II GZ 552/16

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-06-07

Skład orzekający: Joanna Kabat-Rembelska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej może zostać uwzględniony, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił wystąpienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej może zostać uwzględniony jedynie po spełnieniu przesłanek określonych w art. 61 § 3 PPSA, co oznacza, że wnioskodawca musi uprawdopodobnić wystąpienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Samo podnoszenie zarzutów merytorycznych przeciwko decyzji nie uzasadnia wstrzymania jej wykonania. Brak wystarczających dowodów finansowych potwierdzających negatywne skutki wykonania decyzji skutkuje odmową wstrzymania.
Stan faktyczny
G. G. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. nakładającą karę pieniężną i wniósł o wstrzymanie jej wykonania, argumentując, że zapłata spowoduje znaczne obciążenie finansowe i może uniemożliwić dalsze prowadzenie działalności gospodarczej. Wojewódzki Sąd Administracyjny początkowo oddalił wniosek, następnie go uchylił i wstrzymał wykonanie decyzji, ale Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie. Po ponownej ocenie WSA oddalił wniosek, co zostało zaskarżone zażaleniem przez G. G.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia G. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 1 kwietnia 2016 r. sygn. akt VIII SA/Wa 596/15 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi G. G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry postanawia: oddalić zażalenie. G. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] maja 2015 r., w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry, w której zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że uiszczenie kary pieniężnej spowoduje stratę w jego majątku, stanowi znaczne obciążenie finansowe i jej uiszczenie może spowodować niemożność prowadzenia dalszej działalności gospodarczej. Wskazał, że w okresie od [...] kwietnia 2015 r. do [...] kwietnia 2015 r. poniósł stratę w wysokości 14.860,63 zł. Przychód we wskazanym okresie wyniósł 204.081,31 zł, a koszty uzyskania przychodu 218.941,63 zł. Sąd pierwszej instancji postanowieniem z 17 sierpnia 2015 r. (sygn. akt VIII SA/Wa 596/15) oddalił wniosek. Następnie postanowieniem z 17 września 2015 r. uchylił postanowienie z 17 sierpnia i wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. Sąd uznał, że dokumenty dołączone do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na okoliczność aktualnej sytuacji finansowej skarżącego spełniły wymóg uprawdopodobnienia przesłanek z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Ponadto zaznaczył, że wykonanie nałożonej kary pieniężnej w wysokości 36.000 zł może spowodować daleko idącą stratę w majątku skarżącego, co z kolei może negatywnie wpłynąć na prowadzoną przez niego działalność gospodarczą. Tym samym spełnione zostały przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. Zażalenie na to postanowienie wniósł Dyrektor Izby Celnej w W.. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 3 grudnia 2015 r. (sygn. akt II GZ 817/15) uchylił postanowienie z 17 września 2015 r. uchylające postanowienie tego Sądu z 17 sierpnia 2015 r. odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] maja 2015 r. i orzekające o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji. NSA nie zgodził się z dokonaną przez WSA oceną, że w sprawie spełnione zostały przesłanki do udzielenia skarżącemu ochrony tymczasowej, o której mowa art. 61 § 3 p.p.s.a. Zauważył, że w aktach sprawy brak jest dokumentów, które uprawdopodabniałyby oświadczenie zawarte we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, że wykonanie tej decyzji (zapłata kary pieniężnej w wysokości 36.000 zł) przed rozpoznaniem skargi spowoduje nieodwracalne skutki w majątku skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z 1 kwietnia 2016 r. po ponownej ocenie wniosku G. G. oddalił ten wniosek. Wyjaśnił, że skarżący nie uprawdopodobnił wystąpienia okoliczności potwierdzających wystąpienie niekorzystnych z punktu widzenia jego interesów następstw wykonania decyzji, a także, że w aktach sprawy brak jest jakichkolwiek dowodów potwierdzających stanowisko skarżącego. Wskazał także, że w ocenie NSA za dokument odzwierciedlający sytuację skarżącego trudno uznać "obliczenie dochodu za rok 2015 r." Sąd pierwszej instancji odnosząc się do argumentu, dotyczącego uszczuplenia majątku skarżącego z uwagi na "konieczność uiszczenia nienależnego świadczenia" oraz przekonania o wadliwości decyzji organów celnych obu instancji stwierdził, że w świetle art. 61 § 3 p.p.s.a., wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie mogą uzasadniać podnoszone w skardze merytoryczne zarzuty przeciwko zaskarżonej decyzji. Na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania aktu, sąd nie ma możliwości dokonania oceny zgodności z prawem decyzji wydanych w toku postępowania administracyjnego. Niedopuszczalne zatem jest wywodzenie konieczności uwzględnienia wniosku z przekonania o wadliwości danego rozstrzygnięcia. Mając na uwadze, że skarżący nie wskazał okoliczności faktycznych, które mogą zostać uznane za przesłanki wymienione w art. 61 § 3 p.p.s.a., należało odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. G. G. wniósł zażalenie na postanowienie z 1 kwietnia 2016 r., zarzucając Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez niewstrzymanie wykonania w całości lub w części decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] maja 2015 r., mimo podniesionych przez skarżącego we wniesionej skardze od decyzji istotnych okoliczności, przemawiających za wstrzymaniem zaskarżonej decyzji, przez co doszło do narażenia działalności gospodarczej G. G. na wystąpienie trudnych do odwrócenia skutków finansowych oraz znacznego pogorszenia płynności finansowej firmy, które to warunki na dzień wniesienia zażalenia nie straciły na aktualności. Ponadto skarżący podniósł, że w okresie od stycznia do października 2015 r. wydatki wyniosły 1.646.517,00 zł, podczas gdy przychód – 1.552.215,73 zł. W tym okresie skarżący poniósł wydatki na zakup towarów i usług w wysokości 43.215,22 zł, a koszty te nie uwzględniają rozliczeń z tytułu VAT za okres od stycznia do października 2015 r. w wysokości 36.944 zł. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest niezasadne. Stosownie do art. 61 § 1 p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w art. 61 § 1 p.p.s.a., jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu w całości lub w części stanowi więc odstępstwo od generalnej reguły wykonalności zaskarżonego aktu lub czynności i jest dopuszczalne jedynie po spełnieniu określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłanek. W świetle powołanego przepisu to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia wystąpienia negatywnych następstw wykonania aktu lub czynności administracyjnej. Tym samym wnioskodawca powinien dołączyć do wniosku stosowne dokumenty, które pozwoliłyby sądowi ocenić prawdopodobieństwo i rozmiar szkody lub skutków finansowych powstałych w związku z egzekucją zaskarżonego aktu lub czynności. W tym miejscu należy podkreślić, że użyte przez ustawodawcę pojęcia "znacznej szkody" i "trudnych do odwrócenia skutków" są pojęciami nieostrymi tzn. takimi, które nabierają treści w realiach konkretnej sprawy sądowoadministracyjnej. O znacznej szkodzie, można mówić, jeżeli nie będzie mogła być ona wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z 31 marca 2009 r. sygn. akt I OZ 271/09). Wobec powyższego, strona zobowiązana jest we wniosku skonkretyzować rodzaj grożącej jej szkody na skutek wykonania aktu. W przeciwnym razie sąd badający wniosek nie będzie mógł dokonać analizy, czy wnioskodawca rzeczywiście spełnia przesłanki zastosowania wobec niego tymczasowej ochrony w postępowaniu sądowym, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. G. G. wnosząc o wstrzymanie wykonania decyzji decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] maja 2015 r., nie wykazał aby zastosowanie wobec niego tego środka prawnego było zasadne. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że strata w kwietniu 2015 r. wyniosła 14.860,63 zł, przychód wyniósł 204.081,31 zł, zaś koszty uzyskania przychodu wyniosły 218.941,94 zł. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego przedstawione informację są dość ogólne, gdyż nie odzwierciedlają z jakiego tytułu skarżący osiągnął taki przychód w niepełnym rozliczeniu rocznym tj. od kwietnia 2015 r. do dnia złożenia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji oraz nie wykazał poszczególnych wydatków składających się na sumę 218.941,94 zł, które również poniósł w tym okresie. Sąd pierwszej instancji dysponując wyłącznie tymi informacjami finansowymi nie mógł zatem stwierdzić, czy wyegzekwowanie kary pieniężnej w wysokości 36.000 zł rodziłoby niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w majątku skarżącego lub trudnych do odwrócenia skutków. Według Naczelnego Sądu Administracyjnego również dokumenty załączone do zażalenia (księga przychodów i rozchodów oraz informacja o zapłaconym podatku VAT za 2015 r.) nie uprawdopodabniają ryzyka wystąpienia skutków wykonania decyzji w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. Jeżeli w okresie od stycznia do października 2015 r. wydatki wyniosły 1.646.517,00 zł i kwota ta nie zawiera 43.215,00 zł z tytułu zakupionych towarów i usług, to nie budzi wątpliwości, że sytuacja finansowa skarżącego jest stabilna, gdyż pozwala mu na ponoszenie kosztów w takiej wysokości. W związku z tym, nie można stwierdzić, że zapłata określonej w decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w W. kary pieniężnej w wysokości 36.000 zł spowoduje znaczną szkodę w majątku skarżącego, wskutek czego przywrócenie płynności finansowej sprzed wykonania decyzji nie będzie możliwe. Oznacza to, że Sąd pierwszej instancji zasadnie odmówił skarżącemu wstrzymania wykonania decyzji z powodu niewystąpienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło