II SA/Wr 193/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alicja Palus Sędziowie: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz (sprawozdawca) Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Protokolant: Asystent sędziego Łukasz Cieślak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 maja 2015 r. sprawy ze skargi P.Ł. na postanowienie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia ... w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego od postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stanu technicznego rury gazowej (przyłącza) oddala skargę. Decyzją z dnia 29 lutego 2000 r. udzielono zarządcy budynku przy ul. Ł. pozwolenie na budowę wewnętrznej instalacji gazowej dla potrzeb lokalu nr 2, prowadzonej od przyłącza gazowego znajdującego się w sąsiednim budynku nr 19. Zgodę na budowę wyrazili współwłaściciele budynku nr 19 (wspólnota mieszkaniowa). W 2014 r. wspólnota mieszkaniowa budynku nr 19 zwróciła się do organu nadzoru budowlanego o dokonanie kontroli rury gazowej, która została wyrwana z umocowań. Organ ten dokonał czynności sprawdzających i po ustaleniu legalności budowy oraz właściwego obecnie stanu technicznego instalacji zawiadomił pisemnie wspólnotę mieszkaniową o braku podstaw do interwencji nadzoru budowlanego. Na skutek skargi powszechnej wspólnoty, uznanej przez organ za zażalenie na bezczynność, organ wyznaczył organowi I instancji termin do załatwienia sprawy. W postanowieniu z dnia 12 listopada 2014 r. organ zalecał przeprowadzenie postępowania lub stosowanie art. 61a k.p.a. Postanowieniem z dnia 18 listopada 2014 r. organ I instancji odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stanu technicznego rury gazowej. Organ ten podkreślił, że żądanie dokonania czynności sprawdzających nie było podaniem o wszczęcie postępowania administracyjnego. Nie ma również podstaw do wszczęcia postępowania z urzędu, skoro czynności sprawdzające wykazały dobry stan techniczny rury. Postanowienie doręczono wspólnocie mieszkaniowej, która nie wniosła zażalenia. W zażaleniu na to postanowienie skarżący postulował wszczęcie postępowania. Organ wezwał skarżącego do wykazania interesu prawnego, jednocześnie pouczając go o znaczeniu podjęcia interesu prawnego i sposobie jego wykazania. Skarżący wyjaśnił, że jest członkiem wspólnoty mieszkaniowej. Nie przedstawił okoliczności faktycznych i prawnomaterialnego źródła interesu prawnego. Zaskarżonym postanowieniem organ umorzył postępowanie zażaleniowe (art. 138 § 1 pkt 3 w związku z art. 144 k.p.a.) Organ wskazał, że kwestia posiadania przez skarżącego przymiotu strony wymagała rozważenia, co wykluczało stosowanie art. 134 k.p.a. W sprawie stanu technicznego rury gazowej stroną jest wspólnota mieszkaniowa. Zgodnie z art. 6 u.w.l. wspólnota reprezentuje interesy prawne jej członków oraz uznawana jest za właściciela będącego stroną. Skarżący nie wykazał natomiast, że przysługuje mu interes prawny. W skardze do sądu administracyjnego skarżący twierdził, że jako właściciel lokalu odrębnego posiada interes prawny w sprawie stanu technicznego rury gazowej (art. 66 p.b.). Twierdził ponadto, że rura została zamontowana samowolnie. Rura gazowa została usytuowana nieodpowiednio, na wspólnym korytarzu i jest wykorzystywana przez młodzież do ćwiczeń sportowych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w oparciu o dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kontroli sądowej podlegało zagadnienie legalności umorzenia postępowania zażaleniowego, wszczętego na skutek zażalenia wniesionego przez podmiot, który twierdził, że posiada przymiot strony. Istnienie interesu prawnego wywodził z prawa własności lokalu odrębnego i nie godził się z oceną, że stroną w nin. sprawie jest jedynie tzw. duża wspólnota mieszkaniowa. W ocenie Sądu stanowisko organu było zgodne z prawem. Powszechnie w nauce prawa i orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że w sprawach dotyczących nieruchomości wspólnej stroną jest wspólnota mieszkaniowa. Jedynie wyjątkowo członek wspólnoty mieszkaniowej będzie stroną, o ile wykaże posiadanie interesu prawnego odrębnego od interesu prawnego wspólnoty. Skarżący został w tej kwestii szczegółowo i w sposób prawidłowy pouczony przez organ, jednak próby wykazania interesu prawnego nie podjął. Samo jedynie powołanie się na bycie członkiem wspólnoty było w sposób oczywisty niewystarczające. Można wskazać na marginesie, że organ I instancji w sposób dostateczny wykazał brak przedmiotowych przesłanek do wszczęcia postępowania z urzędu oraz że postulowanie czynności kontrolnych nie było żądaniem wszczęcia postępowania, a następnie prawidłowo zakończył te czynności pismem informującym wspólnotę (patrz wyroki II SAB/Wr 28/11 lub II SA/Wr 380/13, na temat wspólnoty II SA/Wr 69/09, uchwała OPK 19/01 powołana w wyrokach II OSK 729/02 i 583/12, na temat interesu prawnego członka II OSK 627/06 i 419/10). Można ponadto zasygnalizować istnienie niejednolitego orzecznictwa sądowego w kwestii kręgu stron w sprawie stosowania art. 66 p.b. (por. wyroki II SA/Wr 55/13 i 433/08) co tym bardziej powinno przemawiać za respektowaniem zasady udziału jako właściciela wspólnoty mieszkaniowej, a nie jej poszczególnych członków w tym charakterze. Nie miało również znaczenia, że samo stosowanie art. 61a k.p.a. w sprawach wszczynanych z urzędu nie powinno mieć miejsca, podobnie jak stosowanie art. 37 § 2 k.p.a. przy braku żądania wszczęcia postępowania administracyjnego. Dlatego oraz zgodnie z art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.