II GZ 146/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Stanisław Gronowski po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia K. w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 28 października 2015 r. sygn. akt VI SA/Wa 1008/15 w sprawie ze skargi K. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia 11 lutego 2015 r. nr . w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia 28 października 2015 r. odmówił K.prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W myśl art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. O oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. W szczególności dotyczy to sytuacji, w której skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1-6 p.p.s.a., jeśli Sąd wydał postanowienie o odmowie przyznania stronie prawa pomocy przed wydaniem postanowienia o odrzuceniu skargi (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2012, s. 210, uw. 3 pkt 1, s. 625-627, uw. 1, 6; M. Jagielska, J. Jagielski, P. Gołaszewski, P. Wajda w: red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, C.H. Beck 2013, s. 343, nb 2 lit. o; s. 904, nb 6). Oznacza to, że w przypadku, gdyby nawet sytuacja materialna strony uzasadniała przyznanie prawa pomocy, to stwierdzenie przez Sąd, że w danej sprawie mamy do czynienia z "oczywistą bezzasadnością" skargi, powoduje odmowę przyznania prawa pomocy. W niniejszej sprawie zachodzi przesłanka oczywistej bezzasadności skargi uwagi na nieuzupełnienie jej braku formalnego (skarga nie została podpisana przez pełnomocnika wyborczego) Z akt sprawy wynika, że wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało skutecznie doręczone skarżącemu w dniu 2 września 2015 r. Skarga została podpisana przez E. S.która - jak wynika ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów - jest pełnomocnikiem finansowym, podczas gdy skargę powinien był podpisać pełnomocnik wyborczy K.– E. Z. Zdaniem Sądu pierwszej instancji stwierdzona niedopuszczalność skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. oznacza oczywistą bezzasadność skargi (art. 247 p.p.s.a.) a w takiej sytuacji prawo pomocy nie przysługuje. Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Zgodnie z art. 243 § 1 prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednakże w myśl art. 247 p.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. W orzecznictwie podkreśla się, że art. 247 p.p.s.a. wprowadza samodzielną, negatywna przesłankę przyznania stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Prawo to nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Oznacza to, że ocena w tym przedmiocie dokonywana jest w oderwaniu od sytuacji materialnej strony. Stwierdzenie przez sąd, że w sprawie zachodzi sytuacja oczywistej bezzasadności skargi skutkuje odmową przyznania prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 30 września 2014 r. sygn. akt II OZ 998/14). O oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Oznacza to, że zastosowanie powołanego przepisu jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości, co do braku szans na uwzględnienie skargi. W szczególności dotyczy to sytuacji, kiedy skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 17 lipca 2014 r. sygn. akt II OZ 700/14). W niniejszej sprawie taka sytuacja wystąpiła, gdyż braków formalnych skargi nie uzupełniono w wyznaczonym terminie i z tego względu skarga podlegała, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., odrzuceniu. Wobec tego skargę tę należało uznać za oczywiście bezzasadną a to, z kolei stanowiło wystarczającą przesłankę w myśl art. 247 p.p.s.a. odmowy przyznania prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał zaskarżone postanowienie za prawidłowe i na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.