II SA/Sz 704/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.), Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska, , Protokolant starszy sekretarz sądowy Teresa Zauerman, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi I. L. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Z. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności p o s t a n a w i a: umorzyć postępowanie sądowe. I. L., wnioskiem z dnia [...] r., wystąpił do Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Po otrzymaniu wezwania o uzupełnienie wniosku strona została poinformowana o tym, że w przypadku niemożności przedłożenia dokumentów w terminie można wystąpić o zawieszenie postępowania. I. L. wnioskiem z dnia [...] r. zwrócił się do organu o zawieszenie postępowania do dnia [...] r. z uwagi na wyznaczenie mu terminu badania dopiero na październik 2015 r. Postanowieniem z dnia 27 marca 2015 r. Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności zawiesił postępowanie w przedmiotowej sprawie. Na powyższe postanowienie I. L. wniósł zażalenie w którym podniósł, że kwestionuje zawieszenie postępowania. Wniosek napisał pod wpływem kierowniczki Zespołu, uważa jednak, że wyniki kolejnych badań nie są niezbędne dla wydania orzeczenia, bowiem, w jego ocenie pomyłka lekarza wypełniającego wniosek jest oczywista, szczególnie wobec karty informacyjnej ze szpitala. Postanowieniem z dnia 5 maja 2015 r. Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ stwierdził, że I. L. sam złożył wniosek o zawieszenie postępowania oraz zacytował art.98 § 1 K.p.a., a następnie podkreślił, że organ I instancji prawidłowo ustalił, że wniosek o zawieszenie postępowania jest zasadny, nie sprzeciwiają mu się inne strony(nie ma innych stron), a uwzględnienie wniosku nie zagraża interesowi społecznemu. Równocześnie organ zauważył, że od wezwania organu I instancji dotyczącego uzupełnienia wniosku o kolejne wyniki badań nie przysługuje zażalenie. Wnioskiem z dnia 16 listopada 2015 r. I. L. zwrócił się do organu I instancji o podjęcie zawieszonego postępowania administracyjnego. Wniosek ten został uwzględniony i Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności postanowieniem z dnia 23 listopada 2015 r. podjął postępowanie. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej "P.p.s.a." - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). W oparciu o art. 98 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz nie zagraża to interesowi społecznemu. Gdy ustąpiły przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania, organ administracji publicznej podejmie postępowanie z urzędu lub na żądanie strony (art. 97 § 2 K.p.a.). Z kolei zgodnie z art. 101 § 3 K.p.a. na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania albo odmowy podjęcia zawieszonego postępowania służy stronie zażalenie. Zawieszenie postępowania wstrzymuje tok postępowania i uniemożliwia załatwienie sprawy administracyjnej w sposób postulowany przez treść art. 12 K.p.a. i zawartą w nim zasadę szybkości postępowania, co nie zawsze jest zgodne z oczekiwaniami strony. Bezsprzecznie więc I. L. był uprawniony do wniesienia zażalenia na postanowienie w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego, wszczętego na jego wniosek dotyczący wydania orzeczenia o niepełnosprawności i co więcej został poinformowany o skutkach prawnych wiążących się z nieuzupełnieniem wniosku we wskazanym terminie i niewystąpieniem o zawieszenie postępowania (pismo z dnia 9 stycznia 2015 r.). Zaskarżenie takiego postanowienia wskazywało, że I. L. zmienił swoje stanowisko w sprawie zawieszenia postępowania i obecnie oświadcza, że nie chce już zawieszenia postępowania. Skarżący składając zażalenie uważał, iż nie było przesłanek uzasadniających podjęcie takiego rozstrzygnięcia, a zatem jego wniosek o wydanie orzeczenia o niepełnosprawności winien zostać merytorycznie rozstrzygnięty. Podkreślić należy, że strona w każdym czasie, w okresie zawieszenia postępowania, może wystąpić z wnioskiem o jego podjęcie. W efekcie skutek uwzględnienia zażalenia na postanowienie o zawieszeniu postępowania (wydane na złożony wcześniej własny wniosek) jest analogiczny, jak podjęcie zawieszonego postępowania (wyrok sygn. akt III SA/Wa 3034/2006). Dodać należy, że wnioskiem z dnia 16 listopada 2015 r. I. L. zwrócił się do organu I instancji o podjęcie zawieszonego postępowania administracyjnego. Wniosek ten został uwzględniony i Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności postanowieniem z dnia [...] r., numer [...] podjął postępowanie w sprawie wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Wydanie, na podstawie art. 97 § 2 K.p.a., postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania niesie za sobą tego rodzaju konsekwencje, iż wraz z podjęciem postępowania ustają skutki prawne, wynikające z postanowienia o zawieszeniu postępowania i to bez konieczności wydawania formalnego rozstrzygnięcia o uchyleniu tego ostatniego postanowienia. W orzecznictwie sądów administracyjnych wielokrotnie zajmowane było takie stanowisko (patrz: wyroki z dnia 8 lutego 2006 r., sygn. akt III SA/Wa 3034/05; z dnia 29 grudnia 2009 r., sygn. akt I SA/Bd 800/09; z dnia 27 lutego 2008 r., sygn. akt I SA/Wr 782/07; z dnia 18 listopada 2010 r., sygn. akt II SA/Wr 421/10; postanowienie z dnia 4 grudnia 2014 r. sygn. akt II FSK 3265/14 - dostępne w internecie). Tak więc w niniejszej sprawie podjęcie przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności zawieszonego postępowania odjęło pierwszoinstancyjnemu postanowieniu (w przedmiocie zawieszenia) oraz postanowieniu utrzymującemu je w mocy (zaskarżonemu) zdolność wywoływania skutków prawnych. Powstała zatem bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego w zakresie zawieszenia postępowania, bowiem będące przedmiotem zażalenia postanowienie o zawieszeniu postępowania zostało pozbawione, wynikającego z jego istoty, skutku prawnego poprzez podjęcie zawieszonego postępowania. W świetle art. 161 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a., postępowanie sądowe podlega umorzeniu w przypadkach w nich wymienionych. Wskazane wyżej przepisy wprost wymieniają jedynie dwa zdarzenia powodujące umorzenie postępowania sądowego, tj. cofnięcie skargi i śmierć strony, jednakże w art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. ustawodawca przyjął, że podstawą umorzenia jest także sytuacja, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe "z innych przyczyn". Norma zawarta w art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. umożliwia zatem zakończenie (poprzez umorzenie) postępowania sądowoadministracyjnego na skutek zajścia w toku tego postępowania także innych niż wymienione w pkt 1 i 2 zdarzeń, które czynią wydanie wyroku zbędnym lub niedopuszczalnym. Inne przyczyny, o których mowa w ww. przepisie, nie zostały zdefiniowane. Muszą to jednak być przyczyny wywołujące bezprzedmiotowość postępowania sądowego. Użycie w § 1 pkt 3 słowa "bezprzedmiotowe" w pierwszej kolejności nasuwa skojarzenie z taką sytuacją, gdy przestaje istnieć przedmiot postępowania. Zakresem sądowej kontroli działalności publicznej objęte jest orzekanie w sprawach skarg na różnorodne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, wymienione w art. 3 § 2 P.p.s.a. W ujęciu przedmiotowym kontrolą sądową objęto bardzo zróżnicowane formy działania administracji publicznej - od aktów stosowania prawa (decyzje, postanowienia, inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej) - po akty stanowienia prawa, akty nadzoru. W ocenie sądu, podjęcie zawieszonego postępowania administracyjnego stanowi "inną przyczynę" bezprzedmiotowości postępowania sądowego w sprawie ze skargi na postanowienie zawieszające postępowanie administracyjne, w ujęciu art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Należy wyjaśnić, że w konsekwencji uwzględnienia skargi na postanowienie w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego wojewódzki sąd administracyjny co do zasady uchyla takie orzeczenie, stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Analogicznie jest w przypadku uwzględnienia skargi na postanowienie (w przedmiocie zawieszenia) przez organ w trybie autokontroli, może on bowiem - działając na podstawie art. 54 § 3 P.p.s.a. - wydać jedynie do dnia rozpoczęcia rozprawy decyzję "uwzględniającą skargę w całości", a więc zgodną z wnioskiem skargi. W przypadku uwzględnienia przez organ administracji wniesionej do wojewódzkiego sądu administracyjnego skargi w trybie przewidzianym w ostatnio wspomnianym przepisie, wojewódzki sąd administracyjny zobowiązany jest wydać na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., postanowienie o umorzeniu postępowania sądowego z powodu jego bezprzedmiotowości. Jeżeli więc organ sam doprowadzi do tego stanu rzeczy (poprzez podjęcie postępowania), to również przestaje istnieć przedmiot sprawy sądowoadministracyjnej. Postanowienie podejmujące postępowanie niweczy (podobnie, jak orzeczenie sądowe) skutki postanowienia o jego zawieszeniu (postanowienie NSA z dnia 4 grudnia 2014 r., sygn. akt II FSK 3265/14). Odnosząc się do zarzutów skargi sąd wyjaśnia, że przedmiotem jego rozpoznania była jedynie skarga na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie z dnia 5 maja 2015 r. natomiast, sąd nie posiada żadnych możliwości merytorycznego rozstrzygania spraw związanych z orzekaniem o niepełnosprawności, czy przyznawaniem karty parkingowej, bowiem jego kompetencje ograniczają się do badania zgodności z obowiązującym prawem aktów prawnych i niektórych czynności wydawanych bądź wykonywanych przez właściwe organy administracji publicznej. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art.161 § 3 P.p.s.a umorzył postępowanie sądowe.