I OSK 1865/16

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-02-21

Skład orzekający: Sędzia NSA Elżbieta Kremer, Sędzia NSA Monika Nowicka, Sędzia WSA del. Jerzy Bortkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył art. 141 § 4 PPSA poprzez sporządzenie wyroku, którego uzasadnienie odnosi się do innej decyzji niż ta, która była przedmiotem skargi?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny istotnie naruszył art. 141 § 4 PPSA, ponieważ uzasadnienie zaskarżonego wyroku w całości odnosiło się do decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, podczas gdy przedmiotem skargi była decyzja ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości. Sąd Wojewódzki nie rozpoznał istoty sprawy, co skutkowało uchyleniem jego wyroku i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości położonej w miejscowości G. na potrzeby budowy dwutorowej linii elektroenergetycznej. Starosta wydał decyzję ograniczającą sposób korzystania z nieruchomości, którą utrzymał w mocy Wojewoda. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę właścicielki nieruchomości. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, uznając, że jego uzasadnienie było wadliwe, ponieważ odnosiło się do innej decyzji niż ta, która była przedmiotem skargi.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. Zasądził od Wojewody M. na rzecz B. A. kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędziowie: Sędzia NSA Monika Nowicka (spr.) Sędzia WSA del. Jerzy Bortkiewicz po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 kwietnia 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 2623/15 w sprawie ze skargi B. A. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości 1. uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania; 2. zasądza od Wojewody M. na rzecz B. A. kwotę [....] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2016 r. (sygn. akt IV SA/Wa 2623/15), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę B. A. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: Decyzją z dnia [....] maja 2015 r. nr [....], Starosta O. ograniczył sposób korzystania z nieruchomości położonej w miejscowości G., gmina L., oznaczonej jako działka nr [....] o pow. [...] ha a stanowiącej własność B. A., poprzez zezwolenie P. S.A. z siedzibą w K. na założenie i przeprowadzenie w granicach pasa technologicznego, przewodów i urządzeń służących do przesyłu energii elektrycznej w ramach realizacji inwestycji pn: ,,Budowa dwutorowej linii [...] z czasową pracą jednego toru net napięciu 220 kV w relacji [...]". Ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości polegało na: - przeciągnięciu nad nieruchomością przewodów napowietrznej dwutorowej linii elektroenergetycznej 400 kV [...], tj. przewodów fazowych 3x [...] skojarzonych ze światłowodem, podwieszonych na słupach energetycznych wybudowanych na działkach sąsiednich w granicach pasa technologicznego oraz późniejszym funkcjonowaniu dwutorowej napowietrznej linii elektroenergetycznej wraz z wszelkimi obiektami i urządzeniami niezbędnymi do jej eksploatacji, - dostępie, wejściu, przechodzie, przejeździe niezbędnym sprzętem osób upoważnionych przez inwestora w celu wykonania czynności związanych z budową, eksploatacją, konserwacją, remontem, modernizacją, przebudową, usuwaniem awarii linii, w tym dokonywaniem wymiany niezbędnych jej elementów, - ustanowieniu ograniczeń i zakazów wynikających z istnienia pasa technologicznego linii o szerokości [...] m (tj. po [...] m w każdą stronę od osi linii), w tym polegających na zakazie wznoszenia w pasie technologicznym budynków mieszkalnych, budowli, zakazie utrzymywania w pasie technologicznym drzew, krzewów i roślinności przekraczającej 3 m wysokości, a także korzystaniu z nieruchomości obciążonej w sposób zgodny z aktualnie obowiązującymi przepisami dotyczącymi linii elektroenergetycznych, ochrony zdrowia i życia ludzkiego oraz ochrony środowiska, - zezwoleniu na wycinkę istniejącego na nieruchomości drzewostanu w zakresie niezbędnym do wybudowania linii oraz jej eksploatacji, w szczególności wycinkę drzewostanu na obszarze pasa technologicznego oraz trwałe lub okresowe wyłączenie części nieruchomości (w obrębie pasa technologicznego) z produkcji rolnej i/lub leśnej. Rozpatrując sprawę w trybie instancji odwoławczej, na skutek odwołania wniesionego przez B. A., Wojewoda M., decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. – wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 9a, art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r., poz. 782) dalej: "u.g.n." - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W motywach rozstrzygnięcia Wojewoda wskazał, że przedmiotowe postępowanie wszczęto zawiadomieniem Starosty O. z dnia [...] marca 2015 r. na wniosek spółki P. S.A. z siedzibą w K. We wniosku wskazano przy tym na powierzchnię ograniczenia oraz wyszczególniono prace związane z realizacją inwestycji. Ponadto, zawarto w nim także żądanie o wydanie decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości z rygorem natychmiastowej wykonalności (art. 124 ust. 1a u.g.n.). Organ wyjaśnił, że materialnoprawną podstawę decyzji Starosty O. stanowił przepis art. 124 ust. 1 u.g.n., który zezwala staroście na wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Odnosząc powyższe do stanu faktycznego sprawy, Wojewoda zauważył zatem, że przedmiotowa nieruchomość położona była na trasie przebiegu linii elektroenergetycznej, ujętej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Gminy L., przyjętym uchwałą Rady Gminy L. z dnia [...] listopada 2014 r. Nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla dwutorowej linii elektroenergetycznej [...] na terenie Gminy L. (Dz. Urz. Woj. Mazowieckiego z 2015 r. poz. 123). Wprawdzie bowiem Wojewoda M., w rozstrzygnięciu nadzorczym z dnia [...] grudnia 2014 r. [...] stwierdził nieważność w/w uchwały, ale z wyłączeniem ustaleń, dotyczących linii elektroenergetycznej 400 kV relacji [...]. Organ stwierdził ponadto, że na mapie do celów projektowych, pn. "Plan trasy linii [...]" określono planowaną lokalizację inwestycji poprzez wskazanie przebiegu projektowanej linii, pasa technologicznego o szerokości [...] m w obrębie przedmiotowej działki. We wniosku wskazano zaś zakres robót związanych z inwestycją, polegających na: wybudowaniu (posadowieniu) oraz późniejszym funkcjonowaniu napowietrznej dwutorowej linii wraz z wszelkimi obiektami i urządzeniami niezbędnymi do jej eksploatacji; wykonaniu przebudowy istniejących na nieruchomości napowietrznych linii elektroenergetycznych wysokiego napięcia, niskiego napięcia oraz linii telekomunikacyjnych, zbliżonych lub krzyżowanych z linią; dostępie, wejściu, przechodzie, przejeździe niezbędnym sprzętem osób upoważnionych przez inwestora w celu wykonania czynności związanych z budową, eksploatacją, konserwacją, remontem, modernizacją, przebudową, usuwaniem awarii linii, w tym dokonywaniem wymiany niezbędnych jej elementów; ustanowieniu ograniczeń i zakazów wynikających z istnienia pasa technologicznego linii o szerokości [...] m (2 x 35 m po każdej stronie linii) w tym polegających na zakazie wznoszenia w pasie technologicznym budynków mieszkalnych, budowli, zakazie utrzymywania w pasie technologicznym drzew, krzewów i roślinności przekraczającej 3 m wysokości, a także korzystaniu z nieruchomości obciążonej w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami dotyczącymi linii elektroenergetycznych, ochrony zdrowia i życia ludzkiego oraz ochrony środowiska. Ponadto Wojewoda wyjaśnił, że na pojęcie inwestycji celu publicznego składają się dwa elementy, których łączne wystąpienie jest warunkiem koniecznym takiego rodzaju inwestycji. Pierwszy - stanowi określenie przedmiotu inwestycji, jakim jest realizacja celu publicznego wskazanego w art. 6 u.g.n., a drugi - przypisanie inwestycji znaczenia lokalnego lub ponadlokalnego. W art. 6 w pkt 2 u.g.n. jako jeden z celów publicznych wskazano zaś budowę i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń. W związku z powyższym, zdaniem organu odwoławczego, nie budził wątpliwości cel planowanej inwestycji oraz jej znaczenie ponadlokalne. Miała ona zaspokajać potrzeby społeczeństwa w zakresie zaopatrzenia w energię elektryczną w północno wschodniej części kraju i została ujęta w Koncepcji Przestrzennego Zagospodarowania Kraju 2030, przyjętej uchwałą Rady Ministrów z dnia 13 grudnia 2011 r. Nr 239 (MP z 2012 r. poz. 252) jako zaplanowana do realizacji w 2015 r. i ukończenia do końca 2016 r. Inwestycja ta została również zaplanowana zgodnie z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla dwutorowej linii elektroenergetycznej [...] na terenie Gminy L., według którego część przedmiotowej nieruchomości znajdowała się w jednostce strukturalnej planu o symbolu EE - teren infrastruktury elektroenergetycznej na którym dopuszcza się lokalizację obiektów urządzeń elektroenergetycznych, w tym słupów i przewodów elektroenergetycznych oraz infrastruktury, w tym dróg do obsługi infrastruktury elektroenergetycznej. Zdaniem Wojewody, decyzja Starosty określała także przedmiot ograniczenia i jego terytorialny zakres, a także wskazywała przebieg inwestycji przez przedmiotową nieruchomość i okres ograniczenia sposobu korzystania z niej. Wydanie decyzji poprzedzone zaś było próbą uzyskania zgody właścicielki na korzystanie z nieruchomości w celu realizacji inwestycji, zatem została w tym wypadku spełniona przesłanka poprzedzenia rozpatrzenia wniosku rokowaniami. Jednocześnie, odnosząc się do zarzutów odwołania, organ odwoławczy, przytaczając treść art. 124 ust. 4 i 5 oraz art. 128 ust. 4 u.g.n., wskazał, że roszczenie strony, w zakresie ustalenia odszkodowania za ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, może być dochodzone w odrębnym postępowaniu, po zrealizowaniu planowanej inwestycji. W pkt 6 decyzji Starosty zobowiązano bowiem inwestora do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po wykonaniu prac opisanych w pkt 1 decyzji, a jeżeli byłoby to niemożliwe albo powodowałoby nadmierne trudności lub koszty, do zapłaty odszkodowania. Co do natomiast zarzutu naruszenia przez Starostę art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez odmowę zawieszenia niniejszego postępowania (postanowienie z dnia 22 kwietnia 2015 r.), Wojewoda przytoczył treść art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. i zauważył, że realizacja przedmiotowej inwestycji była zgodna z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym dla dwutorowej linii elektroenergetycznej [...] na terenie Gminy L. i dopóki uchwała Rady Gminy L. z dnia [...] listopada 2014 r. Nr [...] nie zostanie w tym zakresie wyeliminowana z obrotu prawnego lub nie zostanie wstrzymane jej wykonanie, to pozostaje wiążącym aktem prawnym i wywołuje skutki przewidziane przepisami prawa. Podnoszona zaś przez stronę okoliczność, że przed sądem administracyjnym toczyły się postępowania ze skargi mieszkańców Gminy L. na uchwałę Rady Gminy L. w sprawie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy L. oraz w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy L., nie stanowiło zagadnienia wstępnego - w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Zagadnieniem wstępnym – w ocenie organu - nie stanowiło także wskazywane przez stronę a wszczęte przez mieszkańców Gminy L. postępowanie odwoławcze od decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w O. z dnia [...] kwietnia 2015 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie ww. inwestycji. Zagadnieniem wstępnym jest bowiem tylko taka kwestia, występująca w dacie orzekania, która uniemożliwia wydanie rozstrzygnięcia w tym dniu. Okoliczność zaś, że fakty, mające znaczenie prawotwórcze, mogą ulec zmianie w przyszłości na skutek orzeczenia sądu, nie przesądzało jeszcze o istnieniu zagadnienia wstępnego. Na wyżej przedstawioną decyzję Wojewody M. z dnia [....] lipca 2015 r. B. A. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzuciła organowi naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1 art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 124 ust. 1 u.g.n., polegające na tym, że poprzez niezastosowanie w/w przepisów organ bezzasadnie przyjął, iż w niniejszej sprawie Starosta O. w decyzji z dnia [...] maja 2015 r. precyzyjnie określił lokalizację i powierzchnię ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości wskazane w decyzji odnoszą się do całej powierzchni nieruchomości, podczas gdy prawidłowa ocena okoliczności niniejszej sprawy, przedstawionych w zgromadzonym materiale dowodowym powinna prowadzić do wniosku, iż w niniejszej sprawie organ I instancji nie określił w sposób prawidłowy lokalizacji i powierzchni ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, ponieważ ograniczenia sposobu korzystania z niej, wskazane w w/w decyzji, odnoszą się do całej powierzchni nieruchomości, położonej w miejscowości G., oznaczonej jako działka nr [....] o pow. [...] ha, podczas, gdy – zgodnie z art. 124 ust. 1 u.g.n. - oraz zasadą ograniczania korzystania z nieruchomości przez właściciela w jak najmniejszym, niezbędnym zakresie, ww. ograniczenie powinno dotyczyć jedynie części nieruchomości, na której ma być prowadzona inwestycja. W związku z powyższym skarżąca wnosiła o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji a także o połączenie niniejszej sprawy ze sprawą z jej skargi na decyzję Wojewody M. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...], dotyczącą niezwłocznego zajęcia nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Wojewoda M. wnosił o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił – na podstawie art. 111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej: "p.p.s.a." – zarządzić połączenie spraw o sygnaturze akt IV SA/Wa 2623/15 i IV SA/Wa 2624/15 do wspólnego rozpoznania. Zaskarżonym zaś wyrokiem Sąd Wojewódzki, orzekając na zasadzie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę na decyzję Wojewody M. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] wydaną w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, jako niezasługującą na uwzględnienie. W motywach wyroku Sąd podniósł, że (cyt.): "Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n., zgodnie z którym w przypadkach określonych w art. 108 k.p.a. lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 1. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności". Następnie Sąd przytoczył treść art. 124 ust. 1 u.g.n. i wyjaśnił że przypadki, określone w art. 108 k.p.a. to: ochrona zdrowia lub życia ludzkiego, zabezpieczenie gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami, inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. W ocenie Sądu, (cyt.): "Niewątpliwie z brzmienia art. 124 ust. 1a u.g.n. wynika, że udzielenie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości może nastąpić dopiero po uprzednim wydaniu decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości (przy czym decyzja ta nie musi mieć waloru ostateczności). Oznacza to, że uprzednia decyzja ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości stanowi warunek konieczny, by możliwe było rozważenie przesłanek uzasadniających udzielenie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości. Z tego też względu niezasadny jest zarzut skargi co do stwierdzenia, że w sytuacji wydania decyzji ograniczającej korzystanie z nieruchomości zbędne było wydanie decyzji zezwalającej na niezwłoczne jej zajęcie. Ustawodawca określając w ten sposób warunki wydania decyzji o udzieleniu zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości uznał, że uzyskanie przez inwestora decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości nie stanowi dostatecznej ochrony dóbr wymienionych zarówno w art. 108 k.p.a., jak też dobra jakim jest ważny interes gospodarczy, wskazanego w art. 124 ust. 1a u.g.n. Do wydania decyzji o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości muszą dodatkowo zostać spełnione następujące przesłanki: decyzja może zostać wydana po złożeniu wniosku przez podmiot, który będzie realizował cel publiczny, musi wystąpić jeden z przypadków o których mowa w art. 108 k.p.a., tj.: konieczność ochrony zdrowia lub życia ludzkiego, zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami, inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony, względnie konieczność tę musi uzasadniać ważny interes gospodarczy". W rezultacie, odnosząc powyższe do stanu faktycznego sprawy, Sąd uznał, iż (cyt.): "organy prawidłowo ustaliły, że wniosek został złożony przez inwestora, który będzie realizował cel publiczny, jak też że złożenie tego wniosku poprzedziło wydanie przez Starostę O. decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Przepis art. 124 ust. 1a u.g.n. uprawnia do udzielenia zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości w przypadkach określonych w art. 108 k.p.a. lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym. Przesłanki wymienione w obu tych przepisach są samodzielne. Należy także zauważyć, że przesłanki wskazane w art. 108 § 1 k.p.a., nie muszą, choć mogą występować łącznie. Przepis określa je jako przesłanki samodzielne, co oznacza, że dla wydania decyzji o zezwoleniu na zajęcie nieruchomości wystarczy samo istnienie "innego interesu społecznego". Zagadnienia zaspokojenia potrzeb energetycznych i gospodarka zasobami energii w orzecznictwie są uznawane za wielce istotne, a judykatura choćby na gruncie dostępu do informacji publicznej zalicza tę materię do zadań publicznych (vide: wyroki NSA z dnia: 4 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 102/13, 26 września 2013 r., sygn. akt I OSK 831/13, 10 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1030/13, dostępne w internetowej CBOSA). Istnienie w przedmiotowej sprawie interesu społecznego, jak też ważnego interesu gospodarczego jest oczywiste i zostało w sposób logiczny i przekonujący wykazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji". W ocenie Sądu, zatem (cyt.) "Udzielenie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości pozwoli inwestorowi na jak najszybsze uzyskanie pozwolenia na budowę, a dalszej kolejności spowoduje, że środki finansowe na budowę sieci energetycznej [...] zostaną wykorzystane w sposób efektywny". Ostatecznie Sąd podsumował, że (cyt.): "W sytuacji, gdy planowany okres realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia ważnego z punktu widzenia interesu społeczno-gospodarczego jest nader krótki, to nie można zarzucić organom braku podstaw do wydania decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości. W rozpoznawanej sprawie, wszystkie warunki do wydania tego rodzaju decyzji zostały spełnione, stąd też zarzuty skargi nie mogły odnieść oczekiwanego skutku, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. (...) "zajęcie nieruchomości docelowo służyć ma ograniczeniu korzystania z nieruchomości do minimum zakreślonego granicami koniecznego pasa technologicznego. Wbrew twierdzeniom skargi organ w niebudzący wątpliwości sposób w zaskarżonej decyzji wskazał, że ustanawia ograniczenia i zakazy wynikające z istnienia pasa technologicznego linii o szerokości [...] m (tj. po 55 m w każdą stronę od osi linii), w tym polegające na zakazie wznoszenia w pasie technologicznym budynków mieszkalnych, budowli, zakazie utrzymywania w pasie technologicznym drzew, krzewów i roślinności przekraczającej 3 m wysokości, a także korzystaniu z nieruchomości obciążonej w sposób zgodny z aktualnie obowiązującymi przepisami dotyczącymi linii elektroenergetycznych, ochrony zdrowia i życia ludzkiego oraz ochrony środowiska (...). Podważanie na etapie udzielania zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości wyników wcześniejszych koniecznych etapów procesu inwestycyjnego, z których każdy podlegał możliwości poddania kontroli zgodności z prawem, jest bezskuteczne". W skardze kasacyjnej, zaskarżając powyższy wyrok w całości, B. A. zarzuciła Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci: 1. art. 141 § 4 p.p.s.a. - poprzez brak jakiegokolwiek uzasadnienia wyroku i podstaw nieuwzględnienia zarzutów podniesionych przez skarżącą w treści skargi, polegające na tym, iż w treści wyroku od strony 9. uzasadnienia, od słów: " Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, co następuje" brak jest uzasadnienia merytorycznego wyroku, natomiast skopiowane zostało uzasadnienie wyroku z dnia 21 kwietnia 2016 r. w sprawie IV SA/Wa 2624/15 wydanego w sprawie zezwolenia na bezzwłoczne zajęcie w/w nieruchomości, 2. art. 145 § 1 pkt c) p.p.s.a. - przez oddalenie skargi, mimo jej zasadności i zaakceptowanie w ten sposób naruszeń procedury, do których doszło w toku wydawania zaskarżonej decyzji Wojewody M. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] polegających na naruszeniu: art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k. p. a. w zw. z art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. 2014 r. poz. 518) polegające na tym, że poprzez niezastosowanie w/w przepisów organ bezzasadnie przyjął, iż w niniejszej sprawie w utrzymanej w mocy decyzji z dnia [...] maja 2015 r. organ I instancji - Starosta O. precyzyjnie określił lokalizację i powierzchnię ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, podczas gdy prawidłowa ocena okoliczności niniejszej sprawy przedstawionych w zgromadzonym materiale dowodowym powinna prowadzić do wniosku, iż w niniejszej sprawie organ I instancji nie określił w sposób prawidłowy lokalizacji i powierzchni ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, ponieważ ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości wskazane w w/w decyzji odnoszą się do całej powierzchni nieruchomości położonej w miejscowości G. gm. L., oznaczonej jako działka nr [....] ([...]), podczas gdy zgodnie z art. 124 § 1 uogn oraz zasadą ograniczania korzystania z nieruchomości przez właściciela w jak najmniejszym, niezbędnym zakresie, w/w ograniczenie powinno ograniczać się jedynie do części w/w nieruchomości, na której ma być prowadzona inwestycja, a ponadto winno być jednoznaczne i nie budzące wątpliwości co do jego zakresu. Wskazując powyższe podstawy kasacyjne, skarżąca wnosiła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi wraz z zasądzeniem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Jednocześnie - na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a.- skarżąca zrzekła się rozprawy i wniosła o rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym. W odpowiedzi na skargę kasacyjną, uczestniczka postępowania – P. S.A. z siedzibą w K. wnosiła o jej oddalenie i wyznaczenie rozprawy, następnie zaś w piśmie z dnia [...] stycznia 2017 r. oświadczyła, że cofa wniosek o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.). Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej. Zostały one oparte przede wszystkim na zarzucie istotnego naruszenia przepisu postępowania w postaci art. 141 § 4 p.p.s.a. a ponadto również na naruszeniu art. 145 § pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8, 9, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k. p. a. w zw. z art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. 2014 r. poz. 518). Odnosząc się do w/w zarzutów, skład orzekający pragnie stwierdzić, że zarzut dotyczący istotnego naruszenia przez Sąd Wojewódzki art. 141 § 4 p.p.s.a. okazał się w tym przypadku w pełni uzasadniony. Wyjaśnić przy tym należy, że wprawdzie na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił – na podstawie art. 111 § 1 p.p.s.a. zarządzić połączenie do wspólnego rozpoznania spraw o sygnaturach akt: IV SA/Wa 2623/15 (ze skargi B. A. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości) i IV SA/Wa 2624/15 (ze skargi B. A. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie niezwłocznego zajęcia nieruchomości), ale postanowienie to dotyczyło jedynie łącznego rozpoznania w/w skarg a nie orzekania o ich zasadności. W związku powyższym, w obu sprawach Sąd wydał dwa odrębne wyroki. Przedmiotem niniejszej sprawy – jak wynika z sentencji zaskarżonego wyroku - była zaś decyzja Wojewody M. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Tymczasem wprawdzie w części historycznej uzasadnienia tego wyroku Sąd przedstawił treść rozstrzygnięć zapadłych w toku tego postępowania administracyjnego a także zarzuty skargi, ale – jak wyżej to przedstawiono - motywy, jakimi kierował się Sąd Wojewódzki oddalając w/w skargę, odnosiły się w całości do zagadnienia dotyczącego prawidłowości decyzji Wojewody M. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] wydanej w przedmiocie niezwłocznego zajęcia nieruchomości. Odnośnie natomiast przedmiotowej sprawy Sąd stwierdził jedynie (cyt.), że: "Wbrew twierdzeniom skargi organ w niebudzący wątpliwości sposób w zaskarżonej decyzji wskazał, że ustanawia ograniczenia i zakazy wynikające z istnienia pasa technologicznego linii o szerokości [...] m (tj. po [...] m w każdą stronę od osi linii), w tym polegające na zakazie wznoszenia w pasie technologicznym budynków mieszkalnych, budowli, zakazie utrzymywania w pasie technologicznym drzew, krzewów i roślinności przekraczającej 3 m wysokości, a także korzystaniu z nieruchomości obciążonej w sposób zgodny z aktualnie obowiązującymi przepisami dotyczącymi linii elektroenergetycznych, ochrony zdrowia i życia ludzkiego oraz ochrony środowiska (...)". Zatem ocena zasadności skargi B. A. sprowadziła się w tym przypadku jedynie do ogólnego powtórzenia treści zawartej w decyzji Starosty O. z dnia [...] maja 2015 r. a nie zawierała wyjaśnienia dlaczego ta decyzja a przede wszystkim zaskarżona decyzja, były zgodne z prawe. Brak było także odniesienia się do zarzutów zawartych w skardze. Wskazać w tym miejscu trzeba, że zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a., uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisko pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Przepis ten może zaś stanowić samodzielną podstawę kasacyjną, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera którejkolwiek z w/w części. Taka sytuacja zachodzi w sprawie rozpoznawanej, gdyż będący przedmiotem skargi kasacyjnej wyrok jest wewnętrznie sprzeczny. Jego sentencja oraz część historyczna uzasadnienia dotyczą bowiem zupełnie innej decyzji niż decyzja, do której odnosi się wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Tego rodzaju uchybienie musi być ocenione jako istotne naruszenie przepisów postępowania, gdyż oznacza, że Sąd Wojewódzki nie rozpoznał w tym przypadku w ogóle istoty sprawy. Postępowanie sądowoadministracyjne jest zaś postępowaniem dwuinstancyjnym, w którym postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym ma charakter wyłącznie kasacyjny. W tych warunkach odnoszenie się przez Naczelny Sąd Administracyjny do pozostałych zarzutów kasacyjnych, a które stanowiły powtórzenie zarzutów zawartych w skardze do Sądu I instancji, było przedwczesne. Przy ponownym więc rozpoznaniu sprawy, Sąd Wojewódzki powinien dokonać oceny legalności, objętej przedmiotową skargą, decyzji Wojewody M. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny – z mocy art. 185 § 1 p.p.s.a. - orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania oparto na przepisie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło