VII SA/Wa 2519/14

WyrokWSA w Warszawie2015-07-09

Skład orzekający: Tadeusz Nowak, Joanna Gierak – Podsiadły, Izabela Ostrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., prawidłowo ocenił, czy istnieją przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji organu pierwszej instancji, czy też powinny być one rozpatrywane w kontekście wznowienia postępowania?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy błędnie zastosował art. 138 § 2 k.p.a., uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Kwestia stanu cywilnego zmarłego, która stanowiła podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji przez organ pierwszej instancji, w rzeczywistości mogła być przesłanką do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., a nie do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. Stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od zasady trwałości decyzji ostatecznych i wymaga bezspornego ustalenia wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a., a wykładnia tych przesłanek powinna być ścieśniająca.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o zezwolenie na ekshumację szczątków zmarłego W. B. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny zezwolił na ekshumację. Następnie Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny stwierdził nieważność tej decyzji. Główny Inspektor Sanitarny uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na wątpliwości co do stanu cywilnego zmarłego w momencie śmierci i jego wpływu na legitymację czynną wnioskodawczyni. Skarżący J. B. kwestionował prawidłowość decyzji Głównego Inspektora Sanitarnego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły, Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Protokolant spec. Eliza Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2015 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] września 2014 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Sanitarnego na rzecz skarżącego J. B. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2014 r. Główny Inspektor Sanitarny, działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) oraz art. 12 ust. 2 pkt 2 i art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. 2011 r., Nr 212, poz. 1263 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania M. B. z dnia [...] lipca 2014 r. od decyzji [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...] lipca 2014 r., znak: [...] stwierdzającej nieważność decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...] kwietnia 2014 r., znak: [...] zezwalającej na przeprowadzenie ekshumacji szczątków zmarłego W. B., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Powyższa decyzja zapadła na tle następującego stanu faktycznego, który organ przedstawił w uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia: Wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2014 r. M. B. zwróciła się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. o zezwolenie na ekshumację szczątków zmarłego w dniu [...] kwietnia 1990 r. ojca – W. B. Do wniosku dołączone zostały: kopia odpisu skróconego aktu zgonu zmarłego W. B. (dokument wydany w dniu [...] lutego 2013 r., poświadczony za zgodność z treścią aktu zgonu Nr [...]); kopia dowodu osobistego Nr [...] wydanego przez Prezydenta Miasta S. w dniu [...] listopada 2007 r. poświadczającego dane osobowe M. B.; pełnomocnictwo udzielone M. B. do reprezentowania M. B. przed organami administracji państwowej w sprawie o ekshumację szczątków zmarłego W. B. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. zezwolił M. B. na przeprowadzenie w dniu [...] kwietnia 2014 r., na Cmentarzu Centralnym w S., ekshumacji szczątków zmarłego W. B. Powiatowy inspektor sanitarny za stronę w/w postępowania uznał również M. B. - żonę zmarłego. Jak wynika z dokumentacji, ekshumacja szczątków zmarłego W. B. została przeprowadzona w dniu [...] kwietnia 2014 r. W dniu [...] kwietnia 2014 r. J. B. - brat zmarłego wystąpił do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. m. in. z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji w/w organu z dnia [...] kwietnia 2014 r. oraz przeprowadzenie pełnego postępowania ze względu na fakt, iż powyższe postępowanie nie uwzględniło woli wszystkich osób uprawnionych do występowania z wnioskiem o ekshumację. Powyższy wniosek, organ szczebla powiatowego przekazał w trybie odwoławczym do rozpatrzenia [...] Państwowemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Sanitarnemu w S. W odniesieniu do części wniosku dotyczącej wstrzymania wykonania ekshumacji [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w S. stwierdził, iż jest ona bezprzedmiotowa ze względu na fakt, iż decyzja Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...] kwietnia 2014 r. została już wykonana. Szczątki zmarłego W. B. zostały w dniu [...] kwietnia 2014 r. ekshumowane i pochowane w innym miejscu. Następnie w dniu [...] maja 2014 r. J. B. złożył w Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w S. podanie stanowiące uzupełnienie wniosku z dnia [...] kwietnia 2014 r., w którym wniósł o unieważnienie decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...] kwietnia 2014 r. i "ponowną ekshumację przywracającą stan pierwotny". Biorąc powyższe pod uwagę, [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w S. pismem z dnia [...] maja 2014 r. wezwał J. B. do doprecyzowania treści żądania zawartego w w/w piśmie z dnia [...] maja 2014 r., w szczególności poprzez jednoznaczne określenie, czy wniesione żądanie należy traktować jako wniosek o uchylenie decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...] kwietnia 2014 r., bądź jako wniosek o stwierdzenie nieważności w/w decyzji. Odpowiadając na wezwanie, pismem z dnia [...] maja 2014 r., J. B. poinformował, iż jego pismo z dnia [...] maja 2014 r. należy traktować jako wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...] kwietnia 2014 r. W uzasadnieniu tego pisma wskazał, iż przedmiotowa decyzja dotknięta jest wadą nieważności, z uwagi na skierowanie jej do osoby niebędącej stroną w niniejszej sprawie. J. B. wyjaśnił, iż wobec M. i W. B. sąd powszechny wydał wyrok, na mocy którego nastąpiło rozwiązanie ich małżeństwa poprzez rozwód. Rozwód został orzeczony na cztery miesiące przed śmiercią W. B. W ocenie wnioskującego, M. B. nie przysługiwała legitymacja czynna do złożenia wniosku o przeprowadzenie ekshumacji zwłok jej zmarłego byłego męża. Jako dowód na powyższe J. B. powołał się na odpis skróconego aktu małżeństwa wystawionego przez Urząd Stanu Cywilnego w S. w dniu [...] kwietnia 2014 r., w którym zawarto adnotację o treści: "Sąd Rejonowy w S. orzeczeniem z dnia [...] stycznia 1990 r. Sygn. Akt. [...] orzekł rozwiązanie małżeństwa przez rozwód". [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w S., decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. wydaną na podstawie art. 156 § 1 pkt 4, art. 157 § 1 oraz art. 158 § 1 k.p.a., stwierdził nieważność decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...] kwietnia 2014 r. Od powyższej decyzji M. B. wniosła odwołanie. W uzasadnieniu zarzuciła organowi błędną interpretację art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. Po rozpatrzeniu przedmiotowego odwołania Główny Inspektor Sanitarny wydał opisaną na wstępie decyzję z dnia 8 września 2014 r. W uzasadnieniu organ II instancji przywołał treść art. 10 oraz 15 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych (Dz. U. z 2011 r., poz. 853 ze zm.). Wskazał, że M. B. składając wniosek z dnia [...] kwietnia 2014 r. o ekshumację szczątków zmarłego W. B. oświadczyła, iż jedynym pozostałym członkiem uprawnionym do złożenia wniosku z tytułu pokrewieństwa jest jej matka i żona zmarłego W. B., M. B. Oświadczenie zostało złożone po ustnym pouczeniu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Zgodnie z przedłożonym przez M. B., do wniosku o ekshumację, odpisem skróconego aktu zgonu W. B. w momencie śmierci był żonaty z M. B., zatem Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S. za strony postępowania uznał M. B. i M. B. Mając powyższe na uwadze organ szczebla powiatowego zaskarżoną decyzję z dnia [...] kwietnia 2014 r. skierował do M. B. - córki zmarłego oraz M. B. - żony zmarłego. Natomiast jak wynika z odpisu skróconego aktu małżeństwa, W. B. w momencie śmierci nie był już żonaty z M. B. W V części w/w aktu znajduje się zapis, iż Sąd Rejonowy w S. orzeczeniem z dnia [...] stycznia 1990 r. (sygn. akt: [...]) orzekł rozwiązanie małżeństwa poprzez rozwód. Zatem zapisy znajdujące się w w/w dokumentach stanu cywilnego, z których jeden stanowił dowód w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji, wzajemnie się wykluczają. Główny Inspektor Sanitarny zauważył, iż skrócony odpis aktu małżeństwa został złożony po wydaniu decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...] kwietnia 2014 r., tak więc nie był on analizowany w przeprowadzonym przez organ szczebla powiatowego postępowaniu dowodowym, który w konsekwencji za strony postępowania uznał M. B. i M. B. Mając na uwadze powyższy stan faktyczny, Główny Inspektor Sanitarny uznał za konieczne ponowne rozpoznanie sprawy przez Zachodniopomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w S. poprzez przeprowadzenie pełnego postępowania wyjaśniającego dotyczącego stanu cywilnego M. B. na dzień śmierci zmarłego W. B., oraz uwzględnienie wyniku postępowania prowadzonego przed Sądem Rejonowym S. – P. i Z. w S. Skargę na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] września 2014r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył J. B., który zarzucił zaskarżonej decyzji: naruszenie przepisów postępowania, mogące mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia: - art. 28 w zw. z art. 33 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i wskazanie w treści wydanej przez organ II instancji decyzji, iż M. B. w sprawie o przeprowadzenie ekshumacji zwłok (szczątków) W. B. posiadała przymiot strony tego postępowania, podczas gdy w sprawie tej córka wnioskodawczyni występowała wyłącznie w charakterze pełnomocnika M. B.; - art. 136 k.p.a. poprzez jego nie zastosowanie i nie przeprowadzenie przez organ II instancji z urzędu dodatkowego postępowania mającego na celu uzupełnienie materiałów i dowodów w sprawie, bądź zlecenia organowi I instancji przeprowadzenia w tym zakresie postępowania, które to działania umożliwiłyby ustalenie czy zmarły W. B. w dacie śmierci znajdował się z M. B. w związku małżeńskim czy też przedmiotowy związek uległ rozwiązaniu przez rozwód przed datą jego zgonu; - art. 138 § 2 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wydanie przez Głównego Inspektora Sanitarnego w Warszawie decyzji o uchyleniu decyzji wydanej przez organ I instancji, podczas gdy decyzja organu I instancji nie została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy nie miał istotnego znaczenia dla jej rozstrzygnięcia i mógł zostać uzupełniony w toku działań podjętych przez organ II instancji. Przy tak skonstruowanych zarzutach, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, a następnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Głównemu Inspektorowi Sanitarnemu w W. oraz o zwrot kosztów postępowania. Główny Inspektor Sanitarny w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze wskazał, że wniosek w sprawie ekshumacji zmarłego W. B. z dnia [...] kwietnia 2014 r. sporządzony był i podpisany przez M. B. - córkę zmarłego, tak więc należało ją uznać za stronę przedmiotowego postępowania. Tym samym, w ocenie organu II instancji, zarzut naruszenia art. 28 k.p.a. należy uznać za nieuzasadniony. Podobnie jak zarzut naruszenia art. 136 k.p.a., bowiem Główny Inspektor Sanitarny w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zaznaczył wyraźnie, iż Zachodniopomorski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w S., rozpatrując ponownie sprawę, powinien przeprowadzić pełne postępowanie wyjaśniające dotyczące stanu cywilnego M. B. na dzień śmierci zmarłego W. B. Dodatkowo wskazał, że wydając decyzję z dnia [...] lipca 2014 r., przed uprzednim zbadaniem stanu cywilnego M. B. na dzień śmierci zmarłego W. B., [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w S. dopuścił się naruszenia przepisów art. 7 k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, co m. in. stanowiło przesłankę do uchylenia w/w decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu, do kompetencji sądu administracyjnego należy badanie aktów administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd uwzględnia skargę tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym. W niniejszej sprawie takie naruszenia i wady wystąpiły, dlatego skarga została uwzględniona choć nie z przyczyn w niej podniesionych. Zaskarżoną do tutejszego Sądu decyzją z dnia [...] września 2014 r. Główny Inspektor Sanitarny, działając na podstawie art. 138 § 2 kpa ,po rozpatrzeniu odwołania M. B. uchylił decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...] lipca 2014 r., stwierdzającą nieważność decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...] kwietnia 2014 r., zezwalającej na przeprowadzenie ekshumacji szczątków zmarłego W. B., i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Z art. 138 § 2 k.p.a. wynika, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Wskazać przy tym należy, że stosownie do art. 136 k.p.a. organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Z powyższych przepisów wynika, że w zasadzie organ odwoławczy powinien ponownie merytorycznie rozpatrzyć i rozstrzygnąć sprawę uprzednio rozpoznaną przez organ I instancji. Jeżeli zachodzi potrzeba uzupełnienia postępowania wyjaśniającego, to w pierwszej kolejności organ odwoławczy powinien rozważyć zastosowanie cytowanego wyżej art. 136 k.p.a. Brak należycie przeprowadzonego przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego jest wadą postępowania, jednak należy zauważyć, że nie wszystkie naruszenia przepisów postępowania mogą być podstawą stosowania art. 138 § 2 k.p.a. Przewidziana w omawianym przepisie możliwość przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji jest wyjątkiem od zasady merytorycznego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy. Przepis art. 138 k.p.a., realizując zasadę dwuinstancyjności postępowania, ukształtował bowiem postępowanie przed organem odwoławczym jako postępowanie merytoryczne (zob. wyrok NSA z 25 września 2009 r. w sprawie II OSK 1441/08 opublikowany w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach na stronie www.nsa.gov.pl). Pogląd ten jest nadal aktualny, mimo zmiany art. 138 § 2 k.p.a. obowiązującej od dnia 11 kwietnia 2011 r., dokonanej ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. (Dz. U. Nr 6 z 10 stycznia 2011, Poz. 18). Przyjąć zatem należy, że organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną jedynie wówczas, gdy organ pierwszej instancji z powodu naruszenia przepisów postępowania w ogóle nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego albo przeprowadził je w taki sposób, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. To organ odwoławczy ma podjąć wszelkie, oczywiście możliwe kroki, do merytorycznego załatwienia sprawy, a nie uwalniać się od obowiązku orzekania przekazaniem sprawy organowi pierwszej instancji. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy podnieść, że organ odwoławczy nie dokonał merytorycznej oceny wniosku J. B. o stwierdzenie nieważności decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...] kwietnia 2014 r., zezwalającej na przeprowadzenie ekshumacji szczątków zmarłego W. B., wadliwie przyjmując ,iż pomimo złożenia wniosku o ekshumacje przez M. B.( stwierdzenie organu odwoławczego) istnieją podstawy do prowadzenia postępowania w przedmiocie stwierdzenie nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 kpa. Należy zgodzić się z organem odwoławczym, iż to M. B. złożyła wniosek z dnia [...] kwietnia 2014 r. o ekshumację szczątków zmarłego W. B. Wynika to z treści samego wniosku w którym wskazuje siebie jako wnioskodawcę jak i z jego uzasadnienia w którym wyjaśnia przyczyny wniosku które dostrzega jako córka zmarłego. Jednocześnie oświadczyła, iż jedynym pozostałym członkiem uprawnionym do złożenia wniosku z tytułu pokrewieństwa jest jej matka i żona zmarłego W. B., M. B. Oświadczenie zostało złożone po ustnym pouczeniu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Do wniosku dołączono pełnomocnictwo udzielone M. B. przez M. B. Wbrew twierdzeniom skargi, taka sytuacja nie pozwala w ocenie Sądu na uznanie ,iż wniosek o ekshumację nie został złożony przez osobę uprawnioną –córkę zmarłego - M. B. ani na twierdzenie ,iż działała ona wyłącznie jako pełnomocnik matki M. B. nie reprezentując własnego interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa. W ocenie organu odwoławczego okolicznością niewyjaśnioną, a istotną dla niniejszego postępowania był stan cywilny M. B. na dzień śmierci zmarłego W. B., oraz uwzględnienie wyniku postępowania prowadzonego przed Sądem Rejonowym S. – P. i Z. w S.. Stanowisko organu odwoławczego nie zasługuje na aprobatę bowiem kwestia czy W. B. w chwili śmierci pozostawał w związku małżeńskim czy też był rozwiedziony i który z aktów stanu cywilnego- akt zgonu W. B. stwierdzający, iż w tej dacie był on żonaty czy też odpis skrócony aktu małżeństwa potwierdzający rozwiązanie związku małżeńskiego z M. B. wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia [...] stycznia 1990r., a więc na cztery miesiące przed śmiercią – stanowi przesłankę dla wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...] kwietnia 2014 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa., a nie przesłankę do stwierdzenia nieważności tej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 kpa. Należy w tym miejscu wskazać, że stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od ogólnej zasady trwałości decyzji ostatecznych wynikającej z art. 16 § 1kpa i może mieć ono miejsce tylko wtedy, gdy decyzja w sposób niewątpliwy dotknięta jest przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1. Z tego też powodu wykładnia tych przesłanek winna mieć charakter ścieśniający (por. wyrok NSA z dnia 7 lipca 1983 r., II SA 581/83, Prob. Praw. 1984, nr 10, s. 28 (z uzasadnienia): "Stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej, stanowiące wyjątek od zasady stabilności decyzji, wymaga bezspornego ustalenia, że uchylona decyzja jest dotknięta jedną z wad, określonych w art. 156 § 1"; wyrok NSA z dnia 29 czerwca 1999 r., IV SA 1889/97, LEX nr 47887: "1. Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji zostały wyczerpująco określone w art. 156 § 1 k.p.a., zestawienie to stanowi katalog zamknięty przyczyn stwierdzenia nieważności decyzji. Nie budzi natomiast wątpliwości orzecznictwa i doktryny, że przesłanka wznowieniowa nie może jednocześnie stanowić przesłanki rażącego naruszenia prawa. Art.145 § 1 pkt 5 k.p.a. stanowi, iż wznowienie postępowania administracyjnego jest możliwe tylko wówczas, gdy zostaną spełnione łącznie trzy przesłanki: ujawnione okoliczności faktyczne i dowody istotne dla sprawy są nowe, istniały one w dniu wydania decyzji objętej postępowaniem wznowieniowym oraz nie były znane organowi który wydał decyzję. Musiały one istnieć w dniu wydania decyzji i nie być znane organowi, który wydał decyzję (por. wyrok NSA z dnia 16 listopada 2010 r., II GSK 986/09, LEX nr 746382) "przy ocenie przesłanek wznowienia postępowania, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., najistotniejszym warunkiem jest istnienie tych okoliczności i dowodów w dacie podejmowania decyzji ostatecznej. Przy czym jak wyjaśnił to Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 13 stycznia 2000 r., III RN 125/99, "wznowienie postępowania powinno następować nie tylko z uwagi na wyjście na jaw nowych dowodów, ale także i nowych okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy, przy czym ujawnienie się tych okoliczności może być rezultatem przeprowadzenia dowodów (ujawnienia się dowodów) po wydaniu decyzji, byleby tylko rzecz dotyczyła faktów, które są istotne dla sprawy, a nie były znane organowi w momencie jej podejmowania. Mając powyższe na uwadze należało uznać, iż organ odwoławczy dokonał błędnej oceny przesłanki stanowiącej w rzeczywistości przesłankę wznowieniową co w konsekwencji legło u podstaw wydania decyzji kasacyjnej. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Główny Inspektor Sanitarny mając na względzie powyższe rozważania, dokona oceny czy w sprawie zaszła jakakolwiek z przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa co znajdzie wyraz w rozstrzygnięciu i jego uzasadnieniu. Z tych względów, uznając ,iż zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art. 138 § 2 kpa w związku z art. 156 § 1 kpa , na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.), Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. Stosownie do art. 152 wymienionej ustawy, zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 przywołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło