VII SA/Wa 977/15
WyrokWSA w Warszawie2016-03-16
Skład orzekający: Joanna Gierak - Podsiadły, Ewa Machlejd, Krystyna Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił wysokość kosztów powstałych w związku z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu, od której odstąpiono, bez wykazania rzeczywistych poniesionych kosztów?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy naruszyły przepisy postępowania administracyjnego (art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. w zw. z art. 130a ust. 2a Prawa o ruchu drogowym). Brak było ustaleń dotyczących rzeczywistych kosztów poniesionych w związku z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu, od której odstąpiono, takich jak czas, odległość czy faktyczne wydatki holownika. Decyzje były przedwczesne z powodu niepełnych ustaleń faktycznych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji ustalającej B. W. koszty w wysokości 440 zł w związku z wydaniem dyspozycji usunięcia jego pojazdu z drogi z powodu naruszenia przepisów ruchu drogowego. Mimo że od usunięcia pojazdu odstąpiono, gdy właściciel się pojawił, organy uznały go za zobowiązanego do pokrycia kosztów. Skarżący kwestionował zasadność naliczenia maksymalnej stawki kosztów, podnosząc, że nie wykazano rzeczywistych poniesionych wydatków.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak - Podsiadły, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant st. ref. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2016 r. sprawy ze skargi B. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów powstałych w związku z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącego B. W. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2014 r. Prezydent [...] w imieniu którego działał Dyrektor Zarządu Dróg Miejskich na podstawie upoważnienia nr [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. z urzędu ustalił wysokość kosztów powstałych w związku z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu marki [...] nr rej. [...] na kwotę 440 zł z terminem płatności 30 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna z tym że po upływie terminu płatności będą naliczane odsetki ustawowe. Decyzja wskazywała osobę zobowiązaną do zapłaty B. W., a także rachunek bankowy na który należało wpłacić wskazaną wyżej kwotę.
W uzasadnieniu decyzji wskazano że w dniu 30 października 2012 r. strażnik miejski wydał dyspozycję usunięcia pojazdu w/w z ulicy S. w W. z powodu niezastosowania się do znakuB-36 z tabliczką T-24 tj. pozostawienia pojazdu w miejscu obowiązywania znaku wskazującego, że zaparkowany samochód zostanie usunięty na koszt właściciela.
Tym samym kierowca wyczerpał znamiona wykroczenia z art. 92 § 1 kodeksu wykroczeń.
W trakcie czynności usuwania pojazdu do strażnika zgłosił się właściciel pojazdu B. W. i w związku z tym odstąpiono od usunięcia pojazdu. Wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu spowodowało jednak powstanie kosztów, do pokrycia których zobowiązany jest właściciel oraz jeżeli pojazd znajdował się w chwili usunięcia we władaniu osoby dysponującej nim na podstawie innego niż własność tytułu prawnego solidarnie ta osoba. Wysokość kosztów ustalono zgodnie z dyspozycją art. 130 ust. 6 oraz 6a ustawy na podstawie załącznika nr 2 do uchwały nr [...] Rady [...] z dnia [...] listopada 2011 r. w sprawie ustalenia wysokości opłat za usunięcie i przechowywanie pojazdu oraz wysokości kosztów powstałych w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdu (Dz. Urzędowy Województwa [...] z 2011 r. Nr [...], poz. [...]), który określił wysokość kosztów odstąpienia od usunięcia pojazdu, którego dopuszczalna masa całkowita nie przekracza 3,5 t na 440 złotych.
Po rozpatrzeniu odwołania B. W. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją znak [...] z dnia [...] marca 2015 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję w całości.
Organ odwoławczy zaznaczył, że zgodnie z zapisami na dyspozycji usunięcia marki samochodu [...] nr rej. [...] pojazd holujący dotarł na miejsce , był to [...]. Zatem wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu wygenerowało koszty tego usunięcia . Organ pierwszej instancji nie naruszył więc prawa ustalając koszty. W szczególności w maksymalnej przewidzianej stawce 440 zł. wyliczonej w oparciu o załącznik nr 2 do uchwały nr [...] Rady [...] z dnia [...] listopada 2011 r. w sprawie ustalenia wysokości opat za usunięcie i przechowywanie pojazdu oraz wysokości kosztów powstałych w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdu.
Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie B. W. wnosząc o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej decyzji, a także o zasądzenie kosztów postępowania .
Skarżący podnosił, że decyzja organu pierwszej instancji nie zawierała informacji o dokładnej godzinie wydania dyspozycji usunięcia pojazdu i dokładnej godzinie ustania przyczyny tj. pojawienia się właściciela i usunięcia pojazdu przez niego.
Skarżący podnosił, że właściciel jest zobowiązany tylko do pokrycia rzeczywiście powstałych kosztów. Ponadto naliczenie kosztów w wysokości maksymalnej stanowiło rażące naruszenie prawa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zaskarżona oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 130a ust. 2a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkuje uchyleniem rozstrzygnięć organów obu instancji - art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. 2012 r., poz. 270).
Z treści zaskarżonej decyzji wynika, że na skarżącego został nałożony obowiązek zapłaty kwoty 440 zł. tytułem obciążenia kosztami powstałymi na skutek wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, od której odstąpiono z powodu ustania przyczyn usunięcia.
Materialnoprawną podstawę wydania decyzji stanowi przepis art. 130 a ust. 2a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r.- Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem, od usunięcia pojazdu odstępuje się, jeżeli przed wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu lub w trakcie usuwania ustaną przyczyny jego usunięcia. Jeżeli wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu w przypadkach, o których mowa w ust. 1 lub 2, spowodowało powstanie kosztów, do ich pokrycia jest obowiązany właściciel pojazdu. Przepis ust. 10 i stosuje się odpowiednio.
Zgodnie z art. 130a powołanej wyżej ustawy pojazd jest usuwany z drogi na koszt właściciela w przypadku:
1) pozostawienia pojazdu w miejscu, gdzie jest to zabronione i utrudnia ruch lub w inny sposób zagraża bezpieczeństwu;
2) nieokazania przez kierującego dokumentu stwierdzającego potwierdzającego zawarcie umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu lub stwierdzającego opłacenie składki tego ubezpieczenia dowodu opłacenia składki za to ubezpieczenie, jeżeli pojazd ten jest zarejestrowany w kraju, o którym mowa w art. 129 ust. 2 pkt 8 lit. c;
3) przekroczenia wymiarów, dopuszczalnej masy całkowitej lub nacisku osi określonych w przepisach ruchu drogowego, chyba że istnieje możliwość skierowania pojazdu na pobliską drogę, na której dopuszczalny jest ruch takiego pojazdu;
4) pozostawienia pojazdu nieoznakowanego kartą parkingową, w miejscu przeznaczonym dla pojazdu osoby niepełnosprawnej o obniżonej sprawności ruchowej oraz osób wymienionych w art. 8 ust. 2;
5) pozostawienia pojazdu w miejscu obowiązywania znaku wskazującego, że zaparkowany pojazd zostanie usunięty na koszt właściciela (ust. 1).
Mając na uwadze treść przytoczonych wyżej przepisów, stwierdzić należy, że warunkiem sine qua non wydania decyzji w przedmiocie nałożenia na właściciela pojazdu zapłaty kosztów powstałych w wyniku wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, od której następnie odstąpiono, jest ustalenie, że koszty te rzeczywiście powstały.
W tym celu organ ma obowiązek wyjaśnić w jakich okolicznościach doszło do wydania dyspozycji odholowania pojazdu, odstąpienia od tej dyspozycji oraz, czy wydanie dyspozycji odstąpienia spowodowało powstanie kosztów, którymi należy obciążyć właściciela pojazdu.
Podkreślić należy, że decyzja w przedmiocie kosztów wydania dyspozycji usunięcia nie jest aktem wydawanym w trybie egzekucyjnym, a zatem wydanie decyzji winno poprzedzić niewadliwe zebranie materiału dowodowego, zgodnie z regułami obowiązującymi w Kodeksie postępowania administracyjnego, a następnie ustalenia w oparciu o te dowody stanu faktycznego sprawy.
Z decyzji powinno wynikać jakie rzeczywiste koszty zostały wygenerowane w związku z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu, od którego następnie odstąpiono.
Z akt administracyjnych sprawy przedłożonych Sądowi wraz ze skargą nie wynikają istotne dla sprawy okoliczności w szczególności czas jaki upłynął pomiędzy dyspozycją usunięcia pojazdu, a przybyciem pojazdu holującego, droga w kilometrach, jaką przejechał pojazd w tym czasie i powstałe w związku z tym rzeczywiste koszty. Istotne jest też kiedy nastąpiło wezwanie i odwołanie dyspozycji usunięcia pojazdu. W celu wyjaśnienia sprawy organ może podjąć wszelkie środki dowodowe w tym także przesłuchanie skarżącego w charakterze strony, a także w charakterze świadków funkcjonariuszy Straży Miejskiej i kierowcy holownika.
Wydanie decyzji przez organy obu instancji było przedwczesne wobec niepoczynienia przez nie pełnych ustaleń faktycznych, co znalazło swój wyraz w uzasadnieniach faktycznych decyzji, zaś niepełne ustalenia faktyczne nie mogły prowadzić do prawidłowej subsumcji przepisów prawa materialnego. Rozstrzygając ponownie sprawę organ powinien uwzględnić zasady zawarte w art. 77 i 80 k.p.a. Ocena przeprowadzonych dowodów powinna znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydanej decyzji i w szczególności obejmować wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej (art. 107 § 3 k.p.a.).
Mając zatem na uwadze, że w kontrolowanym postępowaniu doszło do naruszenia przepisów postępowania, co miało wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § lpkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło