II GZ 145/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zofia Przegalińska po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia C. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 grudnia 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 2890/15 w zakresie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi C. C. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 29 grudnia 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 2890/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej: p.p.s.a.) odrzucił wniosek C. C. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie z jego skargi na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z dnia [...] sierpnia 2015 r. w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego. Sąd I instancji przyjął następujące ustalenia faktyczne. Wyrokiem z dnia 22 lutego 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę C. C. na wskazaną wyżej uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z dnia [...] sierpnia 2015 r. W terminie do wniesienia skargi kasacyjnej skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Na podstawie zarządzenia z dnia 6 maja 2016 r. przesyłano skarżącemu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (PPF), w celu jego wypełnienia i przesłania do Sądu w terminie 7 dni od dnia otrzymania pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W zakreślonym przez Sąd terminie skarżący nie nadesłał wypełnionego formularza. Zarządzeniem z dnia 23 czerwca 2016 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy z uwagi na niezłożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu. Zarządzenie to zostało doręczone skarżącemu w dniu 19 lipca 2016 r. W dniu 27 czerwca 2016 r. (data stempla pocztowego) Skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do przesłania wypełnionego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy i jednocześnie złożył wypełniony formularz. Postanowieniem z dnia 6 lipca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do złożenia wypełnionego formularza. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 29 września 2016 r., sygn. akt II GZ 939/16 oddalił zażalenie skarżącego na powyższe postanowienie odmawiające przywrócenia terminu. W dniu 7 grudnia 2016 r. skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, złożył skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2016 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że uchybienie terminu stwierdzone przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyło wyłącznie postępowania w sprawie wpadkowej o przyznanie prawa pomocy i skoro postanowienie to zostało doręczone skarżącemu 14 listopada 2016 r. to skarga kasacyjna została złożona przed upływem 30 dni od doręczenia ww. postanowienia. Odrzucając powyższy wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej Sąd uznał, że jest on spóźniony. Dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej jest dzień, w którym skarżący dowiedział się o pozostawieniu bez rozpoznania jego wniosku o przyznanie prawa pomocy, co miało miejsce w dniu 19 lipca 2016 r., kiedy to zostało skarżącemu doręczone postanowienie starszego referendarza sądowego. Błędne jest natomiast przyjęcie, że przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej ustała w dniu 14 listopada 2016 r., w którym to skarżący otrzymał postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego oddalające zażalenie na odmowę przywrócenia terminu. Wskazać bowiem należy, że skarżący wnosił o przywrócenie terminu do złożenia wypełnionego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy jeszcze przed otrzymaniem postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia 23 czerwca 2016 r. o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Tym samym kwestia przywrócenia terminu była niezależna od formalnego załatwienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skoro zatem zarządzenie o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy nie zostało przez skarżącego zaskarżone, to termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej biegł od dnia doręczenia tego zarządzenia tj. od dnia 19 lipca 2016 r. Tymczasem wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej został złożony dopiero w dniu 7 grudnia 2016 r., a zatem po upływie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. Z tego względu wniosek o przywrócenie terminu podlega odrzuceniu. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący, zaskarżając je w całości i wnosząc o uwzględnienie zażalenia i uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej oraz zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. Postanowieniu zarzucono naruszenie art. 88 p.p.s.a. poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i nietrafne przyjęcie dnia 19 lipca 2016 r., jako dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej i przez to błędne ustalenie, że termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia tej skargi upłynął 18 sierpnia 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Stosownie do treści art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, zaś w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Zgodnie natomiast z art. 88 p.p.s.a., spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Powyższe oznacza, że sąd może przywrócić termin jedynie pod warunkiem wniesienia prośby o jego przywrócenie w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu z równoczesnym dopełnieniem czynności, dla której termin był określony oraz uprawdopodobnieniem przez wnioskodawcę braku winy w jego uchybieniu. W świetle akt niniejszej sprawy nie ulega wątpliwości, że termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu nie został dochowany. Z akt sprawy wynika, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 lutego 2016 r. oddalił skargę skarżącego. Odpis tego wyroku z uzasadnieniem został doręczony skarżącemu w dniu 5 kwietnia 2016 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru (k. 64 akt sprawy). W terminie do wniesienia skargi kasacyjnej skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zarządzeniem z dnia 23 czerwca 2016 r. (doręczonym stronie 19 lipca 2016 r.) starszy referendarz sądowy pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącego z uwagi na niezłożenie wniosku na urzędowym formularzu. Kolejnym pismem z dnia 27 czerwca 2016 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do przesłania wypełnionego formularza o przyznanie prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 29 września 2016 r. oddalił zażalenie skarżącego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lipca 2016 r., którym Sąd odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do złożenia wypełnionego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zatem słusznie wskazał Sąd pierwszej instancji, że przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej ustała w dniu, w którym skarżący dowiedział się o pozostawieniu bez rozpoznania jego wniosku o przyznanie prawa pomocy, co miało miejsce 19 lipca 2016 r. Natomiast wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej został złożony 7 grudnia 2016 r., a zatem po upływie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu i z tego powodu słusznie Sąd pierwszej instancji go odrzucił. Z przedstawionych wyżej przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.