III SA/Wr 968/15

WyrokWSA we Wrocławiu2015-11-13

Skład orzekający: Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, sędzia WSA Tomasz Świetlikowski, sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis, sędzia WSA Katarzyna Radom

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, przeprowadzając ponowną ocenę merytoryczną projektu w ramach tego samego postępowania konkursowego, narusza prawo, jeśli regulamin nie przewiduje takiej możliwości, a wcześniejsze orzeczenia sądów administracyjnych wskazywały na niedopuszczalność takich działań?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej narusza prawo, przeprowadzając dwukrotną ocenę merytoryczną projektu w ramach tego samego postępowania konkursowego, jeśli regulamin nie przewiduje takiej możliwości, a wcześniejsze orzeczenia sądów administracyjnych, w tym wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazywały na niedopuszczalność takich działań. Sąd, związany wytycznymi zawartymi w poprzednich orzeczeniach (art. 153 PPSA), stwierdza naruszenie prawa i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ, nakazując uwzględnienie pierwotnej oceny merytorycznej.
Stan faktyczny
Spółka "A" złożyła projekt do Regionalnego Programu Operacyjnego. Po negatywnej ocenie merytorycznej i odwołaniu, Zarząd Województwa D. nie uwzględnił odwołania. Po kolejnych wyrokach sądów administracyjnych, w tym NSA, które wskazywały na nieprawidłowości w procedurze oceny projektu (dwukrotna ocena merytoryczna), organ ponownie negatywnie ocenił wniosek. Spółka złożyła skargę, zarzucając naruszenie art. 153 PPSA poprzez niewykonanie przez organ wskazań zawartych w poprzednich wyrokach sądowych. Sąd uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Instytucję Pośredniczącą - Zarząd Województwa D. Zasądził od Zarządu Województwa D. na rzecz strony skarżącej kwotę 457 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Tomasz Świetlikowski (sprawozdawca) Sędziowie: sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis sędzia WSA Katarzyna Radom Protokolant: Aneta Szmyt po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 23 października 2015 r. sprawy ze skargi "A" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą we W. na rozstrzygnięcie Zarządu Województwa D. z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia odwołania (protestu) I. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Instytucję Pośredniczącą - Zarząd Województwa D.; II. zasądza od Zarządu Województwa D. na rzecz strony skarżącej kwotę 457 (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Przystępując do rozstrzygania, Sąd przyjął stan faktyczny i prawny sprawy jn. Pismem z [...] r. (nr [...]), Dyrektor Wydziału Wdrażania Regionalnego Programu Operacyjnego (RPO) Urzędu Marszałkowskiego Województwa D. (WD) poinformował A Sp. z o.o. (dalej: spółka, strona, skarżąca) o negatywnym wyniku oceny merytorycznej projektu nr [...] "A szansą na wsparcie lokalnych przedsiębiorców poprzez wykorzystanie potencjału turystycznego Polanicy-Zdrój", złożonego w ramach Priorytetu 1 "Przedsiębiorstwa i Innowacyjność", Działanie nr 1.4. “Infrastruktura wspierająca innowacyjność i przedsiębiorczość w regionie", w ramach RPO dla WD na lata 2007-2013, nr naboru [...] "Parki, inkubatory, transfer technologii". Powodem takiej oceny było uznanie, że zgłoszony projekt nie spełnia trzech kluczowych kryteriów oceny merytorycznej, zawartych w "Kryteriach wyboru operacji finansowanych w ramach RPO WD na lata 2007-2013", zatwierdzonych przez Komitet Monitorujący (KM) RPO WD. Rozstrzygnięciem z [...] r., Zarząd WD - po rozpoznaniu odwołania, wniesionego od ww. rozstrzygnięcia - nie uwzględnił odwołania spółki. Na powyższe rozstrzygnięcie, spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (dalej: WSA) we W., domagając się stwierdzenia przez Sąd, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wyrokiem z dnia 16 lipca 2013 r. (III SA/Wr 92/13), WSA oddalił skargę spółki. Następnie, wyrokiem z dnia 3 grudnia 2013 r. (II GSK 2049/13), Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: NSA) - na skutek rozpoznania skargi kasacyjnej - uchylił ww. wyrok i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania. Zauważył, że - pismem z dnia [...] r. - spółkę poinformowano o negatywnym wyniku oceny merytorycznej spornego projektu. Wskazał, że - uzasadniając - odwołano się do załączonych kopii formularzy oceny merytorycznej ekspertów dokonujących oceny projektu i stwierdzono, że projekt nie spełnił kluczowych kryteriów oceny merytorycznej. Zaznaczył, że poza sporem pozostaje fakt, że w trakcie postępowania konkursowego, po przeprowadzaniu oceny formalnej oraz merytorycznej przez dwóch niezależnych ekspertów, Instytucja Zarządzająca (IZ) - po uzyskaniu wyjaśnień z Ministerstwa Rozwoju Regionalnego - przeprowadziła ponowną ocenę merytoryczną projektu. Podał, że z akt sprawy wynika, że - stosownie do treści § 5 pkt 23 Regulaminu pracy Komisji Oceny Projektów (dalej: Regulamin) - w ramach RPO dla WD na lata 2007-2013, z uwagi na znaczne rozbieżności w ocenie wniosku, zostało zwołane posiedzenie robocze w celu wyjaśnienia przyczyn powstałych rozbieżności i - z uwagi na brak porozumienia między ekspertami - wylosowano trzeciego eksperta I stopnia do przeprowadzenia oceny merytorycznej wniosku. W związku z powyższym, za zasadny NSA uznał zarzut skargi kasacyjnej. Zaakcentował, że Sąd I instancji nie uwzględnił okoliczności związanej z decyzją IZ o przeprowadzeniu dwukrotnej oceny merytorycznej tego samego projektu, w ramach tego samego postępowania konkursowego. Uznał, że istota problemu sprowadza się do oceny, czy z przepisów ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (tekst jedn.: Dz. U. z 2009 r., Nr 84, poz. 712 ze zm. - dalej: u.z.p.p.r.) oraz dokumentów określających procedurę wyboru projektów i kryteria wyboru można wyprowadzić umocowanie do wielokrotnego przeprowadzenia oceny merytorycznej projektu. W opinii NSA, regulacje powołanego Regulaminu nie dają podstaw do zajęcia stanowiska, że takie rozwiązanie jest dopuszczalne. NSA podkreślił, że - pierwotnie - projekt był oceniony merytorycznie przez dwóch ekspertów, a następnie - ponownie - został poddany ocenie merytorycznej przez kolejnych dwóch ekspertów i w dalszej kolejności - po negatywnym wyniku negocjacji w celu usunięcia znacznych rozbieżności - wylosowano trzeciego eksperta do oceny tegoż projektu. Dodał, że w treści rozstrzygnięcia wydanego po rozpatrzeniu protestu (odwołania), instytucja zarządzająca odwołuje się do ocen ekspertów, przy czym nie wskazuje, które z ocen ekspertów (których ekspertów) są przedmiotem jej analizy. Uznał, że w tym stanie rzeczy nie jest możliwe ustalenie, które oceny, jakich ekspertów, stanowiły podstawę do oceny wniosku, jakie były oceny wcześniejsze i czy zasadnie instytucja zarządzająca podjęła decyzję o ponownej ocenie merytorycznej przez kolejnych ekspertów, skoro regulacje zawarte w Regulaminie nie zawierają podstaw do podjęcia takich rozwiązań. NSA wskazał, że okoliczności te nie były przedmiotem analizy podmiotu wydającego zaskarżone rozstrzygnięcie i że także Sąd I instancji uchylił się od dokonania oceny w tym kierunku. Zdaniem NSA, wadliwość ta uniemożliwiła kontrolę instancyjną wyroku odnośnie stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia i czyniła przedwczesnym odniesienie się do zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego. Wyrokiem z dnia 5 marca 2014 r. (III SA/Wr 110/14), WSA uchylił rozstrzygnięcie Zarządu WD z [...] r. w przedmiocie nieuwzględnienia odwołania spółki. Dowodził, że z motywów uzasadnienia wyroku NSA, którymi jest związany, wynika, że Sąd ten uznał za uzasadnione zarzuty skargi kasacyjnej. Zauważył, że NSA podkreślił konieczność uwzględnienia faktu przeprowadzenia przez IZ dwukrotnej oceny merytorycznej spornego projektu w ramach tego samego postępowania konkursowego, gdy - tymczasem - postanowienia zawarte w Regulaminie nie dają podstaw do zajęcia stanowiska, że takie rozwiązanie jest dopuszczalne. Uznał, że niesporna w sprawie jest okoliczność, że Regulamin zawiera unormowania traktujące, iż 1) merytoryczną ocenę projektu przeprowadzają eksperci I stopnia, zgodnie z kryteriami merytorycznymi zatwierdzonymi przez KM RPO WD, 2) każdy wniosek oceniany jest przez dwóch ekspertów, 3) w razie stwierdzenia znacznych rozbieżności i braku pozytywnego rozstrzygnięcia rozbieżności w wyniku negocjacji dochodzi do losowania trzeciego eksperta I stopnia. WSA wskazał, że z akt sprawy wynika, że sporny projekt był pierwotnie oceniony merytorycznie przez dwóch ekspertów, a następnie został poddany ponownej ocenie merytorycznej przez kolejnych dwóch ekspertów i w dalszej kolejności - po negatywnym wyniku negocjacji, w celu usunięcia znacznych rozbieżności - wylosowano trzeciego eksperta do oceny tego projektu. Zauważył, że - w treści skarżonego rozstrzygnięcia - IZ odwołuje się do ocen ekspertów, przy czym nie podaje, które z tych ocen (których ekspertów) są przedmiotem analizy. Zaznaczył, że postanowienia § 5 pkt 12 i 13 Regulaminu przewidują sytuacje, w których eksperci oceniający merytorycznie wniosek posiadają uprawnienia do jednorazowego zgłoszenia konkretnych wniosków oraz skorzystania z pomocy, w postaci opinii innego eksperta. Uznał, że działania takie znajdują swoje źródło we wniosku samego eksperta, nie stanowiąc uprawnień IZ. Stwierdził, że wyjaśnienia Ministerstwa Rozwoju Regionalnego także nie stwarzają podstaw do uruchomienia ww. procedur. W opinii WSA, w zaistniałej sytuacji, nie jest możliwe ustalenie, które oceny - jakich ekspertów, stanowiły podstawę do oceny wniosku, jakie były oceny wcześniejsze oraz czy IZ zasadnie podjęła decyzję o ponownej ocenie merytorycznej przez kolejnych ekspertów, skoro unormowania pomieszczone w Regulaminie nie dają podstaw do podjęcia takich działań. Zdaniem WSA, ww. okoliczności nie były analizowane przez podmiot wydający zaskarżone rozstrzygnięcie. Wadliwość ta uniemożliwia zaś kontrolę kwestionowanego w skardze aktu, z punktu widzenia stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia. Dlatego, w ocenie WSA, rozstrzygnięcie odwołania spółki należało wyeliminować z obrotu prawnego, w celu naprawy przez Zarząd WD ww. wadliwości, gdyż zaskarżony akt został wydany w sposób naruszający prawo - art. 30c ust. 3 pkt 1 u.z.p.p.r. Rozstrzygnięciem z [...] r., Zarząd WD ponownie negatywnie ocenił wniosek spółki. Zaakcentował, że szczegółowego uzasadnienia oceny poszczególnych kryteriów dokonali - zgodnie z załączonymi kartami oceny merytorycznej - eksperci dokonujący oceny projektu. Odnosząc się do wytycznych zawartych w wyroku WSA z dnia [...]r., Zarząd WD podał, że w sprawie wielokrotnie już wyjaśniano, że w trakcie procesu oceny projektów złożonych do IZ, m.in. w wyniku zainteresowania opinii społecznej, wpłynęły sygnały wskazujące na dowolność interpretacyjną spółki w zakresie definicji Instytucji Otoczenia Biznesu, co spowodowało, że wśród projektów przekazanych do oceny merytorycznej mogły znajdować się takie, które - mimo nazwy "inkubator"/"park" - dotyczyły w rzeczywistości komercyjnych przedsięwzięć. Sugerowano także, że część wnioskodawców to nowoutworzone podmioty, nieposiadające historii funkcjonowania i osiągnięć w zakresie wspomagania przedsiębiorczości, co dowodzi, że podmioty te zostały utworzone "pod prowadzony nabór". Dlatego też, dbając o bezpieczeństwo środków publicznych, przeprowadzono w IZ analizę danych zawartych we wszystkich projektach poddanych ocenie merytorycznej, pod kątem potwierdzenia/wykluczenia ww. sygnałów i informacji. W wyniku analizy danych zawartych we wszystkich projektach poddanych ocenie merytorycznej ustalono, że - w przypadku niektórych projektów -wnioskodawcami są podmioty nowoutworzone, nieposiadające historii funkcjonowania i osiągnięć, w szczególności w zakresie tworzenia korzystnych warunków dla rozwoju przedsiębiorczości w regionie. Ponadto, ich cechą wspólną była struktura własności, w skład której wchodziły osoby prywatne lub prywatne podmioty prawa handlowego, a także profil przedsiębiorców, do których kierowana miała być infrastruktura powstała w wyniku realizacji projektów (przedsiębiorcy branży medycznej, lotniczej, turystyczno-uzdrowiskowej /Spa/, sportowo-rekreacyjnej...). Po uwzględnieniu natomiast charakteru planowanych do wybudowania inkubatorów/parków (medyczny, sportowo-rekreacyjny, turystyczno-uzdrowiskowy itp.) można było przyjąć założenie, że - po upływie wymaganego okresu trwałości projektów - mogą stanowić one podstawę działalności komercyjnej, przynoszącej korzyści finansowe przede wszystkim właścicielom wybudowanej infrastruktury, a udział w naborze, przy spełnieniu jego minimalnych wymagań, wykorzystano jako formę zapewnienia wnioskodawcom - w przyszłości - źródła dochodów z tytułu wynajmu/dzierżawy nieruchomości wybudowanych z udziałem środków EFRR. Dlatego też, Dyrektor Departamentu RPO, pismem z [...] r., zwrócił się do Dyrektora Departamentu Koordynacji i Wdrażania Programów Regionalnych w Ministerstwie Rozwoju Regionalnego, o zajęcie stanowiska w sprawie. Korespondencja z ww. Ministerstwa (odpowiedź z 23 października 2012 r.) potwierdziła zasadność wątpliwości i konieczność ponownej oceny projektów złożonych w naborze [...]. Mając na względzie, że pierwsza ocena merytoryczna w ramach naboru nr [...]"Parki, inkubatory, transfer technologii" została dokonana przed uzyskaniem ww. zaleceń oraz z uwagi na fakt, że na etapie oceny formalnej, zgodnie z kryteriami, bada się m.in. kwalifikowalność wniosku oraz wnioskodawcy wyłącznie w ujęciu formalnym, w oparciu o bezpośrednie zapisy odnoszące się do danych kryteriów, zawarte w konkretnych polach formularza wniosku o dofinansowanie lub załączonych dokumentach, w dniu [...] r., Zarząd WD podjął decyzję o konieczności przeprowadzenia ponownej oceny merytorycznej wszystkich projektów z naboru nr [...] i uwzględnienie wyłącznie jej wyników, jako podstawy dalszej procedury wyboru. Mając na uwadze powyższe, organ podkreślił, że decyzję IZ RPO WD należy rozpatrywać w szerszej perspektywie niż tylko w oparciu o zapisy Regulaminu. Przyznał, że w świetle pojawiających się wątpliwości, na skutek analizy zakresów wszystkich projektów w naborze, stanowisko Ministerstwa, które stanowiło bardzo ważny, ale tylko jeden z wielu elementów podjętych działań wyjaśniających, których wynik był podstawą do przyjętego przez IZ rozwiązania, decyzja Zarządu WD miała zatem podstawy wykraczające poza charakter wewnętrznych regulacji IZ, którymi jest Regulamin. IZ jest bowiem, zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. i u.z.p.p.r., odpowiedzialna za zarządzanie programem operacyjnym oraz jego realizację, zgodnie z zasadą należytego zarządzania finansami (sound financiaI management). Jeżeli IZ poweźmie jakiekolwiek wątpliwości co do projektów - niezależnie od etapu ich oceny, czy wdrażania - jest zobowiązana do ich wyjaśnienia i zapobiegania działaniom na szkodę finansów publicznych. Organ podkreślił, że spółka - pismami z [...]i [...]r. - otrzymała od IZ kopie formularzy oceny merytorycznej ekspertów dokonujących zarówno pierwszej, jak i drugiej oceny, nadto kopie protokołu z prac Komisji Oceny Projektów, korespondencji z Ministerstwem, decyzji Zarządu WD oraz pozostałej dokumentacji dotyczącej jej projektu. Organ nie zgodził się z zarzutem, że w rozstrzygnięciu odwołania z [...] r., IZ nie wskazała, które oceny - jakich ekspertów, stanowiły podstawę do oceny wniosku i jakie były wcześniejsze oceny. W rozstrzygnięciu spółka została bowiem poinformowana zarówno o przyczynach decyzji Zarządu WD o ponownej ocenie merytorycznej, jak i o fakcie przeprowadzenia pierwszej i ponownej oceny oraz o uwzględnieniu wyłącznie wyników tej ostatniej, jako podstawy dalszej procedury wyboru projektów, czego - zdaniem organu - logiczną konsekwencją było odniesienie się w rozstrzygnięciu przez IZ wyłącznie do wyników oceny ponownej. Organ wskazał, że wnioskodawca znał wyniki i sposób oceny każdego z kryteriów, dokonanej przez każdego z 5-ciu ekspertów, gdyż otrzymał kopie formularzy oceny. Dodatkowo organ podał, że - każdorazowo - ocena została przeprowadzona zgodnie z zapisami Regulaminu i dokonana przez niezależnych ekspertów należących do Komisji w składzie wynikającym z zarządzenia nr [...]Marszałka WD w sprawie powołania Komisji Oceny Projektów złożonych w ramach naboru prowadzonego w trybie konkursowym dla działania 1.4 "Infrastruktura wspierająca innowacyjność i przedsiębiorczość w regionie" (nabór nr [...]"Parki, inkubatory, transfer technologii"). Powyższe dotyczy także dokonania, w wyniku wyroku Sądu, ponownego rozpoznania sprawy poprzez przekazanie projektu do ponownej oceny według kryteriów przewidzianych w Programie, zatwierdzonych przez KM. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem, spółka wywiodła skargę, którą WSA odrzucił (postanowienie z [...] r.). W uzasadnieniu Sąd wskazał, że z dokumentów dołączonych do skargi, jak też z oświadczeń pełnomocników obu stron złożonych na rozprawie, wynika bezsprzecznie, że w ramach procedury odwoławczej, przeprowadzonej po wyroku WSA z 5 marca 2014 r. (III SA/Wr 110/14), doszło do sporządzenia ponownej oceny merytorycznej spornego projektu, o czym spółka została poinformowana w formie pisma Urzędu Marszałkowskiego WD Departamentu Funduszy Europejskich Wydziału Wdrażania RPO z [...] r. W piśmie tym błędnie pouczono spółkę, że przysługuje jej prawo wniesienia do WSA skargi w terminie 14 dni od daty otrzymania tego pisma, zamiast prawidłowego pouczenia o możliwości wniesienia protestu do IZ. W tej sytuacji - jak wskazał Sąd - mamy do czynienia z "przedwczesnością" skargi, z uwagi na niewyczerpanie postępowania odwoławczego przed właściwą instytucją, tj. Zarządem WD. Rozstrzygnięciem z [...] r., Zarząd WD rozpatrzył protest strony od ponownej negatywnej oceny merytorycznej projektu w ramach procedury odwoławczej (dokonując powtórnej oceny merytorycznej projektu). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał m.in., że IZ RPO WD - w oparciu o treść art. 30c ust. 3 u.z.p.p.r. - uznała, że WSA - w wyniku uwzględnienia skargi spółki (wyrok z dnia [...]r.) nie tylko wyeliminował z obrotu prawnego rozstrzygnięcie odwołania z [...] r., lecz także zakwestionował prawidłowość dokonanych ocen merytorycznych (pierwotnej i ponownej) projektu w ramach naboru nr [...]. W związku z tym, IZ - na podstawie § 8 Regulaminu - przywróciła projekt do ponownej oceny merytorycznej. Dlatego, bezzasadny jest zarzut o nieuprawnionym przeprowadzeniu "po raz trzeci" oceny projektu. Zdaniem organu, ponowna ocena merytoryczna wniosku (dokonana [...] i [...] r.) przeprowadzona została przez trzech niezależnych ekspertów, w sposób bezstronny i obiektywny, zgodnie z zasadami z art. 31 ust. 1 u.z.p.p.r. i § 4 pkt 3 Regulaminu, w oparciu o posiadaną wiedzę i doświadczenie, indywidualnie i niezależnie, na podstawie Kryteriów wyboru operacji finansowanych w ramach RPO WD. Potwierdzeniem niezależnej i bezstronnej oceny projektu jest - według organu - fakt powołania trzeciego eksperta, w związku z rozbieżnościami w ocenie dwóch pierwszych, z których każdy pozostał przy swojej ocenie. Organ zauważył, że protokół z prac Komisji Oceny Projektów został przygotowany w oparciu o obowiązującą procedurę oceny merytorycznej projektów i w pełni dokumentuje jej przebieg. Wskazał, że nie wystąpiły zdarzenia niestandardowe, o których mowa w § 10 ust. 1 pkt f Regulaminu. Tym samym, zarzut spółki, dotyczący naruszenia art. 31 u.z.p.p.r. i § 4 ust. 1 lit. b, ust. 2 lit. h i m, ust. 3 lit. b oraz § 5 ust. 3, 15, 17-18, 29 i 23-26 Regulaminu uznano za bezzasadny. Końcowo stwierdzono, że: 1) ocena projektu została przeprowadzona zgodnie z obowiązującymi procedurami w trybie konkursowym oraz zgodnie z Kryteriami wyboru operacji finansowych w ramach RPO WD 2007-2013, zatwierdzonymi przez KM RPO WD; 2) z uwagi na niespełnienie kluczowych kryteriów oceny merytorycznej, niemożliwe jest przywrócenie projektu do oceny merytorycznej, przeprowadzanej w ramach naboru nr [...]. W skardze do WSA, spółka zarzuciła organowi liczne naruszenia prawa, w tym naruszenie art. 153 w zw. z art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej: u.p.p.s.a.), przez niewykonanie przez organ w sposób świadomy, jawny i celowy oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania, zawartych w wyroku WSA z 5 marca 2014 r. (III SA/Wr 110/14) i w wyroku NSA z 3 grudnia 2013 r. (II GSK 2049/13), które to wyroki uwzględniły skargę i skargę kasacyjną skarżącej. Wyrokiem z 18 marca 2015 r. (III SA/Wr 45/15), WSA stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Zarząd WD. Zauważył, że - rozstrzygając w sprawie -związany jest wcześniejszymi zapadłymi w sprawie wyrokami, zarówno NSA, jak i WSA we Wrocławiu (art. 153 u.p.p.s.a.). Dokonując wykładni art. 153 u.p.p.s.a., WSA stwierdził, że wyrokiem WSA z 5 marca 2014 r. (III SA/Wr 110/14) z obrotu prawnego wyeliminowano rozstrzygnięcie Zarządu WD nieuwzględniające odwołania i że w mocy pozostało pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie z 27 listopada 2012 r. w przedmiocie negatywnej oceny projektu. Ocenił, że Zarząd WD procedował z naruszeniem zasady dwuinstancyjności (czym bezspornie naruszył art. 153 u.p.p.s.a.) przez dokonanie (bez uchylenia rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego) ponownej oceny merytorycznej wniosku spółki w jej całokształcie, co spowodowało, że w obrocie prawnym, w ramach tego samego postępowania konkursowego, funkcjonują de facto dwa rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjne. Niezależnie, Sąd podzielił zarzut spółki, że w sprawie doszło do nieprawidłowego przeprowadzenia przez IZ dwukrotnej "eksperckiej" oceny merytorycznej projektu w ramach tego samego postępowania konkursowego. Wskazał na kompletne niezrozumienie treści zapadłych w sprawie orzeczeń Sądów (także niezrozumienie i niewykonanie przez organ wytycznych Sądów). Rozstrzygnięciem z dnia [...] r. (nr [...]), Zarząd WD nie uwzględnił odwołania (protestu) spółki. Podkreślił, że ponownej oceny projektów dokonano w ramach tego samego naboru oraz że uwzględniono wyłącznie wyniki tej "ponownej" oceny (konieczność dokonania ponownej oceny organ uzasadniał jak w dotychczasowych rozstrzygnięciach; patrz: omówione wyżej rozstrzygnięcia Zarządu WD). Ocenił, że po przeprowadzeniu analizy dokumentacji zgromadzonej w sprawie, w świetle przytoczonej w odwołaniu argumentacji spółki, należy stwierdzić, że: 1. ocena projektu pn. "A szansą na wsparcie lokalnych przedsiębiorców poprzez wykorzystanie potencjału turystycznego P.-Z.", została dokonana zgodnie z obowiązującymi procedurami w trybie konkursowym oraz z "Kryteriami wyboru operacji finansowych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa D. na lata 2007-2013", zatwierdzonymi przez KM RPO WD; 2. z uwagi na niespełnienie następujących kluczowych kryteriów oceny merytorycznej: - Sekcja 3 Metodologia/jakość zarządzania projektem/cel projektu (dotyczy projektu), Kryterium nr 1 Zgodność z założeniami programu (Czy cel projektu i jego uzasadnienie jest zgodne z celami priorytetu RPO?); - Sekcja 3 Metodologia/jakość zarządzania projektem/cel projektu (dotyczy projektu), Kryterium nr 2 Logika interwencji projektu (Czy zależności między zadaniami, produktami i rezultatami jest spójna i logiczna?); - Sekcja 4 Kosztorys i efektywność kosztowa (dotyczy projektu), Kryterium nr 1 Zasadność wydatków (Czy wszystkie planowane wydatki kwalifikowalne w ramach projektu są konieczne do osiągnięcia jego celów?); - Sekcja 4 Kosztorys i efektywność kosztowa (dotyczy projektu), Kryterium nr 2 Adekwatność wydatków (Czy proponowana wysokość wydatków jest adekwatna do wdrożenia zaplanowanych działań?); niemożliwe jest przywrócenie projektu nr [...] do oceny merytorycznej, przeprowadzanej w ramach naboru nr [...]. Spółka zaskarżyła ww. rozstrzygnięcie w całości. Wniosła o uwzględnienie skargi poprzez stwierdzenie, że ocena spornego projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ oraz o zasądzenie kosztów. Spółka zawnioskowała także, na zasadzie z art. 153 u.p.p.s.a., nakazanie organowi - przy ponownym rozpoznaniu sprawy - zastosowania się do oceny prawnej i merytorycznej projektu, dokonanej przez ekspertów 1 i 2, tj. ekspertów pierwotnie dokonujących oceny projektu (pierwsza ocena merytoryczna) z zakazem uwzględniania oceny merytorycznej projektu przez ekspertów 3, 4 i 5, tj. ekspertów dokonujących powtórnej oceny merytorycznej projektu. Skarżonemu rozstrzygnięciu spółka zarzuciła przede wszystkim naruszenie art. 153 w zw. z art. 154 u.p.p.s.a. poprzez niewykonanie w sposób świadomy, jawny i celowy przez organ oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania, zawartych we wcześniejszych wyrokach WSA i NSA, które uwzględniły jej skargę i skargę kasacyjną (uprzednie skargi były identyczne i oparte na tej samej argumentacji). Jak to określiła - z ostrożności procesowej - spółka sformułowała także osiem dodatkowych zarzutów wskazujących na naruszenie przepisów związanych z procedurą wyboru projektów. Skarżąc, przedstawiła szerokie uzasadnienie swojego stanowiska w sprawie. W odpowiedzi na skargę, Zarząd WD wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 u.p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Akty poddane kontroli sądów administracyjnych zostały wymienione w § 2, natomiast po myśli § 3 sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Taką ustawą szczególną jest ustawa o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (u.z.p.p.r.), której art. 30c ust. 1 stanowi, że po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego i po otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego, o której mowa w art. 30b ust. 4, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego, na zasadach określonych w art. 30c ustawy. Według art. 30c ust. 3 ustawy, w wyniku rozpatrzenia skargi sąd administracyjny może: uwzględnić skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą; oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia; umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli z jakichkolwiek względów jest ono bezprzedmiotowe. Uwzględniając przytoczone kryteria oceny zaskarżonych aktów administracyjnych przez sądy administracyjne, Sąd stwierdza, że skarga zasługiwała na uwzględnienie. Ocenę zgodności z prawem skarżonego aktu trzeba rozpocząć od konstatacji, że rozpoznawana sprawa była już przedmiotem merytorycznego rozstrzygania przez WSA we Wrocławiu (trzykrotnie) i przez NSA. Przypomnienie tej okoliczności jest w realiach niniejszej sprawy niezbędne i ważące, zwłaszcza z punktu widzenia art. 153 u.p.p.s.a., w myśl którego to przepisu ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu eliminacji błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych (por. S. Hanusek, (w:) W. Siedlecki (red.), System prawa procesowego cywilnego. Zaskarżanie orzeczeń sądowych, Ossolineum 1986, s. 319). Dlatego też ponowne rozpoznanie sprawy przez sąd administracyjny ogranicza się do kontroli, czy organy administracji prawidłowo uwzględniły wytyczne zawarte w poprzednim wyroku oraz oceny ewentualnych nowych okoliczności, które zaistniały już po wydaniu wyroku. Te natomiast kwestie, które były już przedmiotem oceny Sądu, i co do których Sąd nie dopatrzył się uchybień w działaniu organu administracji, ponownie oceniane być nie mogą. W niniejszej sprawie, oceny prawne i zalecenia WSA - zawarte w wyroku z 18 marca 2015 r., III SA/Wr 45/15 (zgodne z wytycznymi sformułowanymi w wyroku NSA, II GSK 2049/13 i wcześniejszych wyrokach uchylających WSA) nie zostały - po raz kolejny - przez organ administracji uwzględnione i wykonane, co jest niedopuszczalne. Sąd wskazuje, że organ całkowicie zignorował stanowisko tut. Sądu, wyprowadzone wskutek związania WSA ww. wyrokiem NSA. Sąd zauważa, że zaskarżone obecnie rozstrzygnięcie zasadniczo powiela treść wcześniejszych rozstrzygnięć organu, uchylonych przez Sąd a prezentowane w nim przez organ stanowisko zdaje się nie dostrzegać, że wydany pierwotnie w sprawie wyrok WSA z 16 lipca 2013 r., III SA/Wr 92/13 został uchylony przez NSA. Powyższe stanowi o oczywistym naruszeniu przez organ art. 153 u.p.p.s.a. Będąc związany stanowiskiem zaprezentowanym w ww. wyroku, Sąd stwierdza, podzielając w tym zakresie zarzuty skargi, że w sprawie doszło do - nieprawidłowego - przeprowadzenia przez IZ WD dwukrotnej oceny merytorycznej projektu skarżącej spółki w ramach tego samego postępowania konkursowego (kwestia przesądzona). Stało się tak wbrew unormowaniom zawartym w Regulaminie wskazującym, że merytoryczną ocenę projektu przeprowadzają eksperci I stopnia, zgodnie z kryteriami merytorycznymi zatwierdzonymi przez KM RPO WD. Każdy wniosek oceniany jest przez dwóch ekspertów. W razie stwierdzenia znacznych rozbieżności oraz braku pozytywnego rozstrzygnięcia rozbieżności w wyniku negocjacji dochodzi do losowania trzeciego eksperta I stopnia. Z akt niniejszej sprawy wynika, że projekt skarżącej spółki był pierwotnie oceniony merytorycznie przez dwóch ekspertów (ekspertów 1 i 2), a następnie został poddany ponownej ocenie merytorycznej przez kolejnych dwóch ekspertów (ekspertów 3 i 4) i w dalszej kolejności - po negatywnym wyniku negocjacji, w celu usunięcia znacznych rozbieżności - wylosowano trzeciego eksperta (ekspert 5) do oceny tegoż projektu, w konsekwencji już piątego eksperta. Organ ponowienie przystąpił do merytorycznej oceny projektu powołując się na oceny "kolejnych trzech nowych ekspertów". Takie natomiast postępowanie organu nie znajduje umocowania w prawie, w tym także w Regulaminie i jako takie zostało prawomocnie ocenione w dotychczasowych orzeczeniach Sądu. Dlatego też - na tym etapie sprawy -niedopuszczalne jest polemizowanie z prezentowanym wyżej stanowiskiem Sądu (kwestia przesądzona), co zdaje się czynić organ. Wobec przesądzenia przez Sąd, że merytoryczna ocena projektu spółki przez kolejnych ekspertów (ekspertów 3, 4 i 5) była niedopuszczalna - dokonując ponownego rozstrzygnięcia sprawy w trybie drugoinstancyjnym - organ winien poprzestać na ocenie merytorycznej ekspertów 1 i 2 (podkreślenie Sądu). Stwierdzona wadliwość czyniła przedwczesnym odniesienie się do zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego. Z podanych względów, skarżone rozstrzygnięcie należało wyeliminować z obrotu prawnego (pkt I sentencji wyroku), gdyż ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo (art. 30c ust. 3 pkt 1 u.z.p.p.r.). Orzeczenie o kosztach oparto na podstawie art. 200 u.p.p.s.a (pkt II sentencji wyroku). Organ, rozpoznając ponownie sprawę - w ramach postępowania odwoławczego - obowiązany jest procedować z uwzględnieniem ww. wytycznych Sądu, powielających zasadniczo wytyczne zawarte w wydanych w sprawie wcześniej wyrokach.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło