II OZ 1300/15
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2015-12-18
Skład orzekający: Andrzej Gliniecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego, samo jej wykonanie może stanowić przesłankę do wstrzymania jej wykonania z uwagi na trudne do odwrócenia skutki i znaczną szkodę, nawet jeśli wnioskodawca nie przedstawił szczegółowego uzasadnienia tych okoliczności?Ratio decidendi
Wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego, ze względu na jego nieodwracalny charakter, samo w sobie może stanowić przesłankę do wstrzymania jej wykonania z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nawet jeśli skarżący nie przedstawił szczegółowego uzasadnienia tych okoliczności. W takich przypadkach sąd powinien uwzględnić specyfikę sprawy budowlanej, gdzie skutki wykonania decyzji są zazwyczaj trwałe.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie odbudowanej części budynku gospodarczego. W skardze zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił wstrzymania wykonania, uznając brak wystarczających argumentów ze strony skarżących. Skarżący wnieśli zażalenie, wskazując na naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. i dołączając wycenę kosztów rozbiórki i odtworzenia obiektu.Rozstrzygnięcie
1. Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. 2. Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Gliniecki po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. S. i A. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 10 listopada 2015 r. sygn. akt II SA/Gd 553/15 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi D. S. i A. S. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: 1. uchylić zaskarżone postanowienie, 2. wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia [...] sierpnia 2015 r.
D. i A. S. wnieśli skargę na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia [...] sierpnia 2015 roku, utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kartuzach z dnia [...] maja 2015 roku, nakazującą skarżącym rozbiórkę samowolnie odbudowanej części budynku gospodarczego o wymiarach zabudowy wynoszących 3,12 m x 8,25 m (trzy murowane ściany z żelbetowym stropem) wraz z żelbetowym biegiem zewnętrznych schodów, usytuowanej na terenie działki nr [...] w miejscowości D., gmina K.
W skardze skarżący zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 10 listopada 2015 r., na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej p.p.s.a. odmówił skarżącym wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że skarżący nie podali żadnych argumentów uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Nie wykazali w związku z tym, jaka konkretnie szkoda oraz jakich rozmiarów powstanie w ich majątku w wyniku rozbiórki przedmiotowej części budynku gospodarczego. Nie wykazali, aby koszty rozbiórki i ewentualnego ponownego usytuowania przedmiotowej części budynku o niewielkiej powierzchni zabudowy, były na tyle wysokie, aby można było twierdzić, że wykonanie decyzji może powodować powstanie znacznej szkody w majątku skarżących. Nie przedstawili ponadto jakichkolwiek okoliczności wskazujących na trudne do odwrócenia skutki w związku z wykonaniem zaskarżonej decyzji.
D. S. i A. S. wnieśli zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 10 listopada 2015 r. zarzucając naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. w poprzez jego błędne zastosowanie polegające na uznaniu, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący wnieśli o zmianę zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie decyzji Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia [...] sierpnia 2015 r. Do zażalenia skarżący dołączyli wycenę rozbiórki oraz odtworzenia przedmiotowego obiektu w której wskazano kwotę 19 000 złotych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 § 1 p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Sąd w kwestii wstrzymania wykonania orzeka na podstawie przytoczonych we wniosku okoliczności, uwzględniając indywidualny charakter każdej sprawy i możliwość wystąpienia dla skarżącego niebezpieczeństw, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. W orzecznictwie sądów administracyjnych ponadto wielokrotnie wskazywano, że nie jest wystarczającym powołanie się na treść przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. i w tym zakresie rację ma Sąd pierwszej instancji, wskazując na konieczność uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Powyższa ocena nie uwzględnia jednak tego, że o ile przesłanka niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody musi być każdorazowo doprecyzowana przez wnioskodawcę i w tym zakresie wniosek wymaga uzasadnienia przez jego autora, to w sytuacji, gdy wnioskiem o wstrzymanie wykonania objęta jest decyzja nakazująca dokonanie rozbiórki, niejako z jej przedmiotu wynikać będzie wystąpienie drugiej przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. "trudnych do odwrócenia skutków", niezależnie od wielkości i wartości materialnej obiektu budowlanego. Jak wielokrotnie bowiem wskazywano w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego rozbiórka obiektu budowlanego przed zakończeniem sprawy sądowoadministracyjnej ze swej istoty wiąże się z potencjalnym niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, a to z tego powodu, że nakaz rozbiórki może okazać się wadliwy. W sprawach budowlanych, w których zazwyczaj chodzi o budowę lub rozbiórkę obiektu, trwałe skutki wykonania decyzji administracyjnych są w istocie nieuniknione (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2013 r. sygn. akt II OZ 29/13; z dnia 5 października 2012 r. sygn. akt II OZ 863/12; z dnia 24 lutego 2012 r. sygn. akt II OSK 385/12 oraz z dnia 19 stycznia 2012 r. sygn. akt II OZ 1382/11). Tym samym stwierdzenie Sądu pierwszej instancji o niemożności udzielenia skarżącym ochrony tymczasowej z uwagi jedynie na brak uzasadnienia wniosku należało uznać za niewystarczające dla wydania zaskarżonego postanowienia.
W przypadku decyzji nakładającej na skarżących obowiązek rozbiórki odbudowanej części budynku gospodarczego o wymiarach zabudowy wynoszących 3,12 m x 8,25 m (trzy murowane ściany z żelbetowym stropem) wraz z żelbetowym biegiem zewnętrznych schodów, już z jej istoty wynika, iż jej wykonanie może powodować trudne do odwrócenia skutki oraz znaczną szkodę. W okolicznościach niniejszej sprawy, wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest uzasadnione
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji, natomiast w pkt 2 sentencji orzeczono na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło