I SA/Wa 1029/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik Sędziowie WSA Dariusz Chaciński WSA Dariusz Pirogowicz (spr.) Protokolant starszy referent Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2015 r. sprawy ze skargi A. K. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 14/13 1. wymierza Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 3.000 (trzy tysiące) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz A. K. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. A. K. pismem z [...] lipca 2014 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której domagała się wymierzenia Prezydentowi W. grzywny w związku z niewykonaniem przez ten organ wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 14/13. Powyższym wyrokiem Sąd, w następstwie uwzględnienia skargi I.C. oraz A. K., zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] (obecnie ul. [...]), oznaczoną nr hip. [...] w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Akta te wraz z odpisem prawomocnego wyroku doręczone zostały zaś organowi 30 kwietnia 2013 r. Wobec braku podejmowania rozstrzygnięcia w sprawie, pismem z [...] maja 2013 r. I. C. oraz A. K. wezwały Prezydenta W. do wykonania powyższego wyroku. Wezwanie to okazał się bezskuteczne, czego konsekwencją było wniesienie przez tę ostatnią wskazanej na wstępie skargi. W odpowiedzi na skargę – udzielonej niemal rok po jej wniesieniu - Prezydent W. podniósł, że ze względu na skomplikowany charakter postępowania trwa analiza zebranej dokumentacji i wniósł o jej oddalenie. Wskazywał również na modyfikację w dniu 16 lutego 2015 r. przez pełnomocnika stron pierwotnie zgłoszonego żądania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga jest uzasadniona, co skutkować musi wymierzeniem Prezydentowi W., określonej w sentencji grzywny oraz oceną charakteru zaistniałej zwłoki. Przedmiotowa skarga została złożona w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." Przepis ten (w brzmieniu ustalonym art. 1 pkt 42 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2015 r. poz. 658) stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do § 6 art. 154 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. W przypadku zaistnienia stanu zwłoki w wykonaniu wyroku, Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a.) W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 7 marca 2013 r. sygn. akt I SAB/Wa 14/13 zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Bezsporne jest, że akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu w dniu 30 kwietnia 2013 r. Zgodnie zatem z art. 286 § 2 p.p.s.a. od tej daty rozpoczął bieg dwumiesięczny termin wyznaczony wyrokiem, w jakim sprawa, w której organ pozostawał bezczyny, winna być rozpoznana. Tym samym termin ten upłynął 30 czerwca 2013 r. Niekwestionowaną okolicznością jest również to, że do dnia rozpoznania skargi, mimo uprzedniego wezwania przez stronę do wykonania powyższego wyroku, Prezydent W. nie rozstrzygnął zawisłej przed nim sprawy administracyjnej. Skoro zatem Prezydent W. w terminie wyznaczonym wyrokiem Sądu sprawy nie załatwił - a wyrok ten zobowiązywał organ nie tylko do jej rozstrzygnięcia, ale także do dokonania tego w określonym terminie - to wniosek o wymierzenie Prezydentowi W. grzywny jest niewątpliwie w pełni uzasadniony. Jak już wielokrotnie tutejszy sąd podkreślał w swoich orzeczeniach, niewykonywanie wyroków sądów - niezależnie od tego czy są to wyroki sądów administracyjnych (jak w niniejszej sprawie), czy sądów powszechnych - w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane (por. wyrok WSA z 20.01.2015 r. I SA/Wa 2833/14, z 10.12.2013 I SA/Wa 2319/14, dostępne w internetowej bazie orzeczeń http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. To wszak prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Mając przy tym na względzie, że zwłoka w wykonaniu przez Prezydenta W. powyższego wyroku wynosi na dzień wyrokowania ponad dwa lata, choć już w 2013 r. organ informował strony o zgromadzeniu materiału dowodowego niezbędnego do podjęcia rozstrzygnięcia (vide pismo Wydziału [...] Urzędu W. z 20 czerwca 2013 r. [...]), uprawniona jest ocena, że przybrała ona w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy postać kwalifikowaną, a więc rażąco naruszającą prawo, w tym przede wszystkim naruszającą w ten sposób przepisy art. 153 p.p.s.a. oraz art. 12 k.p.a. Nie bez znaczenia dla powyższej oceny jest także lekceważące podejście przez organ do wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. obowiązku przekazania sądowi skargi w terminie 30 dni od jej wniesienia. W niniejszej sprawie bowiem przekazana ona została do sądu dopiero po jedenastu miesiącach od jej wniesienia i jak wynika z akt sprawy stało się to dopiero w efekcie wystosowania w tym zakresie przez skarżącą monitu. Taki sposób działania organu prowadzi z kolei do zaburzenia gwarantowanego na gruncie Konstytucji prawa jednostki do rozpoznania przez sąd jej sprawy "bez nieuzasadnionej zwłoki" (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Zważywszy zatem na skalę przekroczenia terminu w wykonaniu wyroku jak też rażące naruszenie przez organ ww. przepisów, skład orzekający ocenił, że adekwatną w tych okolicznościach faktycznych sankcją będzie grzywna w wysokości 3000,00 złotych. Ten wymiar grzywny winien przy tym skłonić organ do niezwłocznego załatwienia sprawy, w której dotychczas pozostaje on w zwłoce. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy.