II FZ 216/16
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-05-19
Skład orzekający: Krzysztof Winiarski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet w terminie przewidzianym na uiszczenie wpisu, może uchylić skutki prawomocności pierwotnego rozstrzygnięcia w kwestii prawa pomocy?Ratio decidendi
Ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet w terminie przewidzianym na uiszczenie wpisu, nie może uchylić skutków prawomocności pierwotnego rozstrzygnięcia w kwestii prawa pomocy. Rozstrzygnięcie wpadkowe dotyczące prawa pomocy, które uzyskało moc wiążącą, rodzi obowiązek uiszczenia wymaganego wpisu. Jedynie wydanie i uprawomocnienie się postanowienia o odmiennej treści w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych powoduje utratę mocy pierwszego postanowienia.Stan faktyczny
Skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi. Złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w częściowym zakresie, który został odmówiony prawomocnym postanowieniem. Po prawomocnym oddaleniu zażalenia na postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy, skarżąca została ponownie wezwana do uiszczenia wpisu. W odpowiedzi wniosła zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu, które zostało odrzucone przez WSA. Następnie NSA rozpoznał zażalenie na postanowienie WSA o odrzuceniu zażalenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Winiarski po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10 lutego 2016 r. sygn. akt III SA/Łd 436/15 w zakresie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi J.Z. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia 12 lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania dotyczącego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego postanawia: oddalić zażalenie.
UZASDNIENIE
Zarządzeniem z dnia 5 maja 2015 r. Przewodniczący Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu od skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z 12 lutego 2015 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania dotyczącego zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Postanowieniem z 7 października 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił przyznania prawa pomocy. Następnie, postanowieniem z 11 stycznia 2016 r., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącej na postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy.
Zarządzeniem z dnia 19 stycznia 2016 r. Przewodniczący Wydziału III WSA wezwał ponownie skarżącą do wykonania zarządzenia z 5 maja 2015 r., tj. do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi
Odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu został doręczony skarżącej 22 stycznia 2016 r.
W dniu 28 stycznia 2016 r. skarżąca wniosła zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału III WSA 5 maja 2015 r., tj. na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem 10 lutego 2016 r. odrzucił zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału III z 5 maja 2015 r. o wezwaniu strony do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W uzasadnieniu wskazano, że ponowne wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi, po prawomocnym oddaleniu zażalenia w przedmiocie prawa pomocy jest wezwaniem do wykonania prawomocnego zarządzenia w tym przedmiocie, a zatem nie otwiera nowego terminu do zaskarżenia zarządzenia o wezwaniu do wpisu.
Pismem z dnia 29 października 2015 r. skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie, w którym zarzuciła naruszenie art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) poprzez błędne zastosowanie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie podnieść należy, że kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie ma pogląd, który podziela Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, a który wyrażany był wcześniej tak w orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. postanowienie SN z dnia 21 kwietnia 1999r., sygn. I CKN 1461/98, publ. OSNC 1999, nr 11, poz. 196; postanowienie SN z dnia 23 lutego 1999 r., sygn. I CKN 1064/97, publ. OSNC 1999, nr 9, poz. 153), jak również w orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienia NSA z dnia 8 maja 2007 r. sygn. akt II FSK 649/06, LEX nr 927112; z dnia 3 lutego 2009 r. sygn. akt I OZ 53/09, LEX nr 544984; z dnia 28 lipca 2009 r. sygn. akt I FZ 252/09, LEX nr 552218 i z dnia 7 lutego 2011 r. sygn. akt II FSK 2274/10, LEX nr 742349) zgodnie z nim ponowne złożenie wniosku, nawet w terminie przewidzianym dla uiszczenia wpisu, nie może uchylić skutków prawomocności pierwotnego rozstrzygnięcia w kwestii prawa pomocy.
Jak słusznie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w niniejszej sprawie wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych został merytorycznie i prawomocnie rozstrzygnięty. Co za tym idzie, rozstrzygnięcie powyższej kwestii wpadkowej uzyskało moc wiążącą. Z powyższego wypływa obowiązek uiszczenia wymaganego wpisu. Złożenie kolejnego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu, nie może uchylić skutków prawomocności wydanego wcześniej rozstrzygnięcia i tym samym nie ma wpływu na bieg terminu określonego w art. 220 p.p.s.a. Jedynie wydanie i uprawomocnienie się postanowienia odmiennej treści w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych powoduje utratę mocy pierwszego postanowienia, nie wpływa jednak na skutki niezastosowania się strony do treści postanowienia prawomocnego.
Z uwagi na powyższe okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło