II GZ 1125/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia P. S.A. w upadłości likwidacyjnej w P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 12 sierpnia 2016 r. sygn. akt VI SA/Wa 2466/15 w zakresie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do sporządzenia uzasadnienia w sprawie ze skargi P. S.A. w P. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie utraty statusu zakładu pracy chronionej postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odrzucił wniosek P. S.A. w likwidacji upadłościowej w P. o przywrócenie terminu do sporządzenia uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi tej spółki na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] lipca 2015 r. w przedmiocie utraty statusu zakładu pracy chronionej. Sąd I instancji wskazał, że wyrokiem z dnia 16 maja 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę strony, która o terminie rozprawy została powiadomiona prawidłowo, zaś w jej imieniu nikt się nie stawił. Pismem z dnia 9 czerwca 2016 r. zarządca tymczasowy M. K. poinformowała Sąd, że postanowieniem Sądu Rejonowego P. Stare Miasto w P. z dnia 7 marca 2016 r., sygn. akt XI GUu 29/15, uchylony został układ zawarty na zgromadzeniu wierzycieli skarżącej i zmieniony został sposób prowadzenia postępowania z możliwością zawarcia układu na postępowanie obejmujące likwidację majątku dłużnika, a postępowanie upadłościowe prowadzone jest pod sygnaturą akt XI GUp 47/16. Zarządca tymczasowy wskazała również, że w dniu 1 czerwca 2016 r. otrzymała postanowienie o odwołaniu dotychczasowego syndyka z pełnionej funkcji i ustanowieniu jej zarządcą tymczasowym. Wniosła również o uchylenie wyroku z dnia 16 maja 2016 r. i zawieszenie postępowania sądowego. Zarządzeniem z dnia 1 lipca 2016 r. Sąd poinformował zarządcę tymczasowego o treści art. 173, 175 i 177 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Pismem z dnia 21 lipca 2016 r. skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 16 maja 2016 r. Sąd I instancji wskazując na art. 86 § 1, art. 87 § 1 i 4 oraz art. 88 p.p.s.a., stwierdził, że wniosek strony był spóźniony. Sąd wskazał, że dniem w którym rozpoczął bieg termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia zapadłego w niniejszej sprawie wyroku był dzień, w którym zarządca tymczasowy dowiedział się o fakcie wydania tego wyroku. Wobec zaś braku wskazania przez zarządcę tymczasowego daty powzięcia informacji o wydaniu wyroku przyjąć należało, że dniem tym był dzień sporządzenia pisma skierowanego do Sądu - 9 czerwca 2016 r. Ostatni dzień siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku mijał wobec tego w dniu 16 czerwca 2016 r. Wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku został złożony dopiero w dniu 21 lipca 2016 r., a zatem ze znacznym przekroczeniem terminu. Zażaleniem P. S.A. w likwidacji upadłościowej w P. zaskarżyła w całości postanowienie Sądu I instancji wnosząc o jego zmianę w całości i przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie i doręczenie wyroku WSA w W. z dnia 16 maja 2016 r. ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. W motywach zażalenia strona podniosła, że w jej ocenie Sąd I instancji błędnie przyjął, iż ostatnim dniem do złożenia wniosku był dzień 16 czerwca 2016 r., w którym zarządca tymczasowy dowiedział się o fakcie wydania wyroku w przedmiotowej sprawie. W ocenie strony termin do złożenia wniosku powinien być liczony od dnia, w którym to spółka – skarżąca dowidziała się o okoliczności wydania wyroku w sprawie. Wskazał, że o tym fakcie została poinformowana przez zarządcę tymczasowego dopiero w dniu 14 lipca 2016 r., kiedy to przekazał on skarżącej pismo Sądu informujące o możliwości wniesienia skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. sąd przywróci uchybiony przez stronę termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym jeśli uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Zgodnie natomiast z art. 87 § 1 i 4 p.p.s.a. wniosek o przywrócenie terminu powinien być złożony w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyn uchybienia terminu zaś z samym wnioskiem strona powinna równocześnie dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Mając na uwadze przywołane regulacje oraz stan faktyczny sprawy kluczową jest kwestia, czy Sąd I instancji prawidłowo ustalił datę, od której należało liczyć bieg terminu określonego w powołanym art. 87 § 1 p.p.s.a. Analiza akt sprawy, w tym przede wszystkim dokumentów związanych z prowadzonym w stosunku do skarżącej spółki postępowaniem upadłościowym, ujawnione po wydaniu w sprawie wyroku z dnia 16 maja 2016 r. powoduje, że za prawidłowe uznać należy ustalenia poczynione przez Sąd I instancji w oparciu, o które stwierdził, że wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie oraz jego doręczenie wraz z wyrokiem był spóźniony. Istotnym jest również w świetle podnoszonej przez spółkę w zażaleniu argumentacji, który z podmiotów był uprawniony do działania w imieniu spółki, był władny do podejmowania w jej imieniu i na jej rzecz czynności procesowych, a w konsekwencji od jakiego momentu związanego z jego działaniami faktycznym należało przyjąć moment powzięcia wiedzy o zapadłym w sprawie orzeczeniu Sądu. Nie podlega wątpliwości, iż po wydaniu w sprawie wyroku (16 maja 2016 r.) dotychczasowy syndyk ustanowiony w toku prowadzonego postępowania upadłościowego został odwołany mocą postanowienia Sądu Rejonowego P. – Stare Miasto w P., Wydział XI Gospodarczy, z dnia 17 maja 2016 r. Tym samym postanowieniem ustanowiono do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia w przedmiocie odwołania syndyka zarządcę tymczasowego. W tej części postanowienie opierało się o regulację zawartą w art. 172 ust. 2 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 233), która określa, że do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia w przedmiocie odwołania syndyka, nadzorcy sądowego i zarządcy sąd ustanawia zarządcę tymczasowego albo nadzorcę tymczasowego, do których stosuje się odpowiednio przepisy o syndyku, nadzorcy sądowym i zarządcy. W rozdziale 4 odnoszącym się do zarządcy, w art. 184 ust. 1 ustawy, określono natomiast, że zarządca dokonuje wszelkich czynności zarządu związanych z bieżącym prowadzeniem przedsiębiorstwa upadłego oraz zachowaniem w stanie niepogorszonym masy upadłości. Przyjąć należy wobec powołanych regulacji prawnych, że zarządca tymczasowy obowiązany jest do pełnienia wszelkich obowiązków syndyka, gdy postępowanie obejmuje likwidację majątku upadłego, jak w niniejszej sprawie. Do pełnienia czynności przez zarządcę tymczasowego wliczać się będą zatem również poza czynnościami o których mowa w art. 183 ust. 2 omawianej ustawy, również czynności podejmowane w postępowaniach sądowych lub inicjujących takie postępowanie (por. postanowienie NSA z dnia 17 listopada 2011 r., sygn. akt II OSK 2327/11, w którym stwierdzono wyłączne prawo syndyka przy prowadzonym postępowaniu upadłościowym z likwidacją do wniesienia skargi na ostateczną decyzję organu administracyjnego). Powyższe rozważania skutkują prawidłowością przyjętego przez Sąd I instancji początku biegu terminu, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. wobec okoliczności, iż to powołany w miejsce dotychczasowego syndyka upadłej spółki zarządca tymczasowy podjął czynności procesowe w oparciu, o które możliwym było ustalenie daty powzięcia przez niego wiedzy o zapadłym w sprawie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 16 maja 2016 r. Niewadliwie Sąd I instancji przyjął, iż datą tą, nie nasuwającą żadnych wątpliwości wobec treści pisma zarządcy tymczasowego, był dzień 9 czerwca 2016 r. Wobec tego skuteczny termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, jak domagała się strona, upływał z dniem 16 czerwca 2016 r. Jego złożenie w dniu 21 lipca 2016 r. było zatem bezsprzecznie dokonane z uchybieniem terminu określonego w powołanym art. 87 § 1 p.p.s.a., co w konsekwencji skutkowało jego odrzuceniem w oparciu o art. 88 p.p.s.a. jako spóźnionego, co też prawidłowo uczynił Sąd I instancji kwestionowanym postanowieniem. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.