I FSK 1490/16
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-07-05
Skład orzekający: Janusz Zubrzycki, Maria Dożynkiewicz, Maja Chodacka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nowe dowody (duplikaty faktur) dotyczące rozliczenia podatku VAT za grudzień 2005 r. mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania w sprawie dotyczącej zobowiązania podatkowego za styczeń 2006 r., jeśli prawo do odliczenia podatku naliczonego powstało w grudniu 2005 r.?Ratio decidendi
Skarga kasacyjna nie jest zasadna. Nowe dowody w postaci duplikatów faktur, dotyczące rozliczenia podatku VAT za grudzień 2005 r., nie stanowią podstawy do wznowienia postępowania w sprawie zobowiązania podatkowego za styczeń 2006 r., ponieważ prawo do odliczenia podatku naliczonego powstaje w okresie, w którym podatnik otrzymał fakturę lub dokument celny. Skoro podatnik uwzględnił te faktury w grudniu 2005 r., otrzymanie duplikatów po zakończeniu postępowania zwykłego nie wpływa na rozliczenie za styczeń 2006 r. w stopniu uzasadniającym wznowienie postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.Stan faktyczny
Spółka E. Sp. z o.o. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie podatku od towarów i usług za styczeń 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę, uznając, że nie zaistniały przesłanki do wznowienia postępowania na podstawie Ordynacji podatkowej. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym nieuwzględnienie skargi pomimo istnienia podstaw do uchylenia decyzji organu kontroli skarbowej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Zubrzycki, Sędzia NSA Maria Dożynkiewicz (sprawozdawca), Sędzia WSA del. Maja Chodacka, Protokolant Jan Jaworski, po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2018 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej E. Sp. z o. o. z siedzibą w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 stycznia 2016 r. sygn. akt III SA/Gl 1502/15 w sprawie ze skargi E. Sp. z o. o. z siedzibą w G. na decyzję Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z dnia 8 czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej oddala skargę kasacyjną.
1.Wyrokiem z 25 stycznia 2016 r., sygn. akt III SA/Gl 1502/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, oddalił skargę E. Sp. z o.o. z siedzibą w G. (zwaną dalej "Spółką" lub "skarżącą") na decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z 8 czerwca 2015 r. odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie podatku od towarów i usług za styczeń 2006 r. Sąd ten uznał, że prawidłowo organ przyjął, że nie zaistniały przesłanki do wznowienia postępowania, określone w art. 240 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 749 ze zm., dalej zwanej "O.p."). Przedstawione przez skarżącą, łącznie z wnioskiem o wznowienie postępowania, duplikaty faktur dotyczyły rozliczenia podatku od towarów i usług za grudzień 2005 r. z którego Spółka skorzystała. Zatem według tego Sądu słusznie organ przyjął, że nie stanowią one dowodów istotnych w kwestii ustalenia zobowiązania podatkowego za styczeń 2006 r.
2. W imieniu skarżącej jej pełnomocnik zaskarżył powyższy wyrok w całości, zarzucając, w oparciu o podstawę przewidzianą w art. 174 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), naruszenie przepisów postępowania, tj.:
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi przez WSA pomimo, iż decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z 8 czerwca 2015 r. została wydana z naruszeniem art. 240 § 1 pkt 5 oraz art. 245 § 1 pkt 1 O.p. w ten sposób, iż ww. organ bezzasadnie odmówił uchylenia zaskarżonej decyzji z dnia 12 kwietnia 2011 r. określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za styczeń 2006 r. i umorzenie postępowania pomimo, iż w sprawie wystąpiły ku temu przesłanki, co w konsekwencji istotnie wpłynęło na niekorzystne dla skarżącej rozstrzygnięcie sprawy;
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a poprzez nieuwzględnienie skargi przez WSA pomimo, iż decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. została wydana z naruszeniem art. 240 § 1 pkt 7 O.p. w ten sposób, iż ww. organ podatkowy błędnie przyjął brak wystąpienia podstawy do wznowienia postępowania ze względu na brak podstaw do uchylenia decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z dnia 12 kwietnia 2011 r. określającej nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym za grudzień 2005 r. do przeniesienia na styczeń 2006 r., co w konsekwencji istotnie wpłynęło na niekorzystne dla skarżącej rozstrzygnięcie sprawy;
- art. 145 § 1 pkt 1 it. c p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi przez WSA pomimo, iż Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w K. prowadząc postępowanie zakończone decyzją z dnia 8 czerwca 2015 r. ustalił stan faktyczny wadliwe z naruszeniem art. 122 i art. 187 O.p. co w konsekwencji istotnie wpłynęło na niekorzystne dla skarżącej rozstrzygnięcie sprawy.
W oparciu o te zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Gliwicach a ponadto zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
3. Organ nie skorzystał z możliwości złożenia odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga kasacyjna nie jest zasadna.
4.1. Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu bierze jedynie pod rozwagę nieważność postępowania, która w sprawie tej jednak nie występuje. Z tego względu, przy rozpoznaniu niniejszej sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej, która oparta została wyłącznie na podstawie określonej w art. 174 p.p.s.a., tj. na naruszeniu przepisów postępowania.
4.2. Przechodząc do oceny zarzutów skargi kasacyjnej podkreślić należy, że przedmiotem kontroli Sądu pierwszej instancji, była decyzja wydana w trybie nadzwyczajnym w ramach wznowienia postępowania, która to instytucja w O.p uregulowana została w art. 240 i n. tej ustawy. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową dającą możliwość ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy podatkowej zakończonej ostateczną decyzją, ale tylko jeżeli postępowanie, w którym decyzja ta została wydana, było dotknięte jedną z wad określonych w art. 240 O.p. Celem tego postępowania jak to już trafnie stwierdził Sąd pierwszej instancji nie jest więc powtórne rozpoznanie sprawy od nowa, a jedynie w ramach podstaw wznowienia określonych w art. 240 O.p.
4.3. Zarzucając naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 240 § 1 pkt 5 oraz art. 245 § 1 pkt 1 O.p. skarżąca polemizuje ze stanowiskiem organu, zaaprobowanym przez Sąd pierwszej instancji, że nie wystąpiła w tej sprawie przesłanka wznowienia określona w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Twierdzi bowiem, że styczeń 2006 r. stanowi samodzielny okres rozliczeniowy, a skoro tak to przy określaniu prawidłowej wysokości tego zobowiązania można odnosić się do dokumentów obrazujących zdarzenia gospodarcze, które wystąpiły w grudniu 2005 r. i ujawnione zostały w fakturach wygenerowanych w tym okresie. Skarżąca w tych wywodach pomija jednak to, na co słusznie zwrócił uwagę Sąd pierwszej instancji, że wskazywane przez nią nowe dowody w postaci duplikatów faktur dotyczą rozliczenia podatku od towarów i usług za grudzień 2005 r. i potwierdzają one prawo do odliczenia podatku naliczonego, który Spółka wykazała i rozliczyła w deklaracji za grudzień 2005 r. Co więcej skarżąca w skardze kasacyjnej nie podważa w żaden sposób argumentacji organów podzielonej przez Sąd pierwszej instancji odnośnie do okresu, w którym powstaje prawo do odliczenia podatku naliczonego. Sąd pierwszej instancji zgadzając się ze stanowiskiem organów na stronie 10 swego uzasadnienia stwierdził, że w myśl art. 86 ust. 10 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług ( Dz. U. Nr 54 poz. 535 ze zm. dalej – u.p.t.u.) prawo do obniżenia kwoty podatku należnego powstaje w rozliczeniu za okres, którym podatnik otrzymał fakturę lub dokument celny , z zastrzeżeniem pkt 2-5 oraz ust. 11, 12, 16 i 18. Jeżeli podatnik nie dokona obniżenia kwoty podatku należnego w terminach określonych w ust. 10, może obniżyć kwotę podatku należnego w deklaracji podatkowej za następny okres rozliczeniowy ( art. 86 ust.11 u.p.t.u. ). Zatem skoro podatnik ujął w grudniu 2005 r. oryginały spornych faktur VAT w rejestrach zakupu prowadzonych dla celów podatku od towarów i usług i uwzględnił je w deklaracji VAT – 7 za ten miesiąc, to otrzymanie duplikatu zniszczonej lub zagubionej faktury po zakończeniu postępowania zwykłego, powoduje, że zostaje ujawniona istotna dla sprawy okoliczność faktyczna istniejąca w dniu wydania decyzji, nieznana organowi, który wydał decyzję, ale dotycząca grudnia 2005 r.
4.4. Skarżąca w skardze kasacyjnej nie wskazała na naruszenie przepisów określających okres, w którym powstaje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego. Nie podważyła tym samym braku istotności dla rozliczenia podatku VAT za styczeń 2006 r. dołączonych do wniosku o wznowienie postępowania dowodów w postaci duplikatów faktur. Jedną z koniecznych przesłanek dla zaistnienia podstawy wznowienia określonej w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. jest istotność nowych dowodów lub okoliczności dla sprawy. Chodzi więc o takie dowody, czy okoliczności, które wpływają na treść samego rozstrzygnięcia, w tym przypadku zakresie rozliczenia podatku za styczeń 2006 r. Skoro przedłożone przez skarżącą duplikaty faktur jedynie pośrednio wpływały na kwotę zobowiązania podatkowego za styczeń 2006 r. poprzez rozliczenie różnicy podatku naliczonego nad należnym z grudnia 2005 r. to, słusznie przyjęto w tej sprawie, że nie została spełniona przesłanka istotności dowodów, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Wbrew więc temu co zarzuca się w skardze kasacyjnej nie doszło w tej sprawie do naruszenia 240 § 1 pkt 5 w związku z art. 245 § 1 pkt 1 O.p. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.
4.5. Nie jest też zasadny zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a w związku z art. 240 § 1 pkt 7 O.p. Naruszenie tych przepisów skarżąca upatruje w błędnym przyjęciu braku wystąpienia podstawy do wznowienia postępowania ze względu na brak podstaw do uchylenia decyzji za grudzień 2005 r. Stosownie do treści art. 240 § 1 pkt 7 O.p. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie jeżeli decyzja została wydana na podstawie innej decyzji lub orzeczenia sądu, które zostały następnie uchylone lub zmienione w sposób mogący mieć wpływ na treść decyzji. W sprawie tej nie została spełniona podstawowa przesłanka określona w tym przepisie. Nie doszło bowiem do uchylenia, czy zmiany decyzji organów za grudzień 2005 r. Co więcej prawomocnym wyrokiem z 10 lipca 2018 r. w sprawie sygn. akt I FSK 1498/16 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Spółki od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 25 stycznia 2016 r. sygn. akt III SA/GL 1501/15 oddalającego skargę Spółki na decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w podatku VAT za grudzień 2005 r. Nie doszło więc w tej sprawie do naruszenia wskazanych w tym zarzucie przepisów.
4.6. Wobec powyższych rozważań nie zostały też naruszone przepisy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 122 i art. 187 O.p. ( ten ostatni artykuł został zresztą co najmniej nieprecyzyjnie określony, składa się on z kilku jednostek redakcyjnych normujących różne kwestie ), ani też wskazany w uzasadnieniu skargi kasacyjnej art. 121 O.p. Naruszenie tych przepisów skarżąca wiąże bowiem, jak wynika z uzasadnienia skargi kasacyjnej z naruszeniem przepisów odnoszących się do wskazanych w skardze kasacyjnej podstaw wznowienia, a zarzuty w tym zakresie okazały się nietrafne.
4.7. W tych okolicznościach nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej, skargę tę jako niezasadną należało stosownie do art. 184 p.p.s.a. oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło