IV SAB/Po 105/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Izabela Paluszyńska po rozpoznaniu w dniu 15 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. W. na bezczynność Burmistrza [...] w przedmiocie niezrealizowania inwestycji skanalizowania ulicy p o s t a n a w i a 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić stronie skarżącej uiszczony wpis w kwocie 100 (sto) złotych. Pismem z dnia 20 lutego 2015 r. A. W., zastępowany przez zawodowego pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Burmistrza [...]. Skarżący zaskarżył zaniechanie przez Burmistrza wykonywania czynności nakazanych prawem wynikających z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - uchwały [...] oraz z art. 15 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 1 ustawy o zbiorowym zaopatrywaniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2006 r. Nr 123 z późn. zm., obecnie Dz. U. z 2015 r. poz. 139, dalej jako u.z.z.w.) w postaci niezrealizowania inwestycji skanalizowania ulicy [...], w tym niedoprowadzenia sieci kanalizacyjnej do nieruchomości o numerze ewidencyjnym [...], stanowiącej własność skarżącego. Skarżący wniósł o zobowiązanie Wojewody Wielkopolskiego jako organu nadzoru do podjęcia czynności prowadzących do wykonania inwestycji skanalizowania ulicy, na podstawie art. 101a ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r. poz. 594 z późn. zm., dalej jako u.s.g.). Uzasadniając skargę pełnomocnik skarżącego napisał, że zgodnie z § 1 pkt 1) uchwały [...] dla terenu wskazanego w ww. uchwale, w tym dla ulicy [...], gdzie mieszka Skarżący, obowiązuje odprowadzanie ścieków poprzez pobudowanie kanalizacji sanitarnej i deszczowej. Realizacja ww. inwestycji jest zadaniem własnym gminy i - w myśl załącznika nr 2 do ww. uchwały - miała zostać współfinansowana przez Gminę i operatora sieci. Do dnia wniesienia skargi budowa kanalizacji przy ulicy nie została rozpoczęta i jednocześnie Burmistrz nie podejmuje czynności, które skutkować by miały realizacją powyższego zadania, a więc czynności, do których jest zobowiązany przepisami prawa. Przy sąsiednich ulicach, tj. [...], zakończono już budowę sieci kanalizacyjnej w ramach inwestycji pn. "Budowa kanalizacji sanitarnej z przyłączami [...]" realizowanej w ramach Projektu "[...]". Skarżący został poinformowany przez Burmistrza, że na zlecenie Gminy została wykonana dokumentacja projektowa dotycząca wybudowania sieci kanalizacyjnej w miejscowości [...], która obejmuje także ulicę [...] i która została przekazana do realizacji spółce [...] S.A. (dalej jako Spółka) Spółka odmówiła jednak wykonania wskazanej inwestycji, argumentując swoje stanowisko faktem, iż dokumentację projektową przekazała prywatnemu podmiotowi, prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą [...], rzekomo zainteresowanemu budową kanalizacji na wskazanym obszarze, obejmującym także ulicę [...]. Dodatkowo Spółka podniosła, że budowa kanalizacji nie została przewidziana w wieloletnim planie modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych. Mimo przedstawionej przez skarżącego argumentacji, że Wieloletni Plan Rozwoju i Modernizacji Urządzeń Wodociągowych i Urządzeń Kanalizacyjnych nr [...] na lata 2010 - 2014, który stanowi załącznik do uchwały Rady Miasta [...], przewiduje w tabeli nr [...] opracowanie dokumentacji projektowej i SIWZ oraz budowę kanalizacji sanitarnej z przyłączami w [...] jako zadanie do wykonania przez Spółkę i zgodnie z porozumieniem zawartym pomiędzy Gminą a Spółką, inwestycja skanalizowania miejscowości [...] obejmowała realizacją także ulicę [...], a także że Spółka nie ma możliwości zwolnienia się z obowiązku budowy sieci, Spółka podtrzymała swe twierdzenia o nieprzewidywaniu rozbudowy sieci kanalizacyjnej i przekazaniu projektu budowlanego obejmującego ulicę [...] prywatnemu podmiotowi. Skarżący podkreślił, że Spółka uzyskała decyzję o pozwoleniu na budowę sieci kanalizacyjnej na obszarze przy ulicy [...], decyzja ta została jednak później przeniesiona na przedsiębiorcę działającego pod firmą [...]. Sam fakt uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę wskazuje, że nie tylko planowano wybudować na przedmiotowym obszarze sieć kanalizacyjną, ale także podjęto działania zmierzające do realizacji tej inwestycji. Przekazanie dokumentacji z przeniesieniem decyzji o pozwoleniu na budowę odbyło się bez wyraźnej podstawy prawnej, ponadto nie zwolniło Spółki z realizacji powierzonego jej przez Gminę zadania. W odpowiedzi na skargę Burmistrz, zastępowany przez zawodowego pełnomocnika, wniósł o odrzucenie skargi. Zdaniem Burmistrza przedmiot skargi sprowadza się do kwestii na kim, czy na gminie czy Skarżącym spoczywa obowiązek wykonania przyłącza do sieci kanalizacyjnej i w tym kontekście ze wskazywanego w skardze art. 3 ust. 1 u.z.z.w. nie można wyprowadzić wniosku, aby na Burmistrzu spoczywał obowiązek wydania stosownego zarządzenia, czy tez wydania jakiegoś aktu administracyjnego. Ponadto stosownie do art. 15 ust. 2 u.z.z.w. realizację budowy przyłączy do sieci zapewnia na własny koszt osoba ubiegająca się o przyłączenie nieruchomości do sieci. Burmistrz ocenił, że nie jest w niniejszej sprawie zobowiązany do "wykonania czynności nakazanych prawem" w rozumieniu art. 101a u.s.g., nie można zatem mówić o jego zaniechaniu jako bezczynności organu administracji publicznej w rozumieniu tego przepisu. Zaskarżone zaniechanie nie mieści się w granicach kognicji sądu administracyjnego wyznaczonej treścią art. 101a u.s.g. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę jako niedopuszczalną należało odrzucić. Sądy administracyjne są właściwe do rozpoznawania skarg w sprawach wymienionych w art. 3 § 2-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., dalej jako p.p.s.a.). Skarga na bezczynność jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzję, postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest bezczynność Burmistrza w realizowaniu inwestycji skanalizowania ulicy, przy której znajduje się nieruchomość należąca do Skarżącego. O woli zrealizowania inwestycji organ administracji nie rozstrzyga jednak w formie decyzji administracyjnej, postanowienia, czy też innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a., a tylko w takim zakresie dopuszczalna jest skarga na bezczynność. W rozumieniu art. 3 ust. 1, art. 5 ust. 1, art. 6 ust. 1, art. 15 ust. 1 i 4 u.z.z.w. zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków jest zadaniem własnym gminy. Przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne ma obowiązek zapewnić zdolność posiadanych urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych do realizacji dostaw wody w wymaganej ilości i pod odpowiednim ciśnieniem oraz dostaw wody i odprowadzania ścieków w sposób ciągły i niezawodny, a także zapewnić należytą jakość dostarczanej wody i odprowadzanych ścieków. Dostarczanie wody lub odprowadzanie ścieków odbywa się na podstawie pisemnej umowy o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków zawartej między przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym a odbiorcą usług. Przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne jest obowiązane zapewnić budowę urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych, ustalonych przez gminę w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, w zakresie uzgodnionym w wieloletnim planie rozwoju i modernizacji, o którym mowa w art. 21 ust. 1 u.z.z.w. Przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne jest obowiązane przyłączyć do sieci nieruchomość osoby ubiegającej się o przyłączenie nieruchomości do sieci, jeżeli są spełnione warunki przyłączenia określone w regulaminie, o którym mowa w art. 19, oraz istnieją techniczne możliwości świadczenia usług. Zgodnie z literalnym brzmieniem art. 15 ust. 1 u.z.w.w. przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne (w niniejszej sprawie: Spółka) jest obowiązane zapewnić budowę urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych, ustalonych przez gminę w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, w zakresie uzgodnionym w wieloletnim planie rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych będących w posiadaniu Spółki. Pełnomocnik strony skarżącej załączył do skargi korespondencję ze Spółką; sporne między Skarżącym a Spółką jest to, czy budowa urządzeń kanalizacyjnych (sieci) w ulicach [...] znajduje się w Wieloletnim Planie Rozwoju i Modernizacji Urządzeń Wodociągowych i Urządzeń Kanalizacyjnych. Pełnomocnik Burmistrza w odpowiedzi na skargę nie odniósł się do tej kwestii oraz nie zakwestionował, że działka Skarżącego znajduje się na terenie objętym ustaleniami o odprowadzaniu ścieków poprzez pobudowanie kanalizacji sanitarnej i deszczowej. Sąd stwierdza, że skarga podlega odrzuceniu bez względu na to, czy budowa sieci w ulicy [...] znajduje się w Wieloletnim Planie Rozwoju i Modernizacji Urządzeń Wodociągowych i Urządzeń Kanalizacyjnych (znajdowała się np. w poprzednim planie). Kluczowe znaczenie przy ocenie skargi ma wykładnia art. 15 ust. 1 u.z.z.w. Sąd podziela stanowisko komentatora do tej ustawy (J. Rotko, komentarz, Lex), cytowane zresztą w odpowiedzi na skargę, że obowiązek wynikający z art. 15 ust. 1 u.z.w.w. nie ma charakteru bezwzględnego, lecz warunkowy. Ponadto obowiązkom przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego (jak też gminy) nie towarzyszy odpowiadające im treścią roszczenie właścicieli nieruchomości, którego istotą jest prawo żądania wykonania sieci wodociągowej lub kanalizacyjnej. W przywołanym przez komentatora uzasadnieniu wyroku WSA w Gdańsku z dnia 07 lipca 2010 r. sygn. akt II SA/Gd 179/10 (Centralna Baza Orzeczeń i Informacji o Sprawach, dalej jako CBOSA) Sąd ten trafnie stwierdził, że stronie skarżącej nie przysługuje do sądu administracyjnego skarga, której istotą jest prawo żądania wykonania sieci kanalizacyjnej. Sąd administracyjny nie jest władny zobowiązać organ gminy, czy przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, do budowy urządzeń kanalizacyjnych zaplanowanych w trybie art. 15 u.z.z.w. Odnosząc się do żądania skargi sąd stwierdza, że także Wojewoda, będący organem nadzoru, nie posiada takich narzędzi prawnych. Mając powyższe na względzie, sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.