II SAB/Gd 36/15

WyrokWSA w Gdańsku2015-07-01

Skład orzekający: Dorota Jadwiszczok, Mariola Jaroszewska, Katarzyna Krzysztofowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezes Sądu Okręgowego dopuścił się bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej poprzez nieprzesłanie wszystkich żądanych wyroków wraz z uzasadnieniami, a jeśli tak, czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezes Sądu Okręgowego dopuścił się bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, ponieważ nie załatwił wniosku skarżącego w całości i nie wydał decyzji odmownej w pozostałym zakresie. Sąd stwierdził jednak, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, gdyż organ częściowo zrealizował wniosek i nie wykazał lekceważenia przepisów, a jedynie błędną ich interpretację.
Stan faktyczny
Skarżący R. S. zwrócił się do Prezesa Sądu Okręgowego o udostępnienie wszystkich wyroków wraz z uzasadnieniami z lat 2010-2013 dotyczących roszczeń z tytułu odpowiedzialności Skarbu Państwa. Prezes Sądu przesłał jedynie cztery kopie orzeczeń, tłumacząc niemożność przesłania pozostałych względami technicznymi i kosztami. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zobowiązał Prezesa Sądu Okręgowego do rozpatrzenia wniosku R. S. w terminie 14 dni, orzekł, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz oddalił wniosek o wymierzenie grzywny.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędziowie: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Małgorzata Kuba po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2015 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi R. S. na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w sprawie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Prezesa Sądu Okręgowego do rozpatrzenia wniosku R. S. z 23 września 2013 r. w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z wyrokiem ze stwierdzeniem jego prawomocności, 2. orzeka, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. oddala wniosek o wymierzenie Prezesowi Sądu Okręgowego grzywny. R. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Prezesa Sądu w sprawie z jego wniosku z dnia 23 września 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej. Powyższą skargę wniesiono w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Skarżący pismem z dnia 23 września 2013 r. zwrócił się do Prezesa Sądu o udostępnienie informacji publicznej poprzez przesłanie mu wszystkich wyroków wraz z uzasadnieniami z lat 2010-2013 dotyczących roszczeń z tytułu odpowiedzialności Skarbu Państwa przez niezgodną z prawem działalność lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej (art. 417 § 1 k.c.), w sprawach rejestrowanych w repertorium C pod symbolem 059. Jako możliwą formę i sposób udostępnienia informacji wnioskodawca wskazał przesłanie mu na adres Zakładu Karnego płyty CD/CV zawierającej zeskanowane orzeczenia. Prezes Sądu pismem z dnia 15 października 2013 r. przesłał wnioskodawcy na wskazany adres do korespondencji odpowiedź na wniosek w postaci 4 kopii orzeczeń wydanych wraz z uzasadnieniami w sprawach o sygn. akt I C 1199/08, I C 1225/09, I C 707/09, IC 378/12. Jednocześnie poinformował wnioskodawcę, że orzeczenia w sprawach o zapłatę (symbol 059) z lat 2010-2013 nie były archiwizowane w systemie elektronicznym, co uniemożliwia przesłanie żądanej informacji publicznej na nośniku elektronicznym i w związku z tym, oraz z uwagi na koszty, nie sposób przesłać mu wszystkich wydanych w tych latach wyroków wraz z uzasadnieniami w formie pisemnej. Zważywszy, że rozstrzygnięcia w większości spraw były identyczne tzn. powództwa oddalono, oraz z uwagi na wspomniane wcześniej koszty, udostępniono kopie 4 najbardziej charakterystycznych orzeczeń z tych lat. W skardze na bezczynność Prezesa Sądu skarżący zarzucił naruszenie: 1. art. 1 ust. 1 w związku z art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej (zwanej dalej u.d.i.p.), poprzez błędne kwestionowanie prawa skarżącego do uzyskania informacji publicznej w żądanym zakresie, 2. art. 13 ust. 1 u.d.i.p. poprzez nieudostępnienie informacji publicznej w żądanym zakresie bez zbędnej zwłoki, 3. art. 16 ust. 1 u.d.i.p. poprzez brak wydania decyzji w sytuacji, gdy stanowisko organu było negatywne wobec wniosku strony, 4. art. 3 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 4 ust. 1 pkt 1, w związku z art. 5 ust. 3 u.d.i.p., w związku z art. 6 ust 4 litera "a" tiret pierwszy u.d.i.p., poprzez długotrwałą bezzasadną odmowę udostępnienia informacji publicznej dotyczącej władzy publicznej. Zarzucając powyższe skarżący wniósł o zobowiązanie organu do udostępnienia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem z dnia 23 września 2013 r., stwierdzenie, że bezczynność organu w sprawie udostępnienia informacji publicznej przez Prezesa Sądu w sprawie Adm. 554-83/13 miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, stwierdzenie, że podmiot zobowiązany nie udostępnił skarżącemu informacji publicznej wbrew ciążącemu na nim obowiązkowi (art. 23 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej) oraz o wymierzenie organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 w związku z art. 149 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z uzasadnienia skargi wynika, że według skarżącego udostępnienie 4 wyroków najbardziej reprezentatywnych dla wskazanego we wniosku zakresu spraw nie stanowi udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem skarżącego. Ani względy techniczne, ani finansowe nie stoją na przeszkodzie udzieleniu pełnej odpowiedzi na jego wniosek. Na poparcie swojego stanowiska przytoczył obszernie orzecznictwo sądowoadministracyjne. Podkreślił, że wyroki w sprawach cywilnych stanowią informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlegają udostępnieniu na zasadach z niej wynikających. Według skarżącego kilkumiesięczna zwłoka organu z odpowiedzią na jego wniosek spowodowała brak możliwości po stronie skarżącego przebywającego w zakładzie karnym, do zapoznania się z orzecznictwem niezbędnym do ochrony swoich praw w toczących się postępowaniach sądowych. W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu wniósł o jej oddalenie wyjaśniając, że w okolicznościach faktycznych sprawy nie może być mowy o bezczynności organu zobowiązanego. Podjęte zostały bowiem czynności zmierzające do udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej i udostępniono wnioskodawcy informację publiczną w zakresie, w jakim było to możliwe. Poinformowano wnioskodawcę na podstawie art. 14 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej o braku możliwości udostępnienia informacji w pozostałym zakresie w sposób i formie wskazanych we wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a tej ostatniej ustawy. W przypadku skarg na bezczynność, kontroli sądu poddawany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie mają znaczenia powody, dla jakich akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, jak również to, czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu. W sprawach o udostępnienie informacji publicznej skarga na bezczynność przysługuje nie tylko w przypadku faktycznego "milczenia" podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji, ale również w sytuacji, gdy podmiot ten stwierdza, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej lub nie podlega udostępnieniu. Aby można było uznać, że nie zachodzi bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej, podmiot zobowiązany do jej udostępnienia w sposób i formie uregulowanej u.d.i.p. powinien wypowiedzieć się w tym przedmiocie, gdyż tylko w takim przypadku uwolni się od zarzutu bezczynności. Kontrolując w przedstawionym zakresie wniesioną skargę sąd uznał, że zasługuje ona na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest bezczynność Prezesa Sądu w udostępnieniu wnioskodawcy informacji określonych we wniosku z dnia 23 września 2013 r., dotyczącego przesłania (na płycie CD/CV) wszystkich wyroków wraz z uzasadnieniami, z lat 2010-2013, w sprawach cywilnych zarejestrowanych pod symbolem 059 (roszczenia przeciwko Skarbowi Państwa za szkody wyrządzone przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej – art. 417 § 1 k.c.). Z treści skargi wynika, że zarzucana bezczynność wyraża się w fakcie udostępnienia przez organ niepełnej informacji, co wynika z treści pisma organu z dnia 15 października 2013 r.), przy braku wydania decyzji odmownej w pozostałym zakresie. Na wstępie rozważań należy ocenić, niezależnie od tego, że strony okoliczności tych nie kwestionowały, czy żądana informacja jest informacją publiczną oraz czy skarżony organ jest podmiotem zobowiązanym do jej udzielenia. Prawo dostępu do informacji publicznej wynika wprost z Konstytucji RP, która w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a ponadto o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (art. 61 ust. 2 Konstytucji RP). Ograniczenie tego prawa może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (art. 61 ust. 3 Konstytucji RP). Tryb udzielania informacji, o jakich mowa w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP określają ustawy, przede wszystkim ustawa o dostępie do informacji publicznej. Reguluje ona podstawowe zasady oraz tryby udostępniania informacji publicznej. Jednocześnie ustawa ta, (u.d.i.p.), wprowadziła w art. 1 ust. 1 definicję "informacji publicznej", przez którą należy rozumieć "każdą informację o sprawach publicznych". Przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p. zawiera przykładowe wyliczenie rodzajów informacji publicznej podlegających udostępnieniu. Z dniem 1 stycznia 2015 r., a więc na dzień orzekania przez sąd, co jest istotne w sprawach bezczynności, przepis art. 13 ustawy z dnia 7 listopada 2014 r. o ułatwieniu wykonywania działalności gospodarczej (Dz. U. z 2014 r., poz. 1662) uzupełnił treść art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. "a" o tiret trzecie, zaliczając wprost treść orzeczeń sądów powszechnych, Sądu Najwyższego, sądów administracyjnych, sądów wojskowych, Trybunału Konstytucyjnego i Trybunału Stanu do kategorii danych publicznych. W poprzednim stanie prawnym w orzecznictwie nie było zgodności co do tego, że wyrok z uzasadnieniem stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 w związku z art. 6 pkt. 4 lit. "a" u.d.i.p. Z jednej strony przyjmowano, że należy on do kategorii "danych publicznych" w postaci dokumentów urzędowych, których "treść i postać" podlega udostępnieniu. Jednocześnie jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 6 ust. 2 u.d.i.p. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 17 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1811/10; 8 lutego 2011 r., sygn. akt I OSK 1938/10; 11 sierpnia 2011 r. sygn. akt I OSK 933/11 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z drugiej strony zauważano, że dokumenty urzędowe posiadają przymiot informacji publicznej, o ile zawierają dane publiczne. Z tego względu orzeczenia sądowe, jako dokumenty urzędowe, podlegają obowiązkowi udostępnienia jako informacje publiczne tylko w takim zakresie, w jakim zawierają one dane publiczne. Zakres udostępnienia dokumentu urzędowego (wyroku sądu) jest więc uzależniony od tego, w jakiej części dokument ten obrazuje dane publiczne (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, sygn. akt II SAB/Lu 366/14, publ. j.w., wydany w podobnych okolicznościach jak niniejsza sprawa, ze skargi tego samego podmiotu, na tle wniosku o udostępnienie wyroków z uzasadnieniami wydanych w sprawach cywilnych zarejestrowanych w Repertorium C pod symbolem 045, w sprawach dotyczących ustalenia istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa – art. 189 k.c.). O ile w poprzednim stanie prawnym obowiązującym do dnia 31 grudnia 2014 r. sąd przychyliłby się do stanowiska zajętego w przywołanym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, sygn. akt II SAB/Lu 366/14, to jednak zmiana art. 6 ust. 1 pkt 4 w lit. "a" poprzez dodanie tiret trzeciego, również w kontekście uzasadnienia tej noweli, usuwa wątpliwości w tej kwestii. Z uzasadnienia projektu zmiany ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (w art. 12 noweli) wynika, że "doprecyzowanie poprzez dodanie tiret trzeciego w art. 6 ust. 1 ust. 1 pkt 4 lit. "a" przyczyni się do wyeliminowania ewentualnych wątpliwości dotyczących uznawania orzeczeń sądów i trybunałów za informację publiczną. Dostępność orzeczeń przyczyni się do zapewnienia transparentności działania sądów i trybunałów oraz pozytywnie wpłynie na merytoryczny poziom wydawanych przez nie rozstrzygnięć, a także na poprawę stanu świadomości prawnej i pewności obrotu prawnego". W konsekwencji tej zmiany, w obowiązującym obecnie stanie prawnym nie budzi wątpliwości sądu, że żądane przez skarżącego informacje w postaci odpisów wyroków wraz z uzasadnieniem, w jakiejkolwiek kategorii spraw rozstrzyganych przez sąd powszechny, stanowią informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p., zatem wniosek skarżącego musi być uznany za wniosek o udostępnienie informacji publicznej, podlegający rozpoznaniu na zasadach określonych w tej ustawie, o ile nie zachodzą okoliczności wymienione w art. 1 ust. 2 u.d.i.p., na które w niniejszej sprawie organ się nie powołał. Natomiast rozważając aspekt podmiotowy sprawy należy zauważyć, że adresatami obowiązku udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, wymienione w art. 4 u.d.i.p. W szczególności są nimi organy władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.), do których niewątpliwie należy zaliczyć także prezesów sądów wszystkich szczebli, będących organami władzy sądowniczej, co znajduje też potwierdzenie w jednolitym i utrwalonym orzecznictwie sądowoadministracyjnym. W tych okolicznościach Prezes Sądu jest podmiotem obowiązanym do udostępnienia posiadanej przedmiotowej informacji publicznej. Udostępnienie informacji publicznej następuje w formie czynności materialno-technicznej. Powiadomienie o tym, że żądana informacja nie jest informacją publiczną następuje pismem, bez szczególnej formy. Obowiązek wydania decyzji administracyjnej ustawodawca przewidział w przypadkach, gdy żądana informacja jest informacją publiczną, lecz organ odmawia jej udostępnienia bądź zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania (zob. art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) – tj. gdy istnieją ustawowe podstawy do odmowy udostępnienia informacji publicznej (art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p), bądź przeszkody do jej udostępnienia w określony sposób lub w określonej formie (zob. art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). Istota niniejszej sprawy wymaga zauważenia, że na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej rozróżnia się informację publiczną "prostą" oraz "przetworzoną". O ile dostęp do informacji należących do pierwszej kategorii ma właściwie nieograniczony charakter – co wynika z przepisów art. 2 ust. 1 i 2 u.d.i.p., w świetle których każdemu przysługuje prawo dostępu do informacji publicznej, a od osoby wykonującej to prawo nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego, ani też stosować praktyk i procedur utrudniających dostęp do informacji publicznej, to już udostępnienie informacji publicznej "przetworzonej" wymaga wykazania po stronie wnioskodawcy, że jej uzyskanie jest "szczególnie istotne dla interesu publicznego" w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. W świetle tego przepisu nie wystarczy zatem, że uzyskanie informacji przetworzonej będzie dla interesu publicznego "istotne" – ma ono być dla tego interesu "szczególnie istotne". Przepis ten ma przeciwdziałać zalewowi wniosków zmierzających do uzyskania informacji przetworzonej dla realizacji celów "niepublicznych", np. prywatnych lub komercyjnych (por. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej, Komentarz, Warszawa 2012, uw. 1 do art. 3, s. 53). Celem u.d.i.p. nie jest bowiem zaspokajanie indywidualnych (prywatnych) potrzeb w postaci pozyskiwania informacji wprawdzie publicznych, lecz przeznaczonych dla celów handlowych, edukacyjnych, zawodowych itp. Takie informacje mogą być uzyskiwane na zasadach przyjętych dla danego rodzaju stosunków (zob. J. Drachal, Prawo do informacji publicznej w świetle wykładni funkcjonalnej [w:] Sądownictwo administracyjne gwarantem wolności i praw obywatelskich 1980–2005, s. 147). Jeżeli występowanie "szczególnie istotnego interesu publicznego" w uzyskaniu żądanej informacji nie wynika już z samej treści wniosku, organ winien wezwać wnioskodawcę do jego wykazania, z jednoczesnym zaznaczeniem, że dana informacja jest w jego ocenie informacją przetworzoną. Brak (niewykazanie przez wnioskodawcę pomimo wezwania) interesu publicznego powoduje, że należy wydać decyzję odmawiającą udostępnienia przetworzonej informacji publicznej, opartą na art. 16 ust. 1 u.d.i.p. (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 11 września 2012 r., sygn. akt I OSK 1015/12; z dnia 5 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 89/13; a także wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Warszawie, z dnia 17 maja 2005 r., sygn. akt II SA/Wa 481/05; w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 24 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Go 667/11; w Poznaniu, z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt II SA/Po 1060/12; z dnia 17 czerwca 2014 r., sygn. akt IV SA/Po 316/14, dostępne w CBOSA). Na tle przedstawionych okoliczności sprawy nie można zatem uznać, że wystosowanie do wnioskodawcy, w odpowiedzi na jego wniosek z dnia 23 września 2013 r. - pisma z dnia 15 października 2013 r. częściowo realizującego żądanie, z dołączonymi tylko wybranymi orzeczeniami spośród żądanych, z wyjaśnieniem, że realizacja tego wniosku w całości nie będzie możliwa "z uwagi na znaczny zakres informacji objętej wnioskiem, brak elektronicznej archiwizacji orzeczeń" – stanowiło właściwe załatwienie przez Prezesa Sądu tego wniosku. Należy podkreślić, że gdyby organ uznał, że realizacja przedmiotowego wniosku w całości wymagałaby znacznego nakładu sił i środków (organizacyjnych, finansowych, osobowych itp., co oznaczałoby w istocie przyjęcie informacji publicznej przetworzonej w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.), to organ winien najpierw wezwać wnioskodawcę do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu tej informacji, a następnie, w przypadku niewykazania tego interesu, wydać decyzje odmowną na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Jednak takich czynności i aktu organ nie podjął do daty wyroku, co czyni zasadnym zarzut bezczynności. Z kolei zastosowanie trybu przewidzianego w art. 14 ust. 2 u.d.i.p., na co powołuje się prezes sądu w odpowiedzi na skargę, kończy się decyzją o umorzeniu postępowania, której jednak organ nie wydał, wobec czego i z tej przyczyny nadal pozostaje w stanie bezczynności. Należy też wyjaśnić, że w postępowaniu wywołanym skargą na bezczynność kognicja sądu administracyjnego ogranicza się do badania, czy organ miał wynikający z przepisów prawa obowiązek wydania aktu lub czynności i czy dokonał tego w zakreślonym przez ustawodawcę terminie. W okolicznościach kontrolowanej sprawy bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oznacza to, że sąd nie był władny wiążąco rozstrzygnąć, czy żądane informacje stanowią informację publiczną przetworzoną, czy też nie. Ocena, że mamy do czynienia z informacją przetworzoną może być wyprowadzona z treści odpowiedzi organu na wniosek (pismo z dnia 15 października 2013 r.), jednak odmowa jej udostępnienia została dokonana przez prezesa sądu w niewłaściwym trybie, bez uprzedniego wezwania wnioskodawcy do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego i w niewłaściwej formie, pismem zamiast w drodze decyzji administracyjnej, o jakiej mowa w art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Sąd orzekający w niniejszej sprawie zatem jedynie na marginesie zauważa, że ustawodawca nie określił wprost kryteriów, które pozwalałyby na odróżnienie informacji prostej od informacji przetworzonej. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że informacją prostą jest informacja, którą podmiot zobowiązany może udostępnić w takiej formie, w jakiej ją posiada (z zachowaniem ewentualnych ograniczeń wynikających z art. 5 u.d.i.p.) – a więc informacja, której zasadnicza treść nie ulega zmianie przed jej udostępnieniem – z tym wszakże, dodawanym niekiedy, zastrzeżeniem, że jej wyodrębnienie ze zbiorów informacji (rejestrów, zbiorów dokumentów, akt postępowań itp.) nie jest związane z koniecznością poniesienia kosztów osobowych lub finansowych trudnych do pogodzenia z bieżącymi działaniami podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji (zob. np.: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 9 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 792/11, CBOSA; z dnia 12 grudnia 2012 r., sygn. akt I OSK 2149/12, CBOSA; tak też I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej, uw. 1 do art. 3, s. 49). Informacja prosta nie zmienia się w informację przetworzoną poprzez sam proces tzw. anonimizacji – polegający na usunięciu (unieczytelnieniu, np. zamazaniu, wykreśleniu, zakryciu itp.) z udostępnianego dokumentu określonych jego elementów, które pozwalałyby na identyfikację występujących w dokumencie osób fizycznych – bo czynność ta, jak się przyjmuje, polega jedynie na przekształceniu informacji, a nie jej przetworzeniu. Podobnie nie stanowi o przetworzeniu informacji sięganie do materiałów archiwalnych (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 792/11, CBOSA). Przyjmuje się z kolei, że informacja przetworzona jest jakościowo nową informacją, która w chwili złożenia wniosku nie istnieje w żądanej i ukształtowanej ostatecznie treści i postaci, chociaż jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu zobowiązanego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2012 r., sygn. akt I OSK 2149/12, CBOSA). Wytworzenie takiej informacji wymaga przeprowadzenia przez podmiot zobowiązany pewnych czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych w oparciu o posiadane materiały źródłowe (informacje proste). Takie określenie zasadniczych przypadków, w których ma się do czynienia z informacją przetworzoną, nie pozwala wykluczyć uznania, że niekiedy nawet suma informacji prostych może tworzyć informację przetworzoną. W pewnych przypadkach szeroki zakres wniosku, wymagający zgromadzenia, przekształcenia (zanonimizowania) i sporządzenia wielu kserokopii określonych dokumentów, może wymagać takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudniają wykonywanie przypisanych jemu zadań. Informacja wytworzona w ten sposób, pomimo że składa się z wielu informacji prostych będących w posiadaniu organu, powinna być uznana za informację przetworzoną, bowiem powstały w wyniku wskazanych wyżej działań zbiór nie istniał w chwili wystąpienia z żądaniem o udostępnienie informacji publicznej (tak też Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach: z dnia 9 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 792/11; z dnia 17 października 2006 r., sygn. akt I OSK 1347/05, CBOSA). Należy zatem ocenić, że Prezes Sądu, załatwiając jedynie częściowo i wybiórczo wniosek skarżącego z dnia 23 września 2013 r., dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu tego wniosku. Zgodnie bowiem z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem art. 13 ust. 2 u.d.i.p. oraz art. 15 ust. 2 u.d.i.p. (ten ostatni przepis dotyczy możliwości poboru opłaty na pokrycie kosztów udostępnienia żądanej informacji). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). W niniejszej sprawie wszystkie terminy ustawowe upłynęły bezskutecznie przed dniem wniesienia skargi. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 149 § 1 zdanie pierwsze ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zobowiązał Prezesa Sądu do załatwienia przedmiotowego wniosku w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z wyrokiem, ze stwierdzeniem jego prawomocności (pkt 1 sentencji wyroku). Na podstawie art. 149 § 1 zdanie drugie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2 sentencji wyroku). Sąd wziął pod uwagę, że prezes sądu nie pozostawił wniosku skarżącego bez odpowiedzi, lecz w części go załatwił, a niezałatwienie pozostałej części tego wniosku we właściwym trybie i formie nie wynikało z lekceważenia przepisów prawa, lecz raczej z błędnej ich interpretacji. Długi zaś okres bezczynności był też następstwem postawy samego wnioskodawcy, który po otrzymaniu pisma odpowiedzią na wniosek do dnia wystąpienia ze skargą nie okazał wobec organu swego niezadowolenia ze sposobu załatwienia jego wniosku, czym mógł tylko utwierdzić organ w błędnym przekonaniu, że udzielona odpowiedź była prawidłowa i dla wnioskodawcy satysfakcjonująca. Z tych też względów sąd nie uznał zasadności żądania skargi wymierzenia organowi grzywny, co uzasadniało oddalenie skargi w tym zakresie (pkt 3 sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło