III SA/Wa 2064/12
WyrokWSA w Warszawie2013-01-30
Skład orzekający: Marek Krawczak, Aneta Lemiesz, Beata Sobocha
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przekazanie całego majątku likwidowanej spółki kapitałowej jej jedynemu wspólnikowi, będącemu osobą prawną, rodzi po stronie likwidowanej spółki przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych?Ratio decidendi
Przekazanie majątku likwidowanej spółki jej jedynemu wspólnikowi, będącemu osobą prawną, nie rodzi po stronie likwidowanej spółki przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych. Czynność ta jest jednostronna, nieodpłatna i nie stanowi odpłatnego zbycia w rozumieniu przepisów podatkowych, a jej celem jest zakończenie działalności spółki, a nie generowanie przychodu. Podwójne opodatkowanie tej samej czynności jest niedopuszczalne.Stan faktyczny
Spółka A sp. z o.o. zamierzała przekazać cały swój majątek jedynemu wspólnikowi, polskiemu rezydentowi podatkowemu, w związku z planowaną likwidacją. Spółka wniosła o interpretację indywidualną, pytając o konsekwencje podatkowe tej czynności. Minister Finansów uznał, że czynność ta spowoduje powstanie przychodu po stronie likwidowanej spółki, uznając ją za odpłatne zbycie w zamian za zwolnienie z zobowiązań. Spółka zaskarżyła interpretację, argumentując, że czynność ta nie jest odpłatnym zbyciem ani zwolnieniem z długu, a jedynie wykonaniem zobowiązania wynikającego z przepisów Kodeksu spółek handlowych, co nie powinno rodzić przychodu po jej stronie.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną w części uznającej za nieprawidłowe stanowisko strony skarżącej, stwierdził, że interpretacja nie może być wykonana w części uchylonej, oraz zasądził od Ministra Finansów na rzecz A. sp. z o.o. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Krawczak (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Aneta Lemiesz, Sędzia WSA Beata Sobocha, Protokolant starszy referent Iwona Choińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych 1) uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną w części uznającej za nieprawidłowe stanowisko strony skarżącej, 2) stwierdza, że interpretacja indywidualna wskazana w pkt 1) nie może być wykonana w części, w jakiej została uchylona, 3) zasądza od Ministra Finansów na rzecz A. sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 457 zł (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Skarżąca – A. sp. z o.o. z siedzibą w W. wystąpiła do Ministra Finansów z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych.
Z przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego wynika, że Skarżąca jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością, polskim rezydentem dla celów podatkowych, 100% udziałów Spółki zostanie nabyte przez inną spółkę kapitałową, polskiego rezydenta podatkowego, dalej "Wspólnik". Wyjaśniła, że w celu m. in. uproszczenia struktury własnościowej grupy, zminimalizowania ryzyk biznesowych oraz ograniczenia kosztów funkcjonowania tych podmiotów, Wspólnik rozważa i prawdopodobnie podejmie decyzję o rozwiązaniu i likwidacji Spółki. Spółka prowadzi działalność w branży nieruchomościowej (budowa, remonty, wynajem). W związku z rozważaną likwidacją Spółki cały jej majątek zostanie przekazany do Wspólnika. W oparciu o otrzymane składniki Wspólnik będzie kontynuował działalność prowadzoną przez Spółkę.
W związku z powyższym Skarżąca zapytała, jakie konsekwencje podatkowe w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych – dalej "p.d.o.p." spowoduje po stronie Spółki jako podatnika oraz płatnika przekazanie całego majątku Spółki na rzecz jedynego Wspólnika w związku z jej likwidacją?
Zdaniem Spółki, przekazanie jej jedynemu udziałowcowi majątku w związku z likwidacją Spółki nie spowoduje powstania po jej stronie przychodu podlegającego opodatkowaniu p.d.o.p. Przychód powstanie natomiast po stronie Wspólnika, będzie podlegał opodatkowaniu 19% p.d.o.p., a Spółka - jako płatnik tego podatku - będzie zobowiązana pobrać podatek w odpowiedniej wysokości i wpłacić go do urzędu skarbowego, będzie zobowiązana więc uzyskać informację od Wspólnika o wysokości kosztów nabycia/objęcia udziałów Spółki i w chwili wydania majątku na rzecz Wspólnika pobrać podatek i wpłacić go w terminie do 7 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym pobrano podatek, na rachunek urzędu skarbowego właściwego zgodnie z art. 26 ust. 3 u.p.d.o.p.
Spółka będzie również zobowiązana przesłać odpowiednie informacje i deklaracje do Wspólnika oraz urzędu skarbowego zgodnie z art. 26 ust. 3a, art. 26 ust. 3c, art. 26a ustawy z 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej: "u.p.d.p."):
Zdaniem Spółki, poza opisanymi powyżej konsekwencjami podatkowymi, nie wystąpią po jej stronie jako podatniku i płatniku inne skutki podatkowe. W szczególności, wydanie majątku Spółki w trakcie procedury jej likwidacji nie spowoduje powstania przychodu podlegającego opodatkowaniu p.d.o.p. Skarżąca podkreśliła, że proces likwidacji odbędzie się zgodnie z przepisami ustawy z 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. Nr 94, poz. 1037 z późn. zm.) - dalej "K.s.h.", a jej zostanie przekazany - w naturze - jedynemu Wspólnikowi Spółki. W ocenie Spółki, likwidacja Spółki oraz przekazanie Wspólnikowi majątku nie spowoduje przyrostu aktywów Spółki, a więc nie można mówić tu o powstaniu przysporzenia na rzecz Spółki z tego tytułu. Co więcej Skarżąca stwierdziła, że przeprowadzenie likwidacji ma na celu zakończenie działalności Spółki, a nie generowanie przychodów.
Na potwierdzenie zaprezentowanego stanowiska Spółka powołała się na pismo Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2001r. będące odpowiedzią na zapytanie poselskie (Serwis Podatkowy 2002.7.25), w którym organ wyraził pogląd, że "bez względu na wartość dzielonego majątku w likwidowanej spółce nie wystąpi przychód, gdyż w zamian za dzielony i przekazywany majątek spółka ta nie otrzymuje zapłaty i w wyniku likwidacji przestaje istnieć jako podatnik" oraz na szereg interpretacji organów podatkowych.
Minister Finansów, z upoważnienia którego działał Dyrektor Izby Skarbowej w W., w interpretacji indywidualnej z [...] marca 2012r. stanowisko Skarżącej uznał za:
1) prawidłowe stanowisko Spółki w zakresie obowiązków Spółki jako płatnika p.d.p. w sytuacji przekazania majątku likwidowanej Spółki na rzecz jej udziałowca,
2) nieprawidłowe w zakresie konsekwencji podatkowych, jakie poniesie Spółka występująca w charakterze podatnika, gdy przekaże majątek na swojego udziałowca w związku z likwidacją.
W uzasadnieniu organ wskazał, że co prawda przepisy prawa podatkowego nie regulują w sposób szczególny czynności polegającej na przeniesieniu na dotychczasowego wspólnika własności składników nieupłynnionego majątku spółki kapitałowej, która podlega likwidacji, jednakże nie oznacza to, że obowiązek podatkowy po stronie Spółki nie powstanie. Wskazał, że u.p.d.o.p. określa zdarzenia, które powodują powstanie obowiązku podatkowego czyli powinności przymusowego świadczenia pieniężnego w związku z zaistnieniem tych zdarzeń.
W opinii organu podatkowego, stanowisko Skarżącej, zgodnie z którym przeniesieniu własności nie będzie odpowiadać po stronie likwidowanej Spółki żadne przysporzenie jest nieprawidłowe, a opisaną we wniosku czynność należy rozpatrywać na gruncie prawa podatkowego w oparciu o interpretację przepisu art. 12 ust. 1 w związku z art. 14 ust. 1 u.p.d.o.p. Organ wskazał, że ustawodawca co prawda w wykazie zdarzeń uznanych przez niego za przychody u podatników podatku dochodowego od osób prawnych zawartych w art. 12 ust. 1 u.p.d.o.p. nie wymienił przeniesienia własności składników majątku nieupłynnionego podczas likwidacji spółki jako zdarzenia rodzącego taki przychód, jednakże stwierdził, że katalog wymienionych w tym przepisie zdarzeń rodzących przychód nie ma charakteru wyczerpującego, lecz jedynie przykładowy. Świadczy o tym, przede wszystkim użycie przez ustawodawcę w art. 12 ust. 1 sformułowania, że przychodami są "w szczególności" zdarzenia gospodarcze w przepisie tym wymienione. Jednocześnie organ wskazał, że sposób ustalania wielkości przychodu będącego następstwem zbywania rzeczy lub praw majątkowych, a więc przenoszenia własności takich rzeczy lub praw majątkowych, wskazuje art. 14 ww. ustawy. Podkreślił, iż pojęcie "zbycie" nie oznacza tylko umowy sprzedaży w rozumieniu Kodeksu cywilnego, w której z jednej strony następuje wydanie rzeczy, a z drugiej zapłata ceny tj. określonej kwoty pieniężnej. Cena nie zawsze musi być wyrażona w pieniądzu. Może również przybrać postać zwolnienia danego podmiotu (dłużnika) z ciążących na nim zobowiązań wobec innego podmiotu.
Minister Finansów podkreślił, że z opisu zdarzenia przyszłego wynika, że dojdzie do skutecznego przeniesienia własności składników majątkowych posiadanych przez Spółkę na jej udziałowca, gdyż musi bowiem dojść do przeniesienia własności składników majątku należących do podmiotu, który jest likwidowany na rzecz innego podmiotu tj. jedynego udziałowca. Zbycie nieruchomości w przedmiotowej sprawie nie będzie jednak umową sprzedaży w rozumieniu art. 535 K.c., a Spółka tytułem dokonanego zbycia nie otrzyma od Wspólnika zapłaty w formie przekazania mu bezpośrednio czy w drodze przelewu konkretnej kwoty środków pieniężnych. Przeniesienie własności składników majątkowych nastąpi w celu wykonania obowiązku Spółki polegającego na zaspokojeniu roszczenia wspólnika opartego na podstawie przepisu zawartego w art. 286 K.s.h. Omawiane składniki majątkowe stanowią aktywa Spółki. Biorąc powyższe pod uwagę w ocenie organu w pełni uprawnione jest stanowisko, że przeniesienie własności tych składników majątku jako "wypłata" pokrywająca roszczenie wspólnika wypełnia hipotezę art. 14 ust. 1 u.p.d.o.p., gdzie mowa o "odpłatnym zbyciu rzeczy lub praw majątkowych". Czynność prawna jest odpłatna, jeżeli podmiot, który dokonał przysporzenia otrzymuje w zamian korzyść majątkową stanowiącą ekwiwalent tego przysporzenia. W ocenie organu Spółka osiąga korzyść majątkową o konkretnym wymiarze. Poprzez zbycie majątku Spółka "otrzymuje" ekwiwalent w postaci zmniejszenia się jej zobowiązań. Przesunięcie składnika majątkowego z aktywów Spółki do aktywów udziałowca rodzi skutek rozporządzający powodując przejście własności tych składników. Powoduje to uzyskanie przychodu podatkowego na podstawie art. 12 ust. 1 w związku z art. 14 ust. 1 u.p.d.o.p.
Reasumując, w ocenie organu podatkowego po stronie Spółki powstanie przychód podatkowy z tytułu odpłatnego zbycia rzeczy lub praw majątkowych w wysokości wartości rynkowej poszczególnych składników wchodzących do tej pory w skład majątku Spółki.
Jednocześnie organ wyjaśnił, że powołane przez Skarżącą interpretacje indywidualne zostały wydane w indywidualnych sprawach innych wnioskodawców i nie mogą stanowić źródła praw i obowiązków dla innych podatników. Podkreślił, że pismo Ministra Finansów z 22 sierpnia 2001 r. nie stanowi interpretacji ogólnej przepisów prawa podatkowego w rozumieniu art. 14a § 1 O.p. i stanowisko w niej zawarte nie jest wiążące dla organu w przedmiotowej sprawie.
Minister Finansów, w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, skierowane przez Skarżącą, stwierdził brak podstaw do zmiany ww. indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego.
Skarżąca w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła o uchylenie ww. interpretacji indywidualnej oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Zarzuciła naruszenie:
a) art. 12 ust. 1 oraz art. 14 ust. 1 u.p.d.o.p. w związku z art. 353 § 1 i art. 508 K.c. polegające na uznaniu, że przekazanie Wspólnikowi w związku z likwidacją całego majątku spowoduje powstanie po stronie Skarżącej przychodu w postaci zwolnienia Spółki z ciążących na niej zobowiązań pomimo, że w rzeczywistości, zobowiązanie Skarżącej wygaśnie na skutek jego wykonania;
b) art. 7 i art. 217 w zw. z art. 8 ust. 2 Konstytucji RP w zw. z art. 12 ust. 1 u.p.d.o.p. polegające na uznaniu, że przychód podatkowy powstaje w odniesieniu do zdarzenia, które nie zostało wskazane jako podlegające opodatkowaniu przez konkretny przepis prawa podatkowego;
c) art. 14b § 6 w zw. z art. 14a § 1, w zw. z art. 14h w zw. z art. 121 § 1 O.p. oraz art. 32 w zw. z art. 8 ust. 2 Konstytucji RP polegające na wydaniu interpretacji sprzecznej z innymi interpretacjami indywidualnymi wydanymi w podobnych stanach faktycznych i prawnych, wskutek czego naruszona została zasada jednolitości oraz zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
W uzasadnieniu Skarżąca stwierdziła, że stanowisko Ministra Finansów, zgodnie z którym przekazanie całego majątku Wspólnikowi z związku z likwidacją, spowoduje powstanie po stronie Skarżącej przychodu w postaci zmniejszenia się zobowiązań Skarżącej na skutek zwolnienia danego podmiotu (dłużnika) z ciążących na nim zobowiązań wobec innego podmiotu stoi w sprzeczności z art. 353 § 1 K.c. oraz z art. 508 K.c., gdyż Skarżąca spełniając świadczenie nie zostanie zwolniona ze zobowiązania przez wspólnika, ale je wykona, co spowoduje wygasnięcie wierzytelności na skutek braku długu.
W ocenie Skarżącej, błędne jest stanowisko organu, że w sytuacji przekazania majątku likwidowanej Spółki otrzyma ona korzyść majątkową w postaci "zwolnienia [...] z ciążących [...] zobowiązań". W jej ocenie, spełniając świadczenie, nie uzyska żadnego przysporzenia, bowiem naturalną konsekwencją spełnienia świadczenia jest wygaśnięcie długu. Gdyby w każdej sytuacji, gdy dłużnik spełni świadczenie dopatrywać się przychodu w postaci zwolnienia z ciążącego na nim zobowiązania, to w opinii Skarżącej należałoby uznać, że wszystkie podmioty działające na rynku wykazywać powinny w przychodach wartość zaangażowanych środków własnych potrzebnych do wykonania zobowiązania.
Spełnienie świadczenia nie jest jedynym sposobem na zakończenie stosunku zobowiązaniowego. Zgodnie z art. 508 K.c. wierzyciel może zwolnić dłużnika z obowiązku świadczenia jedynie za jego zgodą, czego skutkiem jest wygaśnięcie zobowiązania.
W ocenie Skarżącej, przyjęcie, że przekazanie majątku Wspólnikowi zgodnie z art. 286 K.s.h. należy traktować jako "zmniejszenie się [...] zobowiązań" Skarżącej i "zwolnienie z [...] zobowiązań", co wydaje się tożsame z konstrukcją zwolnieniu z długu, jest błędne. Zwolnienie takie miałoby miejsce jedynie wówczas, gdy mocą wcześniejszej umowy stron, Wspólnik zrzekłby się swego roszczenia w stosunku do Skarżącej, a Skarżąca zwolnienie przyjęła, nie zaś w sytuacji, gdy Spółka spełni świadczenie. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 7 lipca 2011 r., sygn. akt I SA/Wr 707/11.
W związku z powyższym Skarżąca stwierdziła, że przekazanie Wspólnikowi majątku Skarżącej, w toku postępowania likwidacyjnego, stanowić będzie wypełnienie ciążącego na Skarżącej zobowiązania, a nie zwolnienie z długu.
Skarżąca zauważyła również, że zgodnie z art. 282 § 1 K.s.h. wszelkie zobowiązania likwidowanej spółki, w tym Skarżącej, zaspokajane są w pierwszej kolejności. Ustawodawca chcąc zabezpieczyć interes wierzycieli w art. 286 K.s.h. wskazał ponadto konkretny termin, tj. termin sześciomiesięczny, po upływie którego możliwy będzie podział między udziałowców majątku pozostałego po zaspokojeniu lub zabezpieczeniu wierzycieli.
Oznacza to, że majątek Skarżącej, który będzie przekazywany jedynemu Wspólnikowi, będzie wolny od wszelkich zobowiązań. Wszyscy bowiem wierzyciele zostaną zaspokojeni przed przekazaniem Wspólnikowi pozostałego majątku Skarżącej. Zobowiązanie wobec Wspólnika do wypłaty majątku likwidacyjnego nie jest zobowiązaniem bieżącym lecz formą dystrybucji zysku/majątku Skarżącej pozostałego po spłacie zobowiązań i zakończeniu działalności.
Zdaniem Skarżacej, stanowisko Ministra Finansów, że "poprzez zbycie majątku Spółka "otrzymuje" ekwiwalent w postaci zmniejszenia się jej zobowiązań, jest nieprawidłowe. Przesunięcie składnika majątkowego z aktywów Spółki do aktywów udziałowca rodzi skutek rozporządzający powodując przejście własności tych składników. Powoduje to uzyskanie przychodu podatkowego na podstawie art. 12 ust. 1 w związku z art. 14 ust. 1 u.p.d.o.p. Nawet jeśli Wspólnik byłby również jedynym wierzycielem Skarżącej, jej zobowiązanie zostałoby zaspokojone na mocy art. 282 § 1 K.s.h., czyli przed przekazaniem pozostałego po zaspokojeniu wierzycieli majątku Skarżącej, co wynika z art. 286 K.s.h..
Skarżąca w toku likwidacji nie osiągnie zatem korzyści majątkowej, w postaci "zmniejszenia się jej zobowiązań", gdyż przekazywany Wspólnikowi przez Skarżącą majątek będzie wolny od zobowiązań.
Co więcej, uznanie, że przekazanie majątku Spółki na rzecz wspólnika w toku likwidacji stanowić będzie przysporzenie po stronie Skarżącej godzi w istotę postępowania likwidacyjnego, określoną w przepisach K.s.h.
Zdaniem Skarżącej, przyjęcie że przekazanie Wspólnikowi, w toku likwidacji, całego majątku spółki stanowi przysporzenie po stronie Skarżącej prowadziłoby do sytuacji, w której likwidacja nie mogłaby zostać ukończona. Należałoby bowiem, przed dokończeniem likwidacji, rzeczone przysporzenie ponownie rozdzielić pomiędzy wspólników.
Według Skarżącej, wypłata majątku polikwidacyjnego nie będzie również prowadzić do powstania przychodu na podstawie art. 14 ust. 1 u.p.d.o.p. Powstanie przychodu do opodatkowania powodują przesunięcia majątkowe dokonywane pomiędzy podatnikami, które spełniają dwie kluczowe cechy: przesunięcie jest dokonywane w oparciu o tytuł prawny przewidujący ich odpłatne zbycie (np. sprzedaż), a strony transakcji łączy umowa, która przewiduje zapłatę ceny, gdyż zbycie ma być odpłatne - tj. nabywca ma przekazać na rzecz zbywcy określoną wartość. Likwidacja spółki nie spełnia żadnej z ww. wymienionych cech. Likwidacja spółki nie może być traktowana jako związana z prowadzeniem działalności gospodarczej. Niezależnie od tego, czy tytułem likwidacji jest przekazywany majątek w postaci rzeczowej czy pieniężnej, przekazanie to nie prowadzi w spółce do "otrzymania pieniędzy", "otrzymania wartości pieniężnych" a także innych kategorii przychodów (np. świadczeń w naturze, "różnic kursowych", czy "otrzymania nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie rzeczy lub praw, a także innych nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń").
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o oddalenie skargi podtrzymując zaprezentowane wcześniej stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Wojewódzkie sądy administracyjne powołane zostały do sprawowania kontroli działalności administracji publicznej, przy czym zakres tej kontroli ograniczony jest do kontroli legalności działania organów administracji (art. 1 ust. 1 i 2 ustawy 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.). Indywidualne akty administracyjne, takie jak akty wymienione w art. 3 2 pkt 1-4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej: "P.p.s.a."), w tym interpretacje indywidualne wydane przez Ministra Finansów, podlegają uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd ich niezgodności z prawem.
Sąd, w ramach kompetencji wyznaczonej przez wyżej wskazane przepisy, stwierdza, że zaskarżona interpretacja indywidualna narusza prawo procesowe, jak również prawo materialne.
Sąd wskazuje, że kwestią sporną w sprawie było to, jakie konsekwencje podatkowe w zakresie p.d.p. spowoduje po stronie Spółki, jako podatnika, przekazanie całego majątku Spółki na rzecz jej jedynego Wspólnika, w związku z jej likwidacją?
Poza sporem w sprawie pozostawała okoliczność, że czynność przekazania majątku likwidowanej spółki jej jedynemu wspólnikowi, będącemu osobą prawną, powoduje powstanie opodatkowanego przychodu po stronie Wspólnika.
Zdaniem Sąd w sporze rację należy przyznać skarżącej Spółce, a nie Ministrowi Finansów, który udzielił zaskarżonej interpretacji, odwołując się między innymi do przepisów art. 12 ust. 1 oraz art. 14 ust. 1 u.p.d.p.
Minister Finansów w treści tych przepisów upatrywał podstawę do opodatkowania p.d.p. czynności przekazania majątku likwidowanej Spółki na rzecz jej jedynego Wspólnika, w związku z jej likwidacją.
W ocenie Sądu, w sytuacji, gdy Minister Finansów zgodził się ze skarżącą Spółką, że opisana we wniosku o udzielenie interpretacji czynność przekazania majątku likwidowanej Spółki na rzecz jej jedynego Wspólnika, w związku z jej likwidacją powoduje przychód u Wspólnika Spółki, nieuzasadnione było twierdzenie organu udzielającego zaskarżonej interpretacji, że zdarzenie takie rodzi obowiązek podatkowy również po stronie Spółki. Podwójne opodatkowanie tej samej czynności nie może być uznane prawidłowe oraz dopuszczalne w świetle obowiązującego porządku prawnego.
Sąd podziela stanowisko Ministra Finansów, że katalog wartości stanowiących przychód w rozumieniu u.p.d.p., zawarty w art. 12 ust. 1 tej ustawy, który to przepis został wskazywany jako podstawa prawna zaskarżonej interpretacji, ma charakter otwarty. Warto również wskazać, że zabrakło w nim odniesienia się do likwidacji spółki oraz przekazania majątku jej jedynemu wspólnikowi w związku z postępowaniem likwidacyjnym.
Tym samym nie można jednoznacznie ani wykluczyć ani uznać, że przepis art. 12 ust. 1 u.p.d.p. stanowi podstawę do jednoznacznej odpowiedzi na postawione we wniosku o interpretację pytanie.
Decydujące znaczenie przy rozstrzyganiu tej sprawy ma zatem ustalenie: czy przekazanie ww. majątku likwidowanej spółki jedynemu wspólnikowi, będącemu osobą prawną, prowadzi do powstania po stronie skarżącej Spółki przysporzenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w pełni podziela argumentację przedstawioną przez Spółkę, co do charakteru postępowania likwidacyjnego, wynikającego z przepisów k.s.h.
Zdaniem Sądu opisana w stanie faktycznym ww. czynność nie wiąże się z powstaniem po stronie Spółki jakiegokolwiek przysporzenia.
Trudno mówić bowiem, że Spółka w związku z przekazaniem ww. majątku jedynemu Wspólnikowi, osiągnie jakąkolwiek korzyść majątkową. Przeniesienie na wspólników prawa własności nie jest zbyciem, w wyniku którego powstaje po stronie skarżącej Spółki przychód, gdyż przekazanie majątku nie stanowi odpłatnego zbycia praw.
Z tego względu brak jest podstaw do zastosowania w analizowanym stanie faktycznym – zdarzeniu przyszłym opisanym we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej – przepisu art. 14 ust. 1 u.p.d.p.
Zdaniem Sądu nie można też przyjąć, tak jak uczynił Minister Finansów w zaskarżonej interpretacji, że dokonanie ww. czynności przekazania majątku likwidowanej Spółki na rzecz jej jedynego Wspólnika, w związku z likwidacją stanowi zwolnienia z długu, o jakim mowa w art. 508 k.c. Jest to jednostronna czynność, w wyniku której Wspólnik nie jest zobowiązany do świadczenia wzajemnego, nie dochodzi też do zapłacenia ceny. Natomiast w przypadku odpłatnego zbycia dochodzi do dwustronnej czynności odpłatnej, a przysporzeniem po stronie Spółki byłaby cena, którą zobowiązany jest uiścić nabywca.
Sąd stwierdza ponadto, że wydanie majątku wspólnikom w ramach likwidacji przewidzianej w k.s.h., jest w zasadzie ostatnią czynnością poprzedzającą złożenie wniosku o wykreślenie spółki z rejestru. Z momentem tego wykreślenia spółka zostaje rozwiązana i ustaje byt osoby prawnej. W konsekwencji, w momencie w którym kształtuje się zobowiązanie podatkowe i powstaje obowiązek zadeklarowania i uiszczenia podatku, podatnik zobowiązany do zapłaty może już nie istnieć. Co więcej, nie ma również żadnego podmiotu, który byłby jego następcą prawnym - w szczególności brak unormowania, które czyniłyby takimi następcami byłych wspólników. Ten ostatni fakt powoduje również, że w razie braku dobrowolnej zapłaty podatku przez rozwiązywaną spółkę w późniejszym okresie nie ma już prawnej możliwości wyegzekwowania zaległości. Postępowanie w sprawie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej nie może bowiem zostać wszczęte przed dniem doręczenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, nie ma zaś możliwości takiego doręczenia, jeśli podatnik został już zlikwidowany.
Sąd, w związku z przedstawionymi wyżej rozważaniami, stwierdza, że skoro wprost z przepisów prawa nie wynika, aby przekazania majątku likwidowanej spółki na rzecz jej jedynego Wspólnika, w związku z jej likwidacją, powodowało powstanie po stronie Spółki obowiązku podatkowego, nie można więc rozszerzać katalogu źródeł przychodu, o jakich mowa w art. 12 ust. 1 u.p.d.p., dla celów opodatkowania p.d.p., tym bardziej, że Wspólnik będzie zobowiązany w związku z ww. czynnością zapłacić p.d.p., zaś Spółka nie otrzyma niczego w zamian dokonując wyżej wymienionej, jednostronnej, nieodpłatnej czynności prawnej.
Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyrokach z: 14 marca 2012r. sygn. akt II FSK 1673/10, w którym jednoznacznie stwierdzono, że "przekazanie przez spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością dywidendy w formie prawa własności do znaku towarowego jej wspólnikowi rodzi obowiązek opłacenia podatku wyłącznie u wspólnika"; 8 lutego 2012r. sygn. akt II FSK 1384/10, w którym zaprezentowano analogiczny pogląd, uznając, że wykładnia przepisów prawnych zawartych w art. 12 ust. 1-3 u art. 14 ust. 1 u.p.d.p. nie daje podstaw do przyjęcia tezy, że powstanie przychód po stronie spółki. (dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych - www.nsa.gov.pl).
Sąd uznaje, że ww. poglądy wyrażono wprawdzie w odniesieniu do dywidendy rzeczowej, aczkolwiek Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że ta sama czynność nie może wywoływać obowiązku podatkowego u dwóch stron tejże czynności, do czego doszłoby – jak wskazywał wyżej WSA w Warszawie – w rozpoznawanej sprawie, gdyby za prawidłowy uznać pogląd Ministra Finansów wyrażony w zaskarżonej interpretacji.
Sąd uznaje zatem, że nieprawidłowa była wykładnia przepisów art. 12 ust. 1 oraz art. 14 ust. 1 u.p.d.p., dokonana przez Minister Finansów. Pominięto w niej ww. kwestię podwójnego opodatkowania z tytułu dokonania jednej i tej samej czynności.
Sąd w związku z tym - wbrew stanowisku Ministra Finansów wyrażonemu w zaskarżonej interpretacji – stwierdza, że skarżąca Spółka przekazując swój majątek w postępowaniu likwidacyjnym wspólnikowi o statusie osoby prawnej nie podlega opodatkowaniu p.d.p.
Zdaniem Sądu powyższe rozważania wskazują, że zaskarżona interpretacja nie zawiera przekonywujących argumentów, pozwalających na uznanie, że w sposób prawidłowy wypełniono reguły z art. 14c § 2 O.p. - przedstawiono uzasadnienie prawne, zawierające rzetelną informację, dlaczego w przypadku opisanym przez Spółkę znajdą zastosowanie wskazane w interpretacji przepisy prawa. Ponadto, nie odniesienie się do powołanych przez skarżącą Spółkę interpretacji - nie budzi zaufania do organu podatkowego oraz narusza art. 121 O.p. Uznanie powyższych przepisów za naruszone powoduje, że na uwzględnienie nie zasługiwały pozostałe zarzuty skargi o naruszeniu przepisów O.p. Sąd za przesadne i nie przystające do realiów rozpoznawanej sprawy uznaje również powoływanie się na naruszenie zasad Konstytucji RP. Żadnego z dóbr chronionych przepisami Konstytucji RP, powołanymi w skardze, nie naruszył Minister Finansów wydając zaskarżoną interpretację.
Sąd, mając powyższe na uwadze, stosownie do art. 146 § 1 p.p.s.a uchylił zaskarżoną interpretację (punkt pierwszy sentencji).
Orzeczenie z punktu drugiego ma uzasadnienie w dyspozycji art. 152 p.p.s.a., który stanowi, że w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określi czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane.
O zwrocie kosztów postępowania sądowego Sąd postanowił na podstawie art. 200 i art. 205 p.p.s.a. w związku z § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 31 stycznia 2011r. w sprawie opłat za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu. (Dz. U. Nr 31 poz. 153), zasądzając na rzecz skarżącej Spółki zwrot wpisu sądowego w wysokości 200 złotych oraz wynagrodzenie doradcy podatkowego w wysokości 240 złotych i 17 złotych tytułem uiszczonej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło