I SA/Wa 2286/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka - Płaczkowska Sędziowie: WSA Dariusz Pirogowicz (spr.) WSA Joanna Skiba Protokolant referent Joanna Kicińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2016 r. sprawy ze skargi K. S. oraz A. A. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12.09.2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 364/13 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 3000 (trzy tysiące) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. w pozostałej części skargę oddala; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz K.S. oraz A. A. solidarnie kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. K. S. i A. A. pismem z [...] listopada 2015 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której domagali się wymierzenia Prezydentowi [...] grzywny w związku z niewykonaniem przez ten organ wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 września 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 364/13, a także zasądzenia na ich rzecz sumy pieniężnej w wysokości połowy wymierzonej grzywny. Powyższym wyrokiem Sąd, w następstwie uwzględnienia skargi K. S. i A. A., zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku wyżej wymienionych o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], oznaczoną nr hip. [...]- w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Akta te wraz z odpisem prawomocnego wyroku doręczone zostały zaś organowi [...] listopada 2013 r. Wyrokiem z 12 listopada 2014 r. sygn. akt I SA/Wa 2013/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wobec niewykonywania wyroku z 12 września 2013 r., wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości [...] złotych, stwierdzając jednocześnie, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W związku z dalszym niepodejmowaniem przez organ rozstrzygnięcia w sprawie, skarżący pismem z [...] listopada 2015 r. ponownie wezwali Prezydenta [...] do wykonanie prawomocnego wyroku z 12 września 2013 r., a następnie wnieśli opisaną na wstępie skargę. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc że pełnomocnik skarżących został poinformowany o planowanym terminie rozpatrzenia wniosku do [...] sierpnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga, w zakresie w jakim zarzuca Prezydentowi [...] bezczynność w wykonaniu prawomocnego wyroku tut. sądu jest zasadna, co skutkować musi wymierzeniem organowi określonej w sentencji grzywny, jak też oceny charakteru zaistniałej zwłoki. Przedmiotowa skarga została złożona w trybie art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." Przepis ten w § 1 stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do § 6 art. 154 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 2 zd. drugie art. 154). Uwzględniając skargę sąd, w myśl § 7 art. 154 p.p.s.a., może przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 12 września 2013 r. sygn. akt I SAB/Wa 364/13 zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z [...] lutego 2008 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] - w terminie dwóch miesięcy od zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły zaś do organu w dniu[...] listopada 2013 r. Od tej daty, zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a., rozpoczął zatem swój bieg dwumiesięczny termin wyznaczony wyrokiem w jakim sprawa, w której organ pozostawał bezczyny, winna być rozpoznana. W konsekwencji upłynął on [...] stycznia 2014 r. Niekwestionowaną okolicznością jest przy tym, że do dnia podjęcia niniejszego orzeczenia, mimo uprzedniego wezwania przez strony do wykonania powyższego wyroku, jak też wymierzenia Prezydentowi [...] z tytułu zaistniałej zwłoki w jego wykonaniu grzywny (vide wyrok z 12 listopada 2014 r. sygn. akt I SA/Wa 2013/14), organ ów zawisłej przed nim sprawy administracyjnej nie rozstrzygnął. Oznacza to, że od przeszło dwóch lat pozostaje przy wykonywaniu powyższego wyroku w stanie bezczynności, która w tych okolicznościach przybiera postać kwalifikowaną, a więc rażąco narusza prawo. To z kolei czyni żądanie wymierzenia mu z tego tytułu kolejnej grzywny w pełni uzasadnione. Stan niewykonywanie wyroków sądów godzi wszak w samą istotę zasady praworządności, którą organy administracji publicznej są bezwzględnie związane (art. 7 Konstytucji RP, art. 6 k.p.a.) i w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowany, na co zwracał już uwagę Sąd w uprzednio wydanym wyroku. Zważywszy na skalę przekroczenia terminu w wykonaniu wyroku, jak też uwzględniając uprzednio z tego tytułu wymierzoną grzywnę (1000 złotych), skład orzekający ocenił, że adekwatną w tych okolicznościach faktycznych sankcją będzie grzywna w wysokości [...] złotych. Ten jej wymiar winien przy tym skłonić organ do niezwłocznego załatwienia sprawy, w której dotychczas pozostaje on w zwłoce. Sąd nie dostrzega natomiast obecnie potrzeby wymierzania Prezydentowi [...] dodatkowej sankcji w postaci zasądzenia na rzecz skarżących sumy pieniężnej, o której mowa w art. 154 § 7 p.p.s.a. Jest ona bowiem dodatkowym środkiem o charakterze dyscyplinująco-represyjnym, który winien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu, a więc przede wszystkim sytuacji, gdy nie istnieją jakichkolwiek obiektywnie weryfikowalne okoliczności, które ten stan rzeczy mogły by tłumaczyć. Taka zaś sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Sądowi bowiem z urzędu znana jest okoliczność znacznej ilości spraw o odszkodowanie za utracone grunty [...] zawisłych przed organem, ich stopień skomplikowania, a także trudności Miasta [...] związane z zabezpieczeniem środków finansowych umożliwiających realizację zgłaszanych z tego tytułu roszczeń - co jest podstawowym czynnikiem determinującym zwłokę. Oczywiście te okoliczności nie uwalniają organu od odpowiedzialności za niewykonywanie prawomocnego orzeczenia sądu, niemniej muszą być uwzględniane przy nakładaniu z tego tytułu przewidzianych ustawą sankcji. Z tego względu formułowane w tym względzie żądanie skarżących nie mogło zostać uwzględnione, a co za tym idzie w tej części skarga podlega oddaleniu. Aczkolwiek w tym miejscu należy zwrócić uwagę Prezydentowi [...] że dalsza zwłoka w wykonaniu prawomocnego wyroku, w przypadku ponowienia w tym przedmiocie skargi, będzie musiała spotkać się ze zdecydowaną reakcją Sądu. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1 i 2 sentencji wyroku, a na podstawie na podstawie art. 151 powołanej ustawy orzekł jak w punkcie 3 sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego (pkt 4 sentencji) na podstawie art. 200 w zw. art. 202 § 2 powołanej ustawy