I OZ 459/16

Dnia 13 maja 2016 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2016 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Gminy T. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 3 marca 2016 roku sygn. akt II SA/Po 60/16 odrzucające skargę Gminy T. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] listopada 2015 roku nr [...] w przedmiocie odszkodowania za grunt przejęty pod drogę postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia 3 marca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę Gminy T. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] listopada 2015 r. w przedmiocie odszkodowania za grunt przejęty pod drogę. W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że zaskarżona decyzja została doręczona Wójtowi T. w dniu 30 listopada 2015 r. W dniu 23 grudnia 2015 r. Wójt nadał drogą pocztową skargę, adresując przesyłkę następująco: "Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Al. Niepodległości 16/18 61-713 Poznań" (k. 82). Przesyłka została zwrócona nadawcy przez operatora pocztowego w dniu 28 grudnia 2015 r. (k. 82 v) z adnotacją "Zwrot. Pod wskazanym adresem nieznany (Błędny adres)". W dniu 8 stycznia 2016 r. (data wniesienia pisma do Wojewody Wielkopolskiego – k. 76) strona skarżąca wniosła o uznanie, że skarga została wniesiona w terminie, w związku z oczywistą omyłką w określeniu adresata, co potwierdza fakt prawidłowego wskazania organu na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Odrzucając skargę jako spóźnioną, Sąd wyjaśnił że stosownie do art. 37 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz.U. z 2012 r., poz. 1529, ze zm.) dla skutecznego wniesienia pisma procesowego to musi być ono nadane przed upływem określonego terminu, a adresat co do zasady musi być prawidłowo wskazany przez nadawcę. Operator pocztowy jest bowiem zobowiązany doręczyć przesyłkę adresatowi na adres wskazany na przesyłce lub w umowie o świadczenie usługi pocztowej. Zatem to dane umieszczone na przesyłce determinują sposób wykonania umowy przez operatora pocztowego. Podmiot świadczący usługi pocztowe nie może dowolnie doręczać przesyłek, nawet jeżeli z urzędu znany jest mu prawidłowy adres. Skoro więc skarżący niewłaściwie zaadresował przesyłkę, jako adresata wskazując Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, zaś jako adres podając dane dotyczące Wojewody Wielkopolskiego, to w rezultacie operator pocztowy nie był uprawniony do samodzielnego rozstrzygnięcia czy intencją wnoszącego pismo procesowe jest skierowanie przesyłki do Sądu, czy też do podmiotu, którego adres podano na przesyłce. Za datę wniesienia skargi Sąd uznał zatem dzień 8 stycznia 2016 r., w którym do organu wpłynęło pismo strony zawierające wniosek o uznanie skargi za wniesioną w terminie, do którego skarżąca dołączyła skargę oraz kopertę zawierającą zwróconą przesyłkę. Termin zaś do dokonania przedmiotowej czynności procesowej upływał w dniu 30 grudnia 2015 r. Tym samym Sąd pierwszej instancji uznał, że skarga ta została wniesiona po terminie i odrzucił ją jako spóźnioną. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła Gmina T. zarzucając sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 86 § 1 i art. 87 1 – 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) poprzez ich niezastosowanie, skutkujące błędnym przyjęciem, że skarga nie została wniesiona za pośrednictwem organu, którego działanie jest jej przedmiotem oraz że skarga została wniesiona po upływie terminu do jej złożenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 86 § 1 p.p.s.a jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Zgodnie zaś z art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi (art. 87 § 3 p.p.s.a.). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie skarżąca pismem z dnia 8 stycznia 2016 r. (data prezentaty organu) zwróciła się do Sądu z wnioskiem o uznanie skargi za wniesioną w terminie, wskazując jednocześnie przyczyny dla których skarga faktycznie została nadesłana do organu dopiero w dniu 8 stycznia 2016 r. Pismo to skierowane zostało do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu za pośrednictwem Wojewody Wielkopolskiego. Do pisma dołączona została skarga oraz jej odpis. Przedmiotowe pismo spełnia więc wymagania jakie stawia ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wnioskowi o przywrócenie terminu. W tej sytuacji przed wydaniem postanowienia o odrzuceniu skargi z powodu wniesienia jej po terminie, Sąd pierwszej instancji powinien był rozpoznać wniosek strony o przywrócenie tego terminu, analogicznie jak uczynił to w sprawie o sygn. akt II SA/Po 61/16. W rezultacie zatem należało uchylić zaskarżone postanowienie, gdyż zostało ono wydane przedwcześnie. Z tych względów, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie.