II SA/Ke 733/13

WyrokWSA w Kielcach2013-11-19

Skład orzekający: Anna Żak, Maria Grabowska, Mirosław Surma

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ ewidencyjny może wszcząć postępowanie w sprawie zmiany wpisu w ewidencji gruntów na wniosek osoby fizycznej, która nie jest zarządem wspólnoty gruntowej i nie posiada uprawnień do zgłaszania takich zmian?
Ratio decidendi
Organ ewidencyjny nie może wszcząć postępowania w sprawie zmiany wpisu w ewidencji gruntów na wniosek osoby fizycznej, która nie jest zarządem wspólnoty gruntowej. Zgodnie z art. 18 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, jedynie zarząd wspólnoty jest uprawniony do zgłaszania zmian w wykazie osób uprawnionych do udziału we wspólnocie. Wniosek osoby fizycznej w tej materii jest bezprzedmiotowy, co skutkuje koniecznością uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i umorzenia postępowania.
Stan faktyczny
Wspólnota Gruntowo-Leśna M. wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (WINGiK), która uchyliła decyzję Starosty J. odmawiającą aktualizacji ewidencji gruntów. Wniosek o zmianę w ewidencji gruntów, polegający na wpisaniu A. K. jako osoby uprawnionej do udziału we Wspólnocie zamiast E. N., został złożony przez A. K. Wcześniejsze postępowanie w sprawie wniosku Wspólnoty z 2008 roku zostało umorzone. Organ odwoławczy uznał, że wniosek A. K. nie mógł wszcząć postępowania, a pisma Wspólnoty z 2013 roku nie stanowiły wniosku o zmianę wpisu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę Wspólnoty Gruntowo-Leśnej M.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska, Sędzia WSA Mirosław Surma, Protokolant Asystent sędziego Andrzej Stolarski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 listopada 2013 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Gruntowo-Leśnej M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 2 lipca 2013 r., znak: [...] w przedmiocie zmiany w ewidencji gruntów oddala skargę. Decyzją z dnia 2 lipca 2013 r. znak: [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (WINGiK), po rozpoznaniu odwołania E. N. i Wspólnoty Gruntowo-Leśnej Mieszkańców Miasta M. od decyzji Starosty J. z dnia 18 kwietnia 2013 r. znak: [...] orzekającej o odmowie zaktualizowania ewidencji gruntów obrębu 01 i 07 miasta M., B., Z., Ż. i N., gm. M., pow. . w rejestrze gruntów polegającego na wykazaniu w jednostkach rejestrowych w/w Wspólnoty nr (odpowiednio do ww. obrębów) 904, 72, 185, 503, 279 i 129 zamiast E. N. – A. K. - na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie organu I instancji. Jak wynika z akt sprawy, wnioskiem z dnia 23.01.2013r., uzupełnionym w piśmie z dnia 20.02.2013r., A. K. wystąpił do Starosty J. o wprowadzenie ww. zmian w operacie ewidencji gruntów w pozycjach rejestrowych Wspólnoty Gruntowo-Leśnej Mieszkańców Miasta M. (dalej "Wspólnota") poprzez wpisanie go jako osoby uprawnionej do udziału we Wspólnocie w miejsce E. N. (jego siostry). Do wniosku dołączono pismo Zarządu Wspólnoty z dnia 23.01.2013r. przekazujące Staroście J. za pośrednictwem wnioskodawcy dokumenty mające stanowić podstawę do ustalenia następstwa prawnego po zmarłym ojcu J. K., który posiadał udział we Wspólnocie, a także pismo z dnia 16.01.2013r., w którym Przewodniczący Zarządu Wspólnoty udziela wnioskodawcy wyjaśnień w jego sprawie i informuje o możliwości odbioru teczki nr 324 zawierającej zgromadzoną przez Wspólnotę dokumentację. W piśmie z dnia 22.03.2013r. Starosta J. na podstawie art.61 § 1 i 4 kpa. zawiadomił strony, że wszczął postępowanie na wniosek Wspólnoty z dnia 23.01.2013r., w związku z wnioskami A. K. z dnia 23.01. 2013r., 20 i 22 lutego 2013r. sprawie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków polegających na aktualizacji listy uprawnionych do udziału we Wspólnocie w części dotyczącej wykazania osób do posiadania udziałów po J. K. W dniu 18.04.2013r. organ I instancji wydał opisaną na wstępie decyzję orzekającą o odmowie zaktualizowania ewidencji gruntów. W sentencji tej decyzji wskazano, że została ona wydana na wniosek Wspólnoty z dnia 21.07.2008r., podtrzymany w pismach z dnia 14.09.2011r. i 3.10.2011r., w związku z pismami A. K. W uzasadnieniu Starosta J. wyjaśnił, że w piśmie z dnia 21 lipca 2008r. Wspólnota reprezentowana przez Zarząd, złożyła wniosek o zaktualizowanie w ewidencji gruntów listy osób uprawnionych do udziału we Wspólnocie. Następnie do organu wpłynęło pismo Wspólnoty z dnia 14.09.2011r., a 3.10.11r. Wspólnota złożyła kolejny wykaz celem dokonania aktualizacji wykazu osób uprawnionych do udziału we Wspólnocie. Wnioski te pozostawały bez rozpoznania z uwagi na toczącą się sprawę dot. wykazania w ewidencji gruntów właściwego Zarządu Wspólnoty. Sprawa ta oznaczona sygn. II SA/Ke 331/12, ostatecznie zakończyła się przed WSA w Kielcach, który wyrokiem z dnia 13 czerwca 2012r. oddalił skargę. Następnie A. K. złożył wniosek o wprowadzenie zmiany do ewidencji gruntów w pozycjach rejestrowych Wspólnoty polegających na wpisaniu go, jako następcy do posiadania udziału we Wspólnocie po J. K., w miejsce wadliwie wpisanej jego siostry E. N. Odmawiając uwzględnienia wniosku organ wyjaśnił, że między spadkobiercami po J. K. tj. A. K. i E. N. jest spór co do prawa posiadania udziału we Wspólnocie. Powołując się na orzeczenie WSA w Lublinie w sprawie II SA/Lu 687/10 organ stwierdził, że nie jest uprawniony do dokonywania weryfikacji przedłożonych dokumentów i ustalania komu przysługuje udział we wspólnocie gruntowej. Właściwym do rozstrzygnięcia tego sporu jest sąd powszechny. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła E. N. oraz Wspólnota. E. N. podniosła, że organ I instancji nie wziął pod uwagę testamentu sporządzonego przez jej matkę oraz faktu że jest następcą prawnym J. K. Natomiast Wspólnota wskazała, że rozstrzygnięcie zostało wydane niezgodnie z jej wnioskiem z dnia 21.07.2008r., do którego załączono zaktualizowany wykaz osób uprawnionych do udziału we Wspólnocie m.in. wskazano A. K. jako posiadającego udział po zmarłym J. K. Rozpatrujący odwołanie WINGiK wyjaśnił, że pisma Zarządu Wspólnoty z dnia 23.01.2013r. nie można uznać za żądanie, w rozumieniu art. 63 § 2 k.p.a., wszczęcia postępowania w przedmiocie wprowadzenia ww. zmian w ewidencji gruntów i budynków. Pismem tym Zarząd Wspólnoty przekazuje jedynie Staroście J., za pośrednictwem A. K., dokumenty mające stanowić podstawę do ustalenia następstwa prawnego po udziałowcu J. K. Organ odwoławczy wskazał, że organ pierwszej instancji wszczął postępowanie na wniosek Wspólnoty z dnia 23 stycznia 2013r. natomiast z zaskarżonej decyzji wynika, że rozpoznawał wniosek Wspólnoty z dnia 21 lipca 2008r. Sprawa z wniosku Zarządu Wspólnoty z dnia 21.07.2008r. została już zakończona ostateczną decyzją WINGiK z dnia 15 lutego 2011 r. znak: [...], uchylającą decyzję Starosty J. z dnia 4 października 2010 r. i umarzającą postępowanie organu I instancji. Postanowieniem z dnia 22 września 2011 r., sygn. II SA/Ke 245/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach umorzył postępowanie ze skargi H. N., A. S. i M. S. na ww. decyzję. W świetle powyższego organ odwoławczy wyjaśnił, że ze względu na treść art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Starosta J. nie może prowadzić postępowania w sprawie, w której już wydano decyzję ostateczną. Ponadto, zgodnie z art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych wszelkie późniejsze zmiany, m.in. w wykazie osób uprawnionych, zgłasza do ewidencji gruntów zarząd spółki. Tymczasem organ I instancji prowadził postępowanie faktycznie na wniosek A. K., który nie jest osobą uprawnioną do zgłoszenia przedmiotowej zmiany w ewidencji gruntów Wspólnoty w rozumieniu cyt. przepisu. Oznacza to, że jego żądanie z dnia 23 stycznia 2013r. nie mogło być podstawą wszczęcia postępowania w przedmiocie zmiany w ewidencji gruntów i budynków. W związku z tym sprawa prowadzona z wniosku A. K. zakończona wydaniem decyzji z dnia 18 kwietnia 2013 r. była od początku bezprzedmiotowa, co skutkuje na podstawie art.138 § 1 pkt.2 k.p.a. uchyleniem decyzji organu I instancji i umorzeniem postępowania tego organui na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, Wspólnota wniosła o uchylenie decyzji organu II instancji podnosząc zarzuty naruszenia: - art. 63 § 2 k.p.a. poprzez uznanie, że skarżąca nie określiła treści żądania, w sytuacji gdy treść żądania nie budzi wątpliwości w świetle pisma Wspólnoty z dnia 16.01.2013r.; - art. 107 k.p.a. poprzez niewykazanie, że w niniejszej sprawie zachodzi powaga rzeczy osądzonej; - art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. poprzez przyjęcie powagi rzeczy osądzonej na skutek błędnego uznania, że wystąpiła tożsamość przedmiotów i żądania, a nadto pomimo tego, że w poprzednim postępowaniu zapadła decyzja umarzająca postępowanie, a nie rozstrzygająca sprawę co do istoty; - art. 28 k.p.a. poprzez przyjęcie, że A. K. nie jest stroną postępowania ewidencyjnego. Ponadto skarżąca Wspólnota zarzuciła organowi błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że postępowanie w sprawie [...] prowadzone było z wniosku Wspólnoty, podczas gdy WINGiK w decyzji z dnia 15 lutego 2011 r. stwierdził, że postępowanie wszczęte zostało na wniosek H. N., A. S., M. S. i J. S. W uzasadnieniu skarżąca Wspólnota podniosła, że w świetle treści pisma z dnia 16.01.2013r. wola Wspólnoty uczestniczenia w niniejszym postępowaniu nie może budzić wątpliwości. Również w toku postępowania Wspólnota przejawiała wolę udziału w nim w zamiarze dokonania przedmiotowych zmian w ewidencji gruntów (m.in. wniosła odwołanie). Na poparcie swojego stanowiska skarżąca przywołała wyrok NSA z dnia 20 lipca 1980 r., zgodnie z którym przepisy art. 63, art. 65, art. 128, art. 140 i pośrednio art. 206 k.p.a. wyrażają zasadę ograniczonego formalizmu na korzyść strony, a także wyrok NSA z dnia 9 sierpnia 2006 r., zgodnie którym decydujące znaczenie dla ustalenia charakteru pisma strony ma ocena intencji dokonana w oparciu o całokształt podniesionych okoliczności. W kwestii powagi rzeczy osądzonej skarżąca wskazała, że w poprzedniej sprawie organ I instancji orzekał w przedmiocie niewprowadzenia zmian (cofnięcia wniosku o wprowadzenie zmian), podczas gdy obecnie Wspólnota domaga się wprowadzenia konkretnej zmiany, tj. wpisania A. K. Skarżąca wyjaśniła, że część osób nie dysponujących prawem uczestnictwa we Wspólnocie na nadzwyczajnym ogólnym zebraniu członków w dniu 26 lipca 2008 r. odwołała zarząd w osobach H. N., A. S., M. S. i J. S. (który złożył wniosek z dnia 21 lipca 2008 r.). Nowo wybrany zarząd w dniu 8 lutego 2009 r. cofnął wniosek o wprowadzenie zmian w wykazie uprawnionych i wniósł o umorzenie postępowania. Postanowieniem z dnia 17 listopada 2008 r., sygn. II SA/Ke 451/08, WSA w Kielcach odrzucił skargę poprzedniego zarządu, a NSA oddalił skargę kasacyjną. Zdaniem skarżącej Starosta J. błędnie ocenił prawny wymiar postanowień sądów, które nie rozstrzygały merytorycznie kwestii legalności uchwał z dnia 26 lipca 2008 r. Kwestia zgodności z prawem ww. uchwał była bowiem przedmiotem rozpoznania przez Sąd Okręgowy w K. a następnie przez Sąd Apelacyjny w K. (w sprawie [...]). W obu instancjach sądy uznały ww. uchwały za nieistniejące. Mimo tego Starosta w decyzji z dnia 4 października 2010 r, stwierdził, że jest związany wnioskiem nowego zarządu z dnia 8 lutego 2009 r. Rozpatrujący odwołanie od tej decyzji WINGiK wyjaśnił natomiast, że żądania wnioskodawcy nie dotyczyły wprowadzenia zmian w ewidencji, lecz spraw związanych z uporządkowaniem Wspólnoty. W świetle powyższego w ocenie skarżącej nie zachodzi powaga rzeczy osądzonej z uwagi na brak tożsamości przedmiotów spraw i sprzeczne treści żądań wnioskodawcy. W niniejszej sprawie zarówno A. K., jak i Wspólnota domagają się bowiem wprowadzenia zmian w ewidencji. Ponadto w sprawie [...] stronami byli Wspólnota oraz H. N., A. S. i M. S. jako osoby fizyczne. Obecnie zaś stronami są Wspólnota i A. K. Przepis art. 18 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych mówi jedynie o legitymacji do składania wniosku o wprowadzenie zmian, nie zaś o interesie prawnym. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna, ponieważ zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.). Na wstępie zaznaczyć należy, że stosownie do art. 20, 22 i 24 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2010 r., nr 193, poz. 1287 ze zm.) ewidencja gruntów jest tylko specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach. Jest zatem wyłącznie odzwierciedleniem aktualnego stanu prawnego dotyczącego danej nieruchomości i zawiera jedynie dane wynikające z tytułu własności. Tym samym ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny, co oznacza, że nie kształtuje nowego stanu prawnego nieruchomości, a jedynie potwierdza stan prawny nieruchomości zaistniały wcześniej. Ewidencja powinna być utrzymywana w stałej aktualności nie tylko co do stanu faktycznego, ale i prawnego. Zmian przedmiotowych i podmiotowych w stanie prawnym zapisanym w ewidencji gruntów dokonuje się na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, a także innych aktów normatywnych, spisanych umów i ugód w postępowaniu sądowym i administracyjnym lub innych dokumentów posiadających moc dowodową dla ustalenia prawa własności (§ 12 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków - Dz. U. 38, poz. 454). W przypadku wspólnot gruntowych wpisowi do ewidencji gruntów z urzędu podlegają stosownie do dyspozycji art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (Dz.U. nr 28, poz. 169 ze zm.- dalej jako ustawa o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych) następujące dane: nazwa spółki i skład zarządu spółki oraz obszar wspólnoty i wykazy uprawnionych do korzystania z tej wspólnoty. Wszelkie późniejsze zmiany w obszarze wspólnoty gruntowej i w wykazie osób uprawnionych, jak również zmiana statutu i zmiany w składzie osobowym zarządu, zgłasza do ewidencji zarząd spółki. W ocenie Sądu organ odwoławczy prawidłowo ustalił stan faktyczny i choć nie można zgodzić się z argumentacją prawną zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w części dotyczącej istnienia przesłanki z art. 156§1pkt 3 k.p.a., to rozstrzygnięcie organu II instancji, skutkiem którego jest umorzenie postępowania organu pierwszej instancji z uwagi na brak wniosku o wszczęcie postępowania w przedmiocie zmiany wpisu w ewidencji gruntów złożonego przez uprawniony podmiot - nie narusza prawa. Z akt sprawy wynika, że Zarząd Wspólnoty w dniu 21 lipca 2008 r. złożył do Starostwa Powiatowego w J. wniosek na podstawie art.18 ust.2 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (Dz.U. nr 28, poz. 169 ze zm.- dalej jako ustawa o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych) o wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów, zgodnie z załączonym wykazem osób dokumentujących prawo do udziału we Wspólnocie. (k.21 akt adm. II inst.). W wyniku rozpoznania tego wniosku organ I instancji decyzją z dnia 4.10.2010r. umorzył postępowanie w sprawie aktualizacji ewidencji gruntów poprzez wprowadzenie zmian w wykazie osób uprawnionych do udziału we Wspólnocie z uwagi na cofnięcie wniosku przez nowy Zarząd Wspólnoty. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia 15.02.2011r. uchylił powyższą decyzję i umorzył postępowanie pierwszej instancji. Wskazał w uzasadnieniu decyzji, że wniosek z dnia 21 lipca 2008r. dotyczył wprowadzenia zmian w wykazie osób uprawnionych do udziału we Wspólnocie, a Starosta J. prowadził postępowanie ewidencyjne. Tymczasem kwestie zmian w wykazie osób uprawnionych do udziału we wspólnocie gruntowej regulują przepisy ustawy z dnia 29 czerwca 1963r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych. W związku z tym brak było podstaw prawnych do merytorycznego rozpoznania sprawy przez Starostę J. jako organu prowadzącego ewidencję gruntów (decyzja z dnia 15.02.2011r. k.39 akt. adm. II instancji). Skarga na powyższą decyzję wniesiona do WSA w Kielcach została cofnięta, co skutkowało wydaniem przez Sąd postanowienia z dnia 22 września 2011r. w sprawie II SA/Ke 245/11 o umorzeniu postępowania sądowego(k.42 akt. adm.II inst.). Z powyższych okoliczności wynika, że postępowanie administracyjne wszczęte z wniosku Zarządu Wspólnoty z dnia 21 lipca 2008r. zostało zakończone ostateczną decyzją z dnia 15 lutego 2011r. Decyzja ta nie rozstrzyga istoty sprawy , co prowadzi do wniosku, że w niniejszej sprawie nie zachodzi przypadek o jakim mowa w art. 156 § w pkt 3 k.p.a., co także słusznie zauważa skarżący. Jednak decyzja z dnia 15 lutego 2011r. umarzająca postępowanie organu pierwszej instancji ostatecznie zakończyła postępowanie administracyjne prowadzone właśnie na wniosek Wspólnoty z dnia 21 lipca 2008r. Ten sam wniosek o wszczęcie postępowania, raz załatwiony przez organ administracyjny ostatecznym rozstrzygnięciem nie może być podstawą do wszczęcia kolejnego postępowania administracyjnego i rozpoznania sprawy, jak to w niniejszej sprawie uczynił organ pierwszej instancji. Z sentencji decyzji organu I instancji, jak również z jej uzasadnienia wynika, że organ ponownie rozpoznał wniosek Zarządu Wspólnoty z dnia 21 lipca 2008r. Tymczasem sama skarżąca Wspólnota nie kwestionuje faktu, że jej wniosek z dnia 21 lipca 2008r. nie mógł wszcząć postępowania w tej sprawie. W skardze podnosi jednak, że taki wniosek złożyła w piśmie z dnia 16 stycznia 2013r., które wraz z dokumentacją w dniu 23 stycznia 2013r. przedłożył w Starostwie Powiatowym w J. – A. K. W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, że pismo Wspólnoty opatrzone datą 16.01.2013r., załączone do wniosku A. K. z dnia 23.01.2013r., nie jest wnioskiem o wszczęcie przedmiotowego postępowania. Przede wszystkim adresowane jest do A. K., a nie do Starosty J., jako organu właściwego do wprowadzenia ww. zmian. W samym piśmie zaś Przewodniczący Wspólnoty udziela A. K. wyjaśnień mających mu pomóc w dochodzeniu jego praw. Opisuje historię Wspólnoty, przedstawia stanowisko Biura Rzecznika Praw Obywatelskich, wskazuje przepisy regulujące dokonywanie zmian w ewidencji gruntów, podziela pogląd o bezprawnym figurowaniu w wykazie udziałowców E. N. oraz informuje o możliwości odbioru teczki nr 324 zawierającej zgromadzoną przez Wspólnotę dokumentację. W drugim piśmie, opatrzonym datą 23.01.2013r., Zarząd Wspólnoty informuje Starostwo Powiatowe w J. o przekazaniu A. K. dokumentów zgromadzonych w teczce nr 324, celem doręczenia do Wydziału Geodezji Starostwa. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej z treści ww. pism w żaden sposób nie wynika, aby Zarząd Wspólnoty złożył do Starosty J. wniosek o zmianę wpisu w ewidencji gruntów z uwagi na zmiany w wykazie osób uprawnionych do udziału we Wspólnocie. Pisma Wspólnoty z dnia 16 i 23 stycznia 2013r. nie budzą żadnych wątpliwości co do swojej treści. Są to pisma kierowane przez Wspólnotę do A. K. wyjaśniające mu kwestie prawne związane z jego udziałem we wspólnocie gruntowej. Zatem w rozpoznawanej sprawie Zarząd Wspólnoty nie składał wniosku w trybie art.18 ust.2 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych i dlatego organ pierwszej instancji nie miał podstaw do prowadzenia postępowania i rozstrzygania sprawy merytorycznie. Zauważyć przy tym należy, że organ pierwszej instancji nie potraktował pism Zarządu Wspólnoty z dnia 16 i 23 stycznia 2013r., jako wniosku o wszczęcie postępowania, ponieważ w sentencji decyzji z dnia 18 kwietnia 2013 r. wskazał, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte na wniosek Wspólnoty z dnia 21.07.2008r., podtrzymany pismami z dnia 14.09.2011r. i 3.10.2011r. oraz w związku z pismami A. K.. Tymczasem jak to wyżej wyjaśniono wniosek Zarządu Wspólnoty z dnia 21.07.2008r. nie mógł wszcząć niniejszego postępowania, ponieważ został już załatwiony ostateczną decyzją WINGiK z dnia 15 lutego 2011r. a w aktach sprawy brak pism Zarządu Wspólnoty z dnia 14.09.2011r. i 3.10.2011r. powoływanych w sentencji decyzji. Podsumowując, organ pierwszej instancji prowadził postępowanie w tej sprawie bez wniosku Zarządu Wspólnoty. Z kolei A. K., jako osoba fizyczna, nie mógł skutecznie wszcząć postępowania w przedmiocie zaktualizowania ewidencji gruntów obrębu 01 i 07 miasta M., B., Z., Ż. i N., gm. M., pow. J., polegającego na wykazaniu w jednostkach rejestrowych nr (odpowiednio do ww. obrębów) 904, 72, 185, 503, 279 i 129 siebie jako uprawnionego do udziału we Wspólnocie zamiast E. N. Jak to już wyżej wyjaśniono, w przypadku wspólnot gruntowych wpisowi do ewidencji gruntów z urzędu podlegają stosownie do dyspozycji art. 18 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych następujące dane: nazwa spółki i skład zarządu spółki oraz obszar wspólnoty i wykazy uprawnionych do korzystania z tej wspólnoty. Wszelkie późniejsze zmiany w obszarze wspólnoty gruntowej i w wykazie osób uprawnionych, jak również zmiana statutu i zmiany w składzie osobowym zarządu, zgłasza do ewidencji zarząd spółki. Z treści art.18 ust.2 w/w ustawy wynika wprost, że tylko zarząd wspólnoty gruntowej może zgłaszać do ewidencji wszelkie zmiany w wykazie osób uprawnionych do udziału we wspólnocie. Takiego uprawnienia, w myśl tego przepisu nie ma zatem A. K. Powyższe ustalenia nie zamykają A. K. drogi do podjęcia działań zmierzających do dokonania oczekiwanej przez niego zmiany w ewidencji gruntów. Skoro bowiem z mocy art. 18 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych Zarząd Wspólnoty jest uprawniony do zgłaszania w ewidencji gruntów wszelkich zmian w wykazie osób uprawnionych do udziału we wspólnocie gruntowej , to nie ma przeszkód, aby Zarząd Wspólnoty dysponując odpowiednią dokumentacją złożył wniosek o dokonanie stosownych zmian w ewidencji, zwłaszcza w sytuacji gdy poprzedni wniosek z dnia 21.07.2008r. został załatwiony formalnie a nie merytorycznie. Samodzielnie A. K., w oparciu o przepis art. 28 k.p.a. uczynić tego nie może, ponieważ z uwagi na treść art. 18 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych nie ma uprawnienia do wszczęcia postępowania przed organami ewidencyjnymi o zmianę wpisu w ewidencji gruntów i ujawnienie go w miejsce innej osoby jako uprawnionego do udziału we wspólnocie gruntowej. W świetle powyższego organ odwoławczy trafnie zauważył, że sprawa zakończona wydaniem przez organ I instancji decyzji z dnia 18 kwietnia 2013 r. była od samego początku bezprzedmiotowa w rozumieniu art.105 § 1 k.p.a. wobec braku wniosku złożonego przez uprawniony podmiot. Prawidłowo więc ww. decyzję uchylił i umorzył postępowanie organu I instancji na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Okoliczność, że w toku postępowania Wspólnota aktywnie w nim uczestniczyła, tj. wniosła odwołanie, jest prawnie obojętna, ponieważ z uwagi na brak wniosku Wspólnoty postępowanie w ogóle nie powinno być wszczęte. W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło