I FSK 1573/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA: Janusz Zubrzycki (sprawozdawca), , , po rozpoznaniu w dniu 8 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej P. Sp. z o.o. w P. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 9 czerwca 2015 r., sygn. akt I SA/Go 242/15 w sprawie ze skargi P. Sp. z o.o. w P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Z. z dnia 18 marca 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 9 czerwca 2015 r., sygn. akt I SA/Go 242/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim odrzucił skargę P. Sp. z o.o. w P. (dalej: "Spółka") na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Z. z dnia 18 marca 2015 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji podał, że zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 13 maja 2015 r. wezwano Spółkę do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, przez złożenie dokumentu określającego umocowanie P. P. do reprezentowania strony skarżącej – aktualnego odpisu z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego, oryginału, ewentualnie prawidłowo uwierzytelnionej kopii tego dokumentu. Jednocześnie zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 14 maja 2015 r. wezwano Spółkę do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, pod rygorem odrzucenia skargi. Oba powyższe wezwania doręczono Spółce w dniu 20 maja 2015 r. Tym samym siedmiodniowy termin do usunięcia wskazanego braku formalnego skargi oraz uiszczenia stosownej opłaty upłynął Spółce z dniem 27 maja 2015 r. Skarżąca uiściła wpis sądowy w ustawowym terminie jednakże Sąd nie uznał, że usunęła ona w zakreślonym terminie brak formalny skargi. Wyjaśnił, że pismo stanowiące uzupełnienie braku formalnego Spółka złożyła w siedzibie organu w dniu 25 maja 2015 r., wobec tego za datę uzupełnienia braków formalnych skargi uznał datę nadania tego pisma przez organ do Sądu, co nastąpiło 1 czerwca 2015 r. a zatem z uchybieniem terminu. Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności Sąd, na postawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej "P.p.s.a."), skargę odrzucił. Spółka wniosła skargę kasacyjną zaskarżając powyższe postanowienie w całości i wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz zasądzenie od Dyrektora Izby Skarbowej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego wg. norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 28 § 1, art. 29, art. 49 § 1 P.p.s.a. oraz art. 9 k.p.a. poprzez przyjęcie, że Spółka nie uzupełniła braków formalnych skargi w zakreślonym przez Sad terminie, co skutkowało odrzuceniem skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. W postępowaniu przed NSA, prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej, obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji tego sądu (art. 183 § 1 P.p.s.a. ). Naczelny Sąd Administracyjny jako sąd II instancji rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, zaś z urzędu bierze pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 – 6 ustawy P.p.s.a., należało zatem odnieść się do zasadniczych zarzutów stanowiących istotę podstaw kasacji. Oceniając zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny uznał je za nieusprawiedliwione. Należy podzielić stanowisko Sądu pierwszej instancji i podkreślić, że zasada wnoszenia skarg za pośrednictwem organu nie dotyczy dalszych pism w sprawie. W związku z tym, jeśli strona została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi przez Sąd, a nie przez Dyrektora Izby Skarbowej, to stosowne pismo skierować powinna do nadawcy tegoż pisma. Analizując przebieg postępowania zauważyć należy, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 13 maja 2015 r. wezwano Spółkę do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, przez złożenie dokumentu określającego umocowanie P. P. do reprezentowania strony skarżącej – aktualnego odpisu z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego, oryginału, ewentualnie prawidłowo uwierzytelnionej kopii tego dokumentu, wezwanie doręczono stronie skarżącej w dniu 20 maja 2015 r. co skutkuje tym, że siedmiodniowy termin do usunięcia wskazanego braku formalnego skargi upłynął skarżącej Spółce z dniem 27 maja 2015 r. Skarżąca pismo stanowiące uzupełnienie braku formalnego złożyła w siedzibie organu w dniu 25 maja 2015 r. Wobec tego za datę uzupełnienia braków formalnych skargi należy uznać datę nadania tego pisma przez organ do Sądu, co nastąpiło 1 czerwca 2015 r. a zatem z uchybieniem terminu. Tym samym zarządzenie to zostało wykonane przez Spółkę po upływie wyznaczonego terminu. Wskazać trzeba, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego dominuje pogląd, zgodnie z którym w przypadku złożenia przez skarżącego skargi do sądu lub organu niewłaściwego (w tym do organu pierwszej instancji), sąd lub organ powinien przesłać ją właściwemu organowi administracji publicznej celem nadania biegu. W tej sytuacji o zachowaniu trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi decyduje data nadania skargi przez sąd lub organ niewłaściwy w urzędzie pocztowym na adres właściwego organu administracji publicznej (por.: postanowienia NSA: z dn. 27 lutego 2009 r. sygn. akt I FSK 1597/08, z dn. 12 stycznia 2009 r. sygn. akt II OSK 1918/08, z dn. 11 marca 2009 r. sygn. akt I OSK 234/09 czy z dn. 10 października 2007 r. sygn. akt II OSK 1433/07, CBOSA). Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że pogląd ten należy odnieść do sytuacji, gdy pismo stanowiące odpowiedź na wezwanie sądu do uzupełnienia braków formalnych zostaje wniesione do organu, którego decyzja jest przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że o dacie zachowania terminu wyznaczonego wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych decyduje – w przypadku złożenia go organowi odwoławczemu – data nadania tego pisma przez ten organ na adres właściwego sądu. Podnieść trzeba, że sformułowanie wezwania do uzupełnienia braku formalnego skargi było jasne i precyzyjne i chociaż nie wskazano w nim wprost, że pismo uzupełniające brak formalny należy wnieść bezpośrednio do sądu, to całokształt jego treści wskazywał na to w sposób oczywisty (w nagłówku wezwania, w lewej części pisma, podano bowiem adres Sądu, nigdzie nie podano natomiast adresu organu), sugeruje to również okoliczność wystosowania wezwania do uzupełnienia braków formalnych przez Sąd właśnie, nie zaś przez organ. W związku z tym podniesiony zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. jest niezasadny. Wobec braku uzasadnienia zarzutów naruszenia przez Sąd art. 28 i art. 29 P.p.s.a. oraz art. 9 k.p.a. (obowiązek ich uzasadnienia wynika z art. 176 P.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny nie może się do nich odnieść merytorycznie, wobec czego uznać je należy również za bezzasadne. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 P.p.s.a. w zw. z art. 182 § 1 i 3 tej ustawy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji. Brak jest podstawy prawnej do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. W art. 209 P.p.s.a. przyjęto unormowanie, że wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę (art. 200 P.p.s.a.) oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 P.p.s.a. Żaden z tych przepisów nie znajduje zastosowania w sytuacji, gdy przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie WSA kończące postępowanie w sprawie.