II SA/Rz 983/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Paweł Zaborniak /spr./ Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka WSA Magdalena Józefczyk Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi S. R. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego S. R. kwotę 357 zł /słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi S. R. jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej WINB) z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...], wydane w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (zwany dalej PINB) decyzją z dnia [...] maja 2013 r., nr [...], znak [...], umorzył postępowanie w sprawie legalizacji samowolnie wybudowanej w 1989 r. szopy drewnianej, położonej na działce nr ewid. gr. 2163 w P. Od tej decyzji S. R. wniósł odwołanie. WINB postanowieniem z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...], stwierdził, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu. Po doręczeniu postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, S. R. pismem z dnia 31 lipca 2013 r. zwrócił się do WINB o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wniosku wskazał na chorobę swojej żony i związany z tym pobyt w szpitalu w okresie od 29 maja do 13 czerwca oraz od 14 czerwca do 21 czerwca 2013 r. Wskazał, że w okresie hospitalizacji żony był przy niej w szpitalu. Wiązało się to z codziennymi dojazdami komunikacją publiczną na znaczną odległość. Odwołanie złożył w najszybszym jak to było możliwe terminie tj. 21 czerwca 2013 r. - w dniu kiedy żona opuściła Szpital w B. WINB po rozpatrzeniu tego wniosku postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...], odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu swego orzeczenia wskazał, że decyzja PINB została skutecznie doręczona S. R. W aktach sprawy znajduje się zwrotne potwierdzenie odbioru tej decyzji podpisane osobiście przez stronę w dniu 6 czerwca 2013 r. W związku z tym czternastodniowy termin do wniesienia odwołania w omawianym przypadku upłynął z dniem 20 czerwca 2013 r. tj. czwartek. WINB podał, że strona we wniosku o przywrócenie terminu nie uzasadniła swojego żądania, brak jest bowiem okoliczności świadczących o tym, że uchybienie nastąpiło bez winy strony. W ocenie organu przytoczone przez stronę okoliczności takie jak choroba i zaświadczenie lekarskie nie dotyczące samego wnioskodawcy tylko jego żony, samo przez się nie uprawdopodobniły braku jego winy w uchybieniu terminu. Wskazane okoliczności nie są tego rodzaju aby złożenie odwołania w terminie było przeszkodą nie do przezwyciężenia. S. R. reprezentowany przez radcę prawnego wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na postanowienie WINB, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów procesu, w tym zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie: 1) art. 58 § 1 k.p.a. przez jego błędną wykładnię, na skutek której PINB przyjął, że nie uprawdopodobnił, że niedochowanie terminu do złożenia odwołania nastąpiło bez jego winy, 2) art. 7, 8 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. przez pominięcie dowodu, mimo nie odmówienia im mocy dowodowej i wiarygodności, 3) art. 7, w zw. z art. 77 § 1 i art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., przez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności w sprawie, jak też wadliwego sporządzenia uzasadnienia postanowienia, które jest wewnętrznie sprzeczne. W uzasadnieniu skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem organu odwoławczego o nieprzytoczeniu okoliczności świadczących o braku jego winy w dochowaniu terminu. Podniósł, że uzasadnienie jest sporządzone w całkowitym oderwaniu od wniosku jak i dowodów do niego załączonych. W szczególności zwrócił uwagę, że nie powoływał się na samą chorobę żony, a na okoliczności z tym faktem związane (tj. konieczność sprawowania osobistej opieki podczas pobytu w szpitalu), co implikowało konieczność codziennego dojazdu do i z szpitala oddalonego o kilkadziesiąt kilometrów od miejsca zamieszkania oraz przebywania w nim. To z kolei absorbowało go na kilkanaście godzin dziennie i spowodowało w rzeczywistości niezawinione niedochowanie terminu do wniesienia odwołania. WINB odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie, z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje: Skarga w niniejszej sprawie okazała się w pełni uzasadniona. Istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; zwana dalej p.p.s.a.). Należy dodać, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie ulega wątpliwości, iż skarżący S. R. złożył odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji z uchybieniem terminu. Stąd były podstawy do merytorycznego rozpoznania jego wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej. Wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej podlega rozpatrzeniu w oparciu o art. 58 K.p.a. Treść tej regulacji pozwala na ustalenie następujących warunków przywrócenia przez organ terminu: 1) wniesienie przez zainteresowanego wniosku (prośby) o przywrócenie terminu, 2) zachowanie 7 - dniowego terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu, 3) uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy, 4) dokonanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności, dla której był ustanowiony termin, a który nie został zachowany. Należy dodać, iż w myśl art. 59 § 2 K.p.a. o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia Odmowa przywrócenia terminu na wniosek S. R. nie była w niniejszej sprawie spowodowana niedopełnieniem terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu jak również brakiem czynności, dla której był ustanowiony termin. W przekonaniu WINB wnioskodawca nie zdołał uprawdopodobnić braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji PINB. WSA tej oceny nie podziela. Skarżący S. R. uprawdopodobnił, że w czasie w jakim mógł dokonać czynności procesowej, zajmował się ciężko chorą żoną. Żona skarżącego od dnia 29 maja do 13 czerwca 2013 r. była hospitalizowana w Szpitali w M. zaś od dnia 14 czerwca 2013 r. do 21 czerwca 2013 r. przebywała w Szpitalu w B. Choroba jaką była dotknięta W. R. wymagała od jej męża S., sprawowania ciągłej opieki a nawet samego przebywania przy niej. Zasadnie wnioskodawca starał się przekonać Organ, że z uwagi na ogólny stan żony W. R. musiał codziennie być przy niej wspierając ją w niezwykle trudnej dla niej chwili. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu, iż wnioskodawca jest winny niedokonania czynności procesowej w terminie gdyż powód uchybienia terminu czyli choroba żona nie dotknęła go bezpośrednio. Jeżeli stan zdrowia małżonka strony uzasadnia przypuszczenie, że w nieodległej perspektywie nastąpi jego śmierć, to obowiązkiem moralnym i prawnym drugiego jest udzielanie mu w granicach posiadanych możliwości fizycznych i majątkowych wszelkiej niezbędnej pomoc. Stanowi o tym obowiązku art. 23 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Dlatego nie można było wymagać od wnioskodawcy, jak uczynił to w niniejszej sprawie organ, aby w opisanej we wniosku sytuacji dochował on należytej staranności w wykonywaniu czynności procesowych. Tym bardziej, że S. R. z racji swej niepełnosprawności dojeżdżał do Szpitali znacznie oddalonych od miejsca zamieszkania przy pomocy środków komunikacji publicznej, co dodatkowo ograniczyło możliwość sporządzenia i nadania odwołania. Odwołanie zostało złożone w dniu, w którym żona skarżącego opuściła Szpital, co wzmacniało argumenty strony tłumaczące zaniechanie złożenia odwołania w terminie z powodu poświęcania czasu na dojazdy i opiekę nad żoną. Reasumując, S. R. niedochował ustawowego terminu na wniesienie odwołania, jednak nie ponosi on za to uchybienie winy. Ponieważ strona uprawdopodobniła ten wymóg przywrócenia terminu w postępowaniu przed WINB, złożyła wniosek o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni licząc od dnia doręczenia postanowienia stwierdzającego uchybienie do wniesienia odwołania, to nie było podstaw do odmowy przywrócenia uchybionego terminu. Dlatego zaskarżone postanowienie WINB narusza art. 58 § 1 i 2 w związku z art. 59 § 2 K.p.a. w stopniu mającym oczywisty wpływ na wynik sprawy. Ponownie rozpoznając wniosek S. R. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, WINB obowiązany będzie uwzględnić na zasadzie art. 153 p.p.s.a. wyrażone w niniejszym wyroku stanowisko Sądu. Z wyłożonych względów orzeczono jak w sentencji wyroku w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.