I SAB/Wa 655/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis Sędziowie WSA Jolanta Dargas (spr.) WSA Bożena Marciniak Protokolant specjalista Joanna Pleszczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi J. N., B. W., G. N. i M. N. na przewlekłe prowadzenie przez Prezydenta W. postępowania w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku z dnia [...] lutego 2014 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz J. N., B. W., G. N. i M. N. solidarnie kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. J.N., B. W., G. N. i M.N. pismem z dnia 8 czerwca 2015 r. wnieśli skargę na przewlekłość Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lutego 2014 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], hip. nr [...]. W uzasadnieniu skargi wskazano, że przedmiotowe postępowanie odszkodowawcze zostało zainicjowane wnioskiem z dnia [...] lutego 2014 r. W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 14 listopada 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 444/14 potwierdził bezczynność Prezydenta w przedmiocie rozpoznania przedmiotowego wniosku o odszkodowanie. Podniesiono również, że wobec nierozpoznania przedmiotowego wniosku w terminie przewidzianym w kodeksie postępowania administracyjnego wniesione zostało w dniu 14 lutego 2015 r. zażalenie do Wojewody [...] na niezałatwienie sprawy w terminie. Zdaniem skarżących skarga na przewlekłość jest zasadna, gdyż organ nie podejmuje działań zmierzających do merytorycznego załatwienia sprawy. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie. Podniósł, że w niniejszej sprawie decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe uznając, że postępowanie w przedmiocie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość zostało zakończone decyzją Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia [...] sierpnia 1974 r. nr [...] o odmowie przyznania odszkodowania. Wskazał, że powyższa decyzja została uchylona przez Wojewodę [...] decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] i sprawa przekazana została do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Poinformował także, że niezależnie od powyższego pełnomocnik skarżących wniósł skargę na bezczynność i w związku z tym organ przesłał całą dokumentację do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 14 listopada 2014 r. umorzył postępowanie w zakresie bezczynności. Po zakończeniu postępowania sądowego akta sprawy wróciły do organu dopiero w dniu 11 marca 2015 r. Jednocześnie Prezydent wskazał, że podjął szereg czynności w celu gromadzenia niezbędnej dokumentacji do wydania decyzji w przedmiotowej sprawie, zwracając się m.in. do Archiwum Państwowego w W., do Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami w Dzielnicy [...], do Wydziału Architektury i Budownictwa w Dzielnicy [...] oraz do Biura Administracji i Spraw Obywatelskich. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) powoływana dalej jako: "p.p.s.a.", sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Aby zatem wydać orzeczenie na podstawie powołanego przepisu, sąd administracyjny, opierając się o zgromadzony w sprawie materiał dokumentacyjny, winien ocenić czy organ administracji załatwiając sprawę podjął wszelkie niezbędne czynności w celu wnikliwego i szybkiego jej rozstrzygnięcia, co wynika z ogólnych zasad postępowania administracyjnego w tym art. 7, art. 12 § 1 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2013 r. poz. 267) – powołana dalej jako: "k.p.a.". Obowiązkiem Sądu jest więc zbadanie, czy organ administracji powziął środki przewidziane prawem do załatwienia sprawy w terminie. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, przewlekłość organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w danej sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, czy innego aktu. Dla stwierdzenia przewlekłości organu nie ma przy tym znaczenia fakt, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy przewlekłość ta została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu w jego podjęciu, ani stopień przekroczenia terminu załatwienia sprawy. Te okoliczności będą miały jedynie znaczenie przy ocenie charakteru stanu zwłoki, a więc czy przybrała ona postać rażącego naruszenia prawa. Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że skarga J. N., B. W., G. N. i M. N. zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z akt administracyjnych niniejszej sprawy wniosek skarżących o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], hip. nr [...] wpłynął do organu w dniu 20 lutego 2014 r., co wynika z umieszczonej na piśmie prezentaty. Od tej więc daty rozpoczął bieg terminu na załatwienie sprawy. Pomimo jego upływu Prezydent W. nie zakończył postępowania w sprawie. Również na dzień orzekania przez Sąd brak było decyzji merytorycznej. Nie ulega zatem wątpliwości, że organ dopuścił się przewlekłości co skutkowało zobowiązaniem go przez Sąd do rozpoznania wniosku J. N., B. W., G. N. i M. N. Analizują akta sprawy Sąd miał na uwadze, że Prezydent W. po rozpatrzeniu przedmiotowego wniosku skarżących z dnia [...] lutego 2014 r. decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe. Następnie Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] uchylił niniejszą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Jak również okoliczność, że przedmiotowa sprawa podlegała kontroli sądowoadministracyjnej zakończonej wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 listopada 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 444/14, w związku z tym cała dokumentacja związana z niniejszym postępowaniem odszkodowawczym znajdowała się w Sądzie. W toku tego postępowania organ zwrócił się do Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami Urzędu W. w Dzielnicy [...], Archiwum Państwowego w W. (vide: pisma z dnia 14 listopada 2014 r.), do Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...], do Sądu Rejonowego dla [...] XV Wydział Ksiąg Wieczystych (vide: pisma z dnia 19 marca 2015 r.), do Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...], do Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami Urzędu W. w Dzielnicy [...] oraz do Delegatury Biura Administracji i Spraw Obywatelskich Urzędu W. w Dzielnicy [...] (vide: pisma z dnia 22 września 2015 r.). Natomiast pismem z dnia 22 września 2015 r. poinformował skarżących o postępach postępowania, przyczynach zwłoki, do czego obliguje go norma zawarta w art. 36 § 1 k.p.a. Jednakże nie sposób nie zauważyć, że organ uczynił to w konsekwencji przekazania przedmiotowej skargi na przewlekłość postępowania do Sądu, co wynika z zestawienia daty jej przekazania – 25 września 2015 r. oraz daty pisma organu – 22 września 2015 r. Taki sposób działania organu godzi niewątpliwie w zasadę szybkości postępowania (art. 12 k.p.a.), co z kolei prowadzić musi do podważenia zaufania uczestników tego postępowania do organów władzy publicznej (art. 8 k.p.a.). W ocenie Sądu nie ma natomiast usprawiedliwionych podstaw do stwierdzenia, że przewlekłość ta miała charakter rażący. Rozpoznając sprawę Sąd wziął bowiem pod uwagę skomplikowany i historyczny charakter niniejszej sprawy, należącej do kategorii spraw tzw. dekretowych oraz fakt, że przedmiotowy wniosek o odszkodowanie złożony został w dniu 20 lutego 2014 r. W tym stanie rzeczy zarzut przewlekłości organu przy rozpoznawaniu powyższego wniosku uznać należało za w pełni uzasadniony, co skutkować musiało wyznaczeniem organowi dwumiesięcznego terminu do załatwienia sprawy. Wyznaczając ten termin, Sąd miał na względzie zarówno określone w przepisach procedury administracyjnej terminy obligujące organ administracji publicznej do rozstrzygnięcia sprawy, jak też realną możliwość jej załatwienia przez organ w wyznaczonym wyrokiem terminie. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 149 § 1 i § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania postanowiono na podstawie art. 200 w związku z art. 202 § 2 niniejszej ustawy.