I SA/Bd 840/15
WyrokWSA w Bydgoszczy2015-11-25
Skład orzekający: Zdzisław Pietrasik, Jarosław Szulc, Urszula Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy członek zarządu spółki z o.o. w likwidacji może być pociągnięty do odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku od towarów i usług, jeśli egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna, a spółka nie złożyła wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że członek zarządu może być pociągnięty do odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki, jeśli egzekucja z majątku spółki była bezskuteczna, a członek zarządu nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o upadłość lub wszczęto postępowanie układowe, albo że niezgłoszenie wniosku nastąpiło bez jego winy. W analizowanej sprawie spółka miała problemy z płynnością finansową już od marca 2010 r., co stanowiło przesłankę do zgłoszenia wniosku o upadłość, a zaniechanie tego obowiązku przez skarżącą nie znalazło usprawiedliwienia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odpowiedzialności skarżącej jako byłego członka zarządu spółki z o.o. "P." za zaległości podatkowe z tytułu VAT. Organy podatkowe ustaliły, że spółka nie posiadała majątku pozwalającego na pokrycie zobowiązań, a egzekucja okazała się bezskuteczna. Skarżąca kwestionowała te ustalenia, wskazując na posiadanie przez spółkę majątku w momencie otwarcia likwidacji oraz na bezczynność organu egzekucyjnego. Podnosiła również, że odpowiedzialność powinien ponieść likwidator spółki. Sąd oddalił skargę, uznając, że spółka była niewypłacalna i skarżąca nie wykazała przesłanek zwalniających ją z odpowiedzialności.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Pietrasik Sędziowie: Sędzia WSA Jarosław Szulc Sędzia WSA Urszula Wiśniewska (spr.) Protokolant: Starszy asystent sędziego Waldemar Dąbrowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2015r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku od towarów i usług za marzec, kwiecień, lipiec, sierpień i wrzesień 2010 r. oddala skargę
Decyzją z dnia [...]r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. orzekł o odpowiedzialności skarżącej za zaległe zobowiązania podatkowe w łącznej kwocie [...] zł, odsetki za zwłokę w łącznej kwocie [...] zł oraz koszty egzekucyjne w łącznej kwocie [...] zł, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji "P." z siedzibą w G., powstałe w trakcie trwania spółki i związane z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące: marzec, kwiecień, lipiec, sierpień i wrzesień 2010r.
W złożonym odwołaniu strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości
i umorzenie postępowania w sprawie. Zaskarżonej decyzji zarzuciła bezzasadne zastosowanie art. 116 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.
z 2015r. poz. 613) – dalej; "O.p." poprzez uznanie, że spółka nie posiada dostatecznego majątku pozwalającego na pokrycie zobowiązań wobec Skarbu Państwa oraz obrazę art. 122 O.p., poprzez nie wyjaśnienie co stało się z majątkiem Spółki, który został objęty remanentem otwarcia likwidacji na dzień 09 września 2011r. W ocenie odwołującej ze złożonego na dzień 31 grudnia 2011r. bilansu niezbicie wynika, że
w dyspozycji likwidatora Spółki był majątek o łącznej wartości [...] zł i ciążące na spółce zobowiązania w łącznej kwocie [...] zł. Zatem likwidator Spółki posiadał [...] zł nadwyżki należności nad zobowiązaniami. Odwołująca zarzuciła organowi, że nie wyjaśnił w jaki sposób likwidator rozdysponował tę nadwyżkę. Skarżąca podkreśliła, że likwidator w 2012r. wyprzedawał majątek Spółki, o czym świadczy przykładowo faktura VAT nr [...] na kwotę brutto [...] zł. Wskazała, że to likwidator odpowiada za gotówkę i sprzedany sprzęt. Uwzględniając powyższe, odwołująca zarzuciła, że organ w toku postępowania wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 122, w związku z art. 187 § 1 O.p. nie zgromadził wszystkich dowodów w sprawie, przez co w sposób wyczerpujący nie rozpatrzył całego materiału dowodowego.
Decyzją z dnia [...]r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Powołując się na treść art. 116 O.p. organ podkreślił, że do ustalenia odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki konieczne jest nie tylko ustalenie pozytywnych jej przesłanek, czyli bezskuteczności egzekucji zaległości podatkowej oraz powstania zobowiązania
w okresie pełnienia przez niego tej funkcji, ale także wykazanie, że nie zachodzą przesłanki wyłączające tę odpowiedzialność.
Przechodząc do rozpoznania przesłanek pozytywnych organ wskazał, że postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych obejmujących przedmiotowe zaległości podatkowe zostało umorzone przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. postanowieniem z dnia [...]r. Zdaniem organu nie zachodzą również wątpliwości co do spełnienia drugiej z przesłanek, zgodnie z którą odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu, albowiem przez cały okres działalności Spółki skarżąca była jedynym jej wspólnikiem i pełniła funkcję Prezesa Zarządu Spółki.
Rozpoznając przesłanki negatywne organ wskazał, że okolicznością determinującą odstąpienie od orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania spółki byłby fakt złożenia we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości. Organ zauważył, że w postępowaniu upadłościowym, Sąd Gospodarczy nie badał czy wniosek o ogłoszenie upadłości został zgłoszony we właściwym czasie, tzn. nie dokonał analizy sprawy pod kątem ustalenia momentu, kiedy zaistniały okoliczności uzasadniające złożenie takiego wniosku. Wobec tego organ dokonując analizy sytuacji finansowej Spółki wskazał, że właściwym terminem na założenie wniosku o ogłoszenie upadłości był najpóźniej 9 maja 2010r. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej dane finansowe Spółki wykazane w bilansie za 2011r. sporządzonym w dniu 29 marca 2012r. nie mogą stanowić podstawy do uznania, że Spółka była wypłacalna. Analizując wyniki finansowe w nim zawarte organ stwierdził, że Spółka nie posiadała płynności finansowej skoro jej zobowiązania krótkoterminowe wynosiły [...] zł, natomiast majątek obrotowy [...] zł. Spółka nie byłaby w stanie spłacić zaciągniętych zobowiązań w przypadku ich szybkiej wymagalności, zamieniając posiadany majątek obrotowy w gotówkę. W świetle powyższego, zdaniem organu, Spółka już na koniec marca 2010r. miała problemy z płynnością finansową. Dyrektor za chybiony uznał zarzut, że to likwidator Spółki odpowiada za jej zaległości. Zaległości podatkowe powstały bowiem w trakcie pełnienia przez skarżącą funkcji Prezesa Zarządu Spółki, natomiast likwidator Spółki został powołany uchwałą Walnego Zgromadzenia Zarządu w dniu 09 września 2011r. Organ podkreślił, że w okresie kiedy skarżąca sprawowała funkcję Prezesa Zarządu Spółka prowadziła działalność gospodarczą niezgodnie z prawem polegającą na obrocie "pustymi fakturami" oraz o pozorowaniu prowadzonej przez Spółkę działalności gospodarczej, o czym skarżąca miała wiedzę. Zdaniem organu skarżąca
w tym właśnie czasie mogła zahamować nieuczciwy proceder, w którym uczestniczyła Spółka i zapobiec powstaniu zaległości podatkowych.
Organ odwoławczy potwierdził także stanowisko organu pierwszej instancji
o niewskazaniu przez stronę żadnego dowodu potwierdzającego istnienie rzeczywistego mienia Spółki. W tym kontekście organ powołał się na zeznania likwidatora Spółki, zeznania skarżącej oraz pisma z Ministerstwa Sprawiedliwości
i Ministerstwa Spraw Wewnętrznych informujące, że Spółka nie posiada nieruchomości i nie figuruje w Centralnej Ewidencji Pojazdów.
Odnosząc się do faktury VAT dotyczącej sprzedaży środków trwałych o wartości [...]zł brutto, Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że powyższa faktura nie posiadająca daty wystawienia nie stanowi dowodu potwierdzającego istnienie majątku Spółki.
Reasumując organ uznał, że stan faktyczny sprawy wypełnił przesłanki przepisu art. 116 § 1 i 2 O.p. i potwierdził pełnienie przez skarżącą w czasie powstania zaległości podatkowych obowiązków Prezesa Zarządu Spółki oraz dowiódł bezskuteczność egzekucji z majątku Spółki. W ocenie organu odwoławczego nie ulega wątpliwości fakt, że skarżąca nie udowodniła zaistnienia przesłanek negatywnych, uwalniających od odpowiedzialności za zobowiązanie podatkowe Spółki z tytułu podatku od towarów
i usług.
W złożonej do tut. Sądu skardze strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając:
- bezzasadne zastosowanie przepisu art. 116 O.p. poprzez uznanie, że Spółka
w trakcie jej likwidacji, która trwa do dnia złożenia skargi, nie miała możliwości uregulowania chociażby w części zobowiązań wobec Skarbu Państwa;
- obrazę przepisu art. 122 w związku z art. 187 § 1 O.p., poprzez niezebranie wszystkich istotnych dowodów w sprawie pomimo wskazania miejsca jak i źródeł
z których organ podatkowy mógłby się w znacznej części zaspokoić.
Skarżąca nie zakwestionowała faktu, że zobowiązania Spółki powstały w czasie pełnienia przez nią funkcji Prezesa Zarządu, podkreśliła jednak, że w dniu 09 września 2011r. podjęta została uchwała o rozpoczęciu procesu likwidacji Spółki i powołano likwidatora. Na dzień otwarcia likwidacji sporządzono bilans otwarcia likwidacji. Skarżąca zarzuciła, że organy podatkowe w decyzjach pominęły stan finansów likwidowanej Spółki, na dzień 31 grudnia 2011r., gdy majątek Spółki wyceniony został na kwotę [...] zł. Ponadto, zdaniem skarżącej, organy egzekucyjne w okresie od października 2010r. do grudnia 2011r. nie podejmowały działań w celu wyegzekwowania należności, pozwalając likwidatorowi na spieniężenie majątku Spółki.
W ocenie skarżącej, przesłuchiwana likwidator Spółki składała oświadczenia niemające związku ze sprawą. Strona zarzuciła, że likwidator Spółki nie chce wyjaśnić, co stało się z majątkiem Spółki, który powierzono jej w zarząd i gdzie podziały się pieniądze ze sprzedaży urządzeń będących własnością likwidowanej Spółki.
Strona przywołując art. 280 Kodeksu spółek handlowych, uważa, że likwidator - podobnie jak członek zarządu - odpowiada całym swoim majątkiem za zobowiązania spółki, w sytuacji nieskutecznej egzekucji z jej majątku. Na potwierdzenie przedstawionej tezy Skarżąca powołuje się na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia
28 lutego 2008r., III CZP 143/07, uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 28 stycznia 2010r., III CZP 91/09.
Zdaniem skarżącej organy w toku postępowania, wbrew obowiązkowi wynikającemu
z art. 122, w związku z art. 187 § 1 O.p., nie zgromadziły wszystkich dowodów w sprawie i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w , co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez m. in. kontrolę administracji publicznej. Kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem wydawanych przez nią decyzji, postanowień bądź innych aktów. Kontrolując zaskarżoną decyzję w tym zakresie, należało stwierdzić, że nie ma podstaw do uznania jej za niezgodną z prawem.
Przedmiotem skargi jest decyzja orzekająca o odpowiedzialności J. P. jako członka zarządu za zaległości podatkowe oraz odsetki za zwłokę i koszty egzekucyjne spólki z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji "P.", wydana na podstawie art. 116 § 1 i § 2 O.p. Zgodnie z powołanym przepisem za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej lub spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe albo niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło bez jego winy, bądź też wskaże mienie spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych w znacznej części. Odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, które powstały w czasie pełnienia przez nich funkcji w zarządzie.
Stan faktyczny sprawy zasadniczo jest niesporny i nie wymaga powtórzenia.
Z istotnych dla rozstrzygnięcia ustaleń stanu faktycznego wskazać należy, że w dniu
10 grudnia 2012 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. wszczął wobec "P." Spółka z o. o (obecnie w likwidacji) postępowanie kontrolne w zakresie podatku od towarów i usług za miesiące od lutego do września 2010 r. W trakcie prowadzonego postępowania kontrolnego ustalono, że Spółka w kontrolowanym okresie nie dokonywała czynności, które zostały wykazane w wystawionych przez nią fakturach sprzedaży. Faktury te nie dokumentowały rzeczywistych transakcji, były fikcyjne. W wyniku dokonywania fikcyjnych transakcji, Spółka nie nabyła prawa do obniżenia kwot podatku należnego o kwoty podatku naliczonego, określonych w fakturach VAT, wystawionych przez J. N. w łącznej kwocie [...] zł oraz nie dokonała czynności opodatkowanych w zakresie handlu towarem o wartości netto [...] zł (podatek VAT [...] zł). Spółka nie dokonała również zapłaty podatku, o którym mowa w art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług na łączną kwotę [...] zł, pomimo powstania obowiązku wynikającego z wystawienia tzw. "pustych" faktur VAT. W konsekwencji ustalonych nieprawidłowości Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. decyzją z dnia [...] r., określił "P." Sp. z o. o. w likwidacji wysokość zobowiązań podatkowych
z tytułu podatku od towarów i usług za lipiec, sierpień i wrzesień 2010 r. w łącznej kwocie [...] zł, wysokość kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za luty, marzec, kwiecień, maj i czerwiec 2010 r. w łącznej kwocie [...] zł oraz zobowiązanie podatkowe, o którym mowa
w art. 108 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług z tytułu wystawienia faktur za marzec 2010 r. i kwiecień 2010 r. w łącznej kwocie [...] zł. Spółka nie uregulowała dobrowolnie zobowiązań podatkowych wynikających z przedmiotowej decyzji.
Jak słusznie wyjaśniono w zaskarżonym rozstrzygnięciu wskazana wyżej decyzja dotyczy zobowiązań, które powstają w sposób określony w art. 21 § 1 pkt 1 O.p. a więc z chwilą zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania. W takim przypadku wydana w trybie art. 21 § 3 O.p. decyzja podatkowa ma charakter deklaratoryjny. Potwierdza więc jedynie istnienie zobowiązania podatkowego w określonej w niej wysokości, do wykonania którego podatnik był zobowiązany w terminach określonych w przepisach. Oznacza to zatem, że Spółka powinna była uiścić VAT w wysokości wynikającej ze wskazanej wyżej decyzji, zaś po upływie tego terminu nieuiszczona kwota podatku stała się zaległością podatkową. Nie jest sporna również okoliczność , że Spółka "P." została zarejestrowana z dniem 24 marca 2009r. przez Sąd Rejonowy w T. , natomiast w dniu 09 września 2011r. została podjęta uchwała o rozwiązaniu Spółki i otwarciu likwidacji. Przez cały okres działalności Spółki skarżąca była jedynym wspólnikiem i pełniła funkcję Prezesa Zarządu Spółki.
Sporne w rozpoznawanej sprawie są pozostałe okoliczności, stanowiące podstawy przypisania J. P. przez organ podatkowy odpowiedzialności w trybie z art. 116 i nast. O.p. Zdaniem skarżącej nie zostało wykazane w postępowaniu, że egzekucja z majątku Spółki okazała się bezskuteczna. W ocenie strony na moment otwarcia likwidacji Spółka posiadała majątek i jedynie bezczynność organu egzekucyjnego nie pozwoliła na jego spieniężenie.
Sąd, po dokonaniu analizy akt sprawy nie podziela takiej oceny, bowiem z przebiegu postępowań egzekucyjnych i postępowania likwidacyjnego wynika, że Spółka nie posiadała mienia ani rachunków bankowych, które pozwalałaby zakończyć te postępowania zaspokojeniem wierzycieli, w tym urzędu skarbowego z tytułu wymienionych zaległości w VAT. Należy zauważyć, że dla stwierdzenia bezskuteczności egzekucji wystarczające jest wykazanie przez wierzyciela zastosowania przez organ egzekucyjny środków egzekucyjnych skierowanych do całego majątku dłużnika oraz brak efektu podjętych w tym zakresie działań.
W rozpoznawanej sprawie podjęto próbę zajęcia rachunków bankowych, spisano protokół o stanie majątkowym, podjęto szereg działań w celu ustalenia majątku Spółki jednak czynności te nie doprowadziły do ściągnięcia przedmiotowych zaległości podatkowych. Postępowanie egzekucyjne zakończyło się wydaniem postanowienia
z dnia 03 września 2014r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych obejmujących zaległości w podatku VAT. Zdaniem Sądu, organ w zaskarżonej decyzji, w sposób nie budzący wątpliwości wykazał na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, że brak było majątku Spółki pozwalającego na zaspokojenie jej zaległości podatkowych. Podkreślić w tym miejscu należy, że przy orzekaniu o odpowiedzialności członka zarządu niecelowe jest prowadzenie dalszych ustaleń wyjaśniających ówczesny stan majątkowy podatnika, skoro były one przedmiotem odrębnego postępowania egzekucyjnego, a materiał dowodowy w postaci akt tego postępowania został udostępniony i wykorzystany przez organy podatkowe, a te, z kolei, nie mają uprawnień i żadnych podstaw aby dokonane ustalenia kwestionować.
Sąd zwraca też uwagę na treść art. 116 § 1 pkt 2 O.p. , z którego wynika, że aby członek zarządu mógł uwolnić się od odpowiedzialności musi wskazać mienie,
z którego egzekucja jest faktycznie możliwa w znacznej części. Analiza akt sprawy daje podstawę do stwierdzenia, że organ zasadnie ocenił , iż strona nie wskazała istnienia rzeczywistego mienia Spółki. W skardze podniesiono, że organ podatkowy nie wyjaśnił kwestii istnienia majątku Spółki na dzień otwarcia likwidacji. W ocenie Skarżącej, ze sporządzonego na dzień 29 marca 2012 r. bilansu za 2011r. niezbicie wynikało, że
w dyspozycji likwidatora Spółki był majątek o łącznej wartości [...] zł i ciążące na spółce zobowiązania w łącznej kwocie [...] zł.
Twierdzenia powyższe pozostają w sprzeczności z materiałem dowodowym.
Z zeznań likwidatora Spółki – J. S., złożonych w dniu 15 lutego 2013 r. wynika, że "P." na początku działalności zakupiła środki trwałe, po otrzymaniu dotacji z Powiatowego Urzędu Pracy, przez pierwsze pół roku od rozpoczęcia działalności tj. od marca 2009 r. była spółką martwą. Likwidator podała, że zakupionych środków trwałych faktycznie nigdy nie widziała i nie pamięta od kogo zostały zakupione, widziała tylko faktury i wykaz tych środków. Pani S. zeznała również, iż na dzień otwarcia likwidacji środki trwałe znajdowały się w ewidencjach Spółki i na stanie w G. przy ul. [...], przy czym nie zostały zinwentaryzowane, gdyż jako likwidator powinna dostać inwentaryzację wszystkich środków trwałych oraz materiałów, ale do dnia złożenia zeznania ich nie otrzymała. Na koniec marca 2012 r. konta publiczno-prawne, z pracownikami i większość kont rozrachunkowych również były rozliczone. Zostały jedynie nierozliczone środki trwałe i materiały. Pani S. stwierdziła, że nie mogła zakończyć procesu likwidacji, gdyż pozostawały nierozliczone środki trwałe i materiały, nie została podjęta decyzja o sprzedaży czy likwidacji tych środków przez wspólnika J. P. Ponadto likwidator Spółki dodała, że spółka nie prowadzi już działalności gospodarczej, pracownicy zostali zwolnieni, przy czy nie wie co się stało ze środkami trwałymi. Ponadto do protokołu z przesłuchania sporządzonego w dniu 09 lutego 2015 r. Pani S. zeznała, że na dzień podjęcia uchwały o likwidacji tj. w dniu 09 września 2011 r. nie został sporządzony bilans likwidacji Spółki, proces likwidacji nie został zakończony, nie są sporządzane sprawozdania finansowe po upływie każdego roku obrotowego. Ponadto likwidator wskazała, że nie wie czy majątek Spółki został sprzedany. Na pytanie co stanowiło majątek Spółki wykazany w bilansie sporządzonym w dniu 29 marca 2012 r. w pozycji po stronie aktywów: urządzenia techniczne i maszyny o wartości [...] zł, grunty o wartości [...] zł oraz środki trwałe w budowie o wartości [...] zł stwierdziła, że nie pamięta, wspomniała jedynie, że środek transportu zakupiony z dotacji stanowił samochód osobowy, którym jeździła Pani P. Grunty na ul. [...] były wykupione od Miasta na własność. Środki trwałe w budowie to: hala i biurowiec.
Zgodnie natomiast z zeznaniami Skarżącej z dnia 26 lutego 2013 r. zawartymi w decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. Spółka nie była właścicielem powierzchni użytkowych przy ul. [...], ale wynajmowała je od osoby fizycznej. Ponadto strona oświadczyła, że Spółka w 2009 r. skorzystała z dofinansowania na utworzenie stanowiska pracy czyli wyposażenie stanowiska pracy, natomiast nie wykorzystywała tych środków na zakup towarów czy środków trwałych od Pani J. N. W odpowiedzi na pytanie na jakim etapie jest proces likwidacji Spółki, oświadczyła, że wydaje się, że środki trwałe w części zostały sprzedane, większość umów została wypowiedziana, pracowników nie ma, produkcji nie ma od końca 2011 r.
Organ podatkowy pierwszej instancji ustalił natomiast, że Spółka nie posiada majątku tj. nieruchomości, których byłaby właścicielem, współwłaścicielem lub użytkownikiem wieczystym, nie figuruje także w Centralnej Ewidencji Pojazdów. Nie udało się także ustalić majątku Spółki podczas czynności poborcy skarbowego w dniu
11 kwietnia 2014 r., oraz wartości oraz urządzeń zakupionych za dotacje z Powiatowego Urzędu Pracy w G. w październiku 2009 r. Odnosząc się z kolei do faktury VAT dotyczącej sprzedaży środków trwałych o wartości [...] zł brutto, Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił , że powyższa faktura nie posiadająca daty wystawienia nie stanowi dowodu potwierdzającego istnienie majątku Spółki. Z zeznania likwidator Spółki złożonego w dniu 15 lutego 2013 r. wynika, iż nigdy nie widziała zakupionych środków trwałych, widziała tylko faktury i wykaz środków. Likwidator zeznała również, że środki trwałe nie zostały zinwentaryzowane, a zobowiązania Spółki przekraczają jej wartość majątku.
W świetle powyższego za chybiony uznać należy zarzut, że organ podatkowy prowadząc postępowanie nie wyjaśnił kwestii posiadanego przez Spółkę majątku na dzień otwarcia likwidacji. W rozpatrywanej sprawie zostało należycie wykazane przez organy podatkowe, że brak było majątku Spółki na uregulowanie zaległości podatkowych, co zwolniłoby skarżącą od odpowiedzialności. Organy dokonały w tym zakresie prawidłowej oceny dowodów.
Za zasadne Sąd uznał stanowisko organów odnośnie istnienia przesłanki wyłączającej odpowiedzialność wskazanej w art. 116 § 1 pkt 1 lit a O.p., tj. braku przesłanek zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcia postępowania układowego w czasie pełnienia przez skarżącą funkcji członka zarządu. Jak zostało wyjaśnione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika niewypłacalnego, a stan niewypłacalności zachodzi, gdy dłużnik nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań, a także w przypadku osób prawnych – gdy jej zobowiązania przekroczą wartość majątku nawet wówczas gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje (art. 10 i art. 11 u.p.n). Nieistotne jest przy tym czy niewykonywanie dotyczy wszystkich zobowiązań, czy tylko niektórych z nich, jak też rozmiar tych zobowiązań. Bez znaczenia pozostaje także czy chodzi o zobowiązania cywilno czy publicznoprawne. Stosując wskazane wyżej kryteria zgodzić się należy
z prezentowanym przez organ stanowiskiem, że twierdzenia skarżącej dotyczące dobrej kondycji finansowej Spółki na moment otwarcia postępowania likwidacyjnego i braku podstaw do zgłoszenia przez zarząd wniosku o upadłość, pozbawione są podstaw faktycznych. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że "P." Spółka z o. o. w trakcie prowadzenia działalności gospodarczej tj. od dnia 24 marca 2009 r. (data zarejestrowania Spółki) do dnia 09 września 2011 r. (data rozwiązania Spółki) do Urzędu Skarbowego w G. złożyła następujące dokumenty finansowe: bilans oraz rachunek zysków i strat za 2009r. złożone w dniu 29 marca 2010 r., bilans oraz rachunek zysków i strat za I kwartał 2010 r. złożone w dniu 14 kwietnia 2010 r. Natomiast bilans i rachunek zysków i strat za 2011r. złożone zostały w dniu 30 marca 2012 r. Brak jest natomiast dokumentów finansowych obrazujących sytuację finansową Spółki za 2010 r. jak i bilansu na dzień otwarcia likwidacji Spółki tj. 09 września 2011 r. W przedstawionych przez Spółkę dokumentach tj. bilansu i rachunku zysków i strat za 2009 r., Spółka wykazywała zysk netto w kwocie [...] zł. Natomiast już na koniec I kwartału 2010 r. Spółka poniosła stratę w wysokości [...] zł.
Sąd w pełni aprobuje stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej, że dane finansowe Spółki wykazane w bilansie za 2011 r. sporządzonym w dniu 29 marca 2012 r. nie mogą stanowić podstawy do uznania, że Spółka była wypłacalna. Analizując wyniki finansowe w nim zawarte należy stwierdzić, że Spółka nie posiadała płynności finansowej skoro jej zobowiązania krótkoterminowe wynosiły [...]zł, natomiast majątek obrotowy [...] zł. Spółka nie byłaby w stanie spłacić zaciągniętych zobowiązań w przypadku ich szybkiej wymagalności, zamieniając posiadany majątek obrotowy w gotówkę. Należy także podkreślić, że w rachunku zysków i strat za 2011 r. Spółka wykazała stratę na działalności operacyjnej w wysokości [...] zł, a zysk w kwocie [...] zł. Powyższe wynika wyłącznie z ujęcia w pozostałych przychodach operacyjnych dotacji w kwocie [...] zł. W świetle powyższego, zasadnym jest wniosek, że Spółka już na koniec marca 2010 r. miała problemy z płynnością finansową co stanowiło ustawowe przesłanki do zgłoszenia przez Skarżącą jako Prezesa Zarządu Spółki wniosku o ogłoszenie upadłości z uwzględnieniem dwóch tygodni o których mowa w art. 21 ust. 1 u.p.n. Tym samym zgodzić się należy z organem odwoławczym, że wniosek o ogłoszenie upadłości strona winna była złożyć najpóźniej do dnia 09 maja 2010 r. Zaniechanie obowiązku zgłoszenia wniosku o upadłość przez Skarżącą nie znajduje żadnego usprawiedliwienia.
Ustosunkowując się do zrzutów skargi , które sprowadzają się do twierdzenia , że odpowiedzialność za zobowiązania powinien ponieść likwidator Spółki "P." wyjaśnić należy, że likwidator nie ponosi odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki na podstawie art. 116 O.p. Powołany przepis odnosi się jedynie do członków zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki akcyjnej, spółek tych na etapie organizacji oraz w określonej w art. 116 § 3 Ordynacji podatkowej sytuacji do pełnomocnika spółki lub jej wspólników, a także do byłych członków zarządu, byłego pełnomocnika lub wspólników spółki w organizacji (art. 116 § 4 Ordynacji podatkowej). Art. 280 Kodeksu spółek handlowych, który stanowi, że do likwidatorów stosuje się przepisy dotyczące członków zarządu, chyba że przepisy niniejszego rozdziału stanowią inaczej, odnosi się do odpowiedzialności likwidatorów, ale jedynie w zakresie norm z zakresu prawa prywatnego (art. 299 k.s.h.) nie dotyczy zaś regulacji prawa publicznego, w tym zobowiązań podatkowych. W Ordynacji podatkowej brak jest unormowań stanowiących odpowiednik art. 280 kodeksu spółek handlowych pozwalających na zastosowanie przepisów regulujących odpowiedzialność członków zarządu za zaległości podatkowe spółek do ich likwidatorów.
Wobec powyższego za całkowicie chybione i pozbawione podstaw należy uznać zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 116 O.p. polegające na dokonaniu sprzecznych ustaleń z materiałem dowodowym. Sąd nie podzielił również zarzutów skargi odnośnie naruszenia przepisów postępowania podatkowego, a mianowicie
art. 122 i art. 187 § 1 O.p. Jak wynika z akt sprawy, organy podatkowe wyjaśniły dokładnie stan faktyczny sprawy oraz zgromadziły materiał dowodowy niezbędny dla jej wyjaśnienia i wyczerpującego rozpatrzenia, uwzględniając przy tym wnioski dowodowe skarżącego. W ten sposób doszły do jednoznacznych ustaleń faktycznych i prawnych oraz uznały za udowodnione okoliczności podane w decyzji, powodujące konieczność jej wydania. Natomiast uzasadnienie decyzji odpowiada wymogom określonym
w art. 210 O.p. W uzasadnieniu faktycznym organ podał wszystkie okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy oraz dokonał na podstawie całego materiału dowodowego w toku postępowania oceny, czy dana okoliczność została udowodniona. Podał również wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem zastosowanych przepisów.
Z tych też względów i na podstawie art. 151 p.p.s.a., należało orzec jak
w sentencji.
J. Szulc Z. Pietrasik U. Wiśniewska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło