I OSK 980/16

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-05-25

Skład orzekający: Monika Nowicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie zasadności aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego podlega kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie zasadności aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Postępowanie w sprawie aktualizacji opłaty rocznej ma charakter cywilny, a postanowienie o odmowie przywrócenia terminu jest postanowieniem wpadkowym, które nie kończy postępowania w sprawie istoty, a jego kontrola może nastąpić pośrednio w drodze skargi na bezczynność organu.
Stan faktyczny
A. S. złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty z tytułu użytkowania wieczystego jest nieuzasadniona. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło przywrócenia terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę A. S. na postanowienie Kolegium, uznając brak swojej kognicji. A. S. złożył skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów PPSA i u.g.n. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. S. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 stycznia 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1397/15 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi A. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem 8 stycznia 2016 r. (sygn. akt I SA/Wa 1397/15) odrzucił skargę A. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku (pkt 1) oraz zwrócił skarżącemu wpis sądowy, uiszczony w związku ze złożeniem ww. pisma procesowego (pkt 2). Powyższe postanowienie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] maja 2015 r., nr [...], odmówiło A. S. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej stanowiącej własność Skarbu Państwa, położonej w obrębie K., gm. P., oznaczonej jako działki nr [...], dokonana przez Starostę Powiatu Ż. – jest nieuzasadniona. W uzasadnieniu swego postanowienia organ wskazywał, że pismem z dnia [...] grudnia 2013 r. Starosta Powiatu Ż., wypowiedział A. S. dotychczasową wysokość opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej stanowiącej własność Skarbu Państwa (opisanej wyżej) i równocześnie zaproponował od dnia 1 stycznia 2014 r. nową wysokość opłaty rocznej w kwocie [...] zł. A. S., pismem z dnia [...] lutego 2014 r. wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty z tytułu użytkowania wieczystego ww. gruntu jest nieuzasadniona. Odmawiając przywrócenia terminu Kolegium stwierdziło, że skarżący - zgodnie z art. 78 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j. Dz. U. z 2014 r., poz. 518 ze zm. ), dalej: "u.g.n.", mógł w terminie 30 dni od dnia otrzymania wypowiedzenia, złożyć do samorządowego kolegium odwoławczego, właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości, wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości. Dokonanie przez niego ww. czynności po upływie ww. terminu i nie uprawdopodobnienie braku winy w jego uchybieniu, skutkowało odmową jego przywrócenia. A. S., w skardze złożonej na powyższe postanowienie Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zakwestionował jego prawidłowość. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie. Odrzucając skargę - na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) dalej: "p.p.s.a." - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził brak swojej kognicji do rozpoznania niniejszej sprawy. Sąd Wojewódzki podkreślił, że choć postępowanie o aktualizację opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego przebiega w dwóch etapach (przed samorządowym kolegium odwoławczym oraz sądem powszechnym), to jednak sprawa o aktualizację opłaty z tytułu użytkowania wieczystego ma w całości charakter cywilny i wydawane w jej toku orzeczenia nie podlegają ocenie dokonywanej przez sąd administracyjny. Chociaż bowiem w niniejszej sprawie - na podstawie art. 79 ust. 7 u.g.n. - Kolegium posiadało kompetencje do rozpoznania - na podstawie przepisów k.p.a. dotyczących terminów - podania skarżącego o przywrócenie terminu do dokonania czynności w ww. postępowaniu, to jednak, taka sprawa o charakterze wpadkowym dotyczyła sprawy cywilnej i stanowiła tylko jedną z faz procedury o ustalenie opłaty rocznej. Wydanie takiego rozstrzygnięcia nie miało jednak wpływu na możliwość wydania w trakcie takiej procedury orzeczenia kończącego postępowanie przed organem administracyjnym w przedmiocie samego wniosku o uznanie, że aktualizacja opłaty rocznej jest nieuzasadniona i zaistnienia potencjalnej możliwości rozstrzygnięcia sporu odnoszącego się do cywilnego stosunku prawnego przed sądem powszechnym, w wyniku wniesienia sprzeciwu. Sąd powszechny w wyniku wniesienia sprzeciwu nie jest wprawdzie uprawniony do kontrolowania legalności orzeczeń Kolegium, w tym zarówno tych wpadkowych, jak i kończących postępowanie przed organ administracyjnym, jednak jest on uprawniony do oceny terminowości wniesienia wniosku, bo tylko wniosek złożony w terminie jest warunkiem uznania, że wniosek, który zastępuje pozew, został skutecznie wniesiony. Sąd Wojewódzki zaznaczył, iż zaskarżone postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia wniosku nie ma charakteru orzeczenia kończącego postępowanie przed organem administracyjnym co do istoty sprawy (art. 79 ust. 3 u.g.n.). Kwestia przywrócenia terminu do wniesienia skutecznego pisma ma zawsze charakter wpadkowy, choć niewątpliwie skutki takiego orzeczenia mogą mieć wpływ na wynik sprawy co do istoty. W tym przypadku jednak ww. zagadnienie mogło być pośrednio przedmiotem kontroli sądu powszechnego, jeśli skarżący złożyłby sprzeciw od orzeczenia w przedmiocie samego wniosku o uznanie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona, który Samorządowe Kolegium powinno, w taki czy inny sposób, rozpoznać. W sprawach zaś przekazywanych do właściwości sądów powszechnych, które w pierwszej fazie są załatwiane przez organy administracji, właściwość sądu administracyjnego jest wyłączona tylko w takim zakresie, w jakim sąd powszechny może przejąć sprawę do dalszego jej rozpoznania. Ponieważ w niniejszej sprawie, to orzeczenie dotyczące samego wniosku o rozstrzygnięcie istoty sprawy będzie uprawniało stronę do wniesienia sprzeciwu do sądu powszechnego, a tym samym sąd powszechny będzie właściwy do oceny terminowości wniesienia wniosku, stronie skarżącej (co do zasady) może zostać otwarta droga sądowa do rozpoznania sprawy przed sądem powszechnym. W takim postępowaniu sąd powszechny uprawniony będzie do skontrolowania nie tyle wydanych przez organ rozstrzygnięć (w tym o odmowie przywrócenia terminu), a merytorycznego rozpoznawania sprawy, oczywiście, o ile istniały warunki formalne do takiego rozpoznania. Powyższe - zdaniem Sądu Wojewódzkiego - oznaczało, że zaskarżonego postanowienia o charakterze wpadkowym nie można było zaliczyć do kategorii postanowień z art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., podlegających kognicji sądu administracyjnego. W skardze kasacyjnej wniesionej od punktu 1 powyższego postanowienia, A. S. zarzucił Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie naruszenie: - art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 79 ust. 7 u.g.n. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez uznanie, iż postanowienie samorządowego kolegium odwoławczego w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie zasadności aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej nie należy do kategorii postanowień z art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. podlegających kognicji sądu administracyjnego, ponieważ sprawa dotycząca aktualizacji opłaty rocznej ma charakter sprawy cywilnej, co skutkowało odrzuceniem skargi na postanowienie z dnia [...] maja 2015r.; - art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie zasadności aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego na skutek uznania, iż przedmiotowa sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego i nie wydanie orzeczenia rozstrzygającego skargę co do istoty. Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne, skarżący kasacyjnie wnosił o uchylenie punktu 1 zaskarżonego postanowienia i przekazanie w tym zakresie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania wraz z zasądzeniem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor podnosił, że z treści regulujących zagadnienie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości przepisów art. 78-82 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami wynika, że sprzeciw do sądu powszechnego, przewidziany w art. 80 ust. 1 u.g.n., służy od merytorycznego orzeczenia samorządowego kolegium odwoławczego. Orzeczenie to kolegium wydaje na skutek rozpatrzenia wniosku o ustalenie zasadności aktualizacji opłaty rocznej, w sytuacji gdy nie doszło do polubownego załatwienia sprawy w drodze ugody. Wówczas od tego orzeczenia odwołanie nie przysługuje, ale przysługuje sprzeciw do sądu powszechnego. Oznacza to, że takie orzeczenie kolegium jest rozstrzygnięciem sprawy co do jej istoty, tzn. co do zasadności dokonanego przez organ wypowiedzenia wysokości dotychczasowej opłaty z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości. Jest to postępowanie główne, kończące się załatwieniem sprawy co do meritum. Jednak w trakcie tego postępowania, kończącego się wydaniem merytorycznego orzeczenia, od którego służy sprzeciw do sądu powszechnego, może dojść do różnych innych rodzajowo postępowań incydentalnych, do których jednak - stosownie do art. 79 ust. 7 u.g.n. - odnajdują zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Oznacza to, że odpowiednie stosowanie tylko niektórych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyłączeniem przepisów dotyczących odwołań i zażaleń, nie oznacza, aby inne niż te, o których mowa w art. 79 ust. 3 u.g.n., orzeczenia kolegium podlegały kognicji sądu powszechnego, czy też nie podlegały zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Przyjęcie stanowiska zaprezentowanego przez Sąd I instancji w zaskarżonym postanowieniu oznaczałoby, że w zaistniałej sytuacji rozstrzygnięcia wydawane przez organ w toku postępowania o ustalenie wysokości opłaty, nie będące orzeczeniami rozstrzygającymi powstały spór pomiędzy użytkownikiem wieczystym a właścicielem, pozbawione byłyby jakiejkolwiek kontroli. Taka zaś wykładnia nie tylko pozbawiałaby skarżącego ochrony prawnej użytkownika wieczystego, lecz przede wszystkim pozbawiałaby stronę jakiegokolwiek środka prawnego od rozstrzygnięcia wydanego przez samorządowe kolegium odwoławcze w postępowaniu, w którym stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżący kasacyjnie zaznaczył również, że kolegium rozstrzyga prośbę o przywrócenie terminu do dokonania czynności w ww. postępowaniu postanowieniem od którego - w świetle art. 80 ust. 1 u.g.n. - nie służył sprzeciw do sądu powszechnego. Środek ten służy bowiem od orzeczenia, o którym mowa w art. 79 ust. 3 tego aktu. Na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie zasadności aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego służy zaś skarga do sądu administracyjnego, gdyż jest ono aktem kończącym postępowanie, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie błędnie zatem stwierdził brak podstaw do dokonywania kontroli zaskarżonego postanowienia. Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej. Sprowadzały się one do zakwestionowania wyrażonego przez Sąd I instancji w zaskarżonym postanowieniu stanowiska, iż postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej stanowiącej własność Skarbu Państwa, położonej w obrębie K., gm. P., oznaczonej jako działki nr [...], dokonana przez Starostę Powiatu Ż., jest nieuzasadniona, nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazane stanowisko należało jednak uznać za prawidłowe. Powyższe wynika w faktu, iż postępowanie o aktualizację rocznej opłaty z tytułu użytkowania wieczystego, uregulowane było i jest nadal uregulowane w ustawodawstwie szczególnym. To jest w tzw. ustawach gruntowych. Obecnie normują je art. 78 – 81 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Jest to więc - jak wyżej wspomniano - postępowanie szczególne. Istota jego polega zaś na tym, że jeśli właściwy organ zamierza zaktualizować opłatę roczną z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej to, przed jej aktualizacją, powinien wypowiedzieć na piśmie użytkownikowi wieczystemu wysokość opłaty dotychczasowej. Użytkownik wieczysty może zaś (niegodząc się na zaproponowaną wysokość nowej opłaty) wnieść do samorządowego kolegium odwoławczego, właściwego ze względu na położenie nieruchomości, wniosek o ustalenie, że aktualizacja wspomnianej opłaty jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości. Wniosek ten użytkownik wieczysty – jak określa to art. 78 ust. 3 u.g.n. - składa przeciwko właściwemu organowi. Kolegium zaś po doręczeniu odpisu wniosku ww. organowi, wyznacza rozprawę, podczas której powinno dążyć do polubownego załatwienia sprawy w drodze ugody. Jeżeli do niej nie dojdzie, kolegium wydaje orzeczenie, od którego nie przysługuje odwołanie, bowiem zarówno użytkownik wieczysty, jak i właściwy organ mogą – na zasadzie art. 81 ust. 1 u.g.n. - wnieść sprzeciw, co jest równoznaczne z żądaniem przekazania sprawy do sądu powszechnego i powoduje, że kolegium przekazuje właściwemu sądowi akta sprawy wraz ze sprzeciwem, przy czym wniosek – wniesiony w trybie art. 78 ust. 1 u.g.n. - zastępuje w nim pozew a orzeczenie kolegium traci w ten sposób moc. Postępowanie o aktualizację opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego przebiega zatem - jak słusznie zauważył Sąd Wojewódzki - w dwóch fazach. W pierwszym etapie, postępowanie to jest prowadzone przed samorządowym kolegium odwoławczym, w drugim zaś (jeśli do niego dojdzie) - toczy się przed sądem powszechnym, w drodze procesu cywilnego. Pomimo tego jednak, że w postępowaniu przed kolegium, na mocy art. 79 ust. 4 u.g.n., ma zastosowanie (jedynie odpowiednio) część przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, to jednak sprawa o aktualizację opłaty z tytułu użytkowania wieczystego ma w całości charakter cywilny. Jak podkreślił to Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 czerwca 2011 r. (sygn. akt I OSK 1457/10, Lex nr 1082652) odpowiednie w tym przypadku stosowanie przed kolegium części przepisów k.p.a. nie oznacza bowiem, że sprawa dotycząca opłaty z tytułu użytkowania wieczystego staje się sprawą administracyjną. Zwrócić w tym miejscu należy też uwagę, że wydawane przez kolegium orzeczenie (merytoryczne) nie jest decyzją administracyjną. Znamienne jest bowiem to, że ustawa o gospodarce nieruchomościami, mówiąc o rozstrzygnięciu kolegium posługuje się nie terminem "decyzja" a używa określenia "orzeczenie". Zatem, choć każda decyzja stanowi rodzaj orzeczenia, nie każde jednak orzeczenie jest decyzją administracyjną. Ponadto, gdyby ustawodawca nie widział różnic pomiędzy decyzją a orzeczeniem, wydawanym w trybie art. 79 ust. 3 u.g.n., to nic nie stało na przeszkodzie by rozstrzygnięcie zostało określone właśnie mianem decyzji administracyjnej. W szczególności, nie stał temu na przeszkodzie fakt, że postępowanie w sprawie aktualizacji rocznej opłaty z tytułu użytkowania wieczystego ma charakter dwuetapowy. Wskazać bowiem w tym miejscu można więc na regulację, którą zawierał poprzednio art. 160 k.p.a. Przepis ten przewidywał również dwuetapowe postępowanie (najpierw administracyjne a następnie przed sądem powszechnym), dotyczące roszczenia o charakterze cywilnym, bo o odszkodowanie, ale w tym przypadku art. 160 § 5 k.p.a. mówi wprost, że w postępowaniu przed organem rozstrzygnięcie w kwestii odszkodowania następuje w formie decyzji. Poza tym – po myśli art. 79 ust. 9 u.g.n. – orzeczenie lub ugoda, której kolegium nadało klauzulę wykonalności, podlegają wykonaniu w drodze egzekucji sądowej. Okoliczność ta również wskazuje na ich odmienność od orzeczeń wydawanych w procedurze administracyjnej. Zauważyć także należy, że postępowanie uregulowane w art. 78 – 81 u.g.n. wszczyna nie wniosek strony, jak w przypadku postępowań administracyjnych lecz w tym przypadku, uprawniony składa wniosek "przeciwko właściwemu organowi" (art. 78 ust. 3 u.g.n.). Inaczej mówiąc, postępowanie inicjuje żądanie skierowane, podobnie jak pozew, przeciwko drugiej stronie. Zaakcentować też wypada, że wspomniane wyżej przepisy ustawy gruntowej zawierają szereg regulacji procesowych, dotyczących postępowania o aktualizację rocznej opłaty z tytułu użytkowania wieczystego, np. w kwestii właściwości (w tym również miejscowej) organu, obowiązujących terminów, rodzaju środka zaskarżenia (sprzeciw), czy właściwości miejscowej sądu. Charakterystyczne jest przy tym, że po wniesieniu sprzeciwu, kolegium przekazuje sądowi powszechnemu całe akta prowadzonej dotąd sprawy. W związku z tym nie można, dokonując wykładni art. 79 ust. 7 u.g.n. twierdzić, że orzeczenia wydane przez organ w oparciu o przepisy art. 77 – 81 u.g.n., podlegają, co do zasady zaskarżeniu w drodze sprzeciwu do sądu powszechnego, jednak w przypadku, gdy orzeczenia te nie rozstrzygają sprawy co do jej istoty (poprzez oddalenie wniosku lub ustalenie nowej wysokości opłaty), podlegają one zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Wymienienie w art. 79 ust. 7 u.g.n. rodzajów przepisów k.p.a., które mają odpowiednie zastosowanie w tym, szczególnym postępowaniu przed kolegium, ma charakter enumeratywny. Jeśliby bowiem ustawodawca zamierzał, aby w tym postępowaniu stosowano generalnie kodeks postępowania administracyjnego (choć odpowiednio i z wyłączeniem przepisów o odwołaniach i zażaleniach) to nie precyzowałby jednocześnie, jakie przepisy tego kodeksu mają w tym przypadku zastosowanie. Dokładne zaś określenie rozdziałów i działu (postępowanie) tego kodeksu, które mają odpowiednie zastosowanie w omawianym postępowaniu przed kolegium, prowadzi do wniosku, że przepisy te stanowią listę zamkniętą. Potwierdza ten tok myślowy także szczególna regulacja zawarta w art. 78 ust. 1 u.g.n. in fine, w której ustawodawca zaznaczył by do doręczenia wypowiedzenia stosowano (wprost) przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. W postępowaniu tym nie stosuje się więc odpowiednio całego kodeksu postępowania administracyjnego a jedynie, wybrane przez ustawodawcę unormowania zawarte w tym kodeksie. Trudno jest zatem w tej sytuacji mówić, o trybie administracyjnym (przepis art. 79 ust. 7 u.g.n. nie wymienia np. przepisów rozdziału 2 kodeksu. Zasady ogólne). Lepszym wydaje się zatem określanie omawianego postępowania mianem postępowania szczególnego. Biorąc powyższe pod uwagę, nie można uznać, iż wydane w toku takiego postępowania postanowienia wpadkowe, w tym postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o aktualizację opłaty z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej są orzeczeniami wydanymi w postępowaniu administracyjnym, o których mowa w art. 3 § 2 okt 2 p.p.s.a. Ww. pogląd jest tym bardziej uzasadniony, że w dniu 25 listopada 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny podjął uchwałę w składzie siedmiu sędziów (sygn. akt I OPS 12/13), w której – na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. – dopuścił możliwość wniesienia skargi do sądu administracyjnego na bezczynność (przewlekłe prowadzenie postępowania) samorządowego kolegium odwoławczego w sprawie z wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości, podkreślając – w uzasadnieniu uchwały – że w drodze skargi na bezczynność kolegium, użytkownik wieczysty będzie mógł również zwalczać nie tylko bezczynność kolegium, polegającą na niewydawaniu orzeczenia, o którym mowa w art. 79 ust. 2 u.g.n., ale też pośrednio doprowadzić do kontroli postanowień kolegium, tamujących wydanie orzeczenia merytorycznego (kończącego przesądową fazę postępowania aktualizacyjnego). Jak wyjaśnił to bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wspomnianej uchwały, (cyt.): "W postępowaniu prowadzonym przez kolegium nie stosuje się przepisów dotyczących odwołań i zażaleń, co wskazuje na zamiar wyłączenia takich postanowień z możliwości ich odrębnego kwestionowania nie tylko w drodze zwykłych środków zaskarżenia, przysługujących stronie w postępowaniu przed organem, ale także przez wniesienie na nie skargi sądowoadministracyjnej. Zatem tylko w drodze skargi na bezczynność kolegium (przewlekłe prowadzenie postępowania) wnioskodawca będzie mógł doprowadzić do zbadania przyczyn niewydania przez organ orzeczenia rozstrzygającego zawisły przed nim spór dotyczący aktualizacji opłaty". Odnosząc zatem powyższe do analizowanego stanu faktycznego, należy stwierdzić, że wniesienie skargi na postanowienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku dotyczącego aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego opisanej wyżej nieruchomości, winno skutkować jej odrzuceniem – jako niedopuszczalnej (art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło