II GZ 158/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Anna Robotowska po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia D. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 3 grudnia 2015 r. sygn. akt V SA/Wa 4063/15 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi D. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. objętym zażaleniem postanowieniem z dnia 3 grudnia 2015 r., działając na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), odmówił D. Sp. z o.o. z siedzibą w W. wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] sierpnia 2015 r., w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem. I W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że w skardze na opisaną wyżej decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. (w skrócie: Dyrektora) nakładającą na D. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: spółka lub skarżąca) karę pieniężną w wysokości 12 000 zł, Spółka wniosła o wstrzymanie jej wykonania z uwagi na niebezpieczeństwo wystąpienia znacznej i nieodwracalnej szkody oraz negatywnych skutków. Uzasadniając wniosek skarżąca podniosła, że w 2014 r. z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej poniosła stratę w wysokości 65 495,98 zł, a ponadto toczy się przeciwko niej osiem innych postępowań w przedmiocie wymierzenia kar pieniężnych. W tej sytuacji brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji i prowadzenie ewentualnego postępowania egzekucyjnego może spowodować, że Spółka będzie zmuszona zakończyć działalność gospodarczą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. uznał, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie. WSA wskazał, że dokonując oceny wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, Sąd musi oprzeć się na materiale dowodowym, pozwalającym zająć stanowisko. Przy czym nie wystarczy jedynie wykazać, że na skutek wykonania decyzji dojdzie do egzekucji znacznej kwoty pieniędzy. Skoro skarżąca dąży do wykazania, że w jej przypadku dojdzie do wyrządzenia znacznej szkody, to dla oceny, czy rzeczywiście w stanie faktycznym sprawy może dojść do szkody majątkowej, konieczne jest odniesienie tej kwoty do stanu majątkowego skarżącej. Ponadto, do wykazania, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczający sam wywód strony. Uzasadnienie wniosku powinno się bowiem odnosić do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. WSA stwierdził, że z bilansu za rok obrachunkowy 2014 wynika, że suma aktywów Spółki jest równa sumie pasywów. Z kolei z zeznania podatkowego CIT-8 o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) przez podatnika podatku dochodowego od osób prawnych za rok podatkowy od 25 marca 2014 r. do 31 grudnia 2015 r. wynika, że we wskazanym okresie Spółka poniosła stratę w wysokości 65 495,98 zł, przy czym jej przychody wyniosły 398 514,70 zł, a koszty uzyskania przychodów 464 010,68 zł. Sąd pierwszej instancji odnosząc się do podkreślonej we wniosku kwestii straty za 2014 r. wskazał, że strata z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej nie jest przesłanką do wstrzymania wykonania decyzji. W ocenie Sądu argumentacja wniosku, że w wyniku uiszczenia kary Spółka utraci płynność finansową nie uzasadnia ewentualnej możliwości spełnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. II D. Sp. z o.o. z siedzibą w W. złożyła zażalenie na powyższe postanowienie wnosząc o jego zmianę poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Ponadto na podstawie art. 196 p.p.s.a. wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia do czasu rozstrzygnięcia przedmiotowego zażalenia. Zaskarżonemu postanowieniu Spółka zarzuciła naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że w sprawie brak jest przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu zażalenia skarżąca wskazała, że dokumentem obrazującym niekorzystną finansową sytuację Spółki jest załączone do skargi sprawozdanie finansowe wraz z bilansem i rachunkiem zysków i strat. Podniosła ponadto, że w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a. chodzi o skutki o charakterze potencjalnym, tym samym nie jest wymagane, aby skutki te w istocie wystąpiły. Przepis ten bowiem wymaga jedynie zagrożenia ich wystąpieniem. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jako pozbawione usprawiedliwionych podstaw podlega oddaleniu. Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skoro Sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Brak należytego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (por. postanowienie NSA z dnia 6 marca 2013 r., sygn. akt II GZ 87/13, publ. CBOSA). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił wniosek skarżącej, stwierdzając, że nie zachodzą przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Należy podzielić pogląd wyrażony w zaskarżonym postanowieniu, że skarżąca nie wykazała, że zachodzą przesłanki udzielenia jej ochrony tymczasowej. Wprawdzie dokumentacja przedłożona przez skarżącą świadczy o poniesieniu straty w roku 2014 w wysokości 65 495,98 zł, jednak wykazana strata z tytułu działalności gospodarczej nie oznacza wystąpienia przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej. Strata powstaje bowiem wskutek uzyskania nadwyżki kosztów nad przychodem i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Zatem powstanie w jednym roku rozliczeniowym straty nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej. Skarżąca nie dokonała nawet próby określenia, jakie konkretnie skutki, albo jaką szkodę może wywołać wykonanie decyzji, więc nie sposób uznać, żeby uprawdopodobniła wystąpienie okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., warunkujących zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z akt sprawy nie wynika również, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować trudne do odwrócenia skutki. Podkreślenia wymaga, że zapłata należności oznaczonej w decyzji jest odwracalna. W przypadku uchylenia decyzji, uiszczona należność podlega bowiem zwrotowi (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2011r., sygn. akt I GZ 217/11, publik. Lex nr 1149086). Każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Skutki w tym zakresie są oczywiste i zawsze prowadzą do ujemnych następstw polegających na zmniejszeniu majątku zobowiązanego. Nie bez znaczenia dla oceny wystąpienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. jest to, iż w przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi uiszczone, a nienależne zobowiązanie będzie podlegać zwrotowi wraz z odsetkami, stanowiącymi swoistą formę odszkodowania, co dodatkowo przemawia za "odwracalnością" skutków, które wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować dla strony. Z przedstawionych przez skarżącą argumentów nie wynika, aby w aktualnej sytuacji egzekwowanie należności pieniężnych wynikających z wydanej w sprawie decyzji administracyjnej mogło wywołać skutki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Oznacza to, że zaskarżone rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji odpowiada prawu. Nie można zgodzić się również z twierdzeniem skarżącej, która powołując się na zasadę jednolitości orzecznictwa, podnosi, iż w podobnych stanach faktycznych i prawnych, ale dotyczących innych podmiotów, sądy udzielały ochrony tymczasowej w postępowaniu administracyjnym, co przemawiać ma za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji w postępowaniu toczącym się ze skargi D. Sp. z o.o. Końcowo należy podkreślić, że większość argumentów zażalenia koncentrowała się na kwestii braku możliwości stosowania przepisów art. 6 i art. 14 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm.) z uwagi na brak notyfikacji tych przepisów. Jednak podnoszona również przez stronę rozbieżność orzecznictwa sądów administracyjnych na tym tle nie mogła odnieść skutku, gdyż nie uzasadnia udzielenia ochrony tymczasowej. Raz jeszcze należy przypomnieć, że rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. i w ramach tych przesłanek nie jest możliwe dokonywanie merytorycznej oceny podstaw skargi. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.