I SA/Gd 543/15
WyrokWSA w Gdańsku2015-07-07
Skład orzekający: Sławomir Kozik, Marek Kraus, Krzysztof Przasnyski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy faktury VAT dokumentujące sprzedaż towarów, które nie odzwierciedlają faktycznego zdarzenia gospodarczego, rodzą obowiązek zapłaty podatku VAT na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy o VAT?Ratio decidendi
Sąd uznał, że faktury VAT, które nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, nie rodzą obowiązku opodatkowania sprzedaży na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 19 ust. 1 i art. 29 ust. 1 ustawy o VAT. Jednakże, zgodnie z art. 108 ust. 1 ustawy o VAT, wystawienie takiej faktury z wykazanym podatkiem VAT obliguje wystawcę do jego zapłaty, co stanowi implementację przepisów dyrektyw unijnych.Stan faktyczny
Spółka "A" Sp. z o.o. wystawiła dwie faktury VAT na sprzedaż zapłonników SmartLamp SL-150. Organy podatkowe uznały, że transakcje te nie odzwierciedlają faktycznych zdarzeń gospodarczych, wskazując na powiązania osobowe między stronami, brak dowodów na rzeczywisty transport i odbiór towaru przez zagranicznego nabywcę oraz ustalenia z postępowania wobec kontrahenta spółki. W konsekwencji organy nałożyły na spółkę obowiązek zapłaty VAT z tytułu wystawienia "pustych" faktur na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy o VAT. Spółka wniosła skargę do WSA, kwestionując ustalenia organów i twierdząc, że transakcje były rzeczywiste.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędziowie Sędzia WSA Marek Kraus (spr.), Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Marzena Cybulska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 7 lipca 2015 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 23 stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za luty 2011 rok oddala skargę.
1.Zaskarżoną decyzją z dnia 23 stycznia 2015 r. Dyrektor Izby Skarbowej działając na podstawie art. 233 §1 pkt 1 w zw. z art. 220 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz.U. z 2012r., poz. 749 ze zm.) dalej jako "Ordynacja podatkowa" lub "O.p." oraz art. 5 ust. 1, art. 7 ust.1, art. 19, art. 29 ust. 1, art. 41 ust. 1, art. 86 ust.2 pkt 1a, art. 99 ust. 12, art. 103 ust.1, art. 108 ust 1, art. 109 ust.3 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz.535 ze zm.) – dalej jako "ustawa o VAT" po rozpatrzeniu odwołania A Sp. z o.o. z siedzibą w G. – dalej jako "Skarżąca" lub "Spółka" od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 21 sierpnia 2014r. określającej Skarżącej w podatku od towarów i usług za luty 2011 r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w kwocie 37.393,- zł oraz na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy o VAT kwotę do zapłaty podatku od towarów i usług z tytułu wystawienia faktur VAT z dnia 3 lutego 2011 r. i z dnia 16 lutego 2011 r. w łącznej kwocie 21.850,- zł, utrzymał zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy.
2. Rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego sprawy:
W złożonej w dniu 23 marca 2011 r. w zakresie podatku od towarów i usług deklaracji VAT-7 za luty 2011r. Spółka wykazała m.in. podatek należny, podatek naliczony do odliczenia oraz nadwyżkę podatku naliczanego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy.
Na podstawie upoważnienia z dnia 29 września 2011 r. pracownicy Urzędu Skarbowego przeprowadzili u Skarżącej kontrolę w zakresie prawidłowości rozliczenia z budżetem państwa z tytułu podatku od towarów i usług za luty 2011r.
W dniu 17 października 2011r. Spółka złożyła korektę deklaracji podatkowej VAT-7 za luty 2011 r. uwzględniając stwierdzone podczas kontroli nieprawidłowości po stronie podatku naliczonego.
W dniu 17 października 2012r. do Naczelnika Urzędu Skarbowego wpłynęła ostateczna decyzja z dnia 20 lipca 2012r. wydana przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w zakresie rozliczenia Spółki z o.o. B w podatku od towarów i usług za luty 2011r. Następnie w dniu 6 grudnia 2012r. wpłynęły materiały dowodowe stanowiące podstawę do wydania w/w decyzji.
Postanowieniem z dnia 23 stycznia 2013r. Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął wobec Skarżącej postępowanie podatkowe w zakresie prawidłowości rozliczenia z budżetem państwa z tytułu podatku od towarów i usług za luty 2011r.
W następstwie analizy materiału dowodowego zebranego w toku przeprowadzonego postępowania podatkowego, organ I instancji uznał, że dwie faktury VAT z dnia 3 lutego 2011 r. i z dnia 16 lutego 2011 r.) wystawione przez Skarżącą dla Spółki z o.o. B za sprzedaż zapłonników SmartLamp SL-150 nie odzwierciedlają faktycznych zdarzeń gospodarczych.
Na podstawie akt sprawy organ I instancji ustalił, iż w/w zapłonniki (zakupione od Skarżącej) Spółka z o.o. B sprzedała C UK Ltd. (GB). Jednocześnie Naczelnik Urzędu Skarbowego stwierdził, że od "zakupu" przez B do "sprzedaży" na rzecz C UK Ltd. - faktycznie towarem dysponowała Skarżąca, która nie posiada dokumentu potwierdzającego wydanie towaru bezpośrednio Sp. z o.o. B, nie dokonywała też transakcji z C UK Ltd.
W konsekwencji, w ocenie Naczelnika Urzędu Skarbowego , Spółka nie dokonała w/w sprzedaży dla Spółki z o.o. B.
Wobec powyższego Skarżąca zobowiązana jest do zapłaty podatku VAT za luty 2011 r. wynikającego z w/w faktur w łącznej kwocie 21.850,-zł, w trybie art. 108 ust. 1 ustawy o VAT.
Uwzględniając powyższe ustalenia Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał w dniu 28 maja 2013r. decyzję, w której określił Spółce w podatku od towarów i usług za luty 2011 r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w kwocie 39.091,- zł (tj. o 21.850,- zł więcej niż Spółka wykazała w złożonej w dniu 17 października 2011 r. korekcie deklaracji VAT-7 za ten miesiąc) oraz na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy o VAT, kwotę do zapłaty podatku od towarów i usług z tytułu wystawienia w/w faktur VAT w łącznej kwocie 21.850,- zł.
3. W odwołaniu od decyzji Naczelnika Skarbowego z dnia 28 maja 2013r. Skarżąca wniosła o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania podatkowego, albowiem w jej ocenie, decyzja ta została wydana z naruszeniem:
- art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 19 ust.1, art. 29 ust.1, art.106 ust.1 i art. 108 ust.1 ustawy o VAT,
- art. 122, 187 § 1 i 191 Ordynacji podatkowej.
4. Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia 18 listopada 2013 r., uchylił w/w decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 28 maja 2013r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ, gdyż rozstrzygnięcie sprawy wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części.
Organ odwoławczy stwierdził bowiem, że niemożliwym jest ustalenie stanu faktycznego w zakresie rozliczenia Spółki w podatku od towarów i usług za luty 2011 r. ponieważ zebrany materiał dowodowy jest niekompletny tj. nie zawiera niezbędnych informacji dotyczących zasadności podstawy ustalenia wysokości przysługującego Spółce w tym miesiącu podatku naliczonego do odliczenia z uwzględnieniem wcześniejszego okresu rozliczeniowego (stycznia 2011 r.), a poza sporem jest, że taki element był wykazany w rozliczeniu podatku od towarów i usług za w/w miesiąc.
5. Naczelnik Urzędu Skarbowego, w celu zweryfikowania wykazanej w deklaracji VAT-7 za luty 2011 r. kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym z przeniesienia ze stycznia 2011 r. wydał w dniu 17 stycznia 2014r. upoważnienie nr do przeprowadzenia u Skarżącej kontroli w zakresie prawidłowości rozliczenia z budżetem państwa z tytułu podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od października 2010 r. do stycznia 2011 r. Protokół z tej kontroli został podpisany w dniu 10 lutego 2014r.
W dniu 24 marca 2014r. Spółka złożyła korekty deklaracji podatkowych VAT-7 za miesiące od października 2010r. do stycznia 2011r. uwzględniające ustalenia przedmiotowej kontroli. W konsekwencji Spółka w deklaracji VAT-7 za styczeń 2011 r. określiła nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w kwocie: 17.550,-zł.
Ponadto Spółka złożyła korekty deklaracji VAT-7 za luty 2011r. tj. w dniu 11 września 2013r. oraz 24 marca 2014r. Korekty te nie zostały jednak uznane za skuteczne z uwagi na treść przepisów art. 81b § 1 i art. 81 b § 2 Ordynacji podatkowej - oraz wszczęcie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w dniu 28 stycznia 2013r. postępowania podatkowego wobec Skarżącej w sprawie prawidłowości rozliczenia z budżetem państwa z tytułu podatku od towarów i usług za luty 2011r
W ramach prowadzonego ponownie postępowania organ I instancji sporządził protokół badania ksiąg, w którym uznał prowadzoną przez Spółkę za luty 2011 r. ewidencję zakupów towarów i usług za wadliwą, a ewidencję sprzedaży towarów i usług za nierzetelną.
Wadliwość rejestru zakupu polegała na zaniżeniu wartości podatku naliczonego o kwotę 148,- zł (60% z 246,66 zł) z uwagi na nieujęcie w ewidencji faktury VAT nr 3/2011 z dnia 22 lutego 2011r., wystawionej przez " D" Ł. K. za najem (leasing) samochodu osobowego.
Natomiast nierzetelność rejestru sprzedaży polegała na zawyżeniu wartości podatku należnego o łączną kwotę 21.850,- zł z uwagi na zewidencjonowanie kwot podatku z w/w dwóch faktur sprzedaży, które w ocenie organu nie dokumentują faktycznie wykonanych czynności.
W konsekwencji Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z dnia 21 sierpnia 2014r. określił Spółce w podatku od towarów i usług za luty 2011 r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w kwocie 37.393,- zł (podczas gdy w deklaracji VAT-7 Strona wykazała kwotę 17.241,-zł) oraz na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy o VAT kwotę do zapłaty podatku od towarów i usług z tytułu wystawienia 2 w/w faktur VAT w łącznej kwocie 21.850,- zł.
6. Pismem z dnia 8 września 2014r. Spółka złożyła odwołanie od w/w decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego zarzucając naruszenie:
- art. 5 ust.1 pkt 1. art. 19 ust.1, art. 29 ust.1 i art. 108 ust.1 ustawy o VAT,
- art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej.
Zarzucając powyższe Skarżąca wniosła o uchylenie wskazanej decyzji w całości i umorzenie postępowania podatkowego.
Uzasadniając odwołanie Skarżąca podniosła, iż podstawą uznania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego za fikcyjne transakcje sprzedaży towarów było przyjęcie przez organ I instancji ustaleń dokonanych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w postępowaniu podatkowym prowadzonym wobec kontrahenta Spółki tj. B Sp. z o.o. Z takim stanowiskiem Spółka nie zgadza się, ponieważ transakcja udokumentowana w/w fakturami miała miejsce i znajduje to potwierdzenie w materiale dowodowym zebranym przez organ podatkowy w trakcie kontroli podatkowej przeprowadzonej w Spółce (Spółka jest producentem urządzeń SmartLamp, wystawiła w/w faktury dokumentujące sprzedaż dla B Sp. z o.o., ujęła te faktury w rejestrze sprzedaży i rozliczyła w deklaracji VAT-7 za luty 2011r., a także otrzymała na swoje konto bankowe zapłatę za sprzedany towar od w/w nabywcy).
To, że Spółka nie stosuje dokumentów magazynowych typu WZ i wydanie towaru następuje na podstawie faktury oraz, że towar jest wysyłany bezpośrednio z magazynu do klienta wskazanego przez kontrahenta nie może stanowić argumentu na potwierdzenie tezy, że nie było transakcji dostawy. To w jaki sposób podmiot gospodarczy organizuje sobie sprzedaż nie może rzutować na rzetelność transakcji, szczególnie jeśli stosowane przez ten podmiot zasady nie są sprzeczne z prawem.
Skarżąca powołując się na treść art. 5 ust, 1 pkt 1 oraz art. 7 ust. 1 ustawy o VAT stwierdziła, że zaistniały więc wszystkie warunki pozwalające na opodatkowanie transakcji dostawy. Bezzasadnym jest zatem wyłączenie dostawy udokumentowanej w/w fakturami z rejestru VAT sprzedaży za luty 2011 r. oraz pomniejszenie wartości sprzedaży i podatku należnego wykazanych w deklaracji VAT 7 za luty 2011 r. i opodatkowanie wystawienia tychże faktur w trybie art. 108 ust. 1 ustawy o VAT.
Zdaniem Skarżącej w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z rzeczywistą transakcją nabycia towarów - towary objęte fakturami istniały, transakcja była zawarta pomiędzy dwoma istniejącymi, zarejestrowanymi podatnikami VAT, wystawiono dokument, w którym podano przedmiot dostawy i wartości nie negowane przez strony, towary były przedmiotem dalszego obrotu o czym świadczy potwierdzenie otrzymania urządzeń przez finalnego odbiorcę (Gmina (...)) i wreszcie nastąpiła rzeczywista, potwierdzona przelewem bankowym płatność za dostawy. Nie ma więc mowy o "pustych" fakturach, a zatem nie ma tu zastosowania w/w przepis art. 108 ust. 1 ustawy o VAT. Natomiast wobec stwierdzonego faktu dostawy towarów pomiędzy Skarżącą a B Sp. z o.o. mają - w ocenie Spółki - bez wątpienia zastosowanie przepisy art. 5 ust.1 pkt 1, art. 19 ust.1, art. 29 ust.1 i art. 106 ust.1 ustawy o VAT.
7. Decyzją z dnia 23 stycznia 2015 r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że przedłożone przez Skarżącą w toku postepowania dokumenty nie stanowią dowodu potwierdzającego sprzedaż przez Spółkę na rzecz kontrahenta towaru wykazanego na w/w dwóch fakturach VAT, ponieważ dowody przelewu dokumentują jedynie okoliczność przekazania określonej kwoty w formie bezgotówkowej pomiędzy określonymi rachunkami bankowymi, natomiast nie stanowią dowodu na rzeczywistą treść czynności prawnej, której dotyczą.
Brak ubezpieczenia przesyłki i przewożenie towaru samolotem w bagażu osobistym nie jest procedurą zwyczajowo przyjętą w obrocie gospodarczym pomiędzy kontrahentami, ponadto zachowanie takie nie leży w interesie przedsiębiorcy, który w danym przypadku nie dysponuje ani stosownym zabezpieczeniem ani dokumentami jednoznacznie potwierdzającymi określoną dostawę.
Fakt, że Spółka ujęła w/w sporne faktury VAT w rejestrze sprzedaży i deklaracji VAT - 7 za luty 2011 r. nie potwierdza, że Spółka z o.o. B nabyła od Skarżącej przedmiotowy towar.
Dyrektor Izby Skarbowej uznał za nieracjonalne wyjaśnienia W. G. występującego jako pełnomocnik Spółki, w których wskazał, że Spółka zawarła z nim umowę w formie ustnej na dostawę towaru do Anglii, natomiast dostawa towaru potwierdzona fakturą nr 081/2011 odbyła się bezpośrednio z magazynu Spółki do klienta w Anglii za pośrednictwem linii lotniczych, towar nadano jako bagaż dodatkowy do biletu lotniczego, dostawa na lotnisko odbyła się transportem prywatnym. Dostawa towaru potwierdzona fakturą została zrealizowana za pośrednictwem firmy kurierskiej UPS, z magazynu w G. do klienta w Anglii.
Zdaniem organu II instancji trudno mówić, że Skarżąca wybierając wskazaną formę ("ustną") zawierania umów podjęła odpowiednie kroki i dochowała należytej staranności w celu zabezpieczenia swoich interesów. Brak także odpowiedniego dowodu, iż taka umowa miała rzeczywiście miejsce.
Ponadto organ odwoławczy stwierdza, że ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wynika, iż W. G. pełnił/pełni szereg funkcji zarówno w Spółce Skarżącej, jak i w Spółce B, tj. był udziałowcem Spółki; Członkiem Zarządu, Wiceprezesem Zarządu, pełnomocnikiem do reprezentowania Spółki: osobą, z którą Spółka B zawarła ustną umowę na dostawę do Wielkiej Brytanii towaru, osobą biorącą czynny udział w kontroli podatkowej prowadzonej w Spółce B i wskazaną do udzielania informacji w sprawach związanych z zakresem kontroli, osobą umocowaną do wystawiania i podpisywania w imieniu Spółki faktur VAT. Dodatkowo, organ odwoławczy stwierdził, że fakturę VAT z dnia 16 lutego 2011r. wystawił i podpisał W. G., a także podpisał tę fakturę również po stronie odbiorcy.
Dokonując analizy zgromadzonego materiału Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził również, iż W. G. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą "W. G. " zawarł w dnu 17 maja 2010 r. ze Spółką Umowę o świadczenie usług przedstawicielstwa i doradztwa handlowego. Z akt sprawy wynika także, iż W. G. wystawił w dniu 7 lutego 2011r. dwie faktury VAT tytułem: Zapłata do umowy z dnia 17-05-2010 roku, na łączną kwotę brutto: 30.368,70 zł. Spółka okazała także bankowe potwierdzenia wykonania operacji, z których wynika, iż przelała w dniach 11, 16, 17, 21, 23, 28 lutego i 8 marca 2011r. na rzecz W. G. łączną kwotę 30.640,- zł.
Zdaniem organu skoro z w/w umowy wynika, że W. G. był przedstawicielem handlowym Spółki m.in. w zakresie pozyskiwania klientów, przy czym przedstawicielstwo to nie ograniczało się jedynie do działania na terytorium Polski, jak również to, że w świetle składanych wyjaśnień, uczestniczył on czynnie w przewozie zapłonników SmartLamp SL-150 poza terytorium RP - w ocenie organu II instancji potwierdza brak racjonalnego uzasadnienia (w tym ekonomicznego) do angażowania i dokonywania sprzedaży przedmiotowych towarów na rzecz B.
Reasumując powyższe Dyrektor Izby Skarbowej nie zgodził się z zarzutami i argumentami Strony odnoszącymi się do naruszenia prawa materialnego tj. art.5 ust 1 pkt 1, art. 19 ust.1, art. 29 ust.1 i art. 106 ust.1 ustawy o VAT, ponieważ wystawione przez Spółkę w/w dwie faktury VAT nie dokumentują rzeczywistych transakcji, zatem w świetle w/w art.5 ustawy wykazana na tych fakturach sprzedaż nie podlega opodatkowaniu. Tym samym nie powstał obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług o którym mowa w art. 19 ustawy, a w konsekwencji nie było możliwe określenie podstawy opodatkowania o której stanowi art. 29 ust. 1 ustawy. A zatem u Skarżącej nie wystąpił obrót oraz podatek należny, a w konsekwencji w związku z wystawieniem tzw. "pustych" faktur VAT zawyżony został podatek należny na łączną kwotę 21.850,- zł. Wskutek powyższego, należało obniżyć podatek należny o wskazaną kwotę. Natomiast obowiązek zapłaty podatku z wystawionej faktury wynika z art. 108 ust. 1 ustawy o VAT.
Rozwiązanie, jakie ustawodawca przyjął w art. 108 ustawy o VAT stanowi implementację art. 21.1 (d) VI Dyrektywy, a od dnia 1 stycznia 2007r. ma swoje odzwierciedlenie w art. 203 Dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE L 347 z dnia 11 grudnia 2006r.).
Odnośnie odliczenia w skutecznie złożonej deklaracji VAT-7 za luty 2011r. podatku naliczonego w łącznej kwocie 1.698,- zł, Dyrektor Izby Skarbowej potwierdził rozstrzygniecie organu I instancji w przedstawionym zakresie.
Reasumując, organ stwierdził, że przeprowadzone postępowanie podatkowe oraz dokonana ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego, wbrew temu co podnosi Skarżąca nie narusza zasad Ordynacji podatkowej w tym wymienionych w przepisach art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej. Nie doszło także do naruszenia przepisów prawa materialnego tj. art. 5 ust.1 pkt 1, art. 19 ust.1, art. 29 ust.1i art. 108 ust.1 ustawy o VAT, co zostało powyżej w sposób wyczerpujący uzasadnione.
8. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Spółka zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 23 stycznia 2015r., i wniosła o jej uchylenie w całości oraz zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania.
Wnioskując o powyższe Skarżąca zarzuciła przedmiotowej decyzji naruszenie następujących przepisów:
- art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 7 ust 1, art. 19 ust. 1, art. 29 ust. 1 i art.108 ust. 1 ustawy o VAT,
- art. 120, 121 § 1, 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej.
Uzasadniając skargę Skarżąca sformułowała zarzuty, które w swojej istocie stanowią powielenie zarzutów zawartych w odwołaniu od decyzji organu I instancji oraz stanowią polemikę z ustaleniami organu odwoławczego zawartymi w zaskarżonej decyzji.
W obszernym uzasadnieniu Skarżąca stwierdziła, że organy podatkowe obu instancji wydając decyzje nie wykazały, że zaistniały jakieś okoliczności obiektywne czy subiektywne, które uniemożliwiłyby Spółce wyprodukowanie przedmiotowych urządzeń w odpowiedniej ilości. W tej sytuacji poza sporem znajduje się kwestia posiadania przez Spółkę przedmiotu dostawy.
Skarżąca wskazała, że transakcja dostawy została zawarta pomiędzy dwoma podmiotami gospodarczymi, zarejestrowanymi podatnikami VAT, prowadzącymi księgi rachunkowe zgodnie z zasadami określonymi w przepisach ustawy o rachunkowości. Były to podmioty realnie istniejące, posiadające swoje siedziby i zarządy. Poza sporem jest zatem legalność stron transakcji sprzedaży/zakupu.
Skarżąca wyjaśniła, że na udokumentowanie transakcji dostawy wystawiła swojemu kontrahentowi B Sp. z o.o. sporne faktury sprzedaży dokumentujące w obu przypadkach dostawy towaru: "Zapłonnik SmartLamp SL-150 rev.2-2" określone odpowiednimi symbolami liczbowymi i literowymi. Obie faktury wystawione zostały zgodnie z zasadami określonymi przepisami rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008r w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur (...) a w szczególności zawierały cenę za towar określoną w PLN, co dowodzi, że zgodnym zamiarem stron transakcji była odpłatna dostawa towarów. Obie faktury zostały ujęte w księgach Spółki, co zostało potwierdzone w trakcie kontroli podatkowej przeprowadzonej w Spółce. Za obie faktury Spółka otrzymała zapłatę (dowody w aktach sprawy). Kontrola przeprowadzona w B Sp. z o.o. potwierdziła ujęcie w/w faktur w księgach nabywcy, potwierdziła też dokonanie zapłaty za towar. Nie ma zatem sporu co do istnienia transakcji pomiędzy jej stronami.
W ocenie Skarżącej, kwestie związane z dostawą przedmiotowego towaru do Wielkiej Brytanii pozostają bez wpływu na transakcję między Skarżącą, a jej kontrahentem.
Zdaniem Skarżącej w przedmiotowej sprawie zaistniały wszystkie warunki pozwalające na opodatkowanie transakcji dostawy na zasadach określonych w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, zatem bezzasadnie organy wyłączyły dostawę udokumentowaną przedmiotowymi fakturami VAT z rejestru VAT sprzedaży za luty 2011 r. i pomniejszyły wartość sprzedaży i podatku należnego wykazanego w deklaracji VAT-7 za luty 2011 r. i opodatkowały samo wystawienie faktury w trybie art. 108 ust 1 ustawy o VAT.
9. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
10.1. Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ), zwanej dalej w skrócie ,,p.p.s.a.’’, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem.
W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w art. 247 ustawy Ordynacja podatkowa (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Należy nadto wskazać, iż w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, jakkolwiek nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie.
10.2. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się stwierdzenia, czy faktury VAT z dnia 3 lutego 2011 r. i z dnia 16 lutego 2011 r. wystawione przez Skarżącą dla Spółki z o.o. B dokumentujące sprzedaż zapłonników SmartLamp SL-150 odzwierciedlają faktyczne zdarzenie gospodarcze.
W ocenie organów podatkowych powyższe faktury nie dokumentują rzeczywistych transakcji, zatem w świetle art. 5 ustawy o VAT wykazana w tych fakturach sprzedaż nie podlega opodatkowaniu. Tym samym nie powstał obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług o którym mowa w art. 19 ustawy, a w konsekwencji nie było możliwe określenie podstawy opodatkowania o której stanowi art. 29 ust. 1 ustawy.
Natomiast obowiązek zapłaty podatku w związku z wystawieniem tzw. "pustych" faktur VAT wynika z art. 108 ust. 1 ustawy o VAT.
Zdaniem strony skarżącej ww. faktury dokumentujące sprzedaż zapłonników SmartLamp SL-150 odzwierciedlają faktyczne zdarzenie gospodarcze i winny podlegać opodatkowaniu na zasadzie art. 5 ust.1 pkt 1,art. 19 ust. 1 i art. 29 ust. 1 ustawy o VAT.
10.3. Należy wskazać, że stosownie do art. 108 ust. 1 ustawy o VAT w przypadku gdy osoba prawna, jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej lub osoba fizyczna wystawi fakturę, w której wykaże kwotę podatku, jest obowiązana do jego zapłaty. Wskazany przepis art. 108 ustawy o VAT stanowi implementację art. 21 ust. 1 lit. d) VI Dyrektywy, zgodnie z którym każda osoba, która wykaże VAT na fakturze jest zobowiązana do jego zapłaty. Powołany przepis na mocy art. 1 pkt 4 dyrektywy Rady 2000/65/WE z dnia 17 października 2000 r. zmieniającej dyrektywę 77/388/EWG w odniesieniu do określenia osoby odpowiedzialnej za zapłatę podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE z dnia 21 października 2000 r. Nr L 269, s. 44 i nast.) z dniem 21 października 2000 r. zastąpił przepis art. 21 ust. 1 lit. c) VI Dyrektywy o tej samej treści. Natomiast z dniem 1 stycznia 2007 r. znalazł swoje odzwierciedlenie w treści art. 203 dyrektywy 112, zgodnie z którym każda osoba, która wykazuje VAT na fakturze jest zobowiązana do zapłaty VAT.
Należy pamiętać, że faktury wystawiane przez podatników VAT pełnią fundamentalną rolę na gruncie tego podatku. Nie są one tylko zwykłym dokumentem służącym dokumentacji transakcji oraz będącym podstawą do jej zaksięgowania w księgach stron tej transakcji. Wystawienie faktury może mieć (i często ma) wpływ na powstanie obowiązku podatkowego oraz faktura stanowi podstawę dla nabywcy towaru lub usługi do odliczenia podatku naliczonego (por. A. Bartosiewicz, R. Kubacki, Komentarz do art. 106 ustawy o podatku od towarów i usług [w:] VAT. Komentarz, publ. LEX).
Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: TSUE) orzekł, że zgodnie z ww. przepisem każdy, kto wyszczególnia VAT na fakturze jest zobowiązany do jego zapłaty. W szczególności podmiot taki jest zobowiązany do zapłaty VAT wyszczególnionego na fakturze niezależnie od obowiązku zapłaty tego podatku z tytułu transakcji podlegającej opodatkowaniu (zob. wyrok TSUE w sprawie Stadeco, C-566/07, EU:C:2009:380, pkt 26 i przytoczone tam orzecznictwo; Stroy Trans, C-642/11, EU:C:2013:54, pkt 29).
Ponadto orzecznictwo TSUE wskazuje na to, że podstawowym elementem, który decyduje o zapłacie VAT wykazanego na fakturze jest istnienie ryzyka jakichkolwiek strat wpływów dla budżetu państwa, wynikającego z faktu, że podatek, który został wykazany na fakturze wprowadzonej do obrotu gospodarczego może być następnie odliczony przez jej odbiorcę (por. m.in. wyrok TS w sprawie: Bernhard Langhorst, C-141/96, EU:C:1997:417, pkt 20; Komisja Europejska przeciwko Republice Federalnej Niemiec, C-427/98, EU:C:2002:581, pkt 41; Schmeink & Cofreth AG & Co. KG, C-454/98, EU:C:2000:469, pkt 57; Stroy Trans, EU:C:2013:54, pkt 32).
Podkreślenia wymaga, że w rozpoznawanej sprawie czynności procesowe organów były nakierowane na wyjaśnienie, czy wynikająca z faktur wystawionych przez Skarżącą dostawa towarów polegająca na wysłaniu prosto z magazynu sprzedawcy do kontrahenta nabywcy w Wielkiej Brytanii, została faktycznie wykonana na rzecz spółki B. Uściślając, organy zmierzały do ustalenia, czy w/w faktury i powiązane z nimi dowody zapłaty (przelewy bankowe) odpowiadają rzeczywistości.
Wbrew bowiem stanowisku skarżącej, faktury i przelewy bankowe nie stanowią dowodów, których treści nie można zakwestionować innymi dowodami w następstwie dokonanych w ramach postępowania podatkowego ustaleń, zmierzających do stwierdzenia prawdy materialnej. Prawidłowość materialno - prawna faktury zachodzi bowiem, jeżeli odzwierciedla ona prawdziwe zdarzenia gospodarcze. Tym samym, nie będzie można uznać za prawidłową fakturę, gdy - sprzecznie z jej treścią - wykazuje ona zdarzenie gospodarcze, które w ogóle nie zaistniało, bądź zaistniało w innych rozmiarach, albo pomiędzy innymi podmiotami.
10.4. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że bezsporne jest, iż Skarżąca zajmuje się produkcją urządzeń SmartLamp SL-150.
Jak wynika z wyjaśnień W. G. reprezentującego Skarżącą, Spółka zawierała umowy z B na sprzedaż i dostawę produktów SmartLamp 150 w formie ustnej.
Ponadto W. G. wskazał, że Spółka zawarła z nim umowę w formie ustnej na dostawę towaru do Anglii, a dostawa towaru potwierdzona fakturą odbyła się bezpośrednio z magazynu Spółki do klienta w Anglii za pośrednictwem linii lotniczych, towar nadano jako bagaż dodatkowy do biletu lotniczego, dostawa na lotnisko odbyła się transportem prywatnym. Dostawa towaru potwierdzona fakturą została zrealizowana za pośrednictwem firmy kurierskiej UPS, z magazynu w G.i do klienta w Anglii.
Organy podatkowe kwestionując rzetelność deklarowanych transakcji wskazały na ustalenia dotyczące kontrahenta Skarżącej spółki z o.o. B.
Jak wynika z włączonych do niniejszej sprawy materiałów w związku z przeprowadzonym postępowaniem wobec B sp. z o.o., Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego ostateczną decyzją z dnia 20 lipca 2012 r. zakwestionował wewnątrzwspólnotową dostawę towarów ( WDT ) pomiędzy tym podmiotem, a podmiotem brytyjskim C UK Ltd. W postępowaniu tym stwierdzone zostało, że ww. spółka nie przedstawiła dowodów potwierdzających dokonanie WDT do kontrahenta brytyjskiego. Jak wynika z informacji uzyskanych od władz administracji Wielkiej Brytanii spółka brytyjska nie przedłożyła deklaracji VAT od kwietnia 2010r., obecnie został złożony wniosek o wykreślenie spółki z rejestru, a reprezentujący spółkę oświadczył, że nie nabył towarów w ramach WNT od podmiotu polskiego.
W ocenie Sądu organy podatkowe dokonując oceny rzetelności wykazanych transakcji zasadnie wskazały również na powiązania osobowe pomiędzy Skarżącą, a jej kontrahentem. Należy zauważyć, że ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wynika, iż W. G. pełnił szereg funkcji zarówno w Spółce Skarżącej, jak i w Spółce B, tj. był udziałowcem Skarżącej; członkiem zarządu, następnie Wiceprezesem Zarządu, pełnomocnikiem do reprezentowania Spółki: osobą, z którą Spółka B zawarła ustną umowę na dostawę do Wielkiej Brytanii towaru, osobą biorącą czynny udział w kontroli podatkowej prowadzonej w Spółce B i wskazaną do udzielania informacji w sprawach związanych z zakresem kontroli, osobą umocowaną do wystawiania i podpisywania w imieniu Spółki faktur VAT. Ponadto fakturę VAT z dnia 16 lutego 2011r. wystawił i podpisał W. G., a także podpisał tę fakturę również po stronie odbiorcy.
Ponadto W. G. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą "W. G. " zawarł w dnu 17 maja 2010 r. ze Spółką umowę o świadczenie usług przedstawicielstwa i doradztwa handlowego.
W ocenie Sądu organy podatkowe prawidłowo wskazały, że skoro z w/w umowy wynika, że W. G. był przedstawicielem handlowym Spółki m.in. w zakresie pozyskiwania klientów, przy czym przedstawicielstwo to nie ograniczało się jedynie do działania na terytorium Polski, jak również to, że w świetle składanych wyjaśnień, uczestniczył on czynnie w przewozie zapłonników SmartLamp SL-150 poza terytorium RP do odbiorcy zagranicznego– to brak racjonalnego uzasadnienia (w tym ekonomicznego) do dokonywania sprzedaży towarów na rzecz spółki z o.o. B, której celem powstania jak wynika ze złożonego odwołania strony skarżącej była dystrybucja na rynek krajowy i zagraniczny urządzeń elektrotechnicznych, w tym produkowanych przez Skarżącą.
Zdaniem Sądu organ zasadnie uznał, że niewiarygodne są wyjaśnienia W. G. , w których wskazał, że Spółka zawarła z nim umowę w formie ustnej na dostawę towaru do Anglii. Z wyjaśnień tych wynika, że dostawa towaru potwierdzona fakturą odbyła się bezpośrednio z magazynu Spółki do klienta w Anglii za pośrednictwem linii lotniczych. Natomiast dostawa towaru potwierdzona fakturą została zrealizowana za pośrednictwem firmy kurierskiej UPS, z magazynu w G. do klienta w Anglii.
Należy zauważyć, że przedłożone dokumenty lotnicze oraz dokumenty przewozowe z firmy kurierskiej nie potwierdzają, że przedmiotem przewozu był towar - urządzenia elektrotechniczne produkowane przez Skarżącą. Tym samym w trakcie przeprowadzonego postepowania strona nie przedłożyła dokumentów, z których wynika, że towar którego dotyczą zakwestionowane faktury został przesłany i odebrany przez odbiorcę zagranicznego.
Organy zasadnie wskazały, że przewóz towaru samolotem w bagażu osobistym jak i brak dokumentów potwierdzających, że wskazany konkretnie określony towar został nadany bądź przewieziony, a następnie odebrany przez odbiorcę nie jest procedurą zwyczajowo przyjętą w obrocie gospodarczym.
Mając na względzie przedstawione okoliczności faktyczne, w szczególności brak dowodów potwierdzających przewóz i odbiór towaru udokumentowanego zakwestionowanymi fakturami przez odbiorcę zagranicznego, powiązania osobowe pomiędzy Skarżącą , a jej kontrahentem, w tym uczestnictwo w spornych transakcjach W. G. po stronie zarówno sprzedającego jak i kupującego, ustalenia dokonane w postępowaniu podatkowym prowadzonym wobec spółki o.o. B wskazujące na brak wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów pomiędzy tym podmiotem, a podmiotem brytyjskim C UK Ltd. organy podatkowe zasadnie przyjęły, że czynności udokumentowane ww. spornymi fakturami nie mają potwierdzenia w rzeczywistym obrocie gospodarczym, zatem w świetle art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT wykazana w tych fakturach sprzedaż nie podlega opodatkowaniu.
Tym samym nie powstał obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług, o którym mowa w art. 19 ust. 1 ustawy, a w konsekwencji nie było możliwe określenie podstawy opodatkowania, o której stanowi art. 29 ust. 1 ustawy.
Natomiast obowiązek zapłaty podatku z wystawionej faktury wynika z powołanego powyżej art. 108 ust. 1 ustawy o VAT.
W związku z powyższym niezasadne są zarzuty naruszenia prawa materialnego tj. art.5 ust 1 pkt 1, art. 19 ust.1, art. 29 ust.1 i art. 108 ust.1 ustawy o VAT, ponieważ wystawione przez Spółkę w/w dwie faktury VAT nie dokumentują rzeczywistych transakcji.
10.5. Sąd nie zaaprobował zasadności wywiedzionych w skardze zarzutów natury proceduralnej. Organy podatkowe przeprowadziły bowiem postępowanie z uwzględnieniem zasad ogólnych postępowania podatkowego w tym reguł postępowania dowodowego.
W niniejszej sprawie ocenie poddane zostały wszystkie zgromadzone dokumenty w tym w szczególności przedłożone przez Skarżącą faktury VAT, przelewy bankowe, dokumenty dotyczące transportu, rejestry sprzedaży oraz składane przez Skarżącą wyjaśnienia, a także dokumenty z postępowania przeprowadzonego w Spółce z o.o. B.
W toku postępowania organy obu instancji podjęły zgodnie art. 122 O.p. wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym.
Zgromadzony materiał dowodowy pozwalał organom podatkowym na wydanie rozstrzygnięcia takiego jak zostało zawarte w zaskarżonej decyzji a wyciągnięte z niego wnioski organy uzasadniły w sposób logiczny i wyczerpujący, w decyzjach wymieniły przesłanki, którymi się kierowały, w osnowie rozstrzygnięć wskazały ich podstawę prawną.
Powyższe daje podstawę twierdzenia, że prowadząc postępowanie w sprawie organ uczynił zadość zasadzie prawdy obiektywnej (art. 122 O.p.), zasadzie otwartego systemu dowodów i kompletności materiału dowodowego (art. 180 i art. 181 w zw. z art. 187 § 1 i § 3 O.p.).
W myśl art. 191 O.p., organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Przy dokonywaniu oceny wiarygodności zgromadzonych dowodów organ nie jest skrępowany żadnymi regułami określającymi wartość poszczególnych rodzajów dowodów i dokonuje tej oceny w sposób swobodny, na podstawie własnego przekonania opartego na zebranym materiale dowodowym. Zasada ta, stanowiąca o podejściu organów do zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, winna być oparta na całokształcie materiału dowodowego, tj. z uwzględnieniem wszystkich dowodów w ich funkcjonalnym powiązaniu, a wyciągane wnioski nie powinny być sprzeczne z innymi zebranymi w sprawie dowodami oraz winny być zgodne z zasadami logiki i doświadczeniem życiowym.
Zdaniem Sądu, w ramach dokonanej przez organ oceny zgromadzonych w niniejszej sprawie dowodów nie naruszono zasady ich swobodnej oceny.
Jednocześnie zaskarżona decyzja spełnia wymogi co do uzasadnienia faktycznego i prawnego wynikające z art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 O.p.
Stąd też Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organy podatkowe art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 oraz art. 191 O.p.
W ocenie Sądu organy podatkowe dokonując subsumcji ustalonego w sprawie stanu faktycznego z przepisem prawa materialnego, to jest art. 108 ust. 1 ustawy o VAT w sposób właściwy wykazały, iż faktury wystawione przez Skarżącą na rzecz spółki z o.o. B nie dotyczą rzeczywistych transakcji.
10.6. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło