VII SA/Wa 480/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), Sędziowie sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 marca 2016 r. sprawy ze skargi G. W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] stycznia 2015 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 134 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013r., poz. 267) oraz z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz.U. z 20'13r., poz. 1409 z późn. zm.) po zapoznaniu się z zażaleniem Pani T. W. działającej z upoważnienia Pana G. W. na postanowienie PINIB [...] Nr [...] z dnia [...].11.2014r., którym na podstawie art. 262 § 2 i art. 263 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 62 ust. 3 Prawa budowlanego organ powiatowy zobowiązał Pana G. W. do wpłacenia zaliczki w wysokości 8.000 zł (słownie: osiem tysięcy złotych) na poczet wykonania ekspertyzy technicznej budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego przy ul. [...] w [...], określającej główne przyczyny uszkodzeń elementów budynku z uwzględnieniem wód opadowych (obowiązek wynikający z postanowienia Nr [...] z dnia [...].02.2012r., znak: [...]) – stwierdził niedopuszczalność zażalenia. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, iż w dniu [...].11.2014r. PINB [...] wydał postanowienie Nr [...], zobowiązujące Pana G. W. do wpłacenia zaliczki w wysokości 8.000 zł (słownie: osiem tysięcy złotych) na poczet wykonania ekspertyzy technicznej budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego przy ul. [...] w [...], określającej główne przyczyny uszkodzeń elementów budynku z uwzględnieniem wód opadowych (obowiązek wynikający z postanowienia Nr [...] z dnia [...].02.2012r. znak: [...]). Pani T. W. działająca w imieniu Pana G. W. w piśmie z dnia 09.12.2014r. wniosła zażalenie na powyższe postanowienie. Dalej [...]WINB stwierdził, że organ administracji może w drodze postanowienia, w trybie art. 262 § 2 Kpa ustanowić obowiązek uiszczenia przez stronę zaliczki na pokrycie kosztów postępowania. Zgodnie z dyspozycją przepisu art. 141 § 1 Kpa na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Oznacza to, że zażalenie przysługuje tylko wówczas, gdy z przepisu wyraźnie wynika, że zażalenie jest dopuszczalne. Zgodnie z przyjętą linia orzecznictwa sądowo - administracyjnego wyrażoną m. in. w wyroku WSA w Warszawie z dnia 28.09.2004r. sygn. akt: 7/1V/ SA 3018/03, zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie przyjmuje się, że żądanie przez organ zaliczki od strony powinno nastąpić przez wydanie postanowienia, na które nie będzie stronie przysługiwało zażalenie, jako samodzielny środek zaskarżenia. Nie przysługuje prawo zażalenia na postanowienie podejmowane w zakresie postępowania dowodowego, którego zakres i kształt w sposób zasadniczy wpływa na sposób rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Jednocześnie wskazano, że w świetle przepisu art. 142 Kpa postanowienie ustanawiające obowiązek złożenia zaliczki w określonej wysokości na pokrycie kosztów postępowania, strona może zaskarżyć w odwołaniu od decyzji kończącej postępowanie w sprawie. Z tych powodów organ odwoławczy stwierdził niedopuszczalność zażalenia z przyczyn przedmiotowych, tj. ze względu na wyłączenie przez przepisy prawa materialnego możliwości zaskarżenia postanowienia. Skargę na to postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył G. W. W skardze dokonał merytorycznej oceny zasadności nałożenia na niego obowiązku sporządzenia ekspertyzy technicznej budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego przy ul. [...] w [...], określającej główne przyczyny uszkodzeń elementów budynku z uwzględnieniem wód opadowych. Podnosząc przede wszystkim wadliwość dotychczasowych ustaleń organów nadzoru budowlanego co do prawdziwych przyczyn zalewania budynku. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., zwana dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy na postanowienie organu administracji publicznej, wydane na podstawie art. 262 § 2 k.p.a., w przedmiocie żądania od strony postępowania złożenia zaliczki w określonej wysokości na pokrycie kosztów postępowania, przysługuje zażalenie. Stosownie do art. 262 § 1 i § 2 k.p.a., stronę obciążają te koszty postępowania, które wynikły z winy strony lub zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie. W uzasadnionych przypadkach organ administracji publicznej może zażądać od strony złożenia zaliczki w określonej wysokości na pokrycie kosztów postępowania. Z akt sprawy wynika, iż postępowanie administracyjne dotyczy stanu technicznego budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego przy ul. [...] w [...]. Przeprowadzone oględziny przedmiotowego budynku wykazały liczne uszkodzenia, których przyczyny mogą mieć złożony charakter. W świetle powyższego oraz z uwagi na niewątpliwie specyficzny przedmiot sprawy przyjąć należało, iż istniały podstawy do zlecenia na koszt skarżącej wykonania niezbędnej opinii. Wymaga podkreślenia, iż zgodnie z art. 141 § 1 k.p.a., na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Oznacza to, iż zażalenie może być wnoszone tylko na postanowienia enumeratywnie wyliczone w kodeksie. Jeżeli zatem przepis, będący podstawą organu I instancji, nie przewiduje zażalenia w odniesieniu do danego postanowienia, to ten środek zaskarżenia nie przysługuje. W ocenie Sądu, żaden z przepisów k.p.a. nie stanowi, aby na postanowienie w przedmiocie żądania od strony zaliczki na pokrycie kosztów postępowania, wydane na podstawie art. 262 § 2 k.p.a., przysługiwało zażalenie jako samodzielny środek zaskarżenia (por. wyrok NSA z dnia 20 lipca 2010 r., I OSK 1282/09, LEX nr 74496, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 29 listopada 2012 r., II SA/Bk 485/12, Lex nr 1248686). Postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji. Zażalenie, o którym mowa w art. 264 § 2 k.p.a. odnosi się do ustalenia wysokości końcowych kosztów postępowania, osób zobowiązanych do ich poniesienia oraz terminów i sposobu ich uiszczenia. Jest to więc rozstrzygnięcie końcowe w sprawie kosztów postępowania. Zaś zaliczka, o której mowa w art. 262 § 2 k.p.a., stanowi tylko składnik kosztów postępowania i jest pobierana w toku trwającego postępowania administracyjnego. Skoro zatem na postanowienie w sprawie zaliczki (art. 262 § 2 k.p.a.) zażalenie nie przysługuje, to organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 134 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a. i w konsekwencji słusznie ocenił złożone zażalenie jako niedopuszczalne. Mając na uwadze powołane okoliczności Sąd uznał, że zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie, a działając z urzędu, nie dopatrzył się również innych uchybień, które powodowałyby konieczność uchylenia zaskarżonego i poprzedzającego je postanowienia. Dlatego też na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.