I OSK 74/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Maciej Dybowski Sędziowie: Sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska (spr.) Sędzia del. WSA Iwona Niżnik-Dobosz Protokolant st. inspektor sądowy Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Zarządu Dzielnicy Śródmieście Miasta Stołecznego Warszawy od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 września 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 638/15 w sprawie ze skargi E.A. na Uchwałę Nr [...] Zarządu Dzielnicy Śródmieście Miasta Stołecznego Warszawy z dnia [...] października 2014 r. w przedmiocie wynajęcia lokalu socjalnego oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z 25 września 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 638/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność Uchwały Nr [...] Zarządu Dzielnicy Śródmieście Miasta Stołecznego Warszawy z 22 października 2014 r. w sprawie wniosku E. A. o wynajęciu lokalu socjalnego. Uchwałą tą Zarząd Dzielnicy stwierdził swoją niewłaściwość do rozpatrzenia wniosku o wynajęciu lokalu socjalnego, uzasadniając, iż, składając wniosek E. A. oświadczyła, że zamieszkuje w lokalu nr 16 przy ul. P. w Warszawie (dzielnica Wola), a stosownie do § 22 ust. 1 Uchwały LVIII/1751/2009 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z 9 lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu m.st. Warszawy, wnioski składa się w urzędzie dzielnicy właściwym dla miejsca zamieszkania wnioskodawcy, a tym jest dzielnica Warszawa Wola m.st. Warszawy. Skargę na tę decyzję wniosła E. A.. Stwierdzając nieważność uchwały, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że składając wniosek 3 lipca 2014 r., skarżąca wskazała, że jej miejscem zamieszkania w jest Ośrodek Interwencji Kryzysowej, znajdujący się w dzielnicy Śródmieście przy ul. [...] 1/5, a w oświadczeniu z 13 października 2014 r. podała, że zamieszkuje przy ulica P.. Wojewódzki Sąd podkreślił, iż ww. § 22 ust. 1 uchwały, wnioski składa się w urzędzie dzielnicy "właściwym dla miejsca zamieszkania", a nie aktualnego miejsca zamieszkania, zatem zaskarżona uchwała rażąco narusza prawo. Zarząd Dzielnicy Śródmieście m.st. Warszawy, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł skargę kasacyjną od tego wyroku, domagając się jego uchylenia i rozpoznania skargi, ewentualnie, po uchyleniu, przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi do ponownego rozpoznania. Wyrokowi, na podstawie art. 174 punkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), "p.p.s.a.", zarzucono: 1. naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 106 § 4 p.p.s.a. poprzez zaniechanie wzięcia pod uwagę przez Sąd, nawet bez inicjatywy stron w tym zakresie, faktu powszechnie znanego w postaci okoliczności, że ul. [...] w Warszawie, przy której zamieszkiwała E. A. w dniu złożenia wniosku o wynajęcie lokalu socjalnego, położona jest w granicach administracyjnych Dzielnicy Ursynów, a nie jak błędnie Sąd założył Dzielnicy Śródmieście, co w konsekwencji doprowadziło do bezpodstawnego stwierdzenia nieważności Uchwały w oparciu o przepis art. 147 § 1 p.p.s.a.; 2. naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 147 § 1 p.p.s.a. w zw. z § 22 ust. 1 uchwały nr LVIII/1751/2009 Rady m.st. Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu m.st. Warszawy, wskutek dokonania przez WSA błędnej oceny stanu faktycznego sprawy i bezzasadnego przyjęcia, że Ośrodek Interwencji Kryzysowej przy ul. [...] nr budynku 1/5 w Warszawie, w którym zamieszkiwała E. A. w dniu złożenia wniosku o wynajęcie lokalu socjalnego, położony jest na terenie Dzielnicy Śródmieście, podczas gdy rzeczony Ośrodek jest zlokalizowany na terenie Dzielnicy Ursynów, co jest faktem powszechnie znanym, co w konsekwencji doprowadziło do nieuprawnionego uwzględnienia skargi na Uchwałę i stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a.; 3. naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 § 4 p.p.s.a., polegające na przedstawieniu stanu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym wskutek wadliwego przyjęcia przez Sąd, że Ośrodek Interwencji Kryzysowej przy ul. [...] w Warszawie znajduje się na terenie Dzielnicy Śródmieście, podczas gdy przedmiotowy Ośrodek, w którym zamieszkiwała E. A. w dniu złożenia wniosku o wynajęcie lokalu socjalnego, jest położony w Dzielnicy Ursynów, co w konsekwencji doprowadziło Sąd do uwzględnienia skargi E. A.; 4. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. § 22 ust 1 uchwały nr LVIII/1751/2009 Rady m.st. Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu m.st. Warszawy, przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na uwzględnieniu skargi na Uchwałę, w sytuacji gdy wyżej wskazane naruszenie uzasadniało oddalenie skargi, albowiem skarżąca E. A. na dzień złożenia wniosku o wynajęcie lokalu socjalnego zamieszkiwała w Ośrodku interwencji Kryzysowej znajdującym się w Dzielnicy Ursynów, a nie jak błędnie przyjął Sąd na terenie Dzielnicy Śródmieście, a zatem Zarząd Dzielnicy Śródmieście nie był właściwy do merytorycznego rozpatrzenia wniosku skarżącej. Stowarzyszenie Interwencji Prawnej, dopuszczone do udziału w postępowaniu jako uczestnik po stronie E. A., wniosło w jej imieniu odpowiedź na skargę kasacyjną, domagając się jej oddalenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie, bowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie naruszył przepisów wskazanych w jej podstawach. Istotą w sprawie jest wykładnia § 22 ust. 1 zdanie 1 uchwały Nr LVIII/1751/2009 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy, "Uchwała". Reguluje on kwestię właściwości miejscowej urzędów dzielnic m.st. Warszawy, do których składa się wnioski w ramach umów najmu lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta. Zgodnie z nimi wnioski te wraz z oświadczeniami dotyczącymi stanu majątkowego oraz dokumentacją potwierdzającą posiadane przez osoby je składające tytuły prawne do lokali, powinny być składane w urzędzie dzielnicy właściwym dla miejsca zamieszkania wnioskodawcy, w przypadku osób bezdomnych – w urzędzie dzielnicy, w której wnioskodawca posiadał ostatnie miejsce faktycznego zamieszkania, natomiast w przypadku osób bezdomnych, które nie wykazały swojego ostatniego miejsca zamieszkania w Warszawie – w dowolnie wybranym urzędzie dzielnicy. E. A. należy zakwalifikować jako osobę bezdomną, spełnia ona bowiem przesłanki wskazane w art. 6 pkt 8 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2015 r. poz. 163 ze zm.), do którego to przepisu odsyła Uchwała. Nie zamieszkuje w lokalu mieszkalnym w rozumieniu przepisów o ochronie praw lokatorów i mieszkaniowym zasobie gminy i nie jest zameldowana na pobyt stały w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności, a także nie zamieszkuje w lokalu mieszkalnym, w którym nie ma możliwości zamieszkania. Co do faktu zresztą, iż jest ona osobą bezdomną nie ma w sprawie sporu. Osoba bezdomna wniosek o zawarcie umowy najmu lokalu składa do urzędu dzielnicy m.st. Warszawy, właściwego z uwagi na ostatnie miejsce faktycznego zamieszkania, lub gdy nie może takiego wskazać – w dowolnie wybranym urzędzie dzielnicy m.st. Warszawy. Z akt sprawy wynika, że E. A. nie może wskazać swojego aktualnego miejsca faktycznego zamieszkania. Akta wskazują, że często zmienia ona miejsce zamieszkania, potwierdza to zresztą już samo postępowanie z jej wniosku. Składając wniosek, oświadczyła, iż zamieszkuje w Ośrodku Interwencji Kryzysowej przy ulicy [...] i tak przyjął Wojewódzki Sąd, zaś już po złożeniu wniosku, że mieszka przy ul. P., jak przyjął, podejmując uchwałę Nr [...] stwierdzającą niewłaściwość, Zarząd Dzielnicy Śródmieście. Należy ją zatem potraktować nie jako osobę bezdomną, która wskazała swoje ostatnie miejsce faktycznego zamieszkania, ale jako osobę bezdomną, która nie wykazała swojego ostatniego miejsca zamieszkania. Dla takiej osoby właściwy miejscowo do złożenia wniosku o zawarcie umowy najmu lokalu socjalnego jest dowolnie wybrany urząd dzielnicy. Zasadnie zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, iż zaskarżona przez E. A. Uchwała Zarządu Dzielnicy Śródmieście o stwierdzeniu braku właściwości miejscowej dzielnicy do rozpoznania wniosku naruszała § 22 ust. 1 zdanie pierwsze Uchwały i stwierdził jej nieważność. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).