VII SA/Wa 1533/15

WyrokWSA w Warszawie2016-02-26

Skład orzekający: Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Izabela Ostrowska, Elżbieta Zielińska-Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca usunięcie złącza kablowo-licznikowego jako naruszającego układ urbanistyczny wpisany do rejestru zabytków, wydana na podstawie art. 45 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji publicznej prawidłowo zastosowały art. 45 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, nakazując usunięcie złącza kablowo-licznikowego. Złącze to zostało wybudowane bez wymaganego pozwolenia konserwatorskiego i negatywnie oddziaływało na odbiór wizualny zabytkowego układu urbanistycznego, co stanowiło podstawę do przywrócenia zabytku do poprzedniego stanu. Postępowanie organów było zgodne z zasadami KPA i zasadą proporcjonalności.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego utrzymującej w mocy decyzję Konserwatora Zabytków nakazującą Spółce [...] Sp. z o.o. usunięcie złącza kablowo-licznikowego. Spółka twierdziła, że złącze zostało wybudowane legalnie i nie narusza substancji zabytku. Organy konserwatorskie uznały jednak, że złącze zostało wybudowane samowolnie, bez wymaganego pozwolenia, i negatywnie wpływa na zabytkowy układ urbanistyczny, co uzasadniało nakaz jego usunięcia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędziowie sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant ref. staż. Katarzyna Dawejnis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2016 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] kwietnia 2015 r. znak: [...] w przedmiocie zobowiązania do doprowadzenia zabytku do stanu poprzedniego skargę oddala Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 89 pkt 1 i art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. z 2014 r., poz. 1446 ze zm. – dalej jako "ustawa") oraz art. 17 pkt 2, art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. – dalej jako "k.p.a."), po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez [...] Sp. z o.o. (dalej jako "skarżąca", "inwestor") od decyzji [...] Konserwatora Zabytków z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] zobowiązującej [...]Sp. z o.o. z siedzibą w [...]do doprowadzenia zabytku - założenia urbanistycznego ul. [...] - do poprzedniego stanu poprzez usunięcie złącza kablowo-licznikowego [...]o nr [...], znajdującego się na dz. ew. nr [...] z obrębu [...]w pasie drogowym ul. [...] w [...], w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Z akt postępowania administracyjnego wynika, że [...] Konserwator Zabytków decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] zobowiązał [...] Sp. z o.o. do doprowadzenia zabytku do poprzedniego stanu poprzez usunięcie złącza kablowo-licznikowego. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w trakcie kontroli przestrzegania i stosowania przepisów dotyczących ochrony zabytków i opieki nad zabytkami przeprowadzonej w dniu [...] lutego 2014 r. stwierdzono, że na dz. ew. nr [...] z obrębu [...], w pasie drogowym ul. [...] w [...] znajduje się metalowa szafka złącza kablowo-licznikowego [...] o nr [...]. Uczestniczący w czynnościach kontrolnych przedstawiciel Zarządu Dróg Miejskich oświadczył, że właścicielem złącza jest [...] Sp. z o.o. W piśmie z dnia 20 marca 2014 r. [...] Sp. z o.o. wyjaśniła, że przedmiotowe złącze zostało wybudowane przez nią zgodnie z prawem, na podstawie pozwolenia organu ochrony zabytków wydanego decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. Organ I instancji wskazał, że decyzja na którą powołał się inwestor zezwalała na budowę przyłącza elektroenergetycznego biegnącego pod poziomem gruntu na dz. ew. [...] z obrębu [...], w pasie drogowym ul. [...], a nie przedmiotowego złącza kablowo-licznikowego [...]. Organ podał, że [...] Konserwator Zabytków decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. odmówił wydania pozwolenia na realizację tego złącza. [...] Sp. z o.o. wniosło odwołanie od tej decyzji i Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego w dniu [...] sierpnia 2013 r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Z uwagi na fakt, że prace zostały wykonane, w dniu [...] kwietnia 2014 r. [...] Konserwator Zabytków decyzją nr [...] umorzył postępowanie administracyjne w tej sprawie jako bezprzedmiotowe, a zatem złącze kablowo-licznikowe [...] o nr [...] zostało wybudowane w warunkach samowoli. Organ I instancji wskazał ponadto, że szafka z urządzeniem technicznym umieszczona w bezpośrednim sąsiedztwie [...] negatywnie oddziaływuje na odbiór wizualny jednego z najważniejszych obiektów zabytkowego układu. Z konserwatorskiego punktu widzenia istotne jest przywrócenie na tym obszarze harmonijnego układu przestrzennego i w związku z tym organ wybrał możliwość przewidzianą w art. 45 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami i nakazał przywrócenie zabytku do poprzedniego stanu poprzez usunięcie szafki ze złączem kablowo-licznikowym [...]. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł inwestor [...] Sp. z o.o. W odwołaniu podniesiono, że przyłącze elektroenergetyczne do pawilonu handlowego znajdującego się na skrzyżowaniu ulic [...] i [...] na dz. nr [...] w obrębie [...] wybudowane zostało na podstawie zgłoszenia robót budowlanych z dnia [...] lipca 2013 r., przyjętego przez Urząd Dzielnicy [...] bez uwag. Przyłącze zostało załączone do sieci elektroenergetycznej z dniem 26 listopada 2013r. W ocenie skarżącego rażącym nieprzestrzeganiem przez [...] Konserwatora Zabytków Kodeksu postępowania administracyjnego jest fakt niezachowania przez organ obowiązków wynikających z art. 6, 7, 9, 35, 36, 77 k.p.a. poprzez m.in. brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy, brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego, działanie z naruszeniem terminów ustawowych na załatwienie wniosków strony. Po rozpatrzeniu odwołania Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że na dz. ew. nr [...] z obrębu [...] w [...] znajduje się złącze kablowe, zamontowane tam przez [...] Sp. z o.o. bez wymaganego pozwolenia konserwatorskiego, zaś przywołana w odwołaniu decyzja [...] Konserwatora Zabytków nr [...] obejmowała jedynie pozwolenie na budowę przyłącza elektroenergetycznego nn w pasie drogowym ul. [...] (w rejonie ul. [...]) w [...], na dz. ew. nr [...] z obrębu [...], tj. położenia kabla elektroenergetycznego pod powierzchnią gruntu. Organ odwoławczy podał, że wprowadzone przez inwestora zmiany nie mogą zostać zaakceptowane z konserwatorskiego punktu widzenia, gdyż urządzenie to doprowadza energię elektryczną o zwiększonej mocy do posadowionego bez zgody organu ochrony zabytków, wolnostojącego pawilonu handlowego. Nakazany w zaskarżonej decyzji demontaż złącza kablowego ma stanowić jedynie usunięcie niekorzystnych zmian, wprowadzonych przez [...] Sp. z o.o. bez wymaganego pozwolenia. Skargę na powyższą decyzję złożyła [...] Sp. z o.o. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Skarżonej decyzji zarzuciła naruszenie - art. 36 ust. 1 pkt 1 i 11, art. 45 ust. 1 pkt 2 ustawy z dni 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami poprzez przekroczenie uznania administracyjnego i utrzymanie w mocy decyzji nakazującej skarżącemu usunięcie złącza kablowo-licznikowego [...] o nr [...], pomimo iż samo złącze nie narusza substancji zabytku i nie spowoduje zmiany wyglądu zabytku wpisanego do rejestru, tylko umożliwia dostarczanie energii elektrycznej do obiektu, którego usunięcia domagają się organy konserwatorskie; - art. 36 ust. 1 pkt 6-8 i 10-12 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami poprzez przyjęcie, że posadowienie szafki ze złączem kablowym w pobliżu elewacji Pałacu [...] przy ul. [...] wymaga zgody konserwatora zabytków. W ocenie skarżącej złącze kablowe jako takie nie jest sprzeczne z ochroną konserwatorską wpisanego do rejestru zabytków układu urbanistycznego ulicy [...]. Organy swoimi działaniami (uniemożliwieniem dostarczania energii elektrycznej) chcą uniemożliwić dalsze funkcjonowanie obiektu budowlanego, tj. pawilonu handlowego, który chcą usunąć, gdyż ich zdaniem pawilon handlowy negatywnie wpływa na zachowanie wartości zabytkowych założenia budowlanego. Skarżąca wskazała, że sporny obiekt – złącze kablowe – można poprawić (dostosować) do wymagań ochrony konserwatorskiej, tak aby nie naruszało ogólnego założenia urbanistycznego. Zdaniem skarżącej obiekt nie jest wpisany do rejestru zabytków, tym samym nie ma cech zabytku, mimo że znajduje się na terenie układu urbanistycznego. Dlatego nie było podstaw do zastosowania w sprawie art. 45 ust. 1 pkt 2 ustawy, który to przepis odnosi się wyłącznie do zobowiązania właściciela do doprowadzenia zabytku do jak najlepszego stanu we wskazany sposób. W odpowiedzi na skargę Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skargę należało oddalić. Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest decyzja Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję [...] Konserwatora Zabytków z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] zobowiązującą [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] do doprowadzenia zabytku - założenia urbanistycznego ul. [...]- do poprzedniego stanu poprzez usunięcie złącza kablowo-licznikowego [...] o nr [...], znajdującego się na dz. ew. nr [...] z obrębu [...] w pasie drogowym ul. [...] w [...] . Podstawę materialnoprawną zaskarżonego rozstrzygnięcie stanowi art. 45 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Okolicznością w sprawie bezsporną jest, iż założenie urbanistyczne ul. [...] jest wpisane do rejestru zabytków pod nr rej. [...] decyzją z dnia [...] lipca 1965 r. Należy podkreślić, co istotne w niniejszej sprawie, iż zgodnie z art. 4 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, ochrona zabytków polega, w szczególności, na podejmowaniu przez organy administracji publicznej działań mających na celu: 1) zapewnienie warunków prawnych, organizacyjnych i finansowych umożliwiających trwałe zachowanie zabytków oraz ich zagospodarowanie i utrzymanie; 2) zapobieganie zagrożeniom mogącym spowodować uszczerbek dla wartości zabytków; 3) udaremnianie niszczenia i niewłaściwego korzystania zabytków; 4) przeciwdziałanie kradzieży, zaginięciu lub nielegalnemu wywozowi zabytków za granicę; 5) kontrolę stanu zachowania i przeznaczenia zabytków; 6) uwzględnianie zadań ochronnych w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przy kształtowaniu środowiska. Z przepisu tego wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że organy administracji publicznej mają obowiązek zapewnić warunki umożliwiające trwałe zachowanie zabytków, jak również zapobiegać zagrożeniom mogącym spowodować uszczerbek dla wartości zabytków czy udaremniać niewłaściwe korzystanie z zabytków, czyli przeciwdziałać utracie zabytków. Stosownie natomiast do art. 38 ust. 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, obowiązkiem nadzoru konserwatorskiego jest kontrola przestrzegania i stosowania przepisów dotyczących zabytków i opieki nad zabytkami, z możliwością podejmowania określonych ustawowo działań, jeżeli jest to konieczne ze względu na szczególną wagę sprawy, zgodnie z art. 42 tej ustawy. Z przywołanych przepisów wynika, że obowiązek ochrony zabytków spoczywa nie tylko na właścicielu zabytku nieruchomego, ale również na organach administracji publicznej, w tym organach nadzoru konserwatorskiego. Przedmiot, zakres i formy ochrony zabytków oraz opieki nad nimi określa ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. z 2003r. Nr 162, poz. 1568 ze zm.) oraz akty wykonawcze do tej ustawy. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. b i c powołanej ustawy ochronie i opiece podlegają, bez względu na stan zachowania zabytki nieruchome będące w szczególności układami urbanistycznymi, ruralistycznymi i zespołami budowlanymi oraz dziełami architektury i budownictwa. Z kolei stosownie do treści art. 3 pkt 12 ustawy, historyczny układ urbanistyczny lub ruralistyczny to przestrzenne założenie miejskie lub wiejskie, zawierające zespoły budowlane, pojedyncze budynki i formy zaprojektowanej zieleni, rozmieszczone w układzie historycznych podziałów własnościowych i funkcjonalnych, w tym ulic lub sieci dróg. Zgodnie natomiast z treścią z art. 36 ust. 1 pkt 1 i 11 powołanej ustawy prowadzenie prac konserwatorskich, restauratorskich lub robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru oraz podejmowanie innych działań, które mogłyby prowadzić do naruszenia substancji lub zmiany wyglądu zabytku wpisanego do rejestru wymaga pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków. Wymaga natomiast podkreślenia, że objęcie ochroną konserwatorską poprzez wpisanie układu urbanistycznego do rejestru zabytków nie oznacza, że na terenie tym zabronione są jakiekolwiek działania, w tym wykonywanie robót budowlanych w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego. Gdyby taki był zamysł niewątpliwie ustawodawca wprowadziłby taki zakaz w ustawie. Tymczasem ani ustawa - Prawo budowlane, ani ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami nie wprowadziły takiego zakazu. Powyższe oznacza, że każdorazowo przed wydaniem decyzji udzielającej pozwolenia na wykonywanie tych robót przez organ architektoniczno – budowlany inwestor musi uzyskać zgodę (w formie decyzji) organu konserwatorskiego, który oceni dopuszczalność realizacji robót (w tym budowy) pod względem wpływu na zachowanie walorów zabytkowych chronionego obszaru. Wskazać należy, że zgodnie z art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami prowadzenie prac konserwatorskich, restauratorskich lub robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru wymaga pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy podnieść , iż w dniu [...] kwietnia 2014 r. [...] Konserwator Zabytków decyzją nr [...] umorzył postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe w sprawie budowy przyłącza elektroenergetycznego biegnącego pod poziomem gruntu na dz. ew. [...] z obrębu [...], w pasie drogowym ul. [...] ( z uwagi na jego wykonanie). Natomiast w trakcie przeprowadzonej w dniu 18 lutego 2014 r. kontroli stwierdzono, że na dz. ew. nr [...] z obrębu [...], w pasie drogowym ul. [...] w [...] znajduje się metalowa szafka złącza kablowo-licznikowego [...] o nr [...]. W konsekwencji za całkowicie uprawnione należy uznać stanowisko organów, iż złącze kablowo-licznikowe [...] o nr [...] zostało wybudowane w warunkach samowoli, bez zgody organu konserwatorskiego. W tym miejscu podkreślić należy, iż skarżący Spółka [...] w dniu [...] września 2014 r. złożyła wniosek o pozwolenie na budowę przyłącza elektroenergetycznego na działce nr [...] i [...] obręb [...] przez ul. [...] w [...] . Planowana inwestycja miała polegać na budowie przyłącza elektroenergetycznego w pasie drogowym ul. [...] . Kabel elektroenergetyczny miał być ułożony w wykopie o głębokości 0,8 m wzdłuż ul. [...] do obiektu podłączanego. Wymieniony obiekt podłączany to wolnostojący pawilon handlowy, usytuowany przy prawym skrzydle Pałacu [...], wpisanego do rejestru zabytków. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzją z dnia [...] marca 2015 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...]listopada 2014 r. nr [...]o odmowie zezwolenia skarżącej Spółce na budowę przyłącza elektroenergetycznego na działce nr [...] i [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w [...]. Wymienione decyzje zapadły w oparciu o przepis art. 36 ust. 1 pkt 11 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 4 lutego 2016r. oddalił skargę Spółki [...] na powyższą decyzję . Co istotne, decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...][...] Konserwator Zabytków wydał nakaz właścicielom ww. pawilonu handlowego, przywrócenia do poprzedniego stanu zabytku - układu urbanistycznego ulicy [...] w [...] w rejonie ul. [...] - poprzez usunięcie umieszczonego niezgodnie z przepisami dotyczącymi ochrony zabytków i opieki nad zabytkami kiosku handlowego przy ul. [...] w rejonie ul. [...] w [...] , przy prawym skrzydle Pałacu [...] przy ul. [...] na działce nr ewid. [...] w obrębie [...]. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego utrzymał w mocy ww. decyzję z dnia [...] sierpnia 2013 r. Decyzje te pozostają w obrocie prawnym (w dniu 27 listopada 2014 r. zapadł w tej sprawie nieprawomocny wyrok tut. Sądu o sygn. akt VII SA/Wa 1272/14 oddalający skargę). W przypadku, gdy bez wymaganego pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków lub w sposób odbiegający od zakresu i warunków określonych w pozwoleniu, wykonano przy zabytku wpisanym do rejestru prace konserwatorskie, restauratorskie, roboty budowlane, badania konserwatorskie, architektoniczne lub podjęto inne działania, o których mowa we wskazanym art. 36 ust. 1, wojewódzki konserwator zabytków wydaje decyzję nakazującą przywrócenie zabytku do poprzedniego stanu lub uporządkowanie terenu, określając termin wykonania tych czynności albo zobowiązującą do doprowadzenia zabytku do jak najlepszego stanu we wskazany sposób i w określonym terminie, zgodnie z przepisem art. 45 ust. 1 pkt 1 i 2 powołanej ustawy. Przy ustalaniu zakresu nakazanej ingerencji konserwator powinien mieć na uwadze wymóg proporcjonalności. Wspomniana ingerencja ma bowiem charakter restrykcyjny - prowadzi mianowicie do ograniczenia prawa własności przysługującego dysponentowi zabytku wpisanego do rejestru. Co więcej, adresat nakazu, o którym mowa w tym przepisie, obowiązany jest na swój koszt wykonać nakaz (art. 45 ust. 2 u.o.z.). Przy wydawaniu nakazu konserwator powinien w sposób szczegółowy wykazać, dlaczego w jego opinii doprowadzenie zabytku do poprzedniego albo do jak najlepszego stanu wiąże się z podjęciem takich, a nie innych czynności. To, że art. 45 ust. 1 u.o.z. posługuje się w swej treści wyrażeniami nieostrymi - w szczególności sformułowaniem "do jak najlepszego stanu" - oznacza jedynie tyle, że ustalenie przesłanek rozstrzygnięcia ma charakter uznaniowy. Dopiero prawidłowe ustalenie przesłanek (w oparciu o kryteria takie, jak dla decyzji uznaniowej) powoduje, że samo rozstrzygnięcie (na gruncie art. 45 ust. 1 u.o.z.) ma charakter związany. Przedmiotem decyzji wydawanej na podstawie art. 45 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie zabytków jest bowiem ochrona przestrzeni zabytkowej - założenia urbanistycznego obowiązkiem konserwatora jest doprowadzenie jej albo do stanu pierwotnego (co w praktyce oznacza usunięcie zmian lub naniesień obiektów budowlanych), albo też, nakazanie doprowadzenia zabytkowego układu urbanistycznego do jak najlepszego stanu. Przepis art. 45 ust. 1 ustawy o ochronie zabytków przewiduje tylko dwa, rozłączne uprawnienia decyzyjne wojewódzkiego konserwatora zabytków. Może on nakazać przywrócenie zabytku do poprzedniego stanu lub uporządkowanie terenu, określając termin wykonania tych czynności (pkt 1), albo zobowiązać do doprowadzenia zabytku do jak najlepszego stanu we wskazany sposób i w określonym terminie (pkt 2). Wybór jednej z tych dwóch opcji uzależniony jest od tego, czy działania przy zabytku doprowadziły do stanu, który w ogóle nie może być akceptowany z punktu widzenia wartość zabytku, czy też do stanu, który mimo jego nielegalnego rodowodu można do wymagań ochrony konserwatorskiej odpowiednio dostosować, co wymaga podjęcia określonych, dodatkowych działań, wskazanych przez konserwatora. W sprawie jest bezsporne, że skarżący, bez wymaganego pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków, wykonał złącze kablowo-licznikowego [...] o nr [...], znajdujące się na dz. ew. nr [...] z obrębu [...] w pasie drogowym ul. [...] w [...]. Stosownie więc do przepisu art. 45 powołanej ustawy wojewódzki konserwator zabytków obowiązany był do wydania decyzji nakładającej obowiązki o jakich stanowi ten przepis w ust. 1 pkt 1 lub 2. O tym jaki jest zakres nakładanych obowiązków decyduje konserwator zabytków. W niniejszej sprawie konserwator zabytków uznał za konieczne nałożenie obowiązku doprowadzenia zabytku do poprzedniego stanu poprzez usunięcie przedmiotowego złącza. . Stanowisko to zostało uzasadnione w przekonujący sposób w nawiązaniu do decyzji z lipca 1965r. o wpisie do rejestru zabytków pod nr [...]układu urbanistycznego ulicy [...] w [...]. W ocenie organu szafka z urządzeniem technicznym umieszczona w bezpośrednim sąsiedztwie Pałacu [...] negatywnie oddziaływuje na odbiór wizualny jednego z najważniejszych obiektów zabytkowego układu, co w konsekwencji może spowodować uszczerbek dla wartości zabytku. W ocenie Sądu organy przeprowadziły postępowanie zgodnie z zasadami Kpa i z zasadą proporcjonalności . Dlatego też Sąd nie podzielił zarzutów skargi i orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło