VII SA/Wa 2741/14

WyrokWSA w Warszawie2015-12-01

Skład orzekający: Joanna Gierak - Podsiadły, Mirosława Kowalska, Izabela Ostrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może wydać decyzję zezwalającą na wejście na sąsiednią nieruchomość w celu wykonania robót budowlanych, mimo trwającego postępowania rozgraniczeniowego dotyczącego tych nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że postępowanie w przedmiocie zezwolenia na wejście na sąsiednią nieruchomość jest niezależne od postępowania rozgraniczeniowego. Spór graniczny nie wyłącza możliwości wydania decyzji na podstawie art. 47 Prawa budowlanego. Ponadto, kwestia rozgraniczenia nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., którego rozstrzygnięcie warunkowałoby możliwość prowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości.
Stan faktyczny
Skarżący T. i K. Ł. sprzeciwili się decyzji zezwalającej M. i M. M. na wejście na ich nieruchomość w celu wykonania robót budowlanych (ocieplenia ściany szczytowej). Skarżący podnosili, że trwa postępowanie rozgraniczeniowe, a część budynku inwestorów może znajdować się na ich działce. Organ II instancji (Wojewoda) uchylił decyzję organu I instancji (Prezydenta Miasta) w części dotyczącej określenia pasa zajętości i czasu korzystania z nieruchomości, precyzując te elementy, a w pozostałej części utrzymał decyzję w mocy. WSA oddalił skargę skarżących.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak - Podsiadły, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Protokolant specjalista Monika Pietruszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi T. Ł. i K. Ł. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na wejście na sąsiednią nieruchomość oddala skargę Zaskarżoną decyzją nr [...] Wojewoda [...] w dniu [...] października 2014 r. działając na podstawie art. 138 § 1 ust. 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r., tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. – dalej jako "k.p.a.") po rozpatrzeniu odwołania T i K Ł (dalej jako "skarżący"), od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. znak [...] zezwalającej M i M M na wejście, na teren sąsiedniej nieruchomości o nr ewid. działki [...] w [...] przy ul. [...] - w celu zrealizowania robót budowlanych polegających na wykonaniu izolacji termicznej ściany szczytowej o wysokości ok. 8 m, usytuowanej w odległości 0,38 m i 0,30 m, od granicy z działką o nr ewid. [...] oraz wykonaniu izolacji przeciwwilgociowej fundamentu, budynku zlokalizowanego na nieruchomości o numerze ewidencyjnym działek: [...], uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej określenia pasa zajętości sąsiedniej nieruchomości oraz czasu korzystania z sąsiedniej nieruchomości i orzekł w tym zakresie. W pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu [...] lipca 2014 r. M i M M wznowili wniosek z dnia [...] lipca 2014 r. o wydanie decyzji administracyjnej o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości w związku z dokonaniem w dniu [...] maja 2014 r. zgłoszenia robót budowlanych polegających na ociepleniu budynku mieszkalnego na działce nr ewid. [...] w [...] przy ul. [...]. Z aktach sprawy wynika, że inwestor zwrócił się do właścicieli sąsiedniej nieruchomości o wyrażenie zgody na wykonanie robót budowlanych polegających na dociepleniu ściany szczytowej budynku mieszkalnego. W odpowiedzi na prośbę inwestora, właściciel sąsiedniej nieruchomości odmówił w formie pisemnej podjęcia decyzji w sprawie, do czasu zakończenia postępowania rozgraniczającego. Zawiadomieniem z dnia [...] lipca 2014 r. organ poinformował strony o wszczęciu postępowania i możliwości składania uwag, zastrzeżeń oraz wniosków. T i K Ł, w piśmie z dnia [...] lipca 2014 r. poinformowali, że obecnie toczy się postępowanie rozgraniczające pomiędzy ich nieruchomością, a nieruchomością M i M M. Zdaniem skarżących taki stan rzeczy powinien stanowić podstawę do przesunięcia w czasie postępowania o wydanie decyzji o wejściu w teren, do czasu zakończenia postępom rozgraniczeniowego. W piśmie z dnia [...] lipca 2014 r. oraz w załączniku z dnia [...] lipca 2014 r. i załączniku z [...] sierpnia 2014 r. M i M M zajęli stanowisko w sprawie, uzasadniając słuszność swojego wniosku. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. znak [...] Prezydent Miasta [...] zezwolił M i M M, na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości o nr ewid. [...] w [...] przy ul. [...] - w celu zrealizowania robót budowlanych polegających na wykonaniu izolacji termicznej ściany szczytowej o wysokości 8 m, usytuowanej w odległości 0,38 m i 0,30 m - (odległość określona przez inwestora), od granicy z działką o nr ewid. [...] oraz wykonaniu izolacji przeciwwilgociowej fundamentu, budynku zlokalizowanego na nieruchomości o nr ewid. [...], w pasie o szerokości umożliwiającej ustawienie rusztowania; czas korzystania z sąsiedniej nieruchomości organ stopnia podstawowego określił na okres 12 roboczodni i stwierdził, że termin wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości nie może nastąpić wcześniej, niż po stwierdzeniu ostateczności niniejszej decyzji. Odwołanie od powyższej decyzji złożyli T i K Ł wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, ewentualne o zawieszenie postępowania, na zasadzie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., do czasu zakończenia pomiędzy stronami sporu dotyczącego granic działki stosownym orzeczeniem administracyjnym lub sądowym. Skarżący zarzucili, że organ stopnia podstawowego nie wziął pod uwagę konfliktu, jaki istnieje między stronami, a ponadto nie wyznaczył obszaru, jaki inwestorzy mogą zając w celu wykonania określonych robót budowlanych. Skarżący podnieśli również, że inwestor w piśmie dotyczącym wejścia na teren nieruchomości sąsiedniej nie wskazał zakresu robót, czasu ich trwania oraz obszaru działki, która miałaby być zajęta, zatem skarżący nie mogli się do tego pisma odpowiednio odnieść. W piśmie z dnia [...] października 2014 r. inwestor uzupełnił wniosek wskazując warunki korzystania z sąsiedniej nieruchomości oraz termin wykonania prac. Decyzją z dnia [...] października 2014 r. nr [...] Wojewoda [...] uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] sierpnia 2014 r. Prezydenta Miasta [...] w części dotyczącej określenia pasa zajętości sąsiedniej nieruchomości oraz czasu korzystania z sąsiedniej nieruchomości i orzekł, że roboty budowlane należy wykonać w pasie o szerokości 2,50 m i długości 12,00 m na działce nr ewid. [...] należącej do T i K Ł mierząc od granicy działki nr ewid. [...] należącej do M i M M, wzdłuż ściany południowo-zachodniej /długości 6,00m/ ocieplanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego z wysunięciem 4,00 m zajętości pasa od strony frontowej ww. budynku i 2,00 m od strony ogrodowej, w celu ustawienia rusztowań na działce nr ewid. [...], na południowo-zachodniej ścianie budynku. Organ określił, że zapleczem inwestycji, tj. dowiezienie rusztowania i składowanie materiałów ociepleniowych, będzie działka nr ewid. [...] inwestora. Ogrodzenie pomiędzy działkami stanowiące siatkę i będące własnością inwestora zostanie zdemontowane na długości 4m od frontu. Inwestor, zajęty teren na czas wykonania inwestycji, ogrodzi tymczasowym ogrodzeniem ze względów bezpieczeństwa. Czas korzystania z sąsiedniej nieruchomości organ określił na okres dwóch tygodni w godzinach od 8.00 do 20.00, przy czym termin wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości nie może nastąpić wcześniej, niż po stwierdzeniu ostateczności niniejszej decyzji. W pozostałej części Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W pierwszej kolejności organ odwoławczy wyjaśnił, że zarzut ewentualnego przekroczenia granicy sąsiedniej nieruchomości został przeanalizowany w postępowaniu zakończonym przyjęciem zgłoszenia z dnia [...] maja 2014 r. o zamiarze przystąpienia do wykonania robót budowlanych polegających na ociepleniu budynku mieszkalnego, zaś przedmiotem niniejszego postępowania jest wydanie decyzji o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości w związku z przyjętym zgłoszeniem. Organ odwoławczy podkreślił ponadto, że art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego w swoim zakresie nie zawiera wymogu określenia w decyzji zakresu robót, a jedynie właściwy organ określa granice niezbędnej potrzeby oraz warunki korzystania z sąsiedniej nieruchomości. Wojewoda [...] podał, że zaskarżona decyzja wskazuje przez jaki okres obowiązuje zezwolenie na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości, określając je na 12 roboczodni, przy czym w decyzji tej brak jest ustaleń odnośnie obszaru zajęcia działki. W związku z powyższym organ odwoławczy uchylił zaskarżoną decyzję w tym zakresie i orzekł w tym zakresie. W uzasadnieniu decyzji organ poinformował ponadto, że naprawa ewentualnych szkód na zasadach określonych w Kodeksie cywilnym, przysługuje wprost w wyniku wydania decyzji na podstawie art.47 Prawa budowlanego. Skargę na powyższą decyzję złożyli T i K Ł wnosząc o jej uchylenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Skarżonej decyzji zarzucili naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 140 Kodeksu cywilnego, polegające na odmowie ochrony prawa własności do nieruchomości przysługującego skarżącym, art. 47 ustawy Prawo budowlane, poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w realiach niniejszej sprawy oraz naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 3. art. 80 oraz art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. Skarżący wskazali na błąd w ustaleniach faktycznych powstały wskutek nierozpatrzenia całego materiału dowodowego i nie uznania twierdzeń skarżących co do okoliczności, że wydanie przedmiotowej decyzji w istoty sposób może naruszyć ich prawo własności, gdyż w ocenie skarżących część budynku stanowiącego własność M M i M M jest posadowiona na działce skarżących, a znajdujący się w aktach wyrys z ewidencji gruntów nie odzwierciedla faktycznego przebiegu granic działek oraz położenia budynków. Skarżący zarzucili organowi, że nie wskazał faktów i dowodów na jakich podstawie uznał, że inwestor dokonując ocieplenia ściany budynku nie dokona budowy na cudzym gruncie, w sytuacji gdy pomiędzy stronami niniejszego postępowania toczy się obecnie postępowanie rozgraniczeniowe dotyczące działek gruntu stanowiących własność T Ł i K Ł oraz M M i M M. Skarżący podnieśli również, że organ nie rozpoznał wniosku o zawieszenie postępowania administracyjnego do czasu rozpoznania postępowania rozgraniczeniowego pomiędzy stronami. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. Nr 270, zwana dalej p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżoną do tutejszego Sądu decyzją z dnia [...] października 2014r. nr [...] Wojewoda [...] uchylił decyzję z dnia [...] sierpnia 2014 r. Prezydenta Miasta [...] w części dotyczącej określenia pasa zajętości sąsiedniej nieruchomości oraz czasu korzystania z sąsiedniej nieruchomości i orzekł, że roboty budowlane należy wykonać w pasie o szerokości 2,50 m i długości 12,00 m na działce nr ewid. [...] należącej do T i K Ł mierząc od granicy działki nr ewid. [...] należącej do M i M M, wzdłuż ściany południowo-zachodniej /długości 6,00m/ ocieplanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego z wysunięciem 4,00 m zajętości pasa od strony frontowej ww. budynku i 2,00 m od strony ogrodowej, w celu ustawienia rusztowań na działce nr ewid. [...], na południowo-zachodniej ścianie budynku. Organ określił, że zapleczem inwestycji, tj. dowiezienie rusztowania i składowanie materiałów ociepleniowych, będzie działka nr ewid. [...] inwestora. Ogrodzenie pomiędzy działkami stanowiące siatkę i będące własnością inwestora zostanie zdemontowane na długości 4m od frontu. Inwestor, zajęty teren na czas wykonania inwestycji, ogrodzi tymczasowym ogrodzeniem ze względów bezpieczeństwa. Czas korzystania z sąsiedniej nieruchomości organ określił na okres dwóch tygodni w godzinach od 8.00 do 20.00, przy czym termin wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości nie może nastąpić wcześniej, niż po stwierdzeniu ostateczności niniejszej decyzji. W pozostałym zakresie utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Stanowiący podstawę materialnoprawną wydania zaskarżonej decyzji art. 47 Prawa budowlanego normuje sytuację, w której wykonywanie prac przygotowawczych lub robót budowlanych bezwzględnie wymaga wejścia do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości, wiążącego się z pewnymi ograniczeniami w korzystaniu z praw podmiotu dysponującego uprawnieniami do sąsiedniej nieruchomości. Zgodnie z przywołanym przepisem, jeżeli do wykonania prac przygotowawczych lub robót budowlanych jest niezbędne wejście do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości, inwestor jest obowiązany przed rozpoczęciem robót uzyskać zgodę właściciela sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu (najemcy) na wejście oraz uzgodnić z nim przewidywany sposób, zakres i terminy korzystania z tych obiektów, a także ewentualną rekompensatę z tego tytułu (ust. 2). W razie zaś nieuzgodnienia warunków, właściwy organ - na wniosek inwestora - w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, rozstrzyga, w drodze decyzji, o niezbędności wejścia do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości. W przypadku uznania zasadności wniosku inwestora, właściwy organ określa jednocześnie granice niezbędnej potrzeby oraz warunki korzystania z sąsiedniego budynku, lokalu lub nieruchomości. Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że wprowadza on ograniczenie praw właściciela sąsiedniej nieruchomości, przy czym ograniczenie to może mieć charakter dobrowolny (gdy sąsiad wyraża zgodę na wejście na jego posesję) lub przymusowy w drodze decyzji. Ten tryb rozstrzygnięcia o prawie wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości jest dopuszczalny jednak wyłącznie po wcześniejszym podjęciu przez inwestora prób uzgodnienia z sąsiadem warunków wejścia na teren jego nieruchomości i w sytuacji braku powodzenia takich działań. W takiej sytuacji decyzja, o której mowa w art. 47 ust. 2 ustawy zastępuje zgodę właściciela sąsiedniej nieruchomości (zob. wyrok WSA w Opolu z dnia z dnia 11 października 2007 r., sygn. akt II SA/Op 201/07, LEX nr 419005). Kompetencje organu wynikające z art. 47 ust. 2 ustawy stają się aktualne dopiero wówczas, gdy do wykonania prac przygotowawczych lub robót przygotowawczych lub robót budowlanych niezbędne jest wejście do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości, a inwestor przed rozpoczęciem owych robót nie uzyskał zgody właściciela sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu na wejście lub nie uzgodnił z nim przewidywanego sposobu, zakresu i terminu korzystania z tych obiektów, a także ewentualnej rekompensaty z tego tytułu (zob. wyrok WSA w Łodzi z dnia 14 czerwca 1913 r. sygn. akt II SA/Łd 415/13, LEX nr 1334931). Co prawda z omawianego przepisu nie wynika explicite, że wydanie zezwolenia, w trybie art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego musi być poprzedzone uzyskaniem pozwolenia na budowę lub skutecznym zgłoszeniem zamiaru przystąpienia do robót budowlanych. Wykładnia art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego nie może być jednak sprowadzona do analizy literalnego brzmienia tego przepisu. Wykładając powołany przepis zwrócić należy bowiem uwagę, że zgoda właściciela sąsiedniej nieruchomości, o jakiej mowa w art. 47 ust. 1 ustawy wyrażana jest w trybie cywilnoprawnym, natomiast administracyjny tryb rozstrzygania powstałego na tym tle konfliktu interesów ma jedynie charakter subsydiarny. Konsekwencją tego jest konieczność ścieśniającej wykładani analizowanego przepisu. Dostrzec zwłaszcza trzeba, że niezbędność wejścia do cudzego budynku (lokalu) lub na cudzy grunt winna być oceniana w oparciu o zatwierdzony projekt budowlany lub na podstawie dokumentacji dołączonej do przyjętego zgłoszenia, a nie jedynie na podstawie oświadczenia potencjalnego inwestora. Wykładając przepis art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego odwołać się należy także do zasad wykładni systemowej. W szczególności zwrócić należy uwagę na zamieszczony w tym samym rozdziale ustawy Prawo budowlane przepis art. 41 ust. 3 regulujący kwestię przystępowania do prac przygotowawczych, o jakich jest mowa także w art. 47 ust. 1. Zgodnie z tym przepisem prace przygotowawcze mogą być wykonywane tylko na terenie objętym pozwoleniem na budowę lub zgłoszeniem. Należy zatem stwierdzić, że ubieganie się o zezwolenie na korzystanie z cudzego budynku, lokalu czy nieruchomości w związku z wykonywaniem prac przygotowawczych powinno zostać poprzedzone udzielonym pozwoleniem na budowę lub przyjętym przez organ zgłoszeniem robót budowlanych, a skoro tak to tym bardziej pozwolenia takiego bądź zgłoszenia wymagać musi przystąpienie do robót budowlanych (argumentum a minori ad maius). Przekładając powyższe rozważania na grunt sprawy niniejszej, zgodzić należy się z organami, co do braku możliwości wykonania prac budowlanych objętych zgłoszeniem z terenu nieruchomości należącej do inwestorów. W dniu [...] maja 2014r. M i M M dokonali zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na ociepleniu budynku mieszkalnego, który jest oddalony od działki sąsiedniej o 0,38 m i 0,30m. Po uzupełnieniu zgłoszenia i upływie ustawowego terminu 30 dni zamiar dokonania robót budowlanych został przyjęty przez organ wobec braku wniesienia sprzeciwu w drodze decyzji administracyjnej. Inwestorzy zwrócili się do właścicieli działki nr ew. [...] celem uzyskania zgody na wejście na ich teren celem wykonania robót jednak zgody takiej nie uzyskali. Prawidłowa jest więc argumentacja organów o braku zgody ze strony właścicieli nieruchomości sąsiadującej z terenem inwestycji na wejście na jego teren celem wykonania prac. Stan faktyczny sprawy przesądza więc co do zasady o potrzebie wydania decyzji w trybie art. 47 ust. 2 ustawy zastępującej zgodę sąsiada na wejście na teren należącej do niego nieruchomości. Podkreślić należy, że prowadząc sprawę w ww. trybie organy winny zbadać: niezbędność wejścia na teren w sytuacji sprzeciwu sąsiada, a następnie w przypadku uznania niezbędności wejścia na teren - określenia granic owej niezbędnej potrzeby oraz warunków korzystania z sąsiedniej nieruchomości. Organ winien zatem ograniczyć się wyłącznie do oceny niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości w celu wykonania zamierzonych przez inwestora robót budowlanych objętych zgłoszeniem, co do którego organ nie zgłosi sprzeciwu. Określając warunki korzystania z sąsiedniej nieruchomości w kontekście zakresu niezbędnych robót, organ powinien wskazać liczbę dni, w okresie których z jednej strony - inwestor będzie mógł wejść na teren sąsiedniej nieruchomości, natomiast - z drugiej strony - właściciel działki sąsiedniej będzie ograniczony w korzystaniu z przysługującego mu prawa własności, chronionego przepisami Konstytucji. Z uwagi na rangę tego prawa, organ powinien też dokładnie sprecyzować termin, wskazując konkretne daty lub czasokres. Nie ulega wątpliwości, iż zarówno zakres ograniczeń w korzystaniu z prawa własności nieruchomości przez skarżących jak i czas trwania tego ograniczenia został w zaskarżonej decyzji bardzo precyzyjnie określony. Odnosząc się do zarzutów skargi należy wskazać, iż bezzasadny jest zarzut niezwrócenia przez organ uwagi na fakt trwającego obecnie sporu o granicę między stronami. Postępowanie w przedmiocie zgody na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości jest niezależne od innych toczących się postępowań administracyjnych między stronami, w tym od postępowania rozgraniczeniowego. Podkreślić przy tym należy, że organ nie bada w sprawie przebiegu granicy, a spór graniczny nie wyłącza wydania decyzji na podstawie ww. przepisu. W odpowiedzi na zarzuty skargi należy wskazać, że postępowanie administracyjne jest uregulowanym przepisami prawa ciągiem czynności zmierzającym do rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy. W pewnych jednak sytuacjach ustawodawca dopuszcza możliwość zawieszenia postępowania, w trakcie którego organ nie podejmuje żadnych czynności procesowych. Obligatoryjne przypadki zawieszenia postępowania z urzędu określa art. 97 § 1 k.p.a., a jednym z nich zawartym w pkt 4, jest konieczność rozstrzygnięcia wyłonionego w toku postępowania zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Mianowicie zgodnie z tym unormowaniem organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Mając na uwadze brzmienie oraz znaczenie tego przepisu, należy podkreślić, że w toczącym się postępowaniu nie wystąpiła przesłanka obligatoryjnego zawieszenia postępowania przewidziana w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Nie można bowiem uznać, że zagadnieniem wstępnym o jakim mowa w tym przepisie jest kwestia załatwienia postępowania rozgraniczającego pomiędzy skarżącymi a inwestorami. W tym miejscu należy wyjaśnić, iż pod pojęciem "zagadnienia wstępnego", o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. rozumieć należy zagadnienie prawne o charakterze materialnym, które wyłoniło się w toku postępowania administracyjnego i do rozstrzygnięcia którego nie jest właściwy organ prowadzący postępowanie, lecz inny organ lub sąd, a którego rozstrzygnięcie stanowi konieczny warunek rozpoznania sprawy i wydania decyzji przez organ administracji. Ponadto - co istotne - pomiędzy załatwieniem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym musi zachodzić związek przyczynowy, a zależność ta ma być bezpośrednia. Gdy w sprawie wyłania się zagadnienie, które wykazuje jedynie pośredni związek z rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji, nie ma ono charakteru zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Mogą wiązać się z nim określone skutki, ale powstanie takiego zagadnienia nie rodzi obowiązku zawieszenia postępowania administracyjnego. Zagadnieniem wstępnym nie może być także wyjaśnienie okoliczności faktycznych. Mówiąc inaczej, treść rozstrzygnięcia innego organu lub sądu, do którego kompetencji należy wydanie takiego rozstrzygnięcia, jest koniecznym elementem podstawy rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji przez organ administracji. Innymi słowy bez rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji w danej sprawie nie jest możliwe. Musi zatem istnieć związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy, a zagadnieniem wstępnym. Rozstrzygniecie kwestii rozgraniczenia przez właściwy organ ( Prezydenta Miasta [...]) nie warunkuje, wbrew twierdzeniom skargi, w żaden sposób możliwości prowadzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości. W tej sytuacji nie można więc skutecznie zarzucić organom , iż nie zawiesiły powyższego postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a do czasu zakończenia postępowania rozgraniczającego. W ocenie Sądu nie można także skutecznie postawić organowi zarzutu naruszenia art., 7,8, 77 i 80 k.p.a, poprzez niewszechstronne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności w sprawie, bowiem wszelkie przesłanki warunkujące zastosowanie normy art. 47 ust 2 Prawa budowlanego zostały w sprawie dostatecznie wyjaśnione. Również uzasadnienie zaskarżonego rozstrzygnięcia jest wszechstronne , rzetelne i zasługuje na aprobatę, zaś postawione w tej mierze zarzuty skargi stanowią jedynie polemikę z organem , uzasadnioną interesem skarżących. Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło