II SA/Kr 284/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Łomnicka Sędziowie WSA Mariusz Kotulski WSA Agnieszka Nawara- Dubiel (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi "M" Spółki z o.o. Spółki komandytowej z siedzibą w K. na decyzję Wojewody [...] z dnia 23 grudnia 2014 r., znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w całości; II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz strony skarżącej "M" Spółki z o.o. Spółki komandytowej z siedzibą w K. kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Prezydent Miasta K. decyzją nr [.... ] , znak: [.... ] z dnia 6.11.2014 r. umorzył postępowanie w sprawie rozbiórki budynku mieszkalnego jednorodzinnego B1 oraz budynku gospodarczego B3 położonych na działce nr [.... ] obr. [.... ] w K. przy ul. [.... ] . Jako podstawę prawną decyzji wskazano art. 105 § 1 i art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. poz. 267 z 2013 r. - jednolity tekst z późn. zm.) - dalej "k.p.a." - Zaś uzasadnieniem decyzji była okoliczność, że przedmiotem wniosku o rozbiórkę są obiekty, dla których nie jest wymagane uzyskanie pozwolenia na rozbiórkę. Odwołanie od tej decyzji wniosła spółka [.... ] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa z siedzibą w K. Wojewoda [.... ] decyzją z dnia 23 grudnia 2014 r., znak [.... ] na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. oraz art. 80 ust. 1, 81 ust. 1 pkt 2 i art. 82 ust. 3 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 243 poz. 1623 z 2010 r.- jednolity tekst z późn. zm.), po stwierdzeniu, że powyższe odwołanie zostało wniesione przez podmiot nieposiadający przymiotu strony postępowania umorzył postępowanie odwoławcze. Wojewoda podkreślił, że brak prawnych możliwości rozpatrzenia odwołania zachodzi w sytuacji gdy wniesione zostało ono przez osobę nie będącą stroną postępowania. Zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a. odwołanie od decyzji administracyjnej służy stronie. Stroną natomiast, zgodnie z art. 28 k.p.a. jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny czy obowiązek. Odwołanie, które pochodzi od podmiotu, któremu nie przysługuje przymiot strony postępowania, nie może skutecznie wszcząć postępowania odwoławczego. W sytuacji gdy odwołanie składane jest przez osobę/podmiot nie będący stroną w sprawie, postępowanie odwoławcze, wszczęte jej/jego odwołaniem, podlega umorzeniu na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Decyzję powyższą zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie [.... ] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa z siedzibą w K. , zarzucając jej 1) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 140 k.p.a. w zw. z art. 64 § 2 k.p.a. oraz art. 15 k.p.a., stanowiące równocześnie działania bez podstawy prawnej i rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., polegające na niewezwaniu [.... ] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa do uzupełnienia braku formalnego odwołania w postaci braku podpisu odwołującego się (skarżącego) lub jego pełnomocnika, a w konsekwencji na wydaniu decyzji bez skutecznie złożonego odwołania; 2) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 31 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409, zw. dalej: "Pr.bud."), polegającego na błędnym przyjęciu, że rozbiórka budynku mieszkalnego jednorodzinnego Bl oraz budynku gospodarczego B3, położonych na działce nr [.... ] obr. [.... ] w K. przy ul. [.... ] powinna zostać zakwalifikowana do rozbiórek niewymagających pozwolenia; 3) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 Pr.bud., polegające na nietrafnym przyjęciu, że [.... ] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa nie jest stroną postępowania administracyjnego toczącego się w sprawie rozbiórki, w szczególności z uwagi na fakt, że zakwalifikowanie rozbiórki do rozbiórek niewymagających pozwolenia na budowę przesądza o braku występowania w sprawie obszaru oddziaływania obiektu; 4) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 7,8,9 oraz 10 § 1 k.p.a., polegające na nieuchyleniu decyzji organu I instancji i nieprzekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia, pomimo, że istniała taka konieczność z uwagi na bezzasadne pozbawienie [.... ] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa możliwości działania w postępowaniu administracyjnym toczącym się przed Prezydentem Miasta K. , a zakończonym decyzją organu I instancji, Na podstawie tych zarzutów wniesiono o stwierdzenie nieważności decyzji. Z ostrożności procesowej, w przypadku uznania przez Sąd, że pierwszy z ww. zarzutów nie stanowi rażącego naruszenie prawa, w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. lub uznania przez Sąd, że trafny jest wyłącznie drugi trzeci lub czwarty z ww. zarzutów, wnoszę o uchylenie decyzji. Ponadto wniesiono o uchylenie, na podstawie art. 135 p.p.s.a., decyzji organu I instancji. Decyzja organu I instancji obarczona jest naruszeniami prawa materialnego tożsamymi z błędami stanowiącymi zarzut drugi i trzeci niniejszej skargi względem decyzji (tj. art. 31 ust. 1 pkt 1 Pr.bud.oraz art. 28 ust. 2 Pr.bud.) oraz naruszeniem przepisów postępowania merytorycznie ściśle związanym z zarzutem stanowiącym zarzut czwarty niniejszej skargi względem decyzji (tj. art. 7, 8, 9 oraz 10 § 1 k.p.a.), a w konsekwencji uchylenie decyzji organu I instancji jest niezbędne do końcowego załatwienia sprawy. Wniesiono także o zasądzenie od organu administracyjnego, Wojewody [.... ] na rzecz skarżącego, [.... ] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) - dalej określanej jako "p.p.s.a.", uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i stwierdzenie nieważności decyzji lub postanowienia w całości lub w części, ma miejsce gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Skarga zasługuje na uwzględnienie, najdalej idący zarzut skargi, dotyczący wydania zaskarżonej decyzji w warunkach art. 156 § 1 pkt. 2 Kpa, okazał się zasadny, z tym, że Sąd nie podziela poglądu że jest to decyzja wydana bez podstawy prawnej, ale w ocenie Sądu zaskarżona decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa. Zaskarżona decyzja organu II Instancji została wydana na skutek wniesienia przez [.... ] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa odwołania. Odwołanie nie zostało podpisane. Zgodnie z treścią przepisu art. 63 § 3 KPA, podanie wniesione pisemnie powinno być podpisane przez wnoszącego. Spełnienie wymagań formalnych wynikających z cytowanego przepisu, tzn. podpisanie pisma przez wnoszącego gwarantuje, że czynność procesowa została dokonana przez osobę określoną jako wnosząca podanie (odwołanie). Brak podpisu osoby wnoszącej odwołanie, jeśli nie zostanie usunięty poprzez wezwanie do usunięcia braków, uniemożliwia wywołanie skutków prawnych wniesionego podania, tj. w przypadku odwołania powoduje niemożność jego rozpoznania przez organ administracji. W sprawie będącej rozpoznania pismo zatytułowane "odwołanie", nie zostało podpisane przez wnoszącego. Zgodnie z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 64 § 2 k.p.a., organ winien wezwać odwołującego się do uzupełnienia braku formalnego odwołania pod rygorem pozostawienia odwołania bez rozpoznania. Odwołanie bez oryginalnego podpisu strony, a więc niespełniające określonych w art. 63 § 3 KPA wymogów, nie jest bowiem odwołaniem w rozumieniu art. 127 § 1 KPA i art. 128 KPA, a jego rozpoznanie jest dotknięte wadą nieważności określoną w przepisie art. 156 § 1 pkt 2 KPA tj. zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ wydał ją organ II instancji mimo braku prawidłowo wniesionego odwołania strony od decyzji organu I instancji. Powyższe stanowisko jest ugruntowane zarówno w judykaturze (zob. np. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 8 listopada 2013 roku, sygn. akt: II SA/Po 875/13, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; wyrok WSA w Łodzi z dnia 24 marca 2011 roku, sygn. akt: II SA/Łd 1431/10, http://orzeczenia.nsa.gov.pl), jak i w piśmiennictwie (zob. np. B. Adamiak, Komentarz do art. 128 [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2013, Legalis; K. Glibowski, Komentarz do art. 128 [w:] R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszaw 2014, Leglias). Z uwagi na powyższe zachodzi konieczność stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Jednocześnie w tej sytuacji nie jest możliwe – zgodnie z wnioskiem skarżącej- badanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowości decyzji organu I Instancji, albowiem zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Skoro zatem ustalono z powodów wyżej wskazanych, że decyzja organu II Instancji została wydana pomimo braku skutecznie złożonego odwołania, to do chwili obecnej nie zostały wyczerpane środki zaskarżenia, o których mowa w przywołanym art. 52 § 1 p.p.s.a. Tym samym zarzuty dotyczące decyzji organu I Instancji są przedwczesne i na tym etapie niedopuszczalne.