II SA/Rz 916/13
WyrokWSA w Rzeszowie2013-11-13
Skład orzekający: Magdalena Józefczyk, Małgorzata Wolska, Joanna Zdrzałka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zatwierdzenie zmiany organizacji ruchu przez starostę, polegające na wprowadzeniu znaku zakazu ruchu z tabliczką "nie dotyczy mieszkańców", stanowi czynność materialno-techniczną w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., a tym samym czy skarżący miał status strony w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Zatwierdzenie zmiany organizacji ruchu przez starostę, polegające na wprowadzeniu znaku zakazu ruchu z tabliczką "nie dotyczy mieszkańców", jest czynnością materialno-techniczną w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Czynność ta ma charakter generalny i władczy, dotyczy wszystkich uczestników ruchu drogowego, a nie indywidualnego rozstrzygnięcia. W związku z tym skarżący nie miał statusu strony w postępowaniu administracyjnym w rozumieniu art. 28 k.p.a., a jego zarzuty dotyczące naruszenia przepisów k.p.a. i prawa do czynnego udziału w postępowaniu są bezzasadne. Ponadto, wprowadzenie znaku zakazu ruchu z tabliczką "nie dotyczy mieszkańców" jest zgodne z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych.Stan faktyczny
Gmina Miejska wystąpiła do Starosty o zatwierdzenie zmiany organizacji ruchu polegającej na wprowadzeniu znaku zakazu ruchu z tabliczką "nie dotyczy mieszkańców". Starosta zatwierdził tę zmianę. Skarżący J. Z., prowadzący działalność gospodarczą przy tej ulicy, wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa, twierdząc, że postępowanie przeprowadzono bez jego udziału i narusza jego interesy. Starosta podtrzymał swoje stanowisko, uznając czynność za organizacyjno-techniczną, a nie decyzyjną. Skarżący złożył skargę do WSA.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Magdalena Józefczyk Sędziowie NSA Małgorzata Wolska /spr./ WSA Joanna Zdrzałka Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 listopada 2013 r. sprawy ze skargi J. Z. na czynność Starosty [...] z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia zmiany organizacji ruchu -skargę oddala-
W dniu [...] lutego 2011 r. Gmina Miejska [...] wystąpiła do Starosty Powiatu [...] o zatwierdzenie stałej zmiany organizacji ruchu na ulicy bocznej [...] w J., która miała polegać na likwidacji dotychczasowego oznakowania pionowego i wprowadzeniu znaku zakazu ruchu B-1 z tabliczką "nie dotyczy mieszkańców posesji nr 33 do nr 41".
Powyższy wniosek został zatwierdzony przez Starostę Powiatu [...] aktem z dnia [...] marca 2011 r., [...]. Pismem z dnia [...] marca 2011 r. Burmistrz Miasta [...] poinformował Starostę, że zmiana organizacji ruchu zostanie dokonana w dniu [...] marca 2011 r.
W dniu [...] kwietnia 2011 r. J. Z. wystąpił do Burmistrza Miasta [...]
z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Powyższe wezwanie zostało przekazane Staroście Powiatu [...] jako organowi właściwemu do zarządzania ruchem drogowym i wprowadzającego (zatwierdzającego) zmianę organizacji ruchu.
Pismem z [...] maja 2011 r. Starosta Powiatu [...] podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zatwierdzeniu zmiany organizacji ruchu.
Następnie w dniu [...] maja 2011 r. J. Z. ponowił wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Podał, że działanie to podejmuje na podstawie art. 52 § 3 w zw. z art. 3 §2 pkt 4 i art. 146 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 19 ust. 2 ustawy o drogach publicznych. Z pisma tego wynika ponadto, że dowiedział się on o zatwierdzeniu przez Starostę [...] zmiany organizacji ruchu na tej ulicy z pisma tego organu z dnia [...] maja 2011 r., przy czym postępowanie to przeprowadzono bez jego udziału.
W piśmie z dnia [...] maja 2011 r., nr [...] Starosta Powiatu [...] podtrzymał zatwierdzoną zmianę organizacji ruchu i wyjaśnił, że zmiana ta nie była podejmowana w drodze decyzyjnej, lecz stanowiła czynność organizacyjno-techniczną, wprowadzającą powszechnie obowiązującą normę określonego zachowania dla wszystkich użytkowników drogi, nie będącą rozstrzygnięciem indywidualnym. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie miały zastosowania w tej sprawie. Również znak drogowy nie jest rozstrzygnięciem indywidualnym, a aktem generalnym.
Kwestionując stanowisko Starosty [...] J. Z. skierował przeciwko temu organowi skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na akt z zakresu administracji publicznej związany z zatwierdzoną zmianą organizacji ruchu. Zarzucił, że zatwierdzenie nastąpiło z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego zapewniających mu jako stronie czynny udział w tym postępowaniu. W jego ocenie to, że postępowanie nie zakończyło się decyzją ma znaczenia drugorzędne, a organy powinny zapewnić mu prawo czynnego udziału w postępowaniu. Zatwierdzona zmiana organizacji ruchu utrudnia mu prowadzenie działalności gospodarczej, która na tej działce jest prowadzona od 1996 r., to zaś narusza przepisy ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Wprowadzony zakaz ruchu w obu kierunkach uniemożliwia klientom oraz dostawcom dojechanie do jego przedsiębiorstwa. Pomimo kierowanego wezwania powyższy stan rzeczy nie uległ zmianie. J. Z. zawnioskował o uchylenie skarżonego aktu oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Starosta [...] wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. Organ wyjaśnił, że z art. 10 ust. 12 prawa o ruchu drogowym wynika, że działania w zakresie zarządzania ruchem na drogach publicznym, w tym zatwierdzanie organizacji ruchu są podejmowane w celu zapewnienia bezpieczeństwa wszystkim uczestnikom ruchu drogowego i przy uwzględnieniu potrzeb efektywnego wykorzystania dróg publicznych oraz potrzeb społeczności lokalnej. Szczegółowe warunki zarządzania ruchem określa rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarzadzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem (Dz.U. z 2003 r. Nr 177, poz. 1729). Starosta zwrócił uwagę, że dokonane zatwierdzenie stanowiło czynność organizacyjno-techniczną, mającą charakter aktu generalnego i powszechnie obowiązującego. Podjęte zostało z wyłączeniem trybu decyzyjnego i nie było rozstrzygnięciem w sprawie indywidualnej, do której miałyby zastosowanie przepisy k.p.a. Powołane przepisy ustawy prawo o ruchu drogowym
i w/w rozporządzenia nie przewidują w przedmiotowym postępowaniu udziału osób trzecich, a Starosta [...] nie miał obowiązku zawiadamiania o podejmowanych działaniach właścicieli nieruchomości płożonych przy tej ulicy. Organ zwrócił też uwagę, że na podstawie poprzedniego oznakowania ulicy skarżący nie posiadał żadnego szczególnego uprawnienia względem pozostałych użytkowników drogi, które zostałyby obecnie ograniczone.
J. Z., działając przez pełnomocnika radcę prawnego P. S., nie zgodził się z twierdzeniem organu, że w niniejszej sprawie nie miały zastosowania przepisy k.p.a. Wskazał, że nie zostały ocenione sprzeczne interesy jego oraz pozostałych mieszkańców, bowiem rozpatrując wniosek grupy mieszkańców organ pominął uzasadnione interesy skarżącego związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą. Na skutek zmian skarżący stracił możliwość otrzymywania zaopatrzenia oraz załadunku i rozładunku towaru dla swoich klientów. Przepisy wymagały uwzględnienia interesu ogólnospołecznego i tranzytu, a nie wyłącznie interesu mieszkańców i łatwości dostępu do ich działek. Zatem Starosta [...] ograniczył ocenę okoliczności sprawy do wniosku mieszkańców.
Wyrokiem z dnia 21 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Rz 635/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie stwierdził nieważność aktu Starosty [...] z [...] marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia zmiany organizacji ruchu. W uzasadnieniu Sąd I instancji stwierdził, że skarga dotyczy aktu organu jednostki samorządu terytorialnego podjętego w sprawie z zakresu administracji publicznej, czyli spełnia wymogi określone w art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. Wniosek ten znajduje potwierdzenie w treści wskazanej regulacji i charakterze zatwierdzenia projektu (zmiany) organizacji ruchu. Na gruncie obowiązujących przepisów prawnych zatwierdzenie to jest aktem o charakterze generalnym, podejmowanym w sprawie z zakresu administracji publicznej. Przyjęcie takiej kwalifikacji spełnia wymogi stawiane dla aktów wskazanych w art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. Mają nimi być te akty, które pochodzą od organów jednostek samorządu terytorialnego, posiadają cechy rozstrzygnięć generalnych i nie odnoszą się do spraw, które mają cechy cywilnoprawne. Sąd uznał, że zatwierdzenie zmiany organizacji ruchu z [...] marca 2011 r. [...] narusza przepisy prawa o ruchu drogowym. Wprawdzie Starosta Powiatu [...] sprawuje zarząd ruchem na drogach gminnych, co wynika z treści art. 10 ust. 5 ustawy z 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), jednak to nie oznacza, że może w tym zakresie działać w sposób niezgodny z przepisami prawa. Zmiana organizacji ruchu polegała na wprowadzeniu zmiany oznakowania, czyli likwidacji dotychczasowego oznakowania pionowego znaków D-4a "droga bez przejazdu" oraz B-35 "zakaz postoju" i wprowadzeniu znaku zakazu B-1 "zakaz ruchu w obu kierunkach" z tabliczką "nie dotyczy mieszkańców posesji nr 35-41". Rodzaje znaków drogowych i możliwych tabliczek dołączonych do tych znaków reguluje rozporządzenie Ministrów Infrastruktury i Spraw Wewnętrznych
i Administracji z 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych (Dz. U. Nr 170, poz. 1393 ze zm.). Rozporządzenie wydane zostało na podstawie delegacji ustawowej wskazanej w art. 7 ust. 3 Prawa o ruchu drogowym. Stosownie do § 2 ust. 4 rozporządzenia napis lub symbol umieszczony na tabliczce pod znakiem stanowi integralną część znaku, zaś wzory znaków i tabliczek możliwych do umieszczenia pod znakiem określa załącznik do tego aktu (§ 2 ust. 7 rozporządzenia). W załączniku nie przewidziano możliwości umieszczenia tabliczki "nie dotyczy mieszkańców" do znaku zakazu. Brak podstawy prawnej dla takiego wyjątku w zakresie zakazu ruchu, ze względu na treść § 2 ust. 4 rozporządzenia w sprawie znaków i sygnałów drogowych musi prowadzić do przyjęcia, że zatwierdzona organizacja ruchu jest sprzeczna z obowiązującymi przepisami.
Na skutek złożonej przez Starostę [...] skargi kasacyjnej, w sprawie orzekał Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 21 sierpnia 2013 r., sygn. akt I OSK 492/12 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie. NSA wskazał, że wniesiona skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy
i część podniesionych w niej zarzutów przeciwko zaskarżonemu wyrokowi uznał za uzasadnione.
W pierwszej kolejności stwierdzono, że zarzut niedopuszczalności skargi wniesionej przez J. Z. z powodu błędnego oznakowania zaskarżonej czynności Starosty [...] jest bezzasadny. Zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Z treści wniesionej skargi jednoznacznie wynika, że jej przedmiotem jest akt Starosty [...] z [...] marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia zmiany organizacji ruchu, mimo błędnego oznakowania go nr [...]. Trafnie Sąd I instancji przyjął, że jest to brak formalny niebędący przeszkodą do nadania skardze prawidłowego biegu.
Wskazano, że kwalifikacja charakteru zaskarżonego zarządzenia wynika
z przepisów § 2 ust. 1 pkt 1 lit. d i ust. 2 oraz § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem. Przepisy te wprost stanowią, że zatwierdzenie organizacji ruchu, jako jedno z działań w zakresie zarządzania ruchem, jest "czynnością organizacyjno-techniczną". Taka kwalifikacja czynności organu zarządzającego ruchem drogowym zawarta w akcie normatywnym powszechnie obowiązującym sytuuje ją w zakresie unormowania określonym art. 3 p.p.s.a., jako czynność materialno-techniczną w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., ponieważ spełnia przesłanki określone w tym przepisie. Po pierwsze, ma ono charakter nie tylko generalny, lecz także konkretny, bo dotyczy uprawnień
i obowiązków każdego uczestnika ruchu drogowego. Po drugie, jest to czynność
o charakterze władczym. Uczestnicy ruchu drogowego obowiązani są do podporządkowania się zmienionej organizacji tego ruchu pod rygorem sankcji karnej za popełnienie wykroczenia. Po trzecie, jest to czynność z zakresu administracji publicznej. Przy tym, starosta nie wykonuje tu kompetencji własnych, jako organ samorządu terytorialnego, reprezentujący zarząd powiatu jako zarządcę drogi powiatowej (art. 19 ust. 2 pkt 5 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.), lecz jako samodzielny organ administracji publicznej zarządzający ruchem na określonych drogach publicznych na mocy art. 10 ust. 5 z zastrzeżeniem ust. 6 powołanej ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Po czwarte, czynność ta dotyczy obowiązków wynikających wprost z przepisów prawa,
a mianowicie z ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.).
Zdaniem orzekającego składu NSA, nie jest to ani akt ani czynność prawna lub faktyczna, o jakich mowa w art. 87 ust. 1 i art. 88 ustawy z 5 czerwca 1988 r.
o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.). Nadzór wojewodów nad zarządzaniem ruchem na określonych drogach publicznych, w tym na drogach powiatowych oraz jego uprawnienia w tym względzie w stosunku do starosty jako organu zarządzającego ruchem na drogach tej kategorii uregulowany jest odrębnie w art. 10 ust. 2 pkt 2 i ust. 10 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, § 2 ust. 1 pkt 1 lit. h i ust. 2 oraz § 3 ust. 2 powołanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 23 września 2003 r. wydanego na podstawie upoważnienia zawartego w art. 10 ust. 12 ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Do tego nadzoru nie mają więc zastosowania przepisy rozdziału 8 ustawy o samorządzie powiatowym dotyczące nadzoru wojewody nad działalnością organów powiatu. NSA wskazał, że choć nie ma jeszcze pełnej jednolitości w orzecznictwie sądów administracyjnych dotyczącym oceny charakteru zatwierdzenia przez starostę organizacji ruchu drogowego, to jednak stanowisko zaprezentowane powyżej należy uznać za dominujące. Tym samym uznano za zasadny zarzut naruszenia art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. przez niewłaściwe zastosowanie, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
NSA wskazał, że ponownie rozpoznając sprawę sąd I instancji weźmie pod uwagę postanowienia zawarte w przepisach § 1 oraz załącznika nr 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania (Dz. U. Nr 220, poz. 2181 ze zm.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje:
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawą (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. z 2012 r., poz. 270, zwaną dalej "P.p.s.a.").
Nadto, co wymaga podkreślenia w rozpoznawanej sprawie, stosownie do przepisu art. 190 P.p.s.a. Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przewidziane w tym przepisie związanie wykładnią prawa dotyczy zarówno prawa materialnego, jak i prawa procesowego. Możliwość odstąpienia od zawartej w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni prawa istnieje tylko wówczas, gdy:
a) stan faktyczny ustalony w wyniku ponownego rozpoznania sprawy uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego nie mają zastosowania przepisy wyjaśnione przez NSA;
b) po wydaniu orzeczenia NSA zmienił się stan prawny (zob. J. P. Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Komentarz, W-wa 2006, s. 191).
Wypada też przypomnieć, że na gruncie poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) prezentowany był podobny pogląd. W orzecznictwie sądowym dopuszczono możliwość odstąpienia od oceny prawnej wyrażonej w orzeczeniu Sądu, jednakże konieczne było spełnienie jednej z dwóch przesłanek: zmiany stanu prawnego albo zmiany stanu faktycznego sprawy (zob. wyrok NSA z dnia 18.03.2002 r., sygn. akt IV SA 3348/01 – niepubl., z dnia 27.04.2000 r., sygn. akt SA/BK 1480/99 – niepubl.).
Odnosząc się do warunków rozpoznawanej sprawy, orzekający ponownie w sprawie niniejszej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie został związany wykładnią wyrażoną w motywach wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 sierpnia 2013 r., sygn. akt I OSK 492/12, albowiem w okolicznościach tej sprawy nie zaistniały wymienione wcześniej przesłanki umożliwiające odstąpienie od oceny prawnej wyrażonej w wyżej powołanym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Oznacza to, że dalsze rozważania na temat legalności zaskarżonego aktu Starosty [...] z dnia [...] marca 2011 r. ([...]) muszą być prowadzone w oparciu o stanowisko wyrażone przez Sąd wyższej instancji (zapatrywania prawne wynikające z oceny prawnej NSA).
W związku z powyższym WSA w Rzeszowie w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ ponowna ocena legalności zaskarżonego zatwierdzenia przez Starostę [...] zmiany organizacji ruchu nie daje podstaw do uznania, że organ ten naruszył prawo.
Niesporne jest w sprawie, że w dniu [...] marca 2011 r. Starosta [...], działając na podstawie art. 10 ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. Z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) oraz § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem (Dz.U. Nr 177, poz. 1729), na wniosek zarządcy drogi tj. Burmistrza Miasta [...], zatwierdził stałą zmianę organizacji ruchu na ulicy bocznej [...] w J. (zgodnie z zał. do wniosku projektem zmiany). Polega ona na wprowadzeniu – w miejsce zlikwidowanych znaków – znaku pionowego B-1 "zakaz ruchu w obu kierunkach" z tabliczką "nie dotyczy mieszkańców posesji od nr 33 do nr 41".
W powoływanym wcześniej wyroku z dnia 21 sierpnia 2013 r. NSA przesądził, iż ta czynność organizacyjno-techniczna organu zarządzającego ruchem drogowym jest czynnością materialno-techniczną w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. (przesądzając tym samym dopuszczalność skargi), co szczegółowo zostało wyjaśnione w uzasadnieniu tego wyroku. Powtarzanie zatem argumentacji w tym zakresie z uzasadnienia tego wyroku, nie jest więc pożądane. Podkreślić jedynie należy (za NSA) charakter generalny i władczy tego rodzaju czynności organu zarządzającego ruchem drogowym, a to ze względu na postawiony w skardze zarzut naruszenia art. 10 w zw. Z art. 28 k.p.a., poprzez pozbawienie skarżącego jako strony czynnego udziału w postępowaniu prowadzonym "w przedmiocie oznakowania ulicy". W ocenie Sądu zarzut ten nie jest trafny tym samym nie zasługuje na akceptację.
Otóż podstawą do wprowadzenia zmiany organizacji ruchu na drodze istniejącej jest zatwierdzenie organizacji ruchu przez organ zarządzający ruchem właściwy dla danej drogi, co wynika z § 4 ust 1 w zw. z § 6 rozp. Ministra Infrastruktury z 23.09.2003 r. w/s szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem (Dz.U. Nr 177, poz. 1729). Zatwierdzenie zmiany organizacji ruchu, w świetle § 2 ust. 1 pkt 1 lit. d i ust. 2 oraz § 3 ust. 1 pkt 3 rozp. w/w jako jedno z działań w zakresie zarządzania ruchem, jest czynnością organzacyjno-techniczną o charakterze generalnym, czyli odnoszącym się do wszystkich potencjalnych użytkowników drogi (tu ul. bocznej [...] w J.) – a nie tylko do jednego z nich (konkretnego użytkownika drogi). Nie może być więc mowy, wbrew zarzutom skargi, o naruszeniu art. 10 w zw. z art. 28 k.p.a. przy zatwierdzaniu zmiany organizacji ruchu przez organ tym ruchem zarządzający. Regulacje zawarte w przepisach prawa materialnego dotyczących zatwierdzania zmiany organizacji ruchu nie dają podstawy do przypisania skarżącemu statusu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. (zapewniającego czynny udział w postępowaniu administracyjnym w myśl art. 10 k.p.a.) przy podejmowaniu przez organ tego rodzaju działań. Skarżący zaś nie sprecyzował, ani tym bardziej nie wykazał uprawienia strony wynikającego z prawa materialnego, zapewniającego mu uczestnictwo w działaniach organu zarządzającego ruchem. Podnoszony z kolei przez skarżącego zarzut, jakoby zatwierdzona w dniu [...] marca 2011 r. zmiana organizacji ruchu utrudniała mu prowadzenie działalności gospodarczej na działce przy ul. [...], jako natury subiektywnej i faktycznej, nie ma znaczenia dla oceny prawidłowości zatwierdzenia zmiany organizacji ruchu w/w. Wypada również zauważyć, co trafnie zresztą eksponowano w odpowiedzi na skargę, że przed dokonaną zmianą organizacji ruchu skarżącemu z racji prowadzenia działalności gospodarczej na własnej działce przy ul. [...] nie przysługiwał status "uprzywilejowanego" użytkownika drogi (ulicy bocznej [...]). Stąd też nie może być mowy o pogorszeniu sytuacji skarżącego wskutek wprowadzonej zmiany organizacji ruchu i nie jest więc uprawnione wywodzenie z niej przez skarżącego negatywnych dla siebie skutków, jak również naruszenia przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.
Oceniając zaskarżone zatwierdzenie stałej zmiany organizacji ruchu (z dnia [...].03.2011 r., [...]) na gruncie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach (Dz.U. 220 poz. 2181 ze zm.), w szczególności mając na uwadze postanowienia § 1 oraz załącznika nr 1 tegoż rozporządzenia, a więc stosownie do wskazań NSA, WSA w składzie rozpoznającym sprawę niniejszą nie stwierdził naruszenia prawa przez Starostę Powiatu [...].
Zgodnie z § 1 pkt 1 wspomnianego rozporządzenia szczegółowe warunki techniczne dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunki ich umieszczania na drogach dla znaków drogowych pionowych określa załącznik nr 1 do rozporządzenia. Służyć to ma zapewnieniu czytelności i zrozumiałości znaków i sygnałów drogowych dla uczestników ruchu drogowego.
Z postanowień załącznika nr 1 wynika, że znaki zakazu stanowią podstawową kategorię znaków, którymi są wyrażane ustalenia dotyczące organizacji ruchu (3.1.1.), przy czym informacje precyzujące znaczenie znaku zakazu należy umieszczać na tabliczce pod znakiem lub na tarczy znaku, a gdy istnieje potrzeba wyłączenia z zakazu prawnych uczestników ruchu lub rodzajów pojazdów, to należy stosować zwrot "Nie dotyczy..."
Wprowadzenie znaku zakazu ruchu B-1 "zakazu ruchu w obu kierunkach" z tabliczką "nie dotyczy mieszkańców posesji od nr 33 do nr 44", czyli z informacją precyzującą znaczenie znaku z dopuszczeniem odstępstwa od stosowania się do tego znaku – poprzez zamieszczenie na tabliczce tekstu o treści jak wyżej – jak to zastosował Starosta Powiatu [...] – zgodne jest z regulacjami przedstawionymi wyżej. Napis na tej tabliczce konkretnie wyłączający rodzaj uczestników ruchu – jeśli istnieje taka potrzeba – jest sformułowaniem prawidłowym (przewidzianym postanowieniami w/w). Przyczyny dopuszczenia odstępstwa od stosowania się do znaku zakazu, jak i wprowadzenia tego znaku zostały szczegółowo uzasadnione przez zarządcę drogi i Sąd nie znajduje podstaw do ich kwestionowania przy ocenie zatwierdzenia zmiany organizacji ruchu (z dnia [...].03.2011 r., [...]).
Reasumując, skoro Sąd nie stwierdził naruszenia prawa zaskarżonym zatwierdzeniem zmiany organizacji ruchu, to na podstawie art. 151 P.p.s.a. należało orzec, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło