II OSK 920/16

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-05-06

Skład orzekający: Barbara Adamiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy właściciel nieruchomości ma interes prawny do zaskarżenia uchwały rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeśli plan ten zmienia przeznaczenie jego działki i wprowadza ograniczenia w jej użytkowaniu?
Ratio decidendi
Właściciel nieruchomości ma interes prawny do zaskarżenia uchwały rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeśli plan ten wiążąco określa nowy sposób wykonywania prawa własności, odmienny od dotychczasowego, lub zawęża dotychczasowe uprawnienia właściciela. W takiej sytuacji istnieje bezpośredni związek między uchwałą a indywidualną sytuacją prawną skarżącego, co uzasadnia legitymację skargową.
Stan faktyczny
Skarżący K.M. i Z.M. zaskarżyli uchwałę Rady Gminy w R. z dnia [...] września 2014 r. w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, twierdząc, że narusza ona ich prawo własności poprzez przeznaczenie ich działki pod zieleń izolacyjną z możliwością zalesienia oraz wyznaczenie obszaru ochrony jakości ujęcia wód. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę, uznając, że skarżący nie wykazali naruszenia swojego interesu prawnego. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie WSA, uznając, że skarżący mieli interes prawny do zaskarżenia uchwały.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie i przekazano sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Adamiak po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. M. i Z. M. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 3 lutego 2016 r., sygn. akt II SA/Rz 812/15 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi K. M. i Z. M. na uchwałę Rady Gminy w R. z dnia [...] września 2014 r., nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "[...]" w obrębie ewidencyjnym R. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie do ponownego rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z dnia 3 lutego 2016 r., sygn. akt II SA/Rz 812/15 odrzucił skargę K. M. i Z. M. na uchwałę Rady Gminy w R. z dnia [...] września 2014 r., nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W skardze na w/w uchwałę skarżący powołali się na naruszenie art. 1 ust. 2 pkt 1, art. 10 ust. 1 pkt 9, art. 11 pkt 1 i 2, art. 15 ust. 1 i ust. 2 pkt 7, art. 17 pkt 1, 2 i 9, art. 20 i art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2015 r., poz. 199 ze zm.) - dalej u.p.z.p., § 9 pkt 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy ( Dz. U. z 2004 r., nr 118, poz. 1233), art. 58 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 145) oraz art. 31 ust. 3 i art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, domagając się stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały. Uzasadniając w/w zarzuty przedstawiono argumentację zbieżną do treści wezwania do usunięcia naruszenia prawa. W ocenie skarżących przyjęte rozwiązania całkowicie wyłączają możliwość zabudowy działki nr [...], która znajduje się w obszarze oznaczonym symbolem 1 ZI ZL- 2 ZI ZL ( tereny zieleni izolacyjnej z możliwością zalesienia). Pomiędzy tymi obszarami wyznaczono teren o symbolu 1 MN pod zabudowę jednorodzinną, który nie jest spójny z istniejącym i projektowanym ładem przestrzennym na tym obszarze. Ponadto na pobliskim do ich działki terenie obowiązuje plan miejscowy o nazwie "[...]", którym wyznaczono tereny zabudowy mieszkaniowej o powierzchni ok. 15 ha. W pobliżu ujęcia wody w zaskarżonym planie wykluczono jakąkolwiek zabudowę, podczas gdy w planie "[...]" przewidziano do wydzielenia 10 działek budowlanych w tym rejonie. Ponadto granice uchwalonego planu nie pokrywają się z zakresem wyznaczonym uchwałą o przystąpieniu do procedury planistycznej. Nie uwzględniono zgłaszanych przez skarżących uwag, aby należącą do nich działkę (dotychczas o rolniczym przeznaczeniu) włączyć do terenów zabudowy mieszkaniowej, czym nie spełniono wymagania zachowania ciągłości ładu przestrzennego na tym terenie. Skarżący podkreślili przy tym, że uchwałę podjęto z istotnym naruszeniem trybu oraz zasad sporządzania planu. Wskazali również, iż ubiegali się o ustalenie warunków zabudowy działki nr [...] będącej ich własnością od 2007 r. Decyzją Wójta z dnia [...] marca 2014 r. umorzono postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy w związku z uchwalonym planem miejscowym. Plan ten zaś w sposób niezgodny z oczekiwaniami skarżących zmienił sposób zagospodarowania działki nr [...]. W ocenie skarżących doszło do przekroczenia przez Gminę przysługującego jej władztwa planistycznego, ponieważ ograniczenie przysługującego skarżącym prawa własności odbyło się z naruszeniem zasady proporcjonalności i równości oraz ochrony własności. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucając skargę wskazał m.in., że w rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości okoliczność, iż źródłem interesu prawnego skarżących są normy określające prawo własności nieruchomości, co w realiach niniejszej sprawy uprawnia do twierdzenia, iż brak jest podstaw do przyjęcia tezy o naruszeniu interesu prawnego skarżących kwestionowaną uchwałą. Żaden przepis zawarty w planie zagospodarowania przestrzennego nie wpłynął negatywnie na zakres wykonywania prawa własności, prawo to nie zostało uszczuplone przez wprowadzenie zakazów. Skarżący nie wywiedli, w jaki sposób zostało naruszone ich prawo własności i dotychczasowy sposób korzystania z nieruchomości. Sami skarżący twierdzą, że ich działka ma charakter rolny, zatem wprowadzony w studium planowany kierunek dla ich działki nie wpłynął na sposób i możliwość korzystania z niej w sposób dotychczasowy, ani nie wpłynął na zakres wykonywania prawa własności. Możliwości zabudowy działki nie przewidywała również uchwała Rady Gminy R. z dnia [...] grudnia 2002 r. w sprawie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy R. Okoliczność, że Rada Gminy R. nie uwzględniła postulatu skarżących o objęciu ich działki możliwością zabudowy jednorodzinnej nie prowadzi do wniosku, że nastąpiło naruszenie interesu prawnego skarżących, skoro ich sytuacja prawna nie uległa zmianie. W ocenie Sądu, naruszenia interesu prawnego skarżących nie można też wyprowadzać z faktu, że od 2011 r. ubiegali się o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, które to postępowanie zostało umorzone w związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżący nie wykazali, że dysponowali prawem do zabudowy nieruchomości. Sąd podkreślił, że wprawdzie wywodzony przez skarżących z prawa własności interes prawny jest indywidualny i prawnie chroniony, jednak nie wykazali oni, że w wyniku uregulowań zawartych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego "[...]" zmianie ulegnie dotychczasowy sposób wykonywania prawa własności. Interes prawny skarżących nie nosi zatem cech aktualności. W ocenie Sądu ustalenia planu zagospodarowania przestrzennego "[...]" są zgodne z zapisami studium zawartymi w uchwale nr [...] z dnia [...] maja 2014 r. w zakresie przyjętych kierunków rozwoju dla terenu symboli 1 ZI/ZL, obejmującym swym zasięgiem działkę skarżących. Oznacza to, że organy planistyczne nie naruszyły władztwa planistycznego, którego granice wyznacza art. 6 u.p.z.p. Przedstawiona wyżej argumentacja wykazująca, że nie doszło do naruszenia konkretnego, aktualnego interesu prawnego skarżących opartego na konkretnym przepisie prawa materialnego jest wystarczająca, zdaniem Sądu, do stwierdzenia, iż skarga powinna podlegać odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej p.p.s.a. Skargę kasacyjną od powyższego rozstrzygnięcia wnieśli Z. M. i K. M., zarzucając mu: 1. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to: a) art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2015 r., poz. 1515 ze zm.) - dalej u.s.g., poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, iż w okolicznościach niniejszej sprawy skarżący nie posiadają interesu prawnego do zaskarżenia uchwały Rady Gminy R. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "[...]", podczas gdy kierując sprawę do WSA w Rzeszowie skarżący bardzo szczegółowo i obszernie opisali jakim przepisom prawa organ planistyczny uchybił, wskazując na naruszenie przepisów art. 1 ust. 2 pkt 1, art. 6 ust. 1 i 2, art. 15 ust. 1 i 2 pkt 7, art. 17 pkt 1 i 2, art. 20, art. 28 ust. 1 u.p.z.p., wskazując jednocześnie w jakim stopniu wadliwie przyjęta uchwała negatywnie wpływa na ich sytuację prawną, chociażby w związku z przeznaczeniem ich działki pod zieleń izolacyjną z możliwością zalesienia oraz wyznaczeniem w miejscowym planie obszaru ochrony jakości ujęcia wód (§ 1 ust. 3 pkt 2 planu), która obejmując swym zakresem działkę skarżących nr ewid. [...] ogranicza sposób jej zagospodarowania w zasadzie do zieleni leśnej oraz zieleni izolacyjnej, czym wprost ograniczono właścicielom możliwość korzystania z niej, przez wprowadzenie zbędnych i niczym nieuzasadnionych zakazów i ograniczeń, bez wyraźnej podstawy tak faktycznej jak i prawnej do tego rodzaju działań; b) art. 1 ust. 2 pkt 1 i 7 u.p.z.p. w zw. z art. 6 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 u.p.z.p., art. 140 k.c., art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 1, 2 i 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zw. z art. 3 ust. 1 u.p.z.p. poprzez rażące naruszenie prawa własności w sposób nieuprawniony przepisami obowiązującego prawa w szczególności poprzez wyznaczenie w planie obszaru ochrony jakości ujęcia wody, a w konsekwencji ustalenie dla terenów ( w tym działki nr ewid. [...]) o symbolach 1 ZI ZL - 2 ZI ZL ograniczeń w zakresie ich zagospodarowania, pomimo, iż możliwość ustanowienia stref ochronnych ujęcia wód - zarówno pośredniej jak i bezpośredniej - ustawodawca zastrzegł wyłącznie dla dyrektora RZWG uzależniając ich wyznaczenie od przeprowadzenia określonej procedury, mającej na celu zbadanie, czy i jakie ograniczenia są na danym terenie konieczne, jako że stosownie do art. 59 ustawy - Prawo wodne na obszarach ochronnych można zabronić wyłącznie lokalizowania inwestycji, które mogą spowodować trwałe zanieczyszczenie gruntów lub wód, a w szczególności inwestycji mogących znacząco oddziaływać na środowisko, natomiast Rada Gminy zaskarżoną uchwałą wprowadziła ograniczenia i zakazy zupełnie nieuzasadnione, na wyrost, bez przeprowadzenia stosownej weryfikacji, czy są one w takim zakresie konieczne i niezbędne dla zapewnienia odpowiedniej jakości wody, a tym samym bezpodstawnie ograniczyła prawo skarżących w dysponowaniu ich własnością, bowiem przed uchwaleniem zaskarżonego planu mogli oni swobodnie gospodarować posiadanym gruntem, prowadząc uprawy bez jakichkolwiek ograniczeń, czy też uzyskując decyzję o warunkach zabudowy (przed uchwaleniem planu spełnione zostały wszystkie warunki do jej uzyskania zgodnie z u.p.z.p.), dokonać jej zabudowy budynkiem mieszkalnym, jak na działkach sąsiadujących nr ewid. [...] i [...], będących własnością osób fizycznych i oznaczonych na rysunku planu symbolem 1 MN, co za tym idzie ingerencję organu w ich prawo własności należało uznać za nadmierną, obiektywnie bezpodstawną i nieuzasadnioną; 2. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to: a) art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) w zw. z art. 147 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi mimo, iż zaskarżona uchwała w sposób bezpośredni i realny naruszyła interes prawny skarżących, a organ planistyczny w procesie tworzenia planu dopuścił się licznych uchybień, w sposób istotny naruszając przepisy prawa materialnego, a to art. 1 ust. 2 pkt 1, art. 15 ust. 1 i 2 pkt 7, art. 6 ust. 1 i ust. 2 pkt 1, art. 17 pkt 1 i 2, art. 20, art. 28 ust. 1 u.p.z.p. w zakresie sposobu i trybu procedowania przy sporządzaniu zaskarżonej uchwały, szczególnie biorąc pod uwagę rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] czerwca 2014 r. i brak ponowienia koniecznej w tym zakresie procedury planistycznej. Ponadto zostały naruszone przepisy art. 58 § 1, art. 59 § 1 i 2, art. 60 ustawy - Prawo wodne poprzez przekroczenie przez organ planistyczny kompetencji ustawowych wyznaczając "strefę ochrony jakości ujęcia wody" (§ 1 ust. 3 pkt 2 tekstu planu) mimo, że kompetencje w tym zakresie posiada wyłącznie dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej, a postępowanie to, którego wynikiem jest wprowadzenie uzasadnionych w danych okolicznościach zakazów i ograniczeń, winno być poprzedzone stosownym postępowaniem tegoż organu, b) art. 3 § 1 p.p.s.a. oraz art. 1 § 1 i 2 p.p.s.a. w zw. z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności poprzez zaniechanie przeprowadzenia kontroli administracji publicznej w sytuacji, gdy działania organu planistycznego były przejawem arbitralnego ograniczenia zasady państwa prawa i wyprowadzonych z dniej zasad ochrony praw nabytych, dobrej administracji i proporcjonalności, jak również naruszały zasady ochrony własności i innych praw majątkowych. Wskazując na powyższe zarzuty skarżący, na podstawie art. 176 p.p.s.a. w zw. z art. 185 § 1 p.p.s.a., wnieśli o uwzględnienie skargi, uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie. Ponadto, na podstawie art. 200 p.p.s.a., skarżący wnieśli o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zawiera częściowo uzasadnione podstawy. Usprawiedliwione podstawy ma zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 101 ust. 1 u.s.g., a to w związku z tym, iż w przeciwieństwie do twierdzeń Sądu, w ustalonym stanie faktycznym sprawy interes prawny skarżących jako właścicieli nieruchomości położonej na obszarze objętym przedmiotowym planem został naruszony. W zaskarżonym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego nastąpiła bowiem, niekwestionowana przez Sąd I instancji, zmiana przeznaczenia nieruchomości skarżących (działka skarżących o charakterze rolnym została przeznaczona pod zieleń izolacyjną z możliwością zalesienia) oraz wyznaczono w nim obszar ochrony jakości ujęcia wód, który obejmuje swym zakresem działkę skarżących nr [...]. Tym samym, wbrew ustaleniom Sądu I instancji, podjęta uchwała wpływa w sposób bezpośredni na sytuację prawną skarżących, ingerując w sposób wykonywania przez skarżących ich prawa własności. § 14 ust. 1 pkt 2 zaskarżonej uchwały wskazuje, iż dopuszczalne przeznaczenie terenów zieleni, oznaczonych w planie symbolem ZL, w tym 1ZL i 2ZL, obejmuje urządzenia niezbędne do prowadzenia gospodarki leśnej oraz utrzymania form ochrony (szkółki leśne), urządzenia związane z formami ochrony środowiska, wody powierzchniowe oraz urządzenia regulacyjne i zabezpieczające w korytach cieków wodnych, lokalizację budowli związanych z gospodarką leśną na podstawie przepisów ustawy o lasach - wież obserwacyjnych o wysokości do 30 m, altan leśnych o powierzchni zabudowy do 50 m2 oraz urządzeń dla zwierząt leśnych (paśniki), zalesianie gruntów, wynikające z aktualnych potrzeb i możliwości. Zgodnie z przyjętymi ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lokalizacja działki nr ewid. [...] na terenie oznaczonym symbolem 2 ZI ZL wyłącza możliwość jej zabudowy, co więcej jednak, wprowadza ograniczenia również w zakresie możliwości dotychczasowego sposobu jej użytkowania (konsekwentnie wskazywanego przez skarżących jako rolniczy). Oznacza to, że skarżący byli legitymowani do wniesienia skargi na przedmiotową uchwałę do sądu administracyjnego, w myśl art. 101 ust. 1 u.s.g. Samo uchwalenie i wejście w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w sytuacji, gdy w sposób wiążący plan miejscowy określa nowy, inny od dotychczasowego sposób wykonywania prawa własności powoduje, że jego postanowienia naruszają, dotykają tego prawa. W przypadku kiedy skarżący posiadają prawo własności działki usytuowanej na terenie objętym postanowieniami kwestionowanego planu to w sytuacji, gdy postanowienia planu kształtują odmiennie sposób korzystania z nieruchomości w stosunku do dotychczasowego sposobu korzystania z tej nieruchomości lub zawężają sposób korzystania z tej nieruchomości mieszczący się w dotychczasowych uprawnieniach właściciela należy przyjąć istnienie związku pomiędzy sytuacją prawną skarżących a treścią planu polegającego na naruszeniu interesu prawnego przejawiającego się istnieniem bezpośredniego związku pomiędzy zaskarżoną uchwałą, a własną, indywidualną i prawnie gwarantowaną sytuacją skarżącego. Taki związek, istniejący w chwili wprowadzenia w życie danego aktu, powoduje następstwo w postaci ograniczenia lub pozbawienia skarżących konkretnych - mających oparcie w przepisach prawa materialnego - uprawnień. Sam fakt, iż skarżący wystąpili w 2011 r. o wydanie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych, dwóch budynków garażowo - gospodarczych oraz dwóch zbiorników na nieczystości ciekłe na dwóch projektowanych działkach budowlanych wydzielonych z działki nr ewid. [...], wbrew ocenie Sądu I instancji, leży zaś poza kwestią badania legitymacji skargowej w przedmiotowej sprawie. Nie jest bowiem tak, jak przyjmuje Sąd I instancji, iż źródła interesu prawnego w zaskarżeniu przedmiotowej uchwały skarżący upatrują jedynie w nieuwzględnieniu przez organy gminy ich wniosków w zakresie objęcia ich działki możliwością zabudowy jednorodzinnej. W piśmie z dnia 27 lipca 2015 r., stanowiącym ustosunkowanie się skarżących do odpowiedzi organu gminy na skargę, skarżący wyraźnie wskazują, iż wbrew stanowisku Wójta Gminy, ustalenia planu zmieniają dotychczasowy rolniczy charakter ich działki, która zgodnie z wypisem z rejestru gruntów stanowi grunty orne RV i RVI, przewidując w tym miejscu zieleń izolacyjną z możliwością zalesienia. W tym kontekście wymaga jedynie podkreślenia, iż skarżący mieli prawo oczekiwać, że Rada Gminy uchwalając nowy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dokona zmian uwzględniających ich postulaty zagospodarowania przestrzennego obszaru, na którym położona jest należąca do nich nieruchomość. Inną kwestią jest to, czy postulaty te i oczekiwania mogły być w tej konkretnej sprawie spełnione, ale żeby na to pytanie odpowiedzieć, należało sprawę rozpoznać merytorycznie, a nie ograniczyć się, jak zrobił to Sąd, do oceny naruszenia interesu prawnego skarżących, błędnie wywodząc, iż naruszenie interesu prawnego skarżących w powołanych okolicznościach sprawy nie miało miejsca. Wymaga podkreślenia, że skarga Z. i K. M. obejmuje uchwały Rady Gminy R. nr [...] z dnia [...] maja 2014 r. w sprawie zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz nr [...] z dnia [...] września 2014 r. w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Przedmiotem kontroli w sprawie o sygn. akt II SA/Rz 812/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uczynił jedynie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, co wynika także z sentencji postanowienia z dnia 3 lutego 2016 r. Już jednak w uzasadnieniu tego postanowienia, w rozważaniach dotyczących naruszenia interesu prawnego skarżących, Sąd jako punkt odniesienia przyjmuje naprzemiennie postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz postanowienia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy R. Niekonsekwencja ta stanowi dodatkową okoliczność uzasadniającą uchylenie przedmiotowego postanowienia. Wskazać należy nadto, iż w obliczu odrzucenia skargi Z. i K. M. niezrozumiałym pozostają również argumenty Sądu I instancji co do zgodności działań organów gminy z art. 6 u.p.z.p. Tego typu rozważania Sąd mógłby poczynić dopiero po ustaleniu naruszenia interesu prawnego skarżących, która to okoliczność otwierałaby dopiero drogę do merytorycznego rozpoznania sprawy. W powyższych okolicznościach tracą znaczenie pozostałe zarzuty naruszenia prawa, w szczególności prawa materialnego, tj. wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisów ustawy - Prawo wodne. To dopiero w konsekwencji niniejszego postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji będzie zobowiązany do kontroli zastosowania tych przepisów w sprawie. Co zaś do zarzutów dotyczących naruszenia wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów postępowania, podzielić należy pogląd zawarty w skardze kasacyjnej, iż we wskazanych wyżej okolicznościach sprawy nie mogło nastąpić odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 a p.p.s.a., co mając na uwadze, orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. Nie zasługiwał na uwzględnienie wniosek o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 p.p.s.a.). Wyjątki od tej zasady zostały określone w art. 200, art. 201, art. 203 i art. 204 p.p.s.a. i tylko w tych wypadkach sąd może orzekać o zwrocie kosztów postępowania między stronami (art. 209 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie przepisy te nie mają zastosowania. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 4 lutego 2008 r. (I OPS 4/07, ONSAiWSA 2008, Nr 2, poz. 23) wyjaśnił, że przepisy art. 203 i 204 p.p.s.a., określające sposób ponoszenia przez strony kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają zastosowania, gdy przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie sądu I instancji kończące postępowanie w sprawie. Innymi słowy, bez względu na wynik postępowania kasacyjnego, brak możliwości rozstrzygania o kosztach, na podstawie art. 203 i 204 p.p.s.a., determinowany jest faktem, że przedmiotem skargi kasacyjnej nie był wyrok, ale postanowienie kończące postępowanie w sprawie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło