I SA/Łd 1244/15
WyrokWSA w Łodzi2016-01-26
Skład orzekający: Joanna Tarno, Bogusław Klimowicz, Tomasz Adamczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy ma obowiązek z urzędu orzekać o oprocentowaniu nadpłaty podatku od nieruchomości, jeśli podatnik we wniosku o stwierdzenie nadpłaty nie żądał jej oprocentowania?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy podatkowe prawidłowo postąpiły, nie orzekając z urzędu o oprocentowaniu nadpłaty podatku od nieruchomości, ponieważ podatnik we wniosku o stwierdzenie nadpłaty nie zawarł żądania jej oprocentowania. Zakres postępowania wyznaczony jest treścią żądania, a zatem organ podatkowy, związany jego granicami, nie miał obowiązku orzekania w tym zakresie. Kwestia oprocentowania nadpłaty może być przedmiotem odrębnego postępowania.Stan faktyczny
Spółka A S.A. złożyła wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2009 r. Burmistrz Miasta R. stwierdził nadpłatę w kwocie 166.250 zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. uchyliło decyzję Burmistrza i umorzyło postępowanie. Następnie Burmistrz wydał decyzję stwierdzającą nadpłatę. Spółka złożyła odwołanie, zarzucając brak uwzględnienia odsetek od nadpłaty. Kolegium utrzymało w mocy decyzję Burmistrza, wskazując, że kwestia odsetek może być przedmiotem odrębnego postępowania. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej poprzez brak naliczenia i zwrotu odsetek od nadpłaty.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Joanna Tarno Sędziowie Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Sędzia WSA Tomasz Adamczyk (spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Przemysław Cieślarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi A S.A. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2009 r. oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta R. z dnia [...] r. stwierdzającą dla A S.A. nadpłatę w podatku od nieruchomości za 2009 rok w kwocie 166.250 zł. W uzasadnieniu powyższej decyzji przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania. Burmistrz Miasta R., działając na podstawie art. 207 § 1, art. 210, w związku z art. 72 §1 pkt 1, art. 74a oraz art. 77 § 1 pkt 1 lit b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012, póz. 749 z późn. zm.) - określił A S.A. nadpłatę w podatku od nieruchomości za 2009 rok w kwocie 166.250 zł. Organ I - szej instancji wskazał, że decyzją z dnia [...] r. określił A S.A. (poprzednio B S.A.) wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2009 r. w kwocie 144.359 zł. W dniu 8 grudnia 2014 r. Spółka dokonała wpłaty na rachunek bankowy Urzędu Miasta R. w kwocie 166.250 zł tytułem "podatek od nieruchomości za 2009 r." Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] r. uchyliło decyzję Burmistrza Miasta R. z dnia [...] r. określającą A S.A wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2009 rok i umorzyło wszczęte w tej sprawie postępowanie.
Na wniosek podatnika o stwierdzenie i zwrot nadpłaty założony wcześniej bo już w dniu [...]r. ( data wpływu do organu ) Burmistrz Miasta R. decyzja z [...] r. orzekł o stwierdzeniu nadpłaty dla A S.A. w podatku od nieruchomości za 2009 r. w wysokości 166.250,-zł . Uznano, że dokonana wpłata stała się nadpłatą w rozumieniu art. 72 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej i podlega zwrotowi w terminie 30 dni od dnia wydania decyzji o uchyleniu decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego. Od powyższej decyzji spółka złożyła odwołanie zarzucając naruszenie art. 76 § 1 Ordynacji podatkowej, ponieważ określona przez organ I - szej instancji kwota nadpłaty w wysokości 166.250 zł nie uwzględnia odsetek. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] r. utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygniecie , wskazując na treść art. 72 § 1 Ordynacja podatkowa i podniosło, że wysokość nadpłaty w ustalonej kwocie 166.250 zł oraz termin jej zwrotu są prawidłowe.
Mając natomiast na uwadze zarzut odwołania przytoczono treść art. 76 § 1 , art. 78 Op. Ordynacji podatkowej i stwierdzono, że przepisy te nie stanowiły podstawy wydania decyzji organu I-szej instancji. Zdaniem organu odwoławczego dla ewentualnego zwrotu odsetek od nadpłaty koniecznym jest uprzednie wyjaśnienie poprzez przeprowadzenie stosowanego postępowania administracyjnego czy i w jakiej ewentualnie wysokości A S.A. przysługuje oprocentowanie nadpłaty. Uznano nadto, że uchylenie z decyzji organu I-szej instancji i przekazanie sprawy do ponownej jej rozpatrzenia, wyłącznie z powodu braku naliczenia odsetek, w sytuacji kiedy stwierdzona nadpłata oraz jej wysokość jest prawidłowa skutkowałoby naruszeniem art. 234 Ordynacji podatkowej oraz zasady dwuinstancyjności postępowania podatkowego. W tych okolicznościach, w ocenie Kolegium sprawa ewentualnego naliczenia i zwrotu odsetek od nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2009 r. może stać się przedmiotem odrębnego postępowania.
Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. wniesiono skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej poprzez utrzymanie w mocy decyzji Burmistrza Miasta R., w sytuacji gdy nie uwzględnia ona oprocentowania od powstałej nadpłaty w kwocie 166.250,00 zł, liczonego od dnia 8 grudnia 2014 r. do dnia zwrotu nadpłaty, tj. do 29 kwietnia 2015 r., co w konsekwencji miało wpływ na naruszenie art. 77 § 1 pkt 1 lit. b oraz art. 78 § 1 i § 3 pkt 1 i 2 Ordynacji podatkowej. Mając na uwadze powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. oraz zwrot kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie przytaczając argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. In fine zauważono ,że w dniu 1 października 2015 r. Spółka złożyła do Burmistrza wniosek o naliczenie odsetek , który do dnia sporządzenia tego pisma nie został jeszcze załatwiony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – p.p.s.a. (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej w aspekcie zgodności z prawem. Zatem sąd sprawując kontrolę zaskarżonego aktu bada jedynie jego legalność. Kontrola zaskarżonego orzeczenia dokonywana jest poprzez ustalenie, czy nie narusza ono przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania. Mając tak zakreśloną kognicję sądu administracyjnego zważyć należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Okoliczności faktyczne niniejszej sprawy są miedzy stronami niesporne, a istota sporu sprawdza się do zagadnienia braku naliczenia odsetek od kwoty stwierdzonej nadpłaty. Strony nie kwestionują, że wpłata w kwocie 166.250 zł przewyższała kwotę uregulowanego podatku wynikającego z deklaracji podatkowej na 2009 r., co w świetle art. 72 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej stanowiło nadpłatę. Organy obu instancji kierując się postanowieniami art. 77 § 1 pkt 1 lit b Ordynacji podatkowej przyjęły, iż nadpłata podatku podlega zwrotowi w terminie 30 dni od dnia wydania decyzji o zmianie, uchyleniu lub stwierdzeniu nieważności decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego. Organ I - szej instancji zwrócił A S.A. nadpłatę w wysokości 166.250 zł w dniu 29 kwietnia 2015 r., a zatem zmieścił się w terminie 30 dni, o którym mowa w art. 77 § 1 pkt 1 lit b Ordynacji podatkowej Odnosząc się do kwestii spornej w niniejszej sprawie wskazać należy, że stosownie do treści art. 78 § 1 O.p. nadpłaty podlegają oprocentowaniu w wysokości równej wysokości odsetek za zwłokę pobieranych od zaległości podatkowych, z zastrzeżeniem § 2 tego artykułu, (odnoszącego się do nadpłat określonych w art. 76 § 2 O.p., których wysokość nie przekracza wysokości kosztów upomnienia).
Natomiast zgodnie z § 3 art. 78 O.p., oprocentowanie przysługuje:
1) w przypadkach przewidzianych w art. 77 § 1 pkt 1 lit. a-d, z zastrzeżeniem pkt 2, oraz w przypadku, o którym mowa w art. 77 § 1 pkt 3 - od dnia powstania nadpłaty;
2) w przypadkach przewidzianych w art. 77 § 1 pkt 1 lit. a-d - od dnia wydania decyzji o zmianie lub uchyleniu decyzji, jeżeli organ podatkowy nie przyczynił się do powstania przesłanki zmiany lub uchylenia decyzji, a nadpłata nie została zwrócona w terminie.
W wyroku z dnia 11 grudnia 2007r. o sygn. akt I FSK 64/07 (LEX nr 421683), Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd , że jeżeli nadpłata powstała w związku z uchyleniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, to do ustalenia momentu początkowego liczenia oprocentowania istotne znaczenie ma to, czy organ przyczynił się do przesłanki uchylenia decyzji. Z pkt 1 § 3 art. 78 wynika bowiem, że chcąc ustalić moment początkowy oprocentowania nadpłaty w razie powstania nadpłaty w okolicznościach określonych w art. 77 § 1 lit. a-d a zatem również w przypadku uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, należy uwzględnić treść pkt 2 tego paragrafu. Zgadzając się z powyższym poglądem, Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie podziela argumentacji skargi, iż należy w niniejszej sprawie zastosować wyłącznie art. 78 § 3 pkt 1 i 2 O.p.. W świetle treści art. 77 § 1 pkt 1 lit. b Ordynacji podatkowej, zwrot nadpłaty następuje w ciągu 30 dni od dnia wydania decyzji o zmianie, uchyleniu lub stwierdzeniu nieważności decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego.
Z kolei art. 78 tej ustawy określa zasady oprocentowania nadpłat i moment początkowy naliczenia tego oprocentowania. Jeżeli jak w niniejszej sprawie, nadpłata powstała w związku z uchyleniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, to do ustalenia momentu początkowego liczenia oprocentowania istotne znaczenie ma to, czy organ przyczynił się do przesłanki uchylenia decyzji. Jak już bowiem wskazano, stosownie do art. 78 § 3 pkt 1 O.p., dla ustalenia daty od której należy liczyć oprocentowanie w razie powstania nadpłaty w okolicznościach określonych w art. 77 § 1 lit. a-d, a więc w tym również w przypadku uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, należy uwzględnić treść pkt 2 tego paragrafu. Z jego treści wynika, że w takim przypadku oprocentowanie przysługuje od momentu wydania decyzji o uchyleniu decyzji, jeżeli organ nie przyczynił się do przesłanki uchylenia decyzji, a nadpłata nie została zwrócona w terminie. Jednocześnie podkreślić należy, ze w Ordynacji podatkowej brak jednoznacznego przepisu, z którego wynikałby obowiązek organu wydania decyzji w zakresie oprocentowania nadpłaty. Przyjmuje się, że wypłata oprocentowania stanowi czynność materialno- techniczną (tak m.in. B.Gruszczyński w: S.Babiarz, B.Dauter, B.Gruszczyński, R.Hauser, A.Kabat, M.Niezgódka-Medek, Warszawa 2006, s.356, J.Drosik w glosie do wyroku NSA z dnia 8 listopada 2011 r., II FSK 833/10, Państwo i Prawo z 2013 r., nr 9, s.135, wyrok NSA z 28 czerwca 2005 r. sygn. akt FSK 1964/04), wyrok NSA z 22 lipca 2014 r. sygn. akt II FSK 2051/12). Odnosząc się do zarzutów sformułowanych przez spółkę w treści skargi, Sąd nie podziela argumentacji co do obowiązku organu w stanie faktycznym niniejszej sprawy jednoczesnego orzekania zarówno o stwierdzeniu nadpłaty, jak i o oprocentowaniu.
W złożonej skardze spółka zarzuca brak naliczenia i zwrotu przez organ I instancji odsetek od kwoty nadpłaty, co stanowiło naruszenie art. 78 § 1 i § 3 pkt 1 i 2. Należy wskazać, że wyrażona w art. 78 § 1 O.p. zasada ogólna jest modyfikowana przez treść art. 78 § 2 -5 O.p., które zawierają wyjątki od oprocentowania nadpłaty. Jednak, jak słusznie wskazał organ odwoławczy przepisy te nie stanowiły podstawy wydania decyzji organu I instancji. Sąd zgadza się przy tym ze stanowiskiem organu, że dla możliwości ewentualnego ustalenia odsetek od nadpłaty koniecznym będzie przeprowadzenie stosownego postępowania podatkowego wyjaśniającego okoliczność, czy skarżącej spółce w istocie przysługuje oprocentowania nadpłaty oraz ustalenie jej ewentualnej wysokości. Spółka winna zatem wystąpić (a z akt sprawy tzn. z odpowiedzi na skargę wynika, że już wystąpiła składając w dniu 1 października 2015 r, do Burmistrza Miasta R. wniosek o naliczenie odsetek) do organu podatkowego z wnioskiem o określenie wysokości oprocentowania, wskazując jaka kwota powinna być podstawą oprocentowania oraz za jaki okres powinno zostać ono obliczone. Na marginesie można podkreślić, iż w pierwotnym wniosku o stwierdzenie nadpłaty (złożonym przed wydaniem decyzji przez SKO w S. z zakresie uchylenia w całości decyzji o organu I instancji w sprawie określenia spółce wysokości zobowiązania podatkowego w podatku do nieruchomości za 2009 r.) strona skarżąca nie zawarła żądania stwierdzenia oprocentowania nadpłaty. Zatem, gdy we wniosku brak było takiego żądania, a zakres postępowania wyznaczony jest treścią żądania, to organ podatkowy - związany jego granicami - nie miał obowiązku orzekania w tym zakresie. Zatem sprawa oprocentowania stwierdzonej już nadpłaty, w ocenie Sądu, pozostaje otwarta i brak przeszkód, aby żądanie podatnika zawarte we wniosku 1 października 2015 r. znalazło swój wyraz w odrębnym rozstrzygnięciu organu, bądź w faktycznym zwrocie oprocentowania.
Podsumowując, w rozpatrywanej sprawie Sąd nie stwierdził aby w związku z wydaniem zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji doszło do naruszenia powołanych w skardze przepisów art. 77 § 1 pkt 1 lit. b oraz art. 78 § 1 i § 3 3 pkt 1 i 2 Ordynacji podatkowej. Z powyższych przyczyn, wobec braku uzasadnionych podstaw skargi, z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji wyroku.
P.C.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło