II FZ 130/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Winiarski po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 26 stycznia 2016 r. sygn. akt I SA/Ol 404/15 w przedmiocie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi W. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Olsztynie z dnia 7 maja 2015 r. nr [...] [...] [...] [...] w przedmiocie rozłożenia na raty zaległości podatkowych postanawia: oddalić zażalenie. W. Z. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Olsztynie z dnia 7 maja 2015 r., w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowych, umorzenia odsetek oraz kosztów upomnienia. Wnioskiem z dnia 15 lipca 2015r. skarżący zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie radcy prawnego. Postanowieniem z dnia 28 września 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odmówił skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Postanowieniem z dnia 1 grudnia 2015 r., sygn. akt II FZ 878/15 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie od ww. postanowienia w przedmiocie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wobec prawomocnego zakończenia postępowania w przedmiocie prawa pomocy skarżący zastał wezwany do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 500 zł, w terminie siedmiu dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie doręczone zostało skarżącemu w dniu 16 grudnia 2015r. Pismem z dnia 18 grudnia 2015 r. skarżący złożył ponowny wniosek przyznanie prawa pomocy, wskazując na skomplikowany przedmiot sprawy, brak wiedzy specjalistycznej oraz środków do powołania pełnomocnika z wyboru. Stwierdził, że pojawiły się nowe okoliczności, gdyż otrzymał emeryturę i pogorszył się stan jego zdrowia, co uniemożliwia mu wykonywanie prac zarobkowych. Według zaś oświadczenia złożonego na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF), skarżący utrzymuje się z emerytury w wysokości 2.090 zł miesięcznie oraz wynagrodzenia z umowy zlecenia 800 zł. Posiada udział w wysokości ½ w prawie własności mieszkania o powierzchni 60 m2. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z dnia 26 stycznia 2016 r. odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. W uzasadnieniu wskazano, że z formularza PPF wynika, iż skarżący uzyskuje dodatkowe wynagrodzenie w ramach umowy zlecenia w wysokości 800 zł, które wprawdzie podlega zajęciu, ale zwiększa jego dochód. W zażaleniu z dnia 10 lutego 2016r. skarżący wniósł o ponowne merytoryczne rozpatrzenie wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia dotyczący faktycznej sytuacji materialnej wnioskodawcy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jako niezasadne należało oddalić. Zgodnie z art.165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przepis ten przewiduje możliwość weryfikacji określonych rozstrzygnięć wojewódzkiego sądu administracyjnego pod warunkiem, że zmianie uległ stan faktyczny sprawy w sposób na tyle istotny, że zachodzą przesłanki do zmiany wydanego uprzednio orzeczenia. Do kategorii postanowień niekończących postępowania w sprawie, objętych zakresem przytoczonej regulacji, należą między innymi postanowienia wydane w przedmiocie prawa pomocy. Podkreślenia wymaga, że złożenie przez stronę kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie obliguje sądu do dokonywania ponownej oceny sytuacji materialnej wnioskującego w kontekście przesłanek z art. 246 p.p.s.a. Rolą sądu jest bowiem w takim przypadku zbadanie, czy strona powołała nowe (zmienione) okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę dotychczasowego stanowiska sądu. W tego typu sytuacjach nie jest więc możliwe dokonywanie odmiennych ocen kondycji finansowej strony na podstawie tożsamych elementów stanu faktycznego, tj. w oparciu o analogiczną do zawartej we wcześniejszym wniosku argumentację. W związku z tym, jeżeli podmiot ubiegający się o przyznanie prawa pomocy nie wskaże jakichkolwiek nowych okoliczności, bądź też podane przez niego fakty nie będą na tyle znaczące, aby mogły doprowadzić do odmiennych od dotychczasowych ocen, skorzystanie z art. 165 p.p.s.a. nie będzie możliwe. Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należało, że skarżący w złożonym powtórnie wniosku z dnia 10 lutego 2016r. nie wskazał okoliczności, które uzasadniałyby odstąpienie od poglądu wyrażonego w postanowieniu we wcześniejszym postanowieniu sądu. Słusznie stwierdził sąd pierwszej instancji, że "nie ma podstaw do zmiany dotychczasowego stanowiska jedynie w oparciu o niepotwierdzoną stosownymi dowodami okoliczność pogorszenia się stanu zdrowia skarżącego, która uniemożliwia mu dodatkowe zatrudnienie." Przy stwierdzeniu braku zmiany okoliczności faktycznych sprawy Sąd pierwszej instancji nie był władny do dokonania innej oceny tych okoliczności, niż uczyniono to we wskazanym postanowieniu. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. zażalenie oddalił.