II SA/Po 775/15
WyrokWSA w Poznaniu2015-11-25
Skład orzekający: Tomasz Świstak, Edyta Podrazik, Danuta Rzyminiak - Owczarczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zmiana sposobu użytkowania budynku letniskowego na mieszkalny, polegająca na przeprowadzeniu prac remontowych (docieplenie dachu, wymiana pokrycia, instalacja ogrzewania i wodno-kanalizacyjna), wymaga wydania decyzji o warunkach zabudowy?Ratio decidendi
Zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego, nawet jeśli nie wymaga pozwolenia na budowę i polega na pracach remontowych, może stanowić podstawę do wydania decyzji o warunkach zabudowy, jeśli wpływa na warunki bezpieczeństwa zdrowotnego lub higieniczno-sanitarnego. Organy administracji błędnie uznały, że zmiana funkcji budynku letniskowego na mieszkalny nie jest objęta zakresem art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, a także błędnie utożsamiły funkcję budynku letniskowego z mieszkalnym.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla zmiany sposobu użytkowania budynku letniskowego na mieszkalny, wskazując na konieczność przeprowadzenia prac remontowych. Wójt Gminy umorzył postępowanie, uznając, że planowane roboty nie stanowią zmiany sposobu użytkowania i nie wymagają pozwolenia na budowę, a tym samym decyzji o warunkach zabudowy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący zaskarżył decyzję SKO, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących warunków zabudowy oraz procedury administracyjnej.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy P. i zasądził od SKO na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak Protokolant St. sekretarz sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2015 r. sprawy ze skargi K. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] czerwca 2015r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy P. z dnia [...] marca 2015r. znak [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. na rzecz skarżącego kwotę 757zł (siedemset pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] marca 2015 r., nr [...], Wójt Gminy P. na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 59 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2012 r. poz. 647 z późn. zm., dalej: "u.p.z.p.") umorzył postępowanie wszczęte na wniosek K. M. w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania budynku letniskowego na mieszkalny w miejscowości S., na działce nr [...].
W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że w dniu [...] czerwca 2014 r. K. M. złożył wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji, polegającej na zmianie sposobu użytkowania istniejącego budynku letniskowego na budynek mieszkalny. Jednocześnie skarżący wskazał, że dojdzie do zmiany warunków bezpieczeństwa zdrowia, warunków bezpieczeństwa higieniczno-sanitarnego i obciążeń w wyniku konieczności prowadzenia prac budowlanych w zakresie (1) docieplenia dachu i wymiany pokrycia dachowego, (2) ogrzewania budynku i (3) instalacji wodno-kanalizacyjnej. Wójt Gminy P. zaznaczył zarazem, że dwukrotnie występował do inwestora o wyjaśnienie, na czym ma polegać planowana zmiana sposobu użytkowania budynku letniskowego na mieszkalny na działce nr [...] w W., a w szczególności o określenie działań i czynności, których podjęcie bądź zaniechanie spowoduje rozważaną zmianę sposobu użytkowania. Na żadne z tych wezwań nie udzielono jednak odpowiedzi. Organ I instancji przedstawił nadto dotychczasowy przebieg postępowania wraz z wcześniej wydaną decyzją, która została wyeliminowana z obrotu prawnego w administracyjnym toku instancji, oraz przytoczył przepisy, które w jego ocenie powinny znaleźć zastosowanie w rozpatrywanej sprawie. W celu ustalenia znaczenia zwrotu "zmiana sposobu użytkowania" obiektu budowlanego należy najpierw odwołać się do art. 71 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm., dalej: "pr. bud."). Przepis ten nie zawiera wprawdzie pełnej definicji legalnej rozważanego wyrażenia. Niemniej oddaje on główne intencje ustawodawcy w zakresie określenia granic reglamentacji dokonywanej przez organy administracji publicznej. Nie można bowiem każdego zachowania właściciela, wprowadzającego nawet korektę w substancji budynku lub jego części, lub jej wykorzystywania traktować jako czynności uzależnionej od decyzji organu administracji publicznej. Ponadto obowiązujące przepisy nie wyłączają mieszkalnego domu letniskowego z pojęcia lokalu, ani tez nie zawierają zakazu posiadania wielu domów mieszkalnych. Wprawdzie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75 poz. 690 z późn. zm.) posługuję się wyrażeniem "budynek rekreacji indywidualnej służący do okresowego wypoczynku". Niemniej w niniejszej sprawie nie nastąpi zmiana sposobu użytkowania budynku, gdyż niezmieniona zostanie jego funkcja mieszkaniowa. Poza tym budynki rekreacji indywidualnej zostały całkowicie zrównane w powołanym rozporządzeniu z budynkami mieszkalnymi w zakresie wymagań dotyczących poszczególnych warunków technicznych. Dlatego w przypadku poruszanej inwestycji nie nastąpiła zmiana funkcji budynku. Poza tym zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego powinna wpływać na modyfikację wymagań stawianych obiektowi, pozwalających na dalsze użytkowanie tego obiektu. Z tej perspektywy istotne jest ustalenie wymagań stawianych obiektom budowlanym. Z wniosku o wydanie niniejszej decyzji wynika, że konieczne jest wykonanie robót w zakresie docieplenia dachu, wymiany pokrycia i prowadzenia prac budowlanych w zakresie ogrzewania i instalacji wodno-kanalizacyjnej. Roboty te nie powodują zmiany funkcji budynku. Z uwagi na zwolnienie części robót budowlanych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, jak i z obowiązku uzyskania decyzji o warunkach zabudowy, analizie poddano przepisy powołanej ustawy – Prawo budowlane. Zgodnie z art. 29 ust. 2 pr. bud., roboty budowlane polegające na remoncie i dociepleniu budynku do 12,0 m nie wymagają pozwolenia na budowę. Jednocześnie w myśl art. 59 u.p.z.p. nie jest wtedy także niezbędne wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Wszystkie roboty budowlane zgłoszone przez skarżącego są robotami remontowymi lub montażowymi, niewymagającymi pozwolenia na budowę, które w żaden sposób nie wpływają na zmianę formy architektonicznej, ani nie oddziałują na środowisko. Brak jest zatem podstaw do zakwalifikowania tych robót budowlanych jako zmiany sposobu użytkowania. W szczególności wprowadzenie funkcji mieszkalnej do obiektu przeznaczonego do zamieszkania okresowo nie powoduje zaistnienia okoliczności, o jakich mowa w art. 71 ust. 1 pkt 2 pr. bud. W budynku letniskowym można bowiem także zamieszkiwać długoterminowo.
Pismem z dnia [...] kwietnia 2015 r. K. M. odwołał się od powyższej decyzji z dnia [...] marca 2015 r., zarzucając organowi I instancji rażące naruszenie art. 59 u.p.z.p. poprzez przyjęcie, że brak jest podstaw prawnych do prowadzenia postępowania w przedmiocie wydania decyzji o warunkach zabudowy.
W uzasadnieniu skarżący wskazał, że nietrafne jest stanowisko organu I instancji, w świetle którego brak jest podstaw prawnych do prowadzenia omawianego postępowania, jeżeli dla poruszanej inwestycji nie jest konieczne uzyskanie pozwolenia na budowę. Tym bardziej, że Wójt Gminy P. nie jest kompetentnym organem administracji publicznej do orzekania, czy pozwolenie na budowę jest w danym przypadku wymagane. Co więcej, przez zmianę sposobu użytkowania należy rozumieć nie tylko zmianę, dla której niezbędne jest wydanie pozwolenia na budowę, lecz także zmianę polegającą na zintensyfikowaniu dotychczasowego sposobu użytkowania obiektu budowlanego, jeżeli powoduje to skutkuje, o jakich mowa w art. 71 ust. 1 pr. bud. Należy mieć przy tym na uwadze, że ustawodawca posługuje się w powołanym przepisie wyrazem "w szczególności". Zawarte tam wyliczenie ma zatem wyłącznie przykładowy charakter.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. na podstawie art. 39 ust. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r. poz. 594 z późn. zm.), art. 1, 2, art. 17 i art. 18 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. nr 79 poz. 856 z późn. zm.), § 1 rozporządzenia Prezesa rady Ministrów z dnia 17 listopada 2003 r. w sprawie obszarów właściwości samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz. U. nr 198 poz. 1925) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] marca 2015 r.
W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania, podzielając w pełni ustalenia faktyczne i prawne organu I instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. przytoczyło przepisy, które w jego ocenie powinny znaleźć zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, oraz wyjaśniło, że niemożliwe jest ustalenie warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji z uwagi na brak zmiany funkcji mieszkaniowej rozważanego obiektu budowlanego. Zamiar skarżącego jest bowiem jedynie zmiana funkcji budynku z letniskowej, czyli odnoszącej się do pobytu okresowego, na funkcję mieszkalną, dotyczącą pobytu całorocznego. Mając zarazem na uwadze art. 59 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.z.p., należy uznać, że ustalenie warunków zabudowy w drodze decyzji administracyjnego następuje jedynie wtedy, gdy zmiana zagospodarowania terenu polega na prowadzeniu robót budowlanych lub zmianie sposobu użytkowania obiektu budowlanego w całości lub w części. Natomiast zmiana funkcji istniejącego budynku nie wymaga ustalenia warunków zabudowy. Jednocześnie przedsięwzięcia, dla których uzyskanie pozwolenia na budowę nie jest wymagane, nie są również objęte obowiązkiem wydania decyzji o warunkach zabudowy. Trafnie zatem organ I instancji przyjął, że w niniejszej sprawie nie nastąpiła zmiana sposobu użytkowania omawianego obiektu budowlanego. Nie została bowiem zmieniona jego funkcja mieszkaniowa, a wprowadzenie funkcji mieszkaniowej całorocznej do obiektu przeznaczone do zamieszkiwania okresowego nie powoduje zaistnienia okoliczności, o jakich mowa w art. 71 ust. 1 pkt 2 pr. bud. Jednocześnie wszystkie roboty budowlane wymienione przez skarżącego zaliczają się do remontów lub dociepleń, wobec czego nie jest konieczne uzyskanie pozwolenia na budowę. Tym samym należy również stwierdzić, że nie nastąpiła zmiana sposobu użytkowania omawianego obiektu budowlanego, o jakiej mowa w art. 71 pr. bud.
Pismem z dnia [...] lipca 2015 r. K. M. zaskarżył powyższą decyzję z dnia [...] czerwca 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, zarzucając organowi II instancji naruszenie: (1) art. 59 ust. 1 i 2 u.p.z.p. poprzez odmowę wydania decyzji o warunkach zabudowy, mimo zamiaru zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, (2) art. 7, art. 77 § 1 i art. 84 k.p.a. poprzez niesporządzenie ekspertyzy technicznej w celu określenia zakresu zmiany obiektu budowlanego, (3) art. 80 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy i niedokonanie wszechstronnej oceny materiału dowodowego, (4) art. 105 § 1 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a.
W uzasadnieniu skarżący wskazał, że w rozpatrywanej sprawie w ogólne nie dokonano oceny, czy planowane przez niego roboty budowlane, dotyczące m.in. bezpieczeństwa konstrukcji, bezpieczeństwa pożarowego, bezpieczeństwa użytkowania, wpłyną na odpowiednie warunki higieniczne i zdrowotne oraz na środowisko. Ustalenia poczynione w tym zakresie mają charakter zdawkowy i nie zostały wyjaśnione.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga okazała się zasadna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Jak wynika przy tym z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołana podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.
Na wstępie należy zauważyć, że wnioskiem z dnia [...] maja 2014 r. K. M. wystąpił do Wójta Gminy P. o ustalenie warunków zabudowy dla zmiany sposobu użytkowania budynku letniskowego na mieszkalny (k. 1-2 akt adm. organu I instancji). Jednocześnie w powyższym piśmie skarżący wskazał, że konieczna jest zmiana dotychczasowych (1) warunków bezpieczeństwa zdrowia, (2) warunków bezpieczeństwa higieniczno-sanitarnego oraz (3) obciążeń, wynikająca z konieczności prowadzenia robót budowlanych w zakresie docieplenia dachu i wymiany pokrycia dachowego, w zakresie ogrzewania budynku oraz w zakresie instalacji wodno-kanalizacyjnej. Okoliczności te należy uznać za bezsporne, gdyż nie były kwestionowane przez żadną ze stron postępowania.
Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2014 r. poz. 199 z późn. zm., dalej: "u.p.z.p."). Zgodnie z art. 4 ust. 1 i art. 4 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p., ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposób zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a w razie braku takiego aktu prawa miejscowego – w decyzji o warunkach zabudowy.
Konkluzję tę potwierdza art. 59 ust. 1 u.p.z.p., przewidujący, że zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegającą na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86 u.p.z.p., wymaga ustalenia, w drodze decyzji administracyjnej, warunków zabudowy. Przepis art. 50 ust. 2 u.p.z.p. stosuje się w takim przypadku odpowiednio.
Jak wskazuje z kolei z art. 50 ust. 2 u.p.z.p., nie wymagają wydanie decyzji o warunkach zabudowy roboty budowlane: (1) polegające na remoncie, montażu lub przebudowie, jeżeli nie powodują zmiany sposobu zagospodarowania terenu i użytkowania obiektu budowlanego oraz nie zmieniają jego formy architektonicznej, a także nie zaliczone do przedsięwzięć wymagających przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, w rozumieniu przepisów o ochronie środowiska, albo (2) niewymagające pozwolenia na budowę.
Z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, w szczególności z pisma K. M. z dnia [...] czerwca 2015 r. (k. nienumerowana akt adm. organu II instancji) oraz ze skargi z dnia [...] lipca 2015 r. (k. 3-9 akt sądowych) wynika, że planowane przez skarżacego roboty budowlane mają na celu dostosowanie budynku wykorzystywanego sezonowo do potrzeb związanych z całorocznym zamieszkiwaniem. Skarżący wskazał, że prace te będą obejmowały docieplenie dachu i wymianę pokrycia dachowego, a także zainstalowanie ogrzewania i rozprowadzenie ciepłej wody w budynku oraz podłączenie do kanalizacji zbiorczej. Zakres planowanych robót budowlanych nie był przy tym kwestionowany przez żadną ze stron postępowania.
Odnosząc te uwagi do specyfiki rozważanej sprawy, należy najpierw zauważyć, że opisane wyżej roboty budowlane powinny być zakwalifikowane jako remont albo jako montaż w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm., dalej: "pr. bud."). Konkluzja ta nie była również podważana w toku postępowania administracyjne. Kontrowersje, jakie wyłoniły się w toku rozpatrywanej sprawy, dotyczą natomiast pytania, czy przedmiotowa inwestycja objęta jest zakresem zastosowania art. 50 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. Organy administracji publicznej konsekwentnie udzielały w tej mierze odpowiedzi pozytywnej, podczas gdy skarżący kwestionował ten pogląd. W ocenie Sądu trafne okazało się ostatnie z referowanych stanowisk.
Należy bowiem zauważyć, że objęcie rozważanej inwestycji zakresem zastosowania art. 50 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. wymaga w szczególności wykazania, że realizacja omawianego zamierzenia budowlanego nie spowoduje zmiany sposobu użytkowania domu letniskowego. Ustawodawca nie wskazuje wprawdzie w powołanej ustawie o planowaniu i zagospodarowania przestrzennym, jak należy rozumieć zwrot "zmiana sposobu użytkowania", użyty w wymienionym przepisie. Niemniej można w tym kontekście odwołać się do art. 71 ust. 1 pkt 2 pr. bud., zgodnie z którym przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w szczególności podjęcie bądź zaniechanie w obiekcie budowlanym lub w jego części działalności zmieniającej warunki: bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkości lub układu obciążeń.
Dokonując wykładni art. 71 ust. 1 pkt 2 pr. bud., organy administracji publicznej konsekwentnie przyjmowały, że zakresem zastosowania tego przepisu nie są objęte przypadki, gdy dochodzi jedynie do zmiany funkcji istniejącego obiektu budowlanego. Takie stanowisko jest jednak nietrafne zdaniem Sądu. Trzeba bowiem zaznaczyć, że ustawodawca posługuje się w art. 71 ust. 1 pkt 2 pr. bud. zwrotem "w szczególności", a zatem katalog zmian sformułowany w tym przepisie ma wyłącznie przykładowy charakter. Tym samym nie można z góry wykluczyć, że modyfikacja funkcji istniejącego budynku będzie mieściła się w pojęciu zmiany sposobu użytkowania tego obiektu budowlanego; zwłaszcza, gdy okaże się, że taka modyfikacja związana jest ze zmiana warunków bezpieczeństwa zdrowotnego lub higieniczno-sanitarnego. Dlatego nie można zgodzić się z poglądem organów administracji publicznej, w świetle którego sama zmiana funkcji obiektu budowlanego nie jest objęta zakresem art. 71 ust. 1 pkt 2 pr. bud. W konsekwencji zastosowanie w niniejszej sprawie powinien znaleźć art. 50 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p.
Ponadto organy administracji publicznej wadliwie oparły swoje rozstrzygnięcia na założeniu o tożsamości funkcji pełnionej przez obiekt zabudowy letniskowej i obiekt zabudowy mieszkaniowej. Zarówno organ I instancji, jak i organ II instancji konsekwentnie wywodziły w toku postępowania, że obie wymienione kategorie obiektów budowlanych realizują w istocie jedną funkcję, tj. funkcję mieszkaniową, zaś różnica pomiędzy tymi obiektami budowlanymi ma tylko charakter czasowy. Zadaniem organów administracji zabudowa letniskowa pełni funkcję mieszkaniową czasową, a zabudowa mieszkaniowa – funkcję mieszkaniową stałą. Pogląd ten trudno jednak uznać za trafny.
Trzeba bowiem zauważyć, że prawodawca wyraźnie odróżnia w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75 poz. 690 z późn. zm.) obie kategorie zabudowy. Zgodnie bowiem z § 3 pkt 7 powołanego rozporządzenia, budynkiem rekreacji indywidualnej jest budynek przeznaczony do okresowego wypoczynku. Z brzmienia tego przepisu wynika zatem, że podstawowym celem zabudowy letniskowej, realizowanej w postaci budynku rekreacji indywidualnej, jest możliwość okresowego wypoczynku, a nie zamieszkania. Przebywanie w takim obiekcie budowlanym stanowi bowiem jedynie dodatkowy i niesamodzielny cel takiego obiektu budowlanego, funkcjonalnie związany z wypoczywaniem. Uwagi te potwierdza również § 3 pkt 4 tego rozporządzenia, w myśl którego budynkiem mieszkalnym jest budynek mieszkalny wielorodzinny oraz budynek mieszkalny jednorodzinny. Tym samym a contrario należy uznać, że budynek rekreacji indywidualnej nie stanowi budynku mieszkalnego.
Powyższe odróżnienie nie ma przy tym charakteru wyłącznie definicyjnego. W szeregu przepisów powołanego rozporządzenia prawodawca kształtuje bowiem odmiennie warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki rekreacji indywidualnej i budynki mieszkalne.
Zgodnie z § 26 ust. 1 cytowanego rozporządzenia, działka budowlana, przewidziana pod zabudowę budynkami przeznaczonymi na pobyt ludzi, powinna mieć zapewnioną możliwość przyłączenia uzbrojenia lub bezpośrednio budynku do sieci wodociągowej, kanalizacyjnej, elektroenergetycznej i ciepłowniczej. Spełnienie tego wymogu nie jest jednak konieczne na mocy § 26 ust. 5 tego rozporządzenia w przypadku działek przeznaczonych pod budowę budynków rekreacji indywidualnej oraz budynków inwentarskich i gospodarczych na wsi, jeżeli właściwy organ w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie określił takich wymagań. Jednocześnie, jak wynika z § 27 wymienionego rozporządzenia, dopuszcza się wykorzystanie pod zabudowę zagrodową lub rekreacji indywidualnej działki budowlanej, która nie może być zaopatrzona w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi z sieci lub z własnego ujęcia, pod warunkiem zapewnienia możliwości czerpania lub dostawy wody z ujęć położonych poza granicami działki.
Ponadto, zgodnie z § 46 in principio powołanego rozporządzenia, budynek mieszkalny, zamieszkania zbiorowego, opieki zdrowotnej, opieki społecznej i socjalnej, oświaty, nauki, zakładu żywienia, produkcji i handlu żywnością, a także inne budynki, jeżeli są wyposażone w wanny, natryski lub umywalki, powinny mieć indywidualną lub centralną instalację ciepłej wody. Niemniej w § 46 in fine tego rozporządzenie stwierdza się, że warunek doprowadzenia ciepłej wody do umywalek nie dotyczy budynków zabudowie zagrodowej i rekreacji indywidualnej.
Jak wynika z kolei z § 49 in principio cytowanego rozporządzenia, budynek i pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi oraz inne budynki, jeżeli wynika to z ich przeznaczenia, powinny być wyposażone w instalacje (urządzenia) do ogrzewania pomieszczeń w okresie obniżonych temperatur, umożliwiające utrzymanie temperatury powietrza wewnętrznego odpowiedniej do ich przeznaczenia. Ponownie jednak wymaganie to w myśl § 49 in fine tego rozporządzenia nie dotyczy budynków rekreacyjnych, użytkowanych wyłącznie w sezonie letnim.
Wreszcie, § 64 in principio wymienionego rozporządzenia nakazuje, by wejście do budynku i do każdej klatki schodowej miało elektryczne oświetlenie zewnętrzne. Prawodawca zastrzega jednak w § 64 in fine tego rozporzadzenia, że wspomniany wymóg nie dotyczy budownictwa zagrodowego i rekreacyjnego.
Wprawdzie przytoczone powyżej przepisy dotyczące warunków technicznym, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, znajdują zastosowanie na następnym etapie procesu inwestycyjnego. Niemniej, ze względu na bezpośredni związek pomiędzy przepisami o planowaniu przestrzennym i przepisami budowlanymi, stanowią one posiłkowy argument na rzecz wniosku o braku tożsamości funkcji realizowanej przez zabudowę letniskową i zabudowę mieszkaniową.
Trzeba przy tym podkreślić, że przedstawione wyżej różnice odnoszą się przede wszystkim do kwestii zaopatrywania budynku w wodę, w tym zwłaszcza ciepłą, ogrzewanie i oświetlenie. Właśnie te parametry są z kolei przedmiotem wniosku z dnia [...] maja 2014 r. Roboty budowlane, jakie zamierza wykonać K. M., mają bowiem na celu m.in. ocieplenie poruszanego budynku oraz zapewnienie dostępu do ciepłej wody i ogrzewania. Nie powinno przy tym ulegać wątpliwości, że okoliczności te bezpośrednio oddziałują na kwestię warunków bezpieczeństwa zdrowotnego (np. dostęp do ogrzewania i ciepłej wody), jak i sanitarno-higienicznego (np. dostęp do wody zdatnej do picia przez ludzi). Opisane działania mieszczą się zatem w zakresie zastosowania art. 71 ust. 1 pkt 2 pr. bud. W konsekwencji nie można zgodzić się z konkluzją organów administracji publicznej, że powołany przepis nie znajdował zastosowania w rozpatrywanej sprawie, wobec czego na mocy art. 50 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. nie było podstaw do prowadzenia postępowania w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. Przeciwnie, to właśnie zakres robót budowlanych zadeklarowanych przez skarżącego wskazywał wprost na zmiane sposobu użytkowania istniejącego obiektu i konieczność dokonania oceny rozważanej inwestycji przez organy administracji publicznej.
Podsumowując, organy administracji publicznej wadliwe uznały, że zmiana funkcji istniejącego budynku jako taka nie jest objęta zakresem zastosowania art. 71 ust. 1 pkt 2 pr. bud. Jednocześnie nietrafne było także stanowisko organów, w świetle którego zabudowa letniskowa pełni tożsamą funkcję co zabudowa mieszkaniowa. W konsekwencji przyjęto niesłuszny wniosek, według którego na mocy art. 50 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. nie ma podstaw do prowadzenia w niniejszej sprawie postępowania w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. Uchybienia te miały istotnych charakter i uzasadniały wyeliminowanie zaskarżonych rozstrzygnięć z obrotu prawnego.
W tej sytuacji Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze w L. z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...], oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy P. z dnia [...] marca 2015 r., nr [...], z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 59 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z art. 50 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. w zw. z art. 71 ust. 1 pkt 2 pr. bud., co miało wpływ na wynik postępowania.
Rozpatrując ponownie sprawę, organy administracji publicznej powinny zbadać czy planowana przez skarżącego zmiana sposobu użytkowania obiektu letniskowego jest dopuszczalna z punktu widzenia ładu przestrzennego i spełnia wymogi z art. 61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym do uzyskania decyzji ustalającej warunki zabudowy.
Sąd orzekł o kosztach postępowania na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 490 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło