II SA/Ol 1395/15

WyrokWSA w Olsztynie2016-02-18

Skład orzekający: Tadeusz Lipiński, Katarzyna Matczak, Bogusław Jażdżyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę muru oporowego, wybudowanego bez pozwolenia na budowę, może zostać uznana za niewykonalną z uwagi na potencjalne zagrożenie dla sąsiednich gruntów i mienia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nakazująca rozbiórkę muru oporowego została wydana zgodnie z prawem. Kwestia wykonalności decyzji rozbiórkowej nie jest zasadnicza, jeśli nie ma możliwości legalizacji samowoli budowlanej. Niewykonalność decyzji musi mieć charakter trwały, a potencjalne zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia, niepoparte konkretną argumentacją, nie stanowią podstawy do uchylenia decyzji. Obowiązek zapewnienia bezpiecznej rozbiórki spoczywa na inwestorze.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej rozbiórkę muru oporowego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ I instancji wydał nakaz rozbiórki, uznając obiekt za mur oporowy, a nie ogrodzenie. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak powołania biegłego w celu oceny wykonalności decyzji rozbiórkowej i potencjalnych zagrożeń dla sąsiednich gruntów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant St. sekretarz sądowy Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2016 r. sprawy ze skargi A.K. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]". nr "[...]" w przedmiocie rozbiórki muru oporowego oddala skargę. Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że decyzją z dnia "[...]" organ I instancji, nakazał A. i O. K. rozbiórkę muru oporowego wybudowanego wzdłuż granicy działki nr geod. "[...]" w A ul. A, o długości ok. 88,00m+13.30m+9,50m=110,80m, bez wymaganego pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia PINB wskazał, że wobec braku przedłożenia przez inwestorów dokumentacji niezbędnej do legalizacji przedmiotowego obiektu (określonej w postanowieniu z dnia "[...]"), stosownie do art. 48 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 07.07.1994r. Prawo budowlane, organ był zobligowany do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę muru oporowego. Ponadto organ wskazał, że mur oporowy (konstrukcja oporowa) jest to samodzielna budowla w postaci ściany, wykonana z betonu, cegieł, pustaków kamieni, gabionów lub bloków betonowych ułożonych na zaprawie lub na sucho. Pionowy element konstrukcyjny służy do zabezpieczenia, wzmocnienia skarpy. Nośność muru może być zwiększona poprzez zbrojenie prętami, siatkami. Natomiast ogrodzeniem jest otoczenie działki lub terenu za pomocą urządzenia ochronnego (płotu, żywopłotu itp.) mające na celu ochronę przed dostępem osób trzecich lub zwierząt. W związku z powyższym PINB uznał, że rodzaj i funkcja przedmiotowej inwestycji wskazują, iż 'jest to mur oporowy (a nie jak twierdzą inwestorzy, ogrodzenie), którego budowa wymaga uprzedniego uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę (zgodnie z art. 3 pkt 3 w zw. z art. 28 ustawy z dnia 07.07. 1994r. Prawo budowlane). W ustawowym terminie odwołanie od w/w decyzji organu I instancji złożył A. K. reprezentowany przez radcę prawnego, zarzucając m.in.: 1) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 48 ust. 1 w zw. z art. 48 ust. 4 ustawy z dnia 07.07.1994r. Prawo budowlane poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego, tzn. uznanie, że konstrukcja posadowiona na działce o nr "[...]", pełni funkcję muru oporowego; naruszenie przepisów postępowania tj.: - art. 7 w zw. z art. 75 kpa poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich niezbędnych czynności, w tym przeprowadzenia postępowania dowodowego w odpowiednim zakresie, m.in. przez niepowołanie biegłego z zakresu budownictwa w związku z brakiem definicji ustawowej muru oporowego, czy przedmiotowa konstrukcja pełni rolę fundamentu pod ogrodzenie, jak to wywodzi strona czy też jest to konstrukcja muru oporowego; oraz - art. 8 w zw. z art. 77 kpa poprzez przeprowadzenie postępowania dowodowego w sposób wyrywkowy i niezupełny, mimo że organ administracji publicznej miał obowiązek przeprowadzić postępowanie w sposób wyczerpujący by zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, prowadząc tym samym postepowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia "[...]" utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że budowa konstrukcji oporowych nie została zwolniona w art. 29-30 ustawy z dnia 07.07.1994r. Prawo budowlane z obowiązku uprzedniego uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Naruszenie art. 28 tej ustawy skutkowało natomiast wdrożeniem procedury legalizacyjnej w trybie art. 48. W ocenie organu II instancji analiza całokształtu materiału dowodowego, w tym w szczególności ustalenia z czynności kontrolnych organu I instancji z dnia 05.05.2012r. jednoznacznie potwierdza, że przedmiotowy obiekt jest budowlą, tj. konstrukcją oporową w rozumieniu art. 3 pkt 3 ;ustawy z dnia 07.07. 1994r. Prawo budowlane, której budowa zgodnie z art. 28-30 w/w ustawy wymagała uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Naruszenie przez inwestorów obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę skutkowało przeprowadzeniem przez organ nadzoru budowlanego procedury legalizacyjnej w trybie art. 48 w/w ustawy. Wskazano również, że zgłoszeniem do Starosty z dnia 03.08.2012r. objęta była budowa "fundamentu ogrodzenia pod gabiony". Gabion to duża klatka inaczej kosz szańcowy, prostopadłościenny, wykonany z prętów i siatki stalowej, wypełniony kamieniami lub żwirem. Tymczasem inwestorzy wykonali konstrukcję oporową z betonu zbrojonego o grubości 50 cm, a nie z gabionów (inny obiekt). W związku z powyższym nie można uznać, że powołane zgłoszenie dotyczyło budowy przedmiotowego obiektu, tj. konstrukcji oporowej. Odmienna interpretacja prowadziłaby do wykładni sprzecznej z ustawą Prawo budowlane. Skargę na ww. decyzję wywiódł A. K., wnosząc o uchylenie decyzji organów obydwu instancji. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono: I. naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na treść decyzji, tj.: 1) naruszenie art. 84 § 1 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a, poprzez zaniechanie powołania w sprawie biegłego z zakresu geodezji na okoliczność możliwości wykonania decyzji w przedmiocie rozbiórki spornego obiektu w postaci muru oporowego oraz potencjalnych zagrożeń, jakie niosłoby za sobą jej wykonanie, w sytuacji w której rozstrzygnięcie przedmiotowej kwestii wymagało zasięgnięcia wiadomości specjalnych oraz zmierzałoby do wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy; 2) naruszenie art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a, poprzez zaniechanie dokonania oceny, czy na przeszkodzie wydaniu decyzji nie stoi jedna z przesłanek powodujących nieważność decyzji, w tym pominięcie okoliczności, zgodnie z którą decyzja była niewykonalna w dniu jej wydania w związku z realnym zagrożeniem spowodowania w wyniku rozbiórki muru oporowego osuwania się gruntu oraz zagrożenia spowodowania katastrofy budowlanej lub szkody w mieniu znacznych rozmiarów; 3) naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich niezbędnych czynności, w tym zmierzających do przeprowadzenia postępowania dowodowego w odpowiednim zakresie, polegające na zaniechaniu dokonania oceny skutków wykonania zaskarżonej decyzji, w tym konsekwencji rozbiórki spornego muru oporowego dla życia i zdrowia ludzkiego, jak również powstania szkody w mieniu dużych rozmiarów oraz zupełne zignorowanie interesu społecznego i słusznego interesu strony działającej w dobrej wierze. II. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miał wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji wydanie na jego podstawie decyzji nakazującej rozbiórkę muru oporowego, która to decyzja zagraża bezpieczeństwu ludzi i mienia, stanowiąc zagrożenie spowodowania katastrofy budowlanej oraz obsuwania się gruntu chronionego przez mur oporowy, rażąco naruszając obowiązek organu podejmowania decyzji zapewniających bezpieczeństwo ludzi i mienia; 2) art. 81 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane poprzez jego niezastosowanie oraz tym samym wydanie przez organ decyzji nieodpowiadającej warunkom bezpieczeństwa ludzi i mienia, której wykonanie będzie stanowiło realne zagrożenie dla bezpieczeństwa osób oraz powstania szkód w mieniu dużych rozmiarów. W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślił m.in., że organ traci z pola widzenia funkcję wybudowanego muru oporowego oraz konsekwencje, do których może doprowadzić jego rozbiórka. Skoro bowiem budowa przedmiotowego muru oporowego, a w szczególności wykonanie głębokich wykopów, spowodowało obsuwanie się gruntu z sąsiednich działek, to realnie, jeśli się zważy, że rozbiórka tak potężnego muru wymaga użycia ciężkiego sprzętu, co niewątpliwie wywoła drgania i wstrząsy, które przeniosą się na sąsiednie grunty. Zagrożenie takimi skutkami w niniejszej sprawie potencjalnie istniało i istnieje, i należało to wziąć pod uwagę. Organy nadzoru budowlanego orzekające w sprawie, powinny w tej sytuacji, działając w oparciu o przepis art. 84 k.p.a., zwrócić się do biegłego o wydanie stosownej opinii, aby sprawdzić, czy decyzja o nakazie rozbiórki w dniu jej wydanie była i jest wykonalna. Organy nadzoru budowlanego powinny również przed ewentualnym, ponownym wydaniem decyzji o nakazie rozbiórki przedmiotowego muru oporowego, ustalić korzystając z opinii biegłych, czy taka decyzja będzie wykonalna w rozumieniu przepisów w art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. Powyższe możliwe jest do ustalenia jedynie w oparciu o treść wiadomości specjalnych, uzyskanych od biegłego określonej specjalności. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnienia wymaga, iż sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do oceny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z prawem. Wynika to z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ). Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 14 marca 2012 r., poz. 270 ze zm. – zwanej w dalszym ciągu uzasadnienia jako p.p.s.a.) uchyla go lub stwierdza jego nieważność. Nadto wskazania wymaga, iż sąd orzeka na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.) nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone rozstrzygnięcie zostało podjęte zgodnie z przepisami obowiązującego prawa. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja z dnia "[...]" Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia "[...]" nakazującą A. i O. K. rozbiórkę muru oporowego wybudowanego wzdłuż granicy działki nr geod. "[...]" w A ul. A. Należy zauważyć, że w sytuacjach gdy obiekty budowlane (ich części) realizowane są (lub zostały zrealizowane) z naruszeniem prawa, zastosowanie mogą mieć trzy alternatywne tryby postępowania. Stanowią one podstawę prawną doprowadzenia inwestycji budowlanych do stanu zgodnego z prawem albo przez rozbiórkę, w całości lub w części, albo przez legalizację, pod warunkiem spełnienia określonych wymogów. Podkreślić należy, że tryby te wykluczają się wzajemnie, a zastosowanie jednej z tych procedur uzależnione jest od stanu faktycznego danej sprawy. Przepisy art. 48 i art. 49 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. (Dz. U. z 2013r., poz. 1409) Prawo budowlane stanowią podstawę legalizacji obiektu budowlanego (jego części), będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Regulacja zawarta w art. 49b tej ustawy będzie miała zastosowanie do takich stanów faktycznych, gdy: obiekt budowlany (jego część) jest budowany bez wymaganego zgłoszenia; obiekt budowlany (jego część) został wybudowany bez wymaganego zgłoszenia, lub w przypadku gdy pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ obiektu budowlanego, obiekt budowlany, lub jego część, jest budowlana lub została już wybudowana. Przepisy art. 50 i art. 51 ustawy Prawo budowlane stanowią natomiast podstawę orzeczenia organów nadzoru budowlanego, gdy inwestor prowadzi roboty budowlane bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, jeżeli roboty te jednocześnie nie są budową, na co wskazuje sformułowanie "w przypadkach innych niż w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1". Aktualne pozostają bowiem rozważania zawarte w uchwale NSA z dnia 20 października 1997 r., sygn. akt OPS 3/97, ONSA 1998/1/3, w której wskazano, że skoro art. 50 ust. 1 dotyczy innych przypadków niż określone w art. 48 (obecnie także art. 49b), to zakres tego przepisu nie nakłada się na zakres objęty art. 48 Prawa budowlanego. W hipotezie tego przepisu mieszczą się zatem przypadki: prowadzenia robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia (pkt 1) lub w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska (pkt 2), lub na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1 (pkt 3) albo w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach (pkt 4). W orzecznictwie i doktrynie dopuszcza się również stosowanie art. 50 ust. 1 do sytuacji, gdy inwestor prowadził roboty budowlane na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która następnie została wyeliminowana z obrotu prawnego (zob. red. A. Gliniecki, Prawo budowlane. Komentarz, Warszawa 2012, s. 477 i powołane tam orzecznictwo). Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że dla określenia właściwego trybu usuwania samowoli budowlanej decydujące znaczenie ma rodzaj wykonanych (wykonywanych) samowolnie robót budowlanych, który należy określić zgodnie z legalnymi definicjami zawartymi w art. 3 pkt 6 i pkt 7 ustawy Prawo budowlane. Procedurę przewidzianą w art. 48 i art. 49b tej ustawy stosuje się bowiem wyłącznie, gdy roboty budowlane, prowadzone bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, stanowią budowę. Natomiast art. 50 tej ustawy będzie miał zastosowanie tylko do takich robót budowlanych, jak: przebudowa, remont, rozbiórka obiektu budowlanego, gdyż te prace nie mieszczą się w pojęciu "budowy" w rozumieniu art. 3 pkt 6. Podstawowym zagadnieniem w rozpoznawanej sprawie była więc prawidłowa kwalifikacja robót budowlanych samowolnie wykonanych przez inwestora, a nie kwestia wykonalności ewentualnego nakazu rozbiórki, którego wydanie - co należy podkreślić - nie jest zasadą. Wyjaśnić należy, że nakaz rozbiórki może być orzeczony wyłącznie gdy nie ma prawnej możliwości legalizacji popełnionej samowoli budowlanej. Decyzja w tym przedmiocie będzie więc wydana, w przypadku gdy inwestor nie spełnił w terminie nałożonych na niego obowiązków (art. 48 ust. 4), nie usunął w wyznaczonym terminie naruszeń wskazanych w postanowieniu wydanym na podstawie art. 49 ust. 3 lub nie uiści opłaty legalizacyjnej (art. 49 ust. 3). Z przeprowadzonego przez organy postępowania wyjaśniającego w niniejszej sprawie wynika, że właściciele działki nr geod. "[...]" w A przy ul. A, tj. p. A. i O. K. na przełomie sierpnia i września 2014r. wykonali konstrukcję oporową z betonu zbrojonego. Wymiary muru oporowego: grubość 50cm; długość: ok. 88m wzdłuż granicy działki, od strony jeziora oraz po rogach działki po 13,30m i 9,50m; obsypany gruntem. Wysokość muru ponad grunt od strony działki w najniższej części 0,90; od strony jeziora w tym samym miejscu 1,10m oraz obsypanie wysokości ok 3,20. Obiekt ten pełni rolę podtrzymującą osuwający się grunt. Wykonano dokumentację fotograficzną. Obecny podczas kontroli A. K. (współinwestor) oświadczył, że roboty zostały wykonane zgodnie ze zgłoszeniem złożonym do Starosty w dniu 03.08.2012r. i stanowią "fundament pod ogrodzenie z gabionów kamiennych". W ocenie Sądu sporny obiekt jest budowlą, tj. konstrukcją oporową w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 07.07. 1994r. Prawo budowlane, której budowa zgodnie z art. 28-30 ustawy Prawo budowlane wymagała uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Stosownie bowiem do przepisu art. 3 pkt 3 wspomnianej ustawy przez budowlę należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych, elektrowni jądrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową; Przyjmuje się, że mur oporowy czyli konstrukcja oporowa jest to samodzielna budowla w postaci ściany, wykonana z betonu, cegieł, pustaków, kamieni, gabionów lub bloków betonowych ułożonych na zaprawie lub na sucho. Pionowy element konstrukcyjny służy do zabezpieczenia, wzmocnienia skarpy. Nośność muru może być zwiększona poprzez zbrojenie prętami, siatkami. Natomiast ogrodzeniem jest otoczenie działki lub terenu za pomocą urządzenia ochronnego (płotu, żywopłotu itp.) mające na celu ochronę przed dostępem osób trzecich lub zwierząt. O specyfice rzeczonego obiektu jako muru oporowego przesądza charakter użytych do jego budowy materiałów, wygląd oraz funkcja. Jest to mur o łącznej długości ok. 110,80m, tj. ok. 88m wzdłuż granicy działki, od strony jeziora oraz po rogach działki po 13,30m i 9,50m, wysokości ponad grunt od strony działki w najniższej części 0,90, od strony jeziora w tym samym miejscu 1,10m oraz obsypany gruntem do wysokości ok. 3,20 – wysokość skarpy. Pełni on zasadniczą rolę zabezpieczenia gruntu w postaci skarpy przed osuwaniem. Naruszenie przez inwestorów obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę zasadnie skutkowało przeprowadzeniem przez organ nadzoru budowlanego procedury legalizacyjnej w trybie art. 48 w/w ustawy. Zwrócić należy uwagę, że inwestorzy wykonali konstrukcję oporową z betonu zbrojonego o grubości 50 cm, a nie z gabionów. Niezasadny jest zatem argument strony skarżącej, że wykonane roboty budowlane stanowią fundament pod ogrodzenie z gabionów kamiennych. Zwrócić należy uwagę w tym miejscu, że sam skarżący uznał za słuszne przeprowadzone przez organ czynności kontrolne i dowodowe w części, w której doprowadziły do przyjęcia, że sporny obiekt stanowi w istocie mur oporowy. Mało tego skarżący zgodził się, że wybudowanie takiego muru powinno być poprzedzone uzyskaniem pozwolenia na budowę. Strona skarżąca stanęła jednak na stanowisku, że organy nie zbadały w wystarczający sposób czy rzeczona decyzja będzie wykonalna w myśl przepisu art. 156 § 1 pkt 5 kpa i czy jej wykonanie czyli rozbiórka muru nie będzie w stanowiło zagrożenia dla gruntów sąsiednich. Dla stwierdzenia tego niezbędne w ocenie strony jest powołanie biegłego, który sporządziłby stosowną opinię. Przede wszystkim trzeba zauważyć, że skarżący miał możliwość legalizacji dokonanej samowoli budowlanej, jednakże nie została ona skutecznie przeprowadzona. Trzeba zaznaczyć, że jest to jedyny sposób umożliwiający legalizację budowli, powstałej bez wymaganego pozwolenia na budowę. Natomiast odnośnie do wykonalności spornej decyzji podnieść należy, że z "niewykonalnością" decyzji mamy do czynienia, w sytuacji gdy nie ma możliwości technicznych wykonania decyzji (tzw. niewykonalność faktyczna) lub gdy istnieją prawne nakazy lub zakazy, stwarzające nieusuwalną przeszkodę w wykonaniu praw i obowiązków ustanowionych w decyzji (tzw. niewykonalność prawna). Jednak niewykonalność, o której wyżej mowa powinna mieć charakter trwały. Oznacza to, że niewykonalność decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. zachodzi wówczas, gdy czynności składające się na treść obowiązków i uprawnień w niej zawartych są niewykonalne z przyczyn technicznych lub prawnych, tkwiących w ich naturze. (por. wyroki NSA z 8 lutego 1985 r., sygn. akt I SA 1090/84; z 10 maja 1995 r., sygn. akt SA/Ka 486/94, publ. ONSA 1996 Nr 2, poz. 89; z 11 grudnia 2007 r., sygn. akt II OSK 1300/06; J. Borkowski (w:) B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, C.H. Beck, Warszawa 2011, s. 635-636). Skierowanie nakazu rozbiórki do inwestora oznacza, że wykonanie takiego nakazu uzależnione jest od tego czy taki inwestor posiada prawnie zapewniony dostęp do działki, na której zrealizowano inwestycję niezgodnie z prawem. W okolicznościach niniejszej sprawy nie wynika jednak by wystąpiły jakiekolwiek przesłanki prawne czy faktyczne o charakterze trwałym, które uniemożliwiłyby stronie wykonanie spornej decyzji. Skarżący z całą pewnością ich nie wykazał. Dlatego też niesłuszne są jego zarzuty w tym zakresie. Wskazywanie zaś na kwestię stworzenia przez rozbiórkę zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia jest gołosłowne i nie poparte żadną konkretną argumentacją. Sąd nie dostrzegł również konieczności powołania przez organy biegłego dla rozstrzygnięcia tej kwestii. Nie może być zatem mowy o wskazywanym w skardze naruszeniu art. 81 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. To zaś sprawą skarżącego jest żeby doprowadzić do bezpiecznej rozbiórki spornego obiektu. Skoro skarżący postawił mur oporowy musi wziąć odpowiedzialność za jego bezpieczną dekonstrukcję. Wbrew twierdzeniom skargi, a zgodnie z wypowiedzią skarżącego na rozprawie, rozbiórka muru oporowego nie będzie szczególnie utrudniona. A. K. na rozprawie stwierdził, że nie dowoził na działkę żadnej ziemi, a teren jedynie zniwelował, dlatego też powrót do sytuacji mającej miejsce przed wybudowaniem muru nie może być rozumiany jako powodujący znaczną szkodę. Innymi słowy po rozebraniu muru oporowego sytuacja w terenie tj. na działce skarżącego powróci do stanu poprzedniego, który w żadnym stopniu nikomu nie zagrażał. W ocenie Sądu postępowanie prowadzone przez organy obydwu instancji doprowadziło do wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności i podjęcia rozstrzygnięć zgodnych z prawem. Nie można zatem mówić o naruszeniu jakichkolwiek zasad prowadzenia postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie. Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło