II FZ 6/16

Dnia 18 marca 2016 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Kalamala, po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2016 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Z. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 28 października 2015 roku sygn. akt I SA/Lu 732/15 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi Z. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Lublinie z dnia 5 maja 2015 roku nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu sprzedaży udziału w nieruchomości p o s t a n a w i a : uchylić zaskarżone postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 28 października 2015 roku, sygn. akt I SA/Lu 732/15, odrzucił skargę Z. R. (dalej jako "Skarżący"), stosownie do art. 58 § 1 w zw. z art. 215 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.). Przyczyną odrzucenia skargi było niewywiązanie się z obowiązku nałożonego na skarżącego zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 8 lipca 2015 roku, tj. niewskazanie wartości przedmiotu zaskarżenia. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wniósł o jego uchylenie w całości, zarzucając naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 49 § 1 oraz art. 216 p.p.s.a., poprzez odrzucenie przez Sąd pierwszej instancji skargi, pomimo że nie było przesłanek do wystosowania wezwania do podania wartości przedmiotu zaskarżenia, skoro Sąd dysponował tą informacją. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 215 § 1 p.p.s.a. w każdym piśmie wszczynającym postępowanie w sprawie należy podać wartość przedmiotu zaskarżenia, jeżeli od tej wartości zależy wysokość opłaty. Pismem takim jest skarga, od której pobiera się wpis stosunkowy, gdy przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna (art. 231 p.p.s.a.). Niedochowanie przez skarżącego wymogu podania wartości przedmiotu zaskarżenia stanowi brak formalny, do uzupełnienia którego wzywa stronę przewodniczący wydziału i który strona zobowiązana jest usunąć w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi (art. 49 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie skarżący został wezwany do usunięcia braku formalnego skargi przez wskazanie wartości przedmiotu zaskarżenia, a po bezskutecznym upływie ww. terminu, Sąd I instancji działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. postanowieniem z dnia 28 października 2015 roku odrzucił skargę. Jednakże mimo iż skarżący w skardze nie wskazał wprost wartości przedmiotu zaskarżenia to wynikała ona z treści skargi, a ponadto była znana sądowi z urzędu w związku z treścią zaskarżonej w sprawie decyzji. W niniejszej sprawie skarżący wskazał bowiem w skardze, że przedmiotem zaskarżenia jest decyzja określająca w przedmiocie zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych w wysokości 15 405 zł. Jednocześnie w skardze zostało wskazane, że decyzja pozostaje zaskarżona w całości (Karta nr 2-3 akt sądowych). Oznacza to wskazanie na ww. należność pieniężną jako przedmiot sporu. W związku z powyższym należy wskazać na pogląd zaprezentowany w postanowieniu składu siedmiu sędziów NSA z dnia 21 stycznia 2008 r., sygn. akt I GSK 2039/06, zgodnie z którym: "niewskazanie w skardze wartości przedmiotu zaskarżenia, na wezwanie przewodniczącego wydziału sądu administracyjnego o uzupełnienie braku formalnego skargi w terminie określonym w art. 49 § 1 p.p.s.a., jest obwarowane rygorem odrzucenia skargi określonym w art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Rygor ten dochodzi do skutku, jeżeli strona nie zastosowała się do tego wezwania. Należy jednak zaznaczyć, że wymóg wskazania przez stronę wartości przedmiotu zaskarżenia zawarty w art. 215 § 1 p.p.s.a. jest spełniony nie tylko przez wyraźne określenie kwoty tej wartości przy wnoszeniu skargi lub w odpowiedzi na wezwanie przewodniczącego do wskazania wartości, lecz także wówczas, gdy wartość wynika z treści skargi lub z treści odpowiedzi na powyższe wezwanie" (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 stycznia 2008 r., sygn. akt I GSK 2039/06 oraz z dnia 2 lipca 2008 r., sygn. akt I GSK 885/07). Oznacza to, że ustalenie czy została podana wartość przedmiotu zaskarżenia wymaga każdorazowo oceny. Artykuł 215 § 1 p.p.s.a. nie reguluje bowiem, w którym miejscu pisma procesowego i w jaki sposób powinna być wskazana wartość przedmiotu zaskarżenia. Wymaga jedynie, żeby "w każdym piśmie wszczynającym postępowanie sądowe w danej instancji (...) podać wartość przedmiotu zaskarżenia, jeżeli od tej wartości zależy wysokość opłaty". Nadto, skarga, jako pismo w postępowaniu sądowym, stanowi jedną całość, kolejność umieszczenia elementów skargi nie decyduje o zachowaniu przez nią wymogów formalnych (art. 57 § 1 p.p.s.a.). Zatem wezwaniem kierowanym przez Przewodniczącego Wydziału do strony w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. mogą być usunięte tylko takie braki, które uniemożliwiają nadanie pismu prawidłowego biegu. Innymi słowy w sytuacji, gdy Sąd I instancji dysponuje informacją o wartości przedmiotu zaskarżenia - jak w niniejszej sprawie - brak jest podstaw do przyjęcia, że niepodanie wartości przedmiotu zaskarżenia uniemożliwiało nadanie sprawie biegu. W takiej sytuacji nie zachodzą bowiem przesłanki do wystosowania wezwania, o którym mowa w art. 49 § 1 p.p.s.a., a w konsekwencji do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 tej ustawy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 stycznia 2008 r., sygn. akt II FSK 1723/07). Za uzasadniony w związku z powyższym należy uznać zarzut, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 215 § 1 i art. 216 p.p.s.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji nieprawidłowo ocenił, że Skarżący wnosząc do Sądu pierwszej instancji skargę, nie wskazał wartości przedmiotu zaskarżenia. Wobec tego odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. było w świetle przywołanej argumentacji wadliwe. Kierując się powyższymi względami, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.