II OZ 931/15

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2015-10-06

Skład orzekający: Małgorzata Masternak – Kubiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę może być oparty na argumentach dotyczących niezgodności decyzji z prawem lub negatywnego wpływu na środowisko, które powinny być badane na etapie merytorycznego rozpoznawania skargi?
Ratio decidendi
Sąd nie dokonuje oceny zarzutów skargi przy rozpoznawaniu wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Ochrona tymczasowa na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. ma na celu zapobieżenie wyrządzeniu znacznej szkody lub spowodowaniu trudnych do odwrócenia skutków w wyniku wykonania decyzji przed jej prawomocnym skontrolowaniem, a nie ocenę legalności samej decyzji.
Stan faktyczny
Skarżąca A. P. wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Wojewody Łódzkiego zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowej, argumentując, że jej realizacja spowoduje znaczną szkodę i trudne do odwrócenia skutki, takie jak uciążliwości związane z hałasem, polami elektromagnetycznymi, błyskami, negatywnym wpływem na florę, estetykę terenu, migrujące ptaki oraz obszar Natura 2000. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił wstrzymania wykonania decyzji, uznając, że podnoszone argumenty dotyczące wpływu na środowisko i estetykę powinny być badane na etapie merytorycznego rozpoznawania skargi, a obowiązujący plan zagospodarowania przestrzennego rozstrzyga o możliwości lokalizacji inwestycji. Skarżąca wniosła zażalenie na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Masternak – Kubiak po rozpoznaniu w dniu 6 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 sierpnia 2015 r. sygn. akt II SA/Łd 530/15 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. P. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2015 r., sygn. akt II SA/Łd 530/15 odmówił A. P. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie z jej skargi na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Wojewody Łódzkiego, którą uchylono decyzję Starosty S. z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] - zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą "W." Sp. z o.o. pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowej typu V. o mocy do 2000 kW wraz drogą dojazdową, placem manewrowym oraz zjazdem z drogi gminnej na działkach o nr ewid. [...],[...],[...],[...] i [...] położonych w miejscowości R. gm. W. - w części dotyczącej działki o nr ewid. [...] i w tym zakresie umorzono postępowanie organu pierwszej instancji, w pozostałej zaś części utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję. W skardze na powyższą decyzję skarżąca wniosła o wstrzymanie jej wykonania, wyjaśniając, że w razie realizacji inwestycji zachodzić będzie zarówno niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącej znacznej szkody, jak i nastąpią trudne do odwrócenia skutki, ponieważ zacznie ona oddziaływać na nieruchomości skarżącej w sposób dla niej uciążliwy, szczególnie poprzez emisję hałasu, pól elektromagnetycznych, błysków. Skutków tego oddziaływania nie będzie można odwrócić w razie późniejszego uchylenia zaskarżonych decyzji i doprowadzenia do rozbiórki szkodliwej dla środowiska naturalnego oraz ludzi elektrowni wiatrowej. Strona wskazała ponadto, że na skutek realizacji inwestycji ucierpi flora terenu oraz zostanie zaburzona estetyka terenu i krajobrazu. Wybudowanie elektrowni zagrozi także migrującym ptakom, a jej oddziaływanie skumuluje się z oddziaływaniem już istniejących elektrowni wiatrowych, jak również będzie miało negatywny wpływ na obszar natura 2000 oraz zbiornik J.. Zdaniem A. P. wskazana wyżej szkoda nie grozi zatem wyłącznie skarżącej, lecz szeroko pojętemu interesowi społecznemu, interesowi mieszkańców Gminy W. oraz środowisku naturalnemu. W ocenie Sądu pierwszej instancji brak jest podstaw do stwierdzenia, by na skutek wykonania zaskarżonej decyzji doszło do zaistnienia niebezpieczeństw, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - zwanej dalej "P.p.s.a."). Zaburzenie estetyki terenu i krajobrazu nie może być oceniane na etapie wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę, bowiem o możliwości zlokalizowania określonej inwestycji na danym terenie rozstrzyga miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego albo decyzja o warunkach zabudowy. Jak wynika z akt sprawy na terenie objętym inwestycją obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony uchwałą Rady Gminy i Miasta W. z dnia [...] lipca 2012 r. Zatem o tym, czy inwestycja zgodna jest z postanowieniami tego planu będzie rozstrzygał Sąd na etapie oceny zasadności skargi. W ten sam sposób należy ocenić przesłanki szkodliwego oddziaływania inwestycji na środowisko, gdyż to w postępowaniu dotyczącym środowiskowych uwarunkowań winny być badane okoliczność wpływu spornej inwestycji na florę terenu, migrację ptaków, kumulację oddziaływania elektrowni z oddziaływaniem już istniejących elektrowni wiatrowych, a ponadto wpływ na obszar Natura 2000 oraz zbiornik J. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła A. P., zarzucając mu naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a. polegające na wydaniu postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania decyzji w sytuacji, gdy skarżąca uprawdopodobniła, iż w razie wykonania zaskarżonej decyzji, w przedmiotowej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków polegających na tym, że: 1) ucierpi flora terenu, na który będzie oddziaływała elektrownia, przede wszystkim rośliny okopowe, ziemniaki pod osłonami, które uprawiane są zarówno przez skarżącą jak i jej sąsiadów; 2) zostanie zaburzona estetyka terenu, krajobrazu, na którym powstanie elektrownia; 3) elektrownia zagrozi ptakom migrującym, których drogi przelotowe przechodzą w miejscu, w którym na powstać elektrownia wiatrowa; 4) oddziaływanie elektrowni wiatrowej skumuluje się z oddziaływaniem już istniejących elektrowni wiatrowych, które są usytuowane ok. 600 m od elektrowni, a nie jak to wynika z akt niniejszej sprawy 15 kilometrów i 3 kilometry; 5) oddziaływanie elektrowni będzie miało negatywny wpływ na obszary natura 2000 i przylatujące ptaki mewy, kormorany, łabędzie, gęsi, żurawie, bociany oraz zbiornik J. W konsekwencji, w ocenie strony, zostały spełnione wszystkie przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, co obligowało Sąd do wydania decyzji o wstrzymaniu jej wykonania. W oparciu o powyższe skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania decyzji Wojewody Łódzkiego z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...], ewentualnie uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu, a także zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z przepisu tego wynika więc, iż warunkiem wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest wykazanie we wniosku, że w wyniku jego wykonania zajdzie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd orzeka bowiem w kwestii zastosowania ochrony tymczasowej na podstawie przytoczonych we wniosku okoliczności, uwzględniając indywidualny charakter każdej sprawy i możliwość wystąpienia dla skarżącego niebezpieczeństw, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. W niniejszej sprawie skarżąca domaga się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji zezwalającej na budowę oznaczonej w decyzji elektrowni wiatrowej wraz z drogą dojazdową, placem manewrowym oraz zjazdem z drogi gminnej na terenie gminy W., na wskazanych w treści rozstrzygnięcia działkach. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego argumenty przedstawione w zażaleniu, sprowadzające się w istocie do szkodliwego oddziałania przedmiotowej inwestycji na środowisko, w tym na nieruchomość skarżącej, nie podważają oceny Sądu pierwszej instancji dokonanej w zakwestionowanym postanowieniu. Trafnie bowiem wskazano, że dopiero na etapie merytorycznego rozpoznawania sprawy Sąd będzie badał, czy ustalenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zostały uwzględnione przy opracowywaniu projektu budowlanego. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. wniosku o wstrzymanie wykonania przedmiotu zaskarżenia, Sąd nie dokonuje oceny zarzutów skargi (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lipca 2004 r., sygn. akt FZ 163/04, niepubl.). Niezgodność zaskarżonej decyzji z prawem, która jest przedmiotem oceny Sądu w toku rozprawy i ochrona tymczasowa wynikająca z art. 61 § 3 P.p.s.a., to dwie różne kwestie. Oparcie wniosku o ochronę tymczasową na niezgodności rozstrzygnięcia z prawem, a zwłaszcza orzeczenie Sądu w tym zakresie, niweczyłoby sądową kontrolę legalności aktu administracyjnego, jakim jest zaskarżona w sprawie decyzja (por. postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 28 kwietnia 2005 r. sygn. akt II OZ 184/05, niepubl.). Z tych też względów przedwczesnym było domaganie się od Sądu pierwszej instancji, aby odniósł się w zaskarżonym postanowieniu do podnoszonych przez skarżącą kwestii merytorycznych związanych z kontrolą legalności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. Przedmiot oceny stanowi bowiem jedynie to, czy jej wykonanie, jeszcze przed prawomocnym jej skontrolowaniem, może doprowadzić do sytuacji wyjątkowych, zagrażających chronionym dobrom strony skarżącej. Nie chodzi tutaj przy tym o niebezpieczeństwo wyrządzenia jakiejkolwiek szkody, ale takiej, która może przybrać znaczne rozmiary, a także o sytuację taką, w której powrót do stanu poprzedniego zmienionej w sposób istotny i trwały rzeczywistości będzie w zasadzie niemożliwy lub będzie wymagał znacznych nakładów sił i środków. O ile, zatem można przyjąć uwagi skarżącej, że realizacja inwestycji może wiązać się z pewnymi uciążliwościami dla strony, wywołanymi m.in. wskazanej we wniosku immisji hałasu, o tyle nie można uznać, że stanowi ona wystarczające uzasadnienie do udzielenia ochrony tymczasowej. Argumentacja powyższa, łącznie z podniesionym w zażaleniu zagrożeniem dla środowiska naturalnego odnosi się zaś do oceny legalności samej decyzji o pozwoleniu na budowę, która nie może zostać dokonana przez Sąd na obecnym etapie postępowania. W tym stanie sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. oddalił zażalenie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło