech trwałości, o jakiej mowa w art. 16 § 1 k.p.a. (B. Adamiak J. Borkowski Postępowanie administracyjne str. 576, a także uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 października 1998r. sygn. akt OPS 11/98, ONSA 1999/1/4).
Sąd zauważył, że późniejsze ponowne doręczenie decyzji pełnomocnikowi strony skarżącej w sposób nie przewidziany przepisami prawa, gdy nastąpił prawny skutek doręczenia, nie powoduje ponownego otwarcia dla strony terminu do wniesienia odwołania i nie zmienia powyższej oceny. Przepisy k.p.a. nie przewidują bowiem możliwości przyjęcia dwóch różnych dat doręczenia decyzji. Decyzja organu I instancji została prawidłowo doręczona w dniu 13 marca 2012r. na adres Spółki, bowiem pełnomocnictwo do działania w jej imieniu wpłynęło do organu dopiero wraz z odwołaniem w dniu 30 maja 2012 r. (opłacone w dniu 28 maja 2012 r.)
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej p.p.s.a., stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego E. sp. z o.o. z siedzibą w B. zaskarżyła powyższy wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego wraz z kosztami zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:
1) na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie zasad postępowania przed sądami administracyjnymi, w stopniu istotnym, mającym wpływ na wynik sprawy, tj. w zakresie objętym zaskarżeniem, gdyż prawidłowe zastosowanie wskazanych niżej przepisów nie doprowadziłoby do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji z uwagi na złożenie odwołania po terminie:
- art. 133 § 1 i 141 § 4 p.p.s.a, przez ich nie zastosowanie, polegające na niepełnym wyjaśnieniu stanu sprawy i niewystarczającym uzasadnieniu wyroku, w szczególności w odniesieniu do ustalenia występowania w postępowaniu administracyjnym profesjonalnego pełnomocnika skarżącej spółki oraz skutków procesowych doręczenia mu decyzji K. Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 9 marca 2012r.,
- art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych, art. 141 § 4, art. 133 § 1, art. p.p.s.a., poprzez brak kontroli zaskarżonej decyzji,
- 145 § 1 pkt 1 a i c p.p.s.a poprzez ich niezastosowanie i nie uchylenie zaskarżonej decyzji z uwagi na podnoszone w skardze zarzuty dotyczące przepisów prawa materialnego i postępowania, co do braku podstaw wydania decyzji wstrzymującej działalność instalacji skarżącej spółki,
- art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
a) w związku z niewłaściwym zastosowaniem art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez stwierdzenie nieważności decyzji Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 21 stycznia 2015 r., znak ... i przyjęcie, że GIOŚ dopuścił się rażącego naruszenia prawa na skutek rozpatrzenia po terminie odwołania skarżącej Spółki od decyzji K. Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 9 marca 2012r. bez uprzedniego przywrócenia terminu do jego wniesienia,
b) w związku z niewłaściwym zastosowaniem 16 § 1 k.p.a. oraz 134 k.p.a. poprzez uznanie, że doszło w sprawie do uchybienia terminu do złożenia odwołania a w rezultacie - uznania decyzji K. Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 9 marca 2012r. za ostateczną
- w powiązaniu z niezastosowaniem art. 40 § 2 k.p.a., zgodnie z którym jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi oraz błędną wykładnią art. 129 § 2 k.p.a. poprzez uznanie że termin do wniesienia odwołania liczy się od dnia doręczenia decyzji stronie a nie pełnomocnikowi.
W piśmie z dnia 12 stycznia 2016r., skierowanym do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Główny Inspektor Ochrony Środowiska wyjaśnił, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając złożoną skargę nie był w posiadaniu dokumentów potwierdzających złożenie przez stronę pełnomocnictwa na rozprawie administracyjnej w dniu 1 marca 2012r. Nieprzekazanie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie protokołu z rozprawy było wynikiem faktu, że przed organem toczyło się kilka postępowań dotyczących Spółki, które były powadzone przez różne osoby, akta sprawy znajdowały się w kilku segregatorach. Przekazując akta sprawy do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego organ był przekonany, że przekazuje komplet dokumentów w sprawie. W związku z powyższym, do pisma z dnia 12 stycznia 2016r. organ załączył: protokół rozprawy z dnia 1 marca 2012r., listę obecności na rozprawie, pełnomocnictwo r. pr. M. J. z dnia 29 lutego 2012r., dowód uiszczenia opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
Organ przyznał także, że pierwotnie decyzja organu I instancji została doręczona na adres Spółki, która otrzymała ją dnia 13 marca 2012r., jednak ponowna analiza sprawy wykazała, że decyzja nie została doręczona pełnomocnikowi ustanowionemu w sprawie, w zw. z czym w celu naprawienia niedopatrzenia, przesłano decyzję pełnomocnikowi, który otrzymał ją w dniu 15 maja 2012r. i wniósł odwołanie pismem z dnia 28 maja 2012r.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Naczelny Sąd Administracyjny, związany podstawami skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.) rozpoznaje sprawę w jej granicach, biorąc pod uwagę z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie żadna z wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zaistniała, wobec czego kontrola Naczelnego Sądu Administracyjnego ograniczyła się wyłącznie do zbadania zawartych w skardze kasacyjnej zarzutów sformułowanych w granicach podstaw kasacyjnych.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy.
Usprawiedliwiony jest zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez wydanie wyroku przy niepełnym wyjaśnieniu stanu sprawy, w szczególności w odniesieniu do ustanowienia przez Spółkę w postępowaniu administracyjnym profesjonalnego pełnomocnika oraz skutków procesowych doręczenia decyzji K. Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 9 marca 2012r. zarówno pełnomocnikowi, jak i Spółce, a więc wydania orzeczenia z pominięciem części materiału dowodowego. Obok tak postawionego zarzutu w skardze kasacyjnej wywiedziono zarzuty naruszenia art. 141 § 4, 145 § 1 pkt 1 a i c p.p.s.a., art. 156 § 1 pkt 2, art. 16 § 1, art. 134, art. 40 § 2, art. 129 § 2 k.p.a., zmierzające do wykazania wadliwości wyroku WSA w zakresie błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy na ww. okoliczność.
Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że Sąd I instancji uznał, iż termin do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji należy liczyć od daty pierwszego doręczenia decyzji na adres Spółki, zaś późniejsze doręczenie decyzji pełnomocnikowi Spółki nie powoduje otwarcia dla strony terminu do wniesienia odwołania. Naczelny Sąd Administracyjny uznaje ten pogląd za błędny w okolicznościach niniejszej sprawy.
Zgodnie z wykładnią powołanego w skardze kasacyjnej przepisu art. 40 § 2 k.p.a. doręczenie decyzji stronie z pominięciem jej pełnomocnika jest bezskuteczne. Okoliczność, że pełnomocnik ustanowiony przez stronę w postępowaniu administracyjnym zgłasza swój udział w postępowaniu przed doręczeniem decyzji stronie zobowiązuje organ do doręczenia tej decyzji ustanowionemu pełnomocnikowi. Oznacza to, że doręczenie w takiej sytuacji decyzji tylko stronie nie wywołuje skutków prawnych. Bieg terminu do złożenia środka odwoławczego warunkuje dopiero prawidłowe doręczenie decyzji (postanowienia) ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi strony. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 listopada 2014r. (sygn. akt I OSK 1855/13), doręczenie decyzji stronie, zamiast ustanowionemu przez nią pełnomocnikowi ma w stosunku do tej strony wymiar wyłącznie informacyjny, strona zostaje tylko poinformowana o treści orzeczenia. Skutki prawne związane z doręczeniem rozstrzygnięcia rozpoczynają się dopiero z datą skutecznego doręczenia orzeczenia ustanowionemu przez stronę pełnomocnikowi. Odmienny pogląd Sądu I instancji skutkuje uznaniem za usprawiedliwiony zarzut naruszenia art. 40 § 2 k.p.a., art. 129 § 2 k.p.a. Wbrew stanowisku Sądu I instancji, nie można bowiem uznać, że decyzja została skutecznie doręczona skarżącej Spółce, jeżeli przy jej doręczaniu naruszono art. 40 § 2 k.p.a. Termin do wniesienia skargi do Sądu pierwszej instancji powinien być liczony od dnia otrzymania zaskarżonej decyzji przez ustanowionego przez Spółkę pełnomocnika.
W niniejszej sprawie bezspornym jest, że decyzja organu I instancji była dwukrotnie przesyłana: na adres E. Sp. z. o. o., która otrzymała ją w dniu 13 marca 2012r. oraz na adres pełnomocnika Spółki, który otrzymał ją dnia 15 maja 2012r. Doręczenie decyzji ponownie nastąpiło po dostrzeżeniu przez organ I instancji, że w sprawie został ustanowiony pełnomocnik i decyzja powinna być doręczona radcy prawnemu M. J. Odwołanie od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 9 marca 2012r. w imieniu E. sp. z o.o. z siedzibą w B. wniósł radcy prawny M. J. w dniu 28 maja 2012r.
Okoliczność ustanowienia pełnomocnika w postępowaniu administracyjnym wynika z treści protokołu z rozprawy administracyjnej z dnia 1 marca 2012r., podpisanej przez pełnomocnika listy obecności na rozprawie, a przede wszystkim ze złożonego w tym dniu do akt administracyjnych oryginału dokumentu pełnomocnictwa wraz z dowodem uiszczenia od pełnomocnictwa opłaty skarbowej. Powyższe fakty potwierdzają złożone przez organ odwoławczy do Naczelnego Sądu Administracyjnego przy piśmie z dnia 12 stycznia 2016r. dokumenty (protokół rozprawy przeprowadzonej w dniu 1 marca 2012r. przez K. Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, do którego dołączone są: lista obecności oraz pełnomocnictwo udzielone dnia 29 lutego 2012r. przez E. Sp. z o.o. radcy prawnemu M. J. wraz z uiszczoną od pełnomocnictwa opłatą skarbową).
Brak tych dokumentów w aktach administracyjnych doprowadził Sąd I instancji do uznania, że w postępowaniu administracyjnym skarżąca Spółka nie ustanowiła pełnomocnika, zatem skuteczne było doręczenie decyzji organu I instancji na adres Spółki. Jednak zauważyć należy, że Sąd I instancji po wpłynięciu skargi do WSA, ustalając terminowość wniesienia skargi, otrzymał od organu pisma z dnia 8 czerwca 2015r. i 9 maja 2012r., z których wynikała okoliczność ponownego doręczenia przez organ decyzji pełnomocnikowi – r.pr. J. oraz fakt przeprowadzenia rozprawy administracyjnej w dniu 1 marca 2012r. W związku z tym, Sąd I instancji winien był wyjaśnić na rozprawie sądowej w dniu 30 września 2015r., na której obecni byli przedstawiciele obu stron przyczynę ponownego doręczenia decyzji fachowemu pełnomocnikowi oraz brak w aktach administracyjnych protokołu z rozprawy administracyjnej. Sąd I instancji pochopnie, bazując na niepełnych aktach sprawy administracyjnej, sformułował wniosek sprzeczny ze stanem faktycznym sprawy. Błędnie oparł wyrok na domniemaniu, że spółka E. nie posiadała prawidłowo ustanowionego pełnomocnika umocowanego do występowania w postępowaniu administracyjnym.
Mając powyższe na uwadze, należało zgodzić się z autorem skargi kasacyjnej, że odwołanie wniesione w dniu 28 maja 2012r. zostało złożone z dotrzymaniem terminu określonego w art. 129 § 2 k.p.a.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty skargi kasacyjnej za usprawiedliwione i na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Ponownie rozpoznając sprawę Sąd I instancji, mając na uwadze pogląd wyrażony w niniejszym wyroku, rozpozna skargę E. Sp. z o.o. z siedzibą w B. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 21 stycznia 2015r., nr ... w przedmiocie wstrzymania użytkowania instalacji do unieszkodliwiania odpadów.
-----------------------
9
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło